Гоце Делчев және бұрынғы Неврокоп қаласының тарихы

Кіріспе

Благоевград облысы, Болгария.

Гоце Делчев ( ) – Болгарияның Благоевград облысындағы Гоце Делчев муниципалитетіне қарасты қала. 1951 жылы қала революциялық көшбасшы Гоце Делчевтің құрметіне аталды. Оған дейін қала Неврокоп (грек тілінде Неврокоп; көне грек тілінде Άνω Νευροκόπι; және түркі тілінде Неврокоп) деп аталған. Қала маңында римдіктердің біздің заманымыздың 2-ші ғасырында салған қамалдың қалдықтары сақталған. Балқан соғыстарынан бұрын қала Салоника вилайетінің Сироз санджағындағы қаза болған.

География

Готсе-Делчев таулы аймақта, Софиядан шамамен және Благоевград қаласынан, Благоевград облысының оңтүстік бөлігінде орналасқан. Қала орталығы теңіз деңгейінен биіктікте жатыр. Гоце-Делчев ойпаты континенттік климатпен ерекшеленеді; жауын-шашын көбінесе көктем және күз айларында жауады, ал жазда ыстық және құрғақ болады. Қыста температура инверсиясы болуы мүмкін.

Антикалық және ортағасырлық кезең

Никополис ад Нестум – император Траянның 105-106 жылдары дактарды жеңгенінің құрметіне салынған екі бекінілген қаланың бірі. Бұл аймақта шамамен 14 ғасыр бойы адамдар тұрған, ал өркендеген кезеңі кейінгі антикалық дәуірде (4-6 ғасырлар) болды. Алғашқы қала 25-30 гектар жерді қамтыған. Славяндар 6-7 ғасырларда Никополисті қиратқан, бірақ ол 10 ғасырдың соңында ортағасырлық елді мекен ретінде қайта жанданды.

Осман дәуірі

Неврокоп 1374 және 1383 жылдар аралығында Осман империясының құрамына кірді, осы кезде Осман түркілері Серрес пен Драманы жаулап алды. Қала Осман құжаттарына 1430 жылы Осман империясы Салоникині жаулап алғаннан кейін енгізілді. Неврокоп атауымен қала Осман Тахрир дефтерінде айтылған, № 525, 1444 жылғы, онда ол үлкен христиандық ауыл ретінде сипатталған – зиамет орталығы, 131 шаңырақ, 12 үйленген жұп және 24 жесір бар. Осылайша, Неврокоп аймақтағы ең ірі елді мекен болды. Содан кейін Неврокоп өте жылдам дамып, мұсылман қаласына айналды. Осман салық тізілімдерінде 1464-1465 жылдары 208 христиан шаңырағы, 50 үйленбеген ер адам және 19 жесір әйел, 12 мұсылман шаңырағы тіркелген. 1478-1479 жылғы тіркеу бойынша Неврекоп 393 христиан шаңырағын, 31 жесір әйелді және 42 мұсылман шаңырағын тіркеген. 1480 жылдары Неврокопта Караджа пашаның ұлы Мехмед Бей үлкен мешіт пен ислам медресесін салған. Бұл мешіт – қаладағы бүгінгі күнге дейін сақталған жалғыз Осман сәулет ескерткіші. 1512 жылы Қожа Мұстафа паша екінші мешіт, монша және екінші медресе салған. 1519 жылы (хижри 925 жылы) Неврекоп қаласында 167 мұсылман шаңырағы және 124 үйленбеген мұсылман еркек, 319 христиан шаңырағы және 26 үйленбеген христиан еркек болған. Қала Шах Хусейн бейдің зиаметіне қарасты болған, ол Қара Хамидтің кетехудасы еді. 1565 жылы Сұлтан Сүлеймен I өзінің ұлы Шәһзаде Мехметті еске алу үшін мешіт салу туралы жарлық шығарды. XVII ғасырда қаланың өсуі баяулады. Хаджи Кальфа Неврокопты сот орталығы ретінде атап, қала маңында темір кенінің бай кен орындары бар кендердің бар екенін көрсетті. Сот орталықтарының ресми тізімінде, 1667-1668 жылдары, Неврокоп Румелиядағы он екі сот орталығының арасында төртінші орында тұрды, бұл оның қала ретіндегі маңыздылығын көрсетеді. Осман дәуіріндегі Неврокоптың ең толық сипаттамасы Осман саяхатшысы Евлия Челебидің VII томында келтірілген. Ол қаланы көптеген мешіттері, он екі минареті, дервиштерге арналған теккелері, қонақүйлер, хамамдар, медреселер және көптеген провинциялық басқармалардың әдемі үйлері мен резиденциялары бар үлкен қала ретінде сипаттайды. Неврокоп Осман дәуірінде мәдени өмірдің орталығына айналды. Қалада туған белгілі суретшілердің қатарында Рана Мустафа Эфенди Накшбенди болды – ол Мысырдың Мұхаммед Әлиінің қызметінде болған. Накшбенди 1832 жылы туған қаласы Неврокопта қайтыс болды. Ол 1818-1821 жылдары Кавалада Мұхаммед Әли салған ғимараттарға ұқсас соңғы Неврокоп мешітіне шабыттандырған болуы мүмкін. "Зюхрие" діни ағымының негізін қалаушы Зюхри Ахмет Эфенди де Неврокопта дүниеге келген. Ол 1751 жылы Салоникада қайтыс болды және өмірінде салған теккеге жерленді. А. Синве өзінің "Осман империясының гректері. Статистикалық және этнографиялық зерттеу" атты еңбегінде, грек деректеріне сүйене отырып, 1878 жылы Неврекопта (Неврекоп) 1200 грек тұрғанын жазды. 1889 жылы Стефан Веркович Неврокопты 209 болгар, 1675 түрік және 38 ароман үйі бар қала деп атады.

Nevrokop became part of the Ottoman Empire sometime between 1374 and 1383, when the Ottoman Turks captured Serres and Drama. The town was included in the Ottoman documents sometime after the final conquest of Thessaloniki by the Ottoman Empire in 1430. Under the name Nevrokop, the town is mentioned in the Ottoman Tahrir defter Mal. No. 525 from 1444, in which it was described as a large Christian village – center of ziamet, numbering 131 households, 12 singles and 24 widows. Thus, Nevrokop was the largest settlement in the region. Then, Nevrokop developed very quickly and became a Muslim city. Ottoman tax registers from 1464 to 1465 mark 208 Christian households, 50 singles and 19 widows, and 12 Muslim households. During the 1478–1479 registration year, Nevrekop recorded 393 Christian households, 31 widows, and 42 Muslim households. In the 1480s, a large domed mosque and Islamic school were founded in Nevrokop by Mehmed Bey, son of Karadja Pasha. This mosque is the only Ottoman architectural monument in the city that survives to this day. In 1512, Koja Mustafa Pasha founded a second mosque, a bath, and a second school. In 1519 (Hijri 925), the town of Nevrekop had 167 Muslim households and 124 unmarried Muslim men and 319 Christian households and 26 unmarried Christian men, and it was a zeamet of Şah Hüseyin Bey kethudâ of Kara Hamid. In 1565, Sultan Suleiman I issued a decree for the construction of a mosque to commemorate his son Şehzade Mehmed. In the 17th century, there was a decline in the growth of the city. Hadji Kalfa mentioned Nevrokop as a judicial center and noted the presence of mines around the town, with rich deposits of iron ore. In the official list of the judicial centers, 1667–1668, Nevrokop ranks fourth among the twelve judicial centers in Rumelia, which shows its importance as a town. The most detailed description of Nevrokop in Ottoman times is given in Volume VII of the Ottoman traveler Evliya Çelebi. He describes the city as being large, with many mosques, twelve minarets, tekkes for dervishes, inns, hammams, schools, and many beautiful houses and residences of numerous provincial administrations. Nevrokop in the Ottoman times became a center of cultural life. Among famous artists born in the city are Rana Mustafa Efendi Nakshbendi – in service to Muhammad Ali of Egypt. Nakshbendi died in 1832 in his hometown of Nevrokop. He is likely to have inspired the last Nevrokop mosque, which closely resembled the buildings erected by Muhammad Ali in Kavala in 1818–1821. Zyuhri Ahmed Effendi, the founder of the religious current "zyuhrie", was also born in Nevrokop. He died in Thessaloniki in 1751 and was buried in the tekke, which he had built during his lifetime. A. Sinve, in his work Les Grecs de l'Empire Ottoman. Etude Statistique et Ethnographique, which is based on Greek data, wrote in 1878 that in Nevrekop (Névrékop), there lived 1,200 Greeks. In 1889, Stefan Verkovich notes Nevrokop as a city with 209 Bulgarian, 1,675 Turkish, and 38 Aromanian houses.

