Кіріспе

Дашиелл Хамметтің ойдан шығарған кейіпкері

Континентальдық опера – Дашиелл Хамметтің ойдан шығарған кейіпкері. Ол Континенттік детективтік агенттіктің Сан-Францискодағы кеңсесінде оперативтік жұмыс істейтін жеке тергеуші. Бұл оқиғалардың бәрі бірінші жақта баяндалады, ал оның есімі ешқашан айтылмайды.

Жариялану тарихы

Хамметтің көптеген әңгімелері кейін жинақталған томдарда жарық көргендіктен, бұл шығармалардың баспа тарихы кейде шатастырылады. «Континенттік операция» 1923 жылдың қазан айында шыққан «Black Mask» журналында алғаш рет пайда болды, бұл оны жиырмасыншы ғасырдың басындағы пульп-журналдарда пайда болған алғашқы «қатаң қайнатылған» жеке детектив кейіпкерлерінің біріне айналдырды. Ол 36 әңгімеге қатысты, олардың екеуін «Қара маска» журналына жариялаған. Қысқа әңгімелерден романға көшу ниетімен Хаммет 1924 жылы «Түрк көшесіндегі үй» және «Күміс көзді қыз» атты байланысты әңгімелер жаза бастады. 1927 жылы «Black Mask» журналында «The Big Knockover» және «$106,000 Blood Money» атты тағы екі әңгіме жарық көрді. Бұл көшу 1927 жылы аяқталды, байланысты әңгімелер оның алғашқы екі романының негізін құрады – «Қызыл орақ» және «Дайн қарғысы», екеуі де 1929 жылы жарық көрді. Романдағы мәтіндер Альфред А. Кнопф редакторымен қайта қаралып, пульп-журнал нұсқаларынан ерекшеленеді. Екінші дүниежүзілік соғыстан бастап көптеген әңгімелері американдық газеттерде сериялы түрде, кейде басқа атаулармен басылып шықты. Хамметтің қысқа шығармаларының он жинағы, соның ішінде «Континенттік операция» туралы әңгімелер, Mercury Publications баспасынан «Bestsellers Mystery», «A Jonathan Press Mystery» немесе «Mercury Mystery» деген атаумен жарық көрді. Бұл жинақтардың көпшілігі қағаздық мұқабамен басылып, Ellery Queen-нің кіріспе мақалаларын қамтыды. Фредерик Данней, Ellery Queen псевдонімін қолданатын дуэттің жартысы, Хаммет әңгімелерін жинақтап, редакциялады, сондықтан бұл нұсқалар толық емес. Он жинақтың ішінде «Континенттік операция» оқиғаларын қамтитындары: «$106,000 Blood Money» (кейіннен «The Big Knock Over» деп қайта басылды), «Континенттік операция», «Континенттік операцияның оралуы», «Хамметтің қылмыстары», «Өлі сары әйелдер», «Қабыланған қала», «Жылбыр сиамдық» және «Қараңғыдағы әйелдер». Қағаз кітаптар жинағы танымал болған кезде World Publishing өздерінің «Tower Books» баспасымен оларды қатты мұқабамен басып шығарды. Кейіннен бұл нұсқалардың көбі Dell mapbacks ретінде қайта басылды. 1960 жылдардың аяғында Хамметтің шығармалары қайта ашылып, біршама шатастыратын атаулармен қайта басылды. «Қызыл орақ» немесе «Дайн қарғысы» романдарына кірмейтін 28 әңгімеден 26 әңгіме үш жинақтың бірінде қол жетімді болды: «Үлкен нокаут», «Континенттік операция» және «Түнгі түнек қаласы». Бұл жаңа антологиялар ұқсас атаулы Mercury Publications сияқты оқиғаларды қамтымайды. XXI ғасырға дейін бұл үш томдық кітаптар әңгімелердің көп бөлігіне қол жеткізудің ең оңай жолы болды. Алайда, бұл жинақтардың барлығы Дэннидің жинақтамалары үшін жасаған қысқартылған нұсқаларын қолданды. Library of America-ның «Complete Novels» жинағына Knopf баспасында басылған «Қызыл орақ» және «Дайн қарғысы» кітаптары кіреді. «Crime Stories and Other Writings» жинағына алғашқы журнал мәтіндері кірмейді. Бұл жинақтың алғашқы екі басылымы туралы «Текст туралы ескертулерде» былай делінген: ««Бұл патшаның ісі» басылымның 1928 жылдың қаңтарында алғаш рет жарияланған «Серпінді оқиғалар» журналының көшірмесі сақталғаны белгісіз». Бір дана табылған соң толық мәтінмен үшінші басылымы шығарылды. 2017 жылы Vintage Crime журналы «Континенттік операция» әңгімелерінің барлық 36 әңгімесінен тұратын толық жинақты басып шығарды, сонымен қатар бұрын жарияланбаған «Үш тиын» атты әңгіме фрагментін де қамтыды.

Әңгімелер тізімі

Алғаш рет пульп журналдарында жарияланған мәтіндерді пайдалана отырып, «Континенттік операцияның үлкен кітабы» тізімдегі барлық 37 жазбаны қамтиды: 28 қысқа әңгіме, аяқталмаған әңгіме және екі сериялық романның сегіз бөлігі – «Poisonville тазалау» («Қызыл орақ») және «Dain қарғысы» олар алғаш рет пульп журналдарында жарияланды.

# Атауы Балама атауы Журнал Датасы Жиынтығы
1 "Өртеу және басқасы" Black Mask 1 қазан 1923 ж. (Питер Коллинсон ретінде) Операция сақтандыру алаяғына күдікпен, оқшауланған ферма үйін және оның тұрғынын өртеп жіберуді тергейді.
2 "Бұрыс жандар" "Gatewood ісі" Black Mask 15 қазан 1923 ж. Агрессивті ағаш өңдеуші қызын ұрлады, бірақ Операция ештеңеге сенбейді.
3 "Жылдам саусақтар" Black Mask 15 қазан 1923 ж. (Питер Коллинсон ретінде) Операция және полиция қанды кісі өлтіру орнынан табылған саусақ іздерінің иесін іздейді.
4 "Ол" "Жоқ болған қара шляпа" Black Mask 1 қараша 1923 ж. Беделі жоқ бизнесмен ұрлық және қашуды жоспарлайды, содан кейін жоғалады, Операция оны қараңғы жертөледе табады.
5 "Денелер үйіліп жатыр" "Үйдің күзетшісі" Black Mask 1 желтоқсан 1923 ж. Кісі өлтірушіні іздеп жүргендей рөлде көріну Операцияны өрескел оқ атудың ортасына түсіреді.
6 "Оншы із" "Оншы шұңқыр" Black Mask 1 қаңтар 1924 ж. Бай адам жазу машинасымен өлтіріледі, ал Операция Сан-Франциско шығанағына тасталады.
7 "Түнгі оқтар" Black Mask Ақпан 1924 ж. Жалғыз ауыл үйінде Операция ауру қарт қарақшыға бағытталған оқтарды тергейді.
8 "Адалдықтың зигзагтары" Black Mask 1 наурыз 1924 ж. Танымал хирург өзін-өзі өлтіріп, бейтаныс әйелі пайда болғанда, Операция және басқа агенттер он жылдық сөз байласуды ашу үшін күдіктілерді іздейді.
9 "Бір сағат" Black Mask Сәуір 1924 ж. Шұғыл сағатта, көлік соқтығысып қашқаннан кейін Операция баспаханаға жетеді, онда оған шабуыл жасалады.
10 "Түрік көшесіндегі үй" Black Mask 15 сәуір 1924 ж. Тыныш көшедегі қарапайым сұрақтар Операцияны ұрылар орнына апарады.
11 "Күміс көзді қыз" Black Mask Маусым 1924 ж. «Түрік көшесінен» кейін, өлі ақын Операцияны қиын жол бойындағы қараңғы түндегі атысқа апарады.
12 "Әйелдер, саясат және кісі өлтіру" "Пайн-стриттегі өлім" Black Mask 1 қыркүйек 1924 ж. Операция истерикалық әйел мен салқынқанды жанкүйердің арасында, екеуінің де өтірікші екенін біліп, қалалық мердігерді кім өлтіргенін анықтауға тырысады.
13 "Алтын атқыштар" Black Mask 1 қараша 1924 ж. Операция Тихуанаға қашып кеткен есірткіге салынған күйеуді табады, бірақ ол қалдырған әйелі өлі болып шығады.
14 "Боб Тилді кім өлтірді?" True Detective Mysteries 1 қараша 1924 ж. Континенттік детектив әріптесі күдіктіге соққы берген кезде қаза тапты, сондықтан Операция мен қалалық полиция оның қадамдарын қайталайды. Детективтің кісі өлтіруінің негізгі элементтері «Мальтийлік соқыр» романында қайта пайдаланылады.
15 "Майк, Алек немесе Руф?" "Том, Дик немесе Гарри" Black Mask 1 қаңтар 1925 ж. Полиция тонаушыны үйге кіргеннен кейін таба алмайды, бірақ Операция табады.
16 "Кім бала" Black Mask 1 наурыз 1925 ж. Сезіміне сүйеніп, Операция ұрлаушыны іздеп, «қос, үш және жеті еселік айқышқа» жол табады.
17 "Жарған бет" Black Mask 1 мамыр 1925 ж. Екі жоғалған қызды іздеп, Операция дебютанттардың өзін-өзі өлтіруі мен жоғалуының себебін анықтайды.
18 "Коркскрю" Black Mask 1 қыркүйек 1925 ж. Операция Коркскрюдің шерифінің орынбасары болып тағайындалады, Аризона, онда ковбойлар өлтіріледі.
19 "Өлі сары әйелдер" Black Mask 1 қараша 1925 ж. Операция Қытай ауданының қараңғы көшелеріне барады.
20 "Куффиналды құрттау" Black Mask 1 желтоқсан 1925 ж. Бай жазғы аралда Континенттік операциялар жарық сөндіріліп, автоматтар іске қосылғанда, шабуылдауды болдырмауға тырысады.
21 "Сыртқы сиамдық" Black Mask 1 наурыз 1926 ж. Континентальдық кеңседе адам пышақталғаннан кейін қайтыс болады. Операция қылмысты құрбанның Азиядағы он жылдық оқиғаларымен байланыстырады.
22 "Үлкен тонау" Black Mask 1 ақпан 1927 ж. Импортталған бандиттердің әскері екі банкті тонап алды, ал Операция оқ пен ұстандардан қашып, оның авторынан көз жұмды.
23 "$106,000 қанды ақша" Black Mask 1 мамыр 1927 ж. «Үлкен тонаудан» кейін Операция қос жолдан өтудің бас ұстарын іздейді, сондай-ақ «елдегі алаяқтардың жартысы» да оны іздейді.
24 "Негізгі өлім" Black Mask 1 маусым 1927 ж. Операция 20,000 доллар қайтару үшін өзін-өзі өлтіруді елемейді.
25 "Poisonville тазалау" Red Harvest Black Mask 1 қараша 1927 ж. «Poisonville-ге» шақырылған Операция клиенті өлтірілгенін анықтайды. Қайтыс болған адамның әкесі қаланы басқарады, сондықтан Операция қаланы «еркін қолмен» тазалауға келіседі. Қос жолдан өтуші полиция қызметкерлері мен алаяқтардан қашып, ол кісі өлтірушіні ашады. Және «тазалауды» тоқтатудан бас тартады.
26 "Қылмыс қажет – ер немесе әйел" Red Harvest Black Mask 1 желтоқсан 1927 ж. Қиындықтар тудырып, Операция төбелес шайқасын түзетіп, полиция бастығының бауырының бір жыл бұрынғы «өзін-өзі өлтіруін» тергейді, содан кейін біреу қалалық әкімшіліктің ұяларын жарғызады. «Poisonville қақпағының астынан қайнап бастады».
27 "Динамит" Red Harvest Black Mask 1 қаңтар 1928 ж. Бутлегердің жол бойындағы үйіне шабуыл жасаған полиция банкті тонауды байқамайды. «Poisonville-ді» басқаратын банда «бейбіт келісім» үшін жиналғанда, Операция көптеген алаяқтықтарды ашатын және серіктестікті бұзатын «динамит» тастайды.
28 "Он тоғызыншы кісі өлтіру" Red Harvest Black Mask 1 ақпан 1928 ж. «Жергіліктілерге қандай болса сондай» болған Операция оянғанда, ол әйел құпиясын мұз пикесімен өлтіргенін анықтайды, сондықтан заңнан қашып, «Poisonville-дің» бақылауы үшін соңғы шайқасқа бандаларды бағыттайды.
29 "Бұл корольдік іс" Mystery Stories 1 қаңтар 1928 ж. Балқан елдерінің біріндегі Муравияда жоғалған ұлын іздеп, Операция бала королдік төңкеріліске қаржыландыратынын біледі.
30 "Қара өмірлер" The Dain Curse Black Mask 1 қараша 1928 ж.
31 "Қуыс ғибадатхана" The Dain Curse Black Mask 1 желтоқсан 1928 ж.
32 "Қара ай" The Dain Curse Black Mask 1 қаңтар 1929 ж.
33 "Қара жұмбақ" The Dain Curse Black Mask 1 ақпан 1929 ж.
34 "Мухабас" Black Mask 1 тамыз 1929 ж. Операция «қашқын қызды» табады, оған қатыгез «ұрылар» ұнады және ол өлді.
35 "Қоштасу кісі өлтіруі" Black Mask 1 ақпан 1930 ж. Операция өшпенділікке толы психопаттың қорқынышты кісі өлтіру кезінде тоғыз сағаттан асып кеткенін дәлелдеуге тырысады.
36 "Өлім және компания" Black Mask 1 қараша 1930 ж. Көшбасшылар полицияның көзі алдында құрбандық ақшасын жинап, содан кейін құрбанын өлтіреді. Өлім қылмыскерді Операция жетіспейтін алдында ұстайды.
37 "Үш тиын" 2017 ж. Жарланбаған «Континенттік операцияның үлкен кітабында» кейін жарияланған аяқталмаған әңгіме, жартылай жоба және жазбалар жинағынан тұрады.

Драмалық бейімделулер

1939 жылы "Қош сау болыңыз" романы "Тағы бір жұқа адам" фильмі ретінде бейімделді, бұл "Жұқа адам" фильмінің үшінші бөлімі болды. Сюжет Континенттік жеделқызмет орнына Хамметтің Ник пен Нора Чарльздар басты рөлде ойнауы үшін өгертілді. 1978 жылы "Дэйн қарғысы" Джеймс Кобернмен бірге CBS телеарнасында алты сағаттық мини-сериал болып түсірілді. Мини-сериал үшін жеделқызмет Хамильтон Нэш деп аталды (оның авторының аты 'қарсы бағытта жазылған'). 1982 жылы Питер Бойл "Хаммет" фильмінің басында Континенттік жеделқызмет рөлін ойнады, ал Хаммет (Фредерик Форрест) осы детективтік кейіпкер туралы әңгіме жазады. Бойл кейіннен Хамметтің бұрынғы әріптесі және Пинкертон қызметіндегі ұстазы Джимми Райан рөлінде пайда болады, ол жеделқызметтің өзіне негізделгеніне сенімді екенін айтады және Хамметті кейіпкерге есім қоймағаны үшін сынап көрсетеді. 1995 жылы Кристофер Ллойд "Fallen Angels" телесериалының 2-ші маусымындағы 7-ші бөлімі "Fly Paper" эпизодында Континенттік жеделқызмет рөлін ойнады, бұл Хамметтің әңгімесінен бейімделген, ал Даррен МакГэвин "Қарлы шал" рөлінде ойнады.