Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Швед империясының бір бөлігі (1583–95, 1617–1721)
Part of Swedish Empire (1583–95, 1617–1721)
Швед Ингриясы (Svenska Ingermanland, ‘ингерлер елі’) қазіргі Ресей аумағында 1583 жылдан 1595 жылға дейін және қайта 1617 жылдан 1721 жылға дейін Швед империясының билеуі болды. Кейін ол екі империя арасындағы Ұлы Солтүстік соғысының соңында, Ныстад шарты бойынша Ресей империясына берілді.
Swedish Ingria (Svenska Ingermanland, ‘land of Ingrians’) was a dominion of the Swedish Empire from 1583 to 1595 and then again from 1617 to 1721 in what is now the territory of Russia. At the latter date, it was ceded to the Russian Empire in the Treaty of Nystad, at the end of the Great Northern War between the two empires.
Тарих
1617 жылы Ресей Столбово шарты бойынша Ингрия және Кексхольм округін Швецияға өткізді. Бұл аймақ Нева өзенінің алабында, Фин шығанағы, Нарва өзені және оңтүстік-батыстағы Пейпус көлі, солтүстік-шығыстағы Ладога көлі аралығында жатқан болатын. Кексхольм және швед Карелиясы солтүстік-батыста Сестра (Раяяки/Систербек) өзенімен шектесетін. Ингрия 1580 жылдары Швецияның құрамына өткен, Тейсина шарты (1595) бойынша Ресейге қайтарылған, ал Столбово шарты (1617) бойынша қайтадан Швецияға берілген. Швецияның бұл аумаққа деген қызығушылығы стратегиялық болды: Карелия тасмуысы және қазіргі Финляндияға қарсы ресейлік шабуылдарға қарсы қорғаныс аймағы ретінде, сондай-ақ ресейлік сауда швед аймағы арқылы жүзеге асырылуы тиіс еді. Бұған қоса, Ингрия шведтік жер аударушылардың орналасу орны ретінде пайдаланылды. Ингрия сирек қоныстанған аймақ болып келді. 1664 жылы халық саны 15 000 адамды құрады. Швецияның лютеран дінін енгізу әрекеттері православиелік шаруалар тарапынан наразылықпен қарсы алынды, олар лютеран қызметтеріне қатысуға міндетті болды. Дінгерлерге гранттар мен салық жеңілдіктері уәделенгенімен, лютеран дінінің таралуы негізінен Савония және Карелиядан ерікті түрде көшіп келгендердің есебінен болды. Ингрия мәртебелі әскери және мемлекеттік шенеуніктерге берілді, олар өздерімен бірге лютерандық қызметшілер мен жұмысшыларын алып келді. Ингрияның жергілікті халқы әрдайым фин тілі мен мәдениетіне жататын фин ұлтынан құралды. Нень Ингрияның сауда орталығына айналды, ал 1642 жылы оның әкімшілік орталығы болды. 1656 жылы орыс шабуылы қалаға ауыр зақым келтірді, соның салдарынан әкімшілік орталық көршілес швед Эстониясындағы Нарва қаласына көшірілді. 18 ғасырдың басында бұл аймақ Ұлы Солтүстік соғысында Ресей тарапынан қайта басып алынды. Ресейдің жаңа астанасы Санкт