Болгарияның қайта өрлеу дәуірі

XIX ғасырда ауыл шаруашылығымен, мал шаруашылығымен және ара шаруашылығымен қатар, Готсе-Делчев қаласында мыс және алтын өңдеу, қап-салта жасау, қолмен тоқылған мата, былғары және ағаш өнімдерін жасау дамыды. Жергілікті саудагерлер Серрес, Драма, Мельник және Узунджово қалаларындағы жәрмеңкелерге тауарларын сатуға алып жүрді. XIX ғасырдың екінші жартысынан бастап, әр жылғы тамыз айында Неврокоп жәрмеңкесі өткізіліп, оған Осман империясы, Австрия-Мажарстан, Франция және басқа елдерден келген саудагерлер қатысты. 1808–1811 жылдары қаладағы христиан қауымы Михаил және Габриэль бас періштелерге арналған шағын шіркеу салды. 1833–1841 жылдары олар империядағы реформалардың нәтижесінде салынған Қасиетті Мария шіркеуін тұрғызды. Неврокоптың болгар халқы шіркеу тәуелсіздігі мен болгар білім беруі үшін грек дін қызметкерлеріне қарсы күресті. 1862 жылы қалада алғашқы болгар мектебі ашылды, алғашқы мұғалімі Тодор Ненов болды, ал 1867 жылы қыздар мектебі құрылды. Грек православие шіркеуінің епископы Агафангел қалалық мектептің жартысын болгар сыныптарына пайдалануға рұқсат берді, бірақ гректер мен влахтардың наразылығынан кейін болгар мектебі жабылып, Ненов қуылды. Қаладағы болгарлар Рим папасымен қарым-қатынасқа баруы мүмкін екенін мәлімдеді, содан кейін епископ болгар мектебін қайта ашты. 1865 жылы мәдени-ағарту орталығы, ал 1870 жылы әйелдер клубы ашылды. 1873 жылы "Ағарту" деп аталған мұғалімдер клубы құрылды, ол болгарлардың күресінде маңызды рөл атқарды. Пловдив және Пазарджик қалаларындағы болгар қоғамдары Неврокоптың мәдени жаңғыруына оң әсер етті: олар мұғалімдермен, оқулықтармен, кітаптармен және қаржымен көмектесті. 1877–1878 жылдардағы орыс-түрік соғысы мен 1878 жылғы Берлин конгресінен кейін Неврокоп Осман империясының құрамында қалды (сондай-ақ Македонияның барлық бөлігі де солай болды). Болгар жерлерінің бөлінуі ұлттық бірігу процесіне алаң болды. 1878 жылдың мамыр айында Неврокоптағы болгар қауымының өкілдері "Македониядағы болгар шіркеулері мен мектептерінің меморандумына" қол қойды, онда олардың Македонияны жаңадан құрылған болгар мемлекетіне қосуға ниетті екендіктері айтылды. Географтар Дмитрий Мишев пен Д. М. Бранкоффтың мәліметтері бойынша, 1905 жылы қалада 1646 христиан тұрды, олардың ішінде 1016 экзархист болгар, 288 патриархист болгар, 168 влах, 114 ром және 60 грек болды. Қалада бір бастауыш және бір төменгі сатыдағы болгар мектебі жұмыс істеді, онда 6 мұғалім және 151 оқушы оқыды, сондай-ақ 6 мұғалім және 77 оқушымен екі грек мектебі болды.

In the 19th century, along with agriculture, husbandry, and beekeeping, the town of Gotse Delchev developed coppersmithing and goldsmithing crafts, packsaddle manufacturing, homespun, leather, and timber trades. Local traders carried goods to sell at fairs in Serres, Drama, Melnik, and Uzundzhovo. Since the second half of the 19th century, every year in August the Nevrokop Fair was held, which attracted merchants from the Ottoman Empire, Austria Hungary, France, and other countries. In 1808–1811, the Christian community in the town built a small church dedicated to the Archangels Michael and Gabriel. During the years 1833–1841, they built a large church to the Holy Virgin Mary, which is a result of reforms in the Empire. The Bulgarian population of Nevrokop stood against the Greek clergy for church independence and early Bulgarian education. In 1862, the town had its first Bulgarian school, with the first teacher being Todor Nenov, and in 1867, a school for girls was opened. The Greek Orthodox Bishop Agathangel allowed the use of half the urban school for Bulgarian classes, but after protests by Greeks and Vlachs, the Bulgarian school was closed and Nenov expelled. Bulgarians in the city threatened communion with the Pope, and the bishop reopened the Bulgarian school. In 1865, a community center was opened and in 1870, a female community. In 1873, a teachers' community, called "Enlightenment", was formed, which played an important role in the struggles of the Bulgarians. The Bulgarian communities in Plovdiv and Pazardzhik had a positive impact on the cultural revival of Nevrokop: they assisted with teachers, teaching materials, books, and money. After the Russo Turkish War in 1877–1878 and the Berlin Congress of 1878, Nevrokop remained within the Ottoman Empire (as did the whole of Macedonia). The divided Bulgarian lands became the arena of the process of national unification. In May 1878, representatives of the Bulgarian community in Nevrokop signed the "Memorandum of the Bulgarian church and school communities in Macedonia", stating that they wanted to join Macedonia in the newly formed Bulgarian state. According to geographers Dimitri Mishev and D. M. Brancoff, the town had a population of 1,646 Christians in 1905, consisting of 1,016 Exarchist Bulgarians, 288 Patriarchist Bulgarians, 168 Vlachs, 114 Roma people, and 60 Greeks. The city operated one elementary and one lower secondary Bulgarian school with 6 teachers and 151 students, and two Greek schools starting with 6 teachers and 77 students.

Неврокоп Болгария Корольдігінде

1912 жылғы 19 қазанда өткен Бірінші Балқан соғысынан кейін қала Болгарияның құрамына кірді. Бостандықтан кейін қаланың тұңғыш мэрі – ақын Пейо Яворов болды. Бұл аймақтың Болгария Корольдігіне қосылуы қаладан және шамалы ауылдардан мұсылмандардың жаппай қоныс аударуына себеп болды. Олардың орнына Серрес және Драма аймақтарынан келген болгар босқындары қоныстанды. 1926 жылғы халық санауы осы өзгерістерді нақты көрсетті. Сол кезде Неврокопта бар болғаны 1057 түрік, ал болгарлардың саны 5882 адамды құрады. 1934 жылғы санақ та осы тенденция жалғасып жатқанын көрсетті – 824 түрік және 7726 болгар тіркелді. Қала Османдық үкіметтен азат болғаннан кейін, Балқан соғыстары мен Бірінші дүниежүзілік соғыс аралығында Неврокоп Эгей Македониясынан келген босқындарды қайта орналастыру процесін бастарды, бұл қаланың түрік-сымын өзгертіп жіберді. Қаланың орталық бөлігінде кешкі барокко стилінде болгар үйлері салынды, және осы архитектуралық стиль қазірге дейін сақталған. 1922 жылы Македония Федеративтік Ұйымының күштері, Болгария үкіметінің қолдауымен, ИМРО-ның жергілікті отрядтарына шабуыл жасады. Осы аласапыранның нәтижесінде 17 қазанда Неврокоп ИМРО күштері тарапынан басылып алынды, олар федералистерді қуды, бірақ одан әрі елеулі салдарлар болмады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде болгар қарсылық қозғалысы жылдарында Анешти Узунов басқарған жасақ аймақта әрекет етті. Ол 1943 жылы қаза болғаннан кейін, оның құрметіне осылай аталатын болды. 1944 жылғы 11 қыркүйекте осы жасақтың партизандық отряды Гарменнен келіп, аймақты бақылауға алды.

1944-1989 жылдар

1944 жылғы болгар төңкерісінен кейін жаңа құрылған үкімет бұрынғы фашистік үкіметке және оның жергілікті билік органдарына қандай да бір байланысы бар адамдарды қысымға алып, қуғынға түстірді. Көптеген адамдар тұтқындалды, ал кейбіреулері заңды сот процесінсіз өлім жазасына кесілді; ал басқалары арнайы Халық сотымен өлім жазасына кесілді. Көптеген тұтқындар өмір бойына түрмеге жабылды немесе түрлі мерзімдерге сотталды. Кейбір айыпталушылар "жоғалып кеткен" деп жарияланды және ешқашан табылған жоқ. Осылайша, ИМРО-ның көптеген қолдаушылары мен мүшелері қуғынға түсті. Олардың көпшілігі шетелге қашып кетті. 1951 жылы Неврокоп қаласы революционер Готсе Делчевтің құрметіне қайта аталды. Келесі жылдары, өнімді егістік жердің құнарлылығы мен Готсе-Делчев алқабындағы қолайлы климатқа байланысты ауыл шаруашылығы негізгі табыс көзі болып қала берді. Ынтымақты шаруашылық күштетіліп енгізілді, ал 1971 жылдан кейін жер толығымен мемлекеттік меншікке алынды. Азық-түлік, ағаш және темекі өңдеу өнеркәсіптері дамыды, ал аймақтағы өнімнің көп бөлігі осында өңделді. FM радио хабарларын тарату станциялары, мұнаралық крандарға арналған бөлшектер, пластик бұйымдар, молниялар және киім-кешек өндіретін зауыттар да салынды. Аймақтың жол жүйесі жөндеусіз қалды, сондықтан жақсарту және тасымалдау ұзаққа соғып, қымбатқа түсті. Темір жол салу жоспарланбады. Благоевград пен София қалаларынан алыс болуы және қысқы қиын жолдар Готсе Делчевті одан әрі оқшаулап, шалқалатты. Грекиямен шекараның жабылуы және ерекше кіру бақылаулары осы процеске үлес қосты. Қала бұрынғы маңыздылығын жоғалтты, тіпті Неврокоп митрополиясының православие епископының резиденциясы Благоевградқа көшірілді.

1989 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1989 жылы саяси жүйе өзгергеннен кейін, мүліктің қайтарылуы және мемлекеттік кәсіпорындардың жекешелендірілуі Готсе Делчев экономикасын қайта құрылымдады, әсіресе ауыл шаруашылығы саласында. Механикаландырылған шаруашылықтың көп бөлігі жойылды. Егістік жерлерге бөлінген кішкентай учаскелердің көп бөлігі өңделмей, қараусыз қалды. Кейбір өнеркәсіптік жобалар жабылды немесе минималды деңгейде жұмыс істеді. Соңғы жылдары ауыр өнеркәсіп тоқтатылды, бірақ жеңіл өнеркәсіп және өңдеу заводтары дамыды. 2005 жылы Готсе Делчев пен Грекияның Драма қалалары арасында жаңа шекаралық өткізу пункті ашылғаннан кейін қаланың маңызы артты. Аймаққа қарайтын жолдар жөнделіп, жақсартылды.

Өнеркәсіп және сауда

Муниципалитет Грекиямен жабық шекараға жақын орналасқан географиялық ерекшелігіне және соңғы алпыс жыл бойы ірі өнеркәсіптік орталықтардан оқшауланған. Бұған табиғи ресурстардың жетіспеуі, Гоце-Делчев пен басқа да үлкен қалалар арасындағы алыс қашықтықтар, сондай-ақ тар және нашар күтілген жолдар да себеп болды. Илинден-Эксочи шекара өткізу пунктінің ашылуы және аймақтағы жол жүйесінің жақсаруынан кейін муниципалитет экономикасы өзгерді. Готсе-Делчев қаласында жеңіл өнеркәсіп жақсы дамыған. Тоқыма және аяқ киім өндірісі, молния (цип) өндірісі, пластик өңдеу, қағаз және ағаш өңдеу, темекі өсіру және өңдеу муниципалитет үшін маңызды табыс көздері болып табылады. Қалада ірі сауда орталықтары жоқ, бірақ қалада көптеген шағын дүкендер бар.

Ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы және мал шаруашылығы

Места өзенінің кең аңғарындағы Жерорта теңізінің ықпалы заманауи және өнімді ауыл шаруашылығына қолайлы жағдай жасайды. Бұрынғы жылдары темекі ең маңызды дақыл болды және аймақтың ауыл шаруашылығының үлкен бөлігін құрады. Алайда, әлемде темекі шегудің азаюы және мемлекеттік субсидия саясатының өзгеруі темекі шаруашылығының қысқаруына себеп болды. Сонымен қатар, халық бидай, дәнді жүгері, бұршақ, күнбағыс, картоп, помидор, бұрыш, алма, жүзім, құлпынай, раушан, қара жиде және басқа да жемістерді өсіреді.

Көлік және инфрақұрылым

Қалада қол жетімді жалғыз көлік құралы – автомобиль. Көшелердің көп бөлігі асфальтталған. Автобустар қаламен София, Благоевград қалаларын, сондай-ақ Гоце Делчев муниципалитетінің ауылдарын, Гармен және Хаджидимово муниципалитеттерін байланыстырады. Бірнеше ұялы байланыс операторлары қала аумағында қызмет көрсетеді; қала тұрғындары стационарлық телефон, интернет және кабельдік теледидардан да пайдалана алады. Электрмен және сумен жабдықтау жүйелері қаланың барлық аудандарын қамтиды.

Денсаулық сақтау

Қаладағы денсаулық сақтау жүйесі салыстырмалы түрде жақсы ұйымдастырылған. Аймақтан келген науқастарға стационарлық ем көрсетілетін "Др. Иван Скендеров" атты қалалық ауруханасы бар. Ауруханада он бөлім бар: ішкі аурулар кардиология бөлімшесімен, хирургия, құлақ, мұрын, тамақ және офтальмология бөлімшесімен оториноларингология, травматология және ортопедия, педиатрия, неврология, диализ бөлімшесімен нефрология, жаңа туған балалар бөлімі бар акушерлік, жансақтау және жұқпалы аурулар. 2001 жылы Германиядағы Евангелистік еркін шіркеулер одағы кедей адамдарға қолжетімді денсаулық сақтау қызметтерін ұсыну мақсатымен эндокриндік ауруларға арналған "Үміт символы" жеке ауруханасын ашты. Бірақ бірнеше жылдан кейін аурухана жабылды. 2011 жылы аурухана басқа мамандықтармен қайта ашылды: қан тамырлары хирургиясы, ортопедия және травматология, сондай-ақ үйде медициналық көмек көрсету. Әртүрлі мамандықтармен екі медициналық орталық және бірнеше жалпы тәжірибелі дәрігерлер бастапқы медициналық көмек көрсетеді. Сондай-ақ, қазіргі заманғы және дәстүрлі қызметтер ұсынатын бірнеше стоматологиялық клиникалар бар. Шұғыл медициналық көмек мемлекеттік мекеме арқылы жүзеге асырылады.

Дін

Қала тұрғындарының көп бөлігі православие дінін ұстанады. Бұл қала бұрын Неврокоп православие епархиясының орталығы болған, бірақ ол Благоевградқа көшірілді, аты өзгертілген жоқ. Готсе-Делчевте үш православие шіркеуі бар. Қаладағы мұсылман халқының мешіті жоқ, себебі Османдық кезеңде салынған жалғыз мешіт дерлік қирап кеткен. Оны қайта жаңарту жоспарлары бар, бірақ әзірге ешқандай нәтиже жоқ. Готсе-Делчев Благоевград облысының аймақтық муфтияттың орталығы болып табылады. Сонымен қатар, қалада бірнеше евангелистік шіркеулер де бар.

Туризм

Гоце Делчев қаласында маңызды туристік тартымдылықтар жоқ болғанымен, қалада бірнеше қонақ үй мен мейрамхана бар. Қаланың төңірегінде үш таулы аймақ орналасқан: Пирин, Родоп таулары және Алиботуш, олар әдемі көріністер ұсынады. Қала орталығында тарихи мұражай жұмыс істейді. Дельчево ауылы сәулеттік жағынан қызығушылық тудырады, онда ескі болгар қайта өрлеу үйлері сақталған; олардың кейбіреулері қонақ үй ретінде пайдаланылады. Санданскиге қарайтын жолда орналасқан "Папазкаир" курорты жыл бойы ашық, және мұнда шаңғы тебуге мүмкіндік бар. Гоце Делчев римдік Никополис ад Нестум қаласының қираған қалдықтарына жақын орналасқан, сондай-ақ атақты сәулеттік қорық Ковачевица ауылынан да алыс емес.

Спорт

PFC Pirin Gotse Delchev – бұл Болгария футбол лигасында ойнайтын футбол клубы. Клуб 1925 жылы құрылған және 5000 көрерменге арналған "Градски стадионда" өнер көрсетеді. Клубта басқа да спорт түрлерінен клубтар бар: "Пирин 29А" әуесқой күресі, гандбол, баскетбол, экстремалды спорт және каратэ.