Кіріспе

Халықаралық стандартталған тест

Халықаралық қарым-қатынас үшін ағылшын тілі тесті (TOEIC) – ағылшын тілі ана тілі емес адамдар үшін халықаралық стандартталған тілдік біліктілікті бағалау тесті. Ол халықаралық ортада жұмыс істейтін адамдардың күнделікті қолданатын ағылшын тіліндегі дағдыларын өлшеу үшін жасалған. Тесттің түрлі форматтары бар: TOEIC тыңдау және оқу тестісі түсінікті бағалауға арналған екі бөліктен тұрады, әр бөлігі бірдей бағаланады және ең жоғары 990 баллға дейін жинауға болады; сондай-ақ TOEIC сөйлеу және жазу тесттері де бар. TOEIC сөйлеу тестінде айтылу, интонация, сөздерді дұрыс басанау, сөздік қоры, грамматика, ойдың байланыстылығы, мазмұнның өзектілігі және толықтығы бағаланады. TOEIC жазу тестінде грамматика, суреттермен сәйкестілігі бар сөйлемдер, сөйлемдердің сапасы мен әртүрлілігі, сөздік қоры, мәтін құрылымы, сондай-ақ пікірлердің дәлелдермен және/немесе мысалдармен негізделуі бағаланады. Сөйлеу және жазу бойынша бағалау 0–200 шкаласы бойынша жүзеге асырылады.

2006 жылғы қайта құрылған TOEIC сынақтары

2006 жылы TOEIC тыңдау және оқу тестісінің жаңа нұсқасы жарияланды. Өзгерістер мынадай:
Жалпы алғанда, мәтіндер көбірек. 1-бөлімде фотосуреттерді сипаттауға қатысты сұрақтардың саны азайды. Тыңдау бөлімінде Ұлыбритания, Австралия, Жаңа Зеландия және Солтүстік Америкадан келген ағылшын тілінде сөйлейтін адамдар тартылды және диалекттер тең пропорцияда қолданылды. Дегенмен, аудио бөлімдеріндегі дауыс берушілердің барлығы ұзақ жылдар бойы АҚШ-та тұрды. 6-бөлімде корпоративтік ортада реалистік емес деп сынға ұшыраған қателерді табу тапсырмасы алынып тасталды, оның орнына тест тапсырушы толық емес сөйлемдердегі бос орындарды толтыратын тапсырма енгізілді. 7-бөлімде бір ғана мәтінге қатысты сұрақтармен қатар, екі және үш мәтінді салыстыруды қажет ететін сұрақтар да бар, мысалы электрондық хаттар. 2006 жылы Халықаралық бизнес коммуникация институты (財団法人 国際ビジネスコミュニケーション協会) жүргізген сауалнама бойынша, Жапонияда ескі және жаңа TOEIC нұсқасын тапсырған респонденттердің 56,8%-ы жаңа нұсқаны қиын деп тапты. Тесттен алынған балл төмен болған сайын, бұл тенденция күшейе түседі. 0-ден 395 баллға дейін алғандардың 85,6%-ы жаңа TOEIC тестін қиын деп санайды, ал 400-ден 495 баллға дейін алғандардың 69,9%-ы, сондай-ақ 500-ден 595 баллға дейін алғандардың 59,3%-ы осы пікірде. 600-ден 695 баллға жеткендердің 58,9%-ы осы қорытындымен келіседі; 700-ден 795 баллға жеткендердің 48,6%-ы, 800-ден 895 баллға жеткендердің 47,9%-ы және 900-ден 990 баллға жеткендердің 39,8%-ы келіседі. 2006 жылы TOEIC сөйлеу және жазу тестілері де қосылды. 2007 жылы TOEIC оқу және тыңдау тестісіне грамматикалық ережелерді білуге баса назар аудармауға бағытталған қосымша өзгерістер енгізілді.

TOEIC сөйлеу және жазу сынағы

TOEIC сөйлеу және жазу сынақтары 2006 жылы енгізілді. Сынақ тапсырушылар екі сынақтың әрқайсысы үшін жеке-жеке балл алады, немесе жазу сынағын тапсырмай, тек сөйлеу сынағын тапсыруға, сондай-ақ керісінше мүмкіндік алады. Сөйлеу сынағы айтылу, интонация және әсерлі айту, сөздік қоры, грамматика, байланыстыру, мазмұнның сәйкестігі және мазмұнның толықтығын бағалайды; ал жазу сынағы грамматиканы, суреттермен сөйлемдердің байланысын, сөйлемдердің сапасы мен әртүрлілігін, сөздік қорын, құрылымды және пікірдің себептермен және/немесе мысалдармен негізделгендігін бағалайды. Бұл сынақтар жұмыс ортасындағы ағылшын тілінің нақты қолданылуын көрсетуге арналған, бірақ ешқандай арнайы бизнес терминдерін білуді талап етпейді. TOEIC сөйлеу сынағын аяқтауға шамамен 20 минут, ал TOEIC жазу сынағын аяқтауға шамамен 60 минут уақыт кетеді. Әрбір сынақтың бағасы 0–200 аралығында болады, сынақ тапсырушылар сөйлеу бойынша сегіз, ал жазу бойынша тоғыз деңгейге бөлінеді.

TOEIC көпір сынағы

ETS сонымен қатар TOEIC тестілеуінің TOEIC Bridge деп аталатын тағы бір түрін ұсынады. TOEIC Bridge тестісі бастауыш және орта деңгейдегі білім алушыларға бағытталған және 100 көп таңдаулы сұрақтан құралған, оны аяқтауға шамамен бір сағат уақыт керек.

Чили

TOEIC көпірі Чилиде 2010 жылғы SIMCE тестінің бір бөлігі ретінде пайдаланылды.

Еуропа

Франциядағы кейбір grandes écoles диплом алу үшін TOEIC бағасы кем дегенде 785 болуын талап етеді. Бұл саясат сынға ұшырады, себебі мемлекеттік дипломдар жеке мекемеге тәуелді болады, тіпті 785 балды жеке мекеме емес, тілдер жөніндегі ортақ еуропалық анықтамалық шеңберде B2+ деңгейін көрсететін Инженерлік дипломдар комиссиясы ұсынған. 785 балға жетпеген студенттер көптеген оқу орындарында өз дипломдарын басқа тәсілдермен растай алады. Кейбір мекемелер мұндай жағдайларда дипломды оқу бітіргеннен кейін бір жылға кейінге қалдырады. Грекияда TOEIC мемлекеттік қызметке жаңа қызметкерлерді қабылдауға жауапты ASEP ұйымы тарапынан қабылданады. Оны Грек-Америкалық одақ жүзеге асырады және Грекияның көптеген ірі қалаларында апта сайын ұсынылады.

Жапония

Халықаралық бизнес коммуникациялар институты (財団法人国際ビジネスコミュニケーション協会) Жапонияда TOEIC тестілеуін жүргізеді, онда 2,4 миллионға жуық адам (2014 жылғы мәлімет бойынша) тест тапсырады; оның 1.3 миллионы – институционалдық бағдарлама (IP) арқылы, ал 1.1 миллионы – қауіпсіз бағдарлама (SP) арқылы. TOEIC тестілеуін дұрыс тапсырудың екі жолы бар. Бірі – TOEIC SP тесті (Secure Program Test; 公開テスト), онда адамдар жеке немесе топта TOEIC басқару комитеті белгілеген тест орталығында белгіленген күндері тест тапсыруға болады. Екіншісі – TOEIC институционалдық бағдарламасының (IP) тестілеуі (団体特別受験制度), онда ұйым күнді өзі таңдап, TOEIC басқару комитетінің талаптарына сәйкес тестілеуді ыңғайлы жағдайда өткізе алады. TOEIC SP тесті 2006 жылдың мамыр айында жаңарып, 2007 жылдың сәуірінде TOEIC IP тесті де SP тестімен үйлесімді болу үшін жаңартылды. Көбінесе компаниялар кадрларды бағалау үшін, Ағылшын тілін білуді тексеру қоғамы (STEP) ұйымдастырған STEP Eiken тестісінің (日本英語検定協会主催実用英語技能検定試験「英検」) орнына TOEIC баллдарын пайдаланады. 2007 жылдың 21 қаңтарында TOEIC SP тестісі мен TOEIC IP тестісіне қосымша, TOEIC сөйлеу және жазу тестілері де басталды.

Ашулы оқиға

Жапонияда TOEIC-ті басқаратын коммерциялық емес ұйым – Халықаралық іскерлік коммуникация институты (IIBC) 2009 жылы дауға тартылды. 2009 жылдың мамыр және маусым айларында жапондық FRIDAY апталық журналында жарияланған мақалаларда 92 жастағы Яэжи Ватанабе, IIBC төрағасы, өзінің әйелінің ұлын директорлар кеңесінің төрағасы лауазымына тағайындаған кезде жемқорлыққа айыпталды. Ватанабе, тағайындауды жүзеге асыру үшін, кеңесте қызмет ететін еріктілердің жартысын қызметтен шеттетуге мәжбүр етті. Мақалада сондай-ақ Ватанабе аптасына шамамен бір күн ғана жұмысқа келетініне қатысты сұрақтар қойылды. Өзін қорғағанда Ватанабе, өзінің тек рәсімдік лауазымы бар екенін және төраға атағының құрғақ сөз екенін мәлімдеді. Осының салдарынан, Ватанабе әйелінің ұлын осы лауазымға тағайындау шешіміне өзінің ешқандай қатысы болмағанын айтты. Журналдың мақаласы, тек атымен ғана төраға болып, аптасына бір күн жұмыс істейтін адамның жылдық жалақысы 25 миллион иеннен (шамамен 300 000 АҚШ доллары) асып түсуінің себебін сұрап аяқталды. 2009 жылдың тамызында ағылшын тіліндегі The Japan Times газетінің онлайн нұсқасы TOEIC-тің пайда болу тарихы мен ерте кезеңдері, сондай-ақ IIBC-нің тест тапсыру ақысын интернетте пайдалануы туралы екі бөлімнен тұратын мақалалар сериясын жариялады. 18 тамыздағы мақалада тест ақыларын дұрыс пайдаланбау фактілері, соның ішінде бір жыл ішінде коммуналдық төлемдердің бес есеге өсуі, қытай мәдениетіне бейімделуді зерттеуге жыл сайын 13 миллион иен жұмсалуы, Қытай поэзиясын оқу қауымдастығының поэзия кештерін демеушілік етуі және Ватанабе төрағалық ететін "Көрікті қартаю қауымдастығына" мүшелік жарнасы қарастырылды. Мақалада сондай-ақ IIBC мен оның коммерциялық серіктесі International Communications School арасындағы қарым-қатынасқа күмән туды, олар кеңсе кеңістігін бірлесіп пайдаланды. International Communications School компаниялар мен мектептерге арналған TOEIC институционалдық бағдарламасының сынағын өткізуге, IIBC мақұлдаған TOEIC дайындық оқулықтарын басып шығаруға және TOEIC жапон тіліндегі веб-сайтын басқаруға жауапты. International Communications School-дың еншілес компанияларының бірі – E Communications, ол TOEIC-тің онлайн тіркелу жүйесін басқарады және онлайн TOEIC оқу материалдарын ұсынады. 2009 жылы Ватанабе күтпеген жерден IIBC төрағасы лауазымынан кетіп, әйелінің ұлын коммерциялық емес ұйымды басқаруға қалдырды. Ватанабе 25 миллион иен зейнетақы алды. IIBC 2009 жылдың 13 қыркүйегінен бастап TOEIC Secure Program Test бағасын 6,615 иеннен 5,985 иенге дейін төмендетті. Бұл баға төмендету Сауда министрлігінің талабы бойынша жасалды, ол IIBC-ге тесттен түскен пайданы азайтуды тапсырды. 2010 жылдың шілдесінде Токио салық басқармасы IIBC-нің коммерциялық серіктесі Халықаралық коммуникациялар мектебінің 100 миллион иен табысын жасырғанын және 30 миллион иен салық пен айыппұл төлеуге міндетті екенін мәлімдеді.

Оңтүстік Корея

Тарихи тұрғыдан алғанда, Халықаралық коммуникация қоры (hangul=국제교류진흥회), тіл білімі компаниясы YBM Sisa (қазіргі YBM Inc.) еншілес компаниясы, 1982 жылдан 2006 жылға дейін Кореяда TOEIC тесттерін өткізді. 2006 жылы әкімшілік рөлі YBM-нің тағы бір еншілес ұйымы Korea TOEIC Committee (hangul=한국TOEIC위원회) -ге берілді. TOEIC – Кореядағы ең танымал және кең таралған ағылшын тілі тесттерінің бірі, көптеген университеттер мен компаниялар бітіруге немесе жұмысқа орналасуға үміткерлерден TOEIC балдарын талап етеді. Комитет мәліметінше, 2013 жылы елімізде 2 миллионнан астам адам бұл емтиханды тапсырған. 2005 жылдың соңында Оңтүстік Кореяда, жан басына шаққандағы TOEIC тұтынушысы бойынша екінші орындағы ел ретінде, өзгерістер болды. Дегенмен, адамның TOEIC баллы Оңтүстік Кореядағы көптеген кәсіби жұмыс орындарына жұмысқа алуда маңызды фактор болып табылады. 2011 жылдан бастап Корея университеттері қабылдау процесінде TOEIC және TOEFL баллдарын пайдалануға құқығы жоқ. Алайда, Кореяның көптеген университеттері кемінде 900 бал талап етеді. Сондықтан, Кореяның көптеген университеттері шетелдік студенттерді іріктеуге немесе бітіруге TOEIC балдарын талап етеді. Бұл, әдетте, жеке ағылшын тілі курстарын шектеу мақсатында жасалған (TOEIC бағдарламасын оқытатын көптеген жеке оқу орындары бар). TEPS, тағы бір ағылшын тілі біліктілігін анықтау тесті (Сеул Ұлттық Университеті мен Чосун Ильбо әзірлеген), TOEIC тесттеріне балама ретінде құрылды. Алайда, ол TOEIC-тің мәртебесін алмастыруы екіталай.

Тайвань

Chun Shin Limited (t=忠欣股份有限公司) Тайваньда TOEIC тестілеуін жүргізеді. 2003 жылы Білім министрлігі ағылшын тіліндегі бітіру талаптарын саясатын (EGB) енгізді, бұл Тайвань университеттерін бакалаврлар үшін ағылшын тіліндегі талаптарды қоюға міндеттеді. TOEIC осы саясаттың және төмен тіркеу ақыларының арқасында пайда тапты және Тайваньда ағылшын тілін меңгеруді анықтау үшін танымал тестке айналды. Бұл саясат түрлі себептерге байланысты дау тудырды. TOEIC-ке қатысты білім берушілер студенттердің TOEIC-ке тіркелу ақысынан туындайтын қаржылық жүктемесі және университеттер мен TOEIC-ті басқаратын компания арасындағы мүдделер қақтығысы туралы алаңдады. 2016 жылы Ұлттық Чэньчи университетінің (NCHU) студенті EGB саясатына наразылық білдіру үшін NCHU-ны сотқа берді. 2018 жылдың қыркүйегінде Жоғарғы әкімшілік соты саясатты күштен шығаруға бұйырды, ал NCCU қаңтар айында оны жойды.

Ұлыбритания

TOEIC – Ұлыбритания визасын алуға үміткер студенттер үшін Ішкі істер министрлігі аккредиттеген тест болды. 2014 жылы BBC-нің «Панорама» бағдарламасы жүргізген жасырын тергеу нәтижесінде тестті ұйымдастыруға қатысқан бірнеше ұйым мен жеке тұлғаның жүйелі түрде алдап, алаяқтық жасағаны анықталды. Алаяқтық Лондонның «Эден колледжі» халықаралық білім беру орталығында байқалды, онда тәуелсіз бақылаушылар емтиханды өткізетін. Колледж алдау туралы бұрыннан хабардар емес екенін және бұған дейін үш бақылаушыны жұмыстан шығарғанын мәлімдеді. ETS инспекторларды өзі жалдамайтынын және алаяқтықтың алдын алу үшін бар күшін салуда екенін хабарлады. 2014 жылдың 17 сәуірінде ETS «Secure English Language Test» (SELT) провайдері ретіндегі лицензиясын жаңартпау туралы шешім қабылдады. Бұл ағылшын тіліндегі бұл емтиханның нәтижелері енді Ұлыбритания визасын алу үшін қабылданалмайды дегенді білдіреді. 2014 жылдың маусым айында Ішкі істер министрлігі өз тергеуін жүргізіп, 46 000 «жарамсыз және күмәнді» емтихан нәтижесін тапты деп мәлімдеді. Осыған байланысты TOEIC емтиханы Ұлыбританияға кіру үшін жарамды деп танылмай, тоқтатылды. Сонымен қатар, шамамен 45 000 студенттің визасы жойылды, олардың 70 пайызы – үндістандықтар. Кейбіреулері өз еркімен елден кетті, ал көпшілігі депортацияланды. 2016 жылдың наурыз айында сот Ішкі істер министрлігінің студенттерді депортациялау үшін ұсынған дәлелдерінің жеткіліксіз екенін анықтады. 2019 жылға қарай үкіметке қарсы 300-ден астам сот апелляциясы қаралып жатты, ал Ұлттық аудит кеңсесі үкіметтің бұл мәселені қалай шешкенін зерттеуді бастады, оны кейбір парламент мүшелері «Виндруш» скандалымен салыстырды.

Америка Құрама Штаттары

АҚШ-та TOEIC тыңдау және оқу, сондай-ақ TOEIC сөйлеу және жазу сынақтары қолжетімді. TOEIC тыңдау және оқу тесті ондаған жылдар бойы қолданыста болса, TOEIC сөйлеу және жазу тесті АҚШ-та тек 2009 жылы енгізілді. TOEIC сөйлеу және жазу сынағына тіркелуді коммерциялық емес ұйым Amideast-тың English4Success бөлімшесі жүзеге асырады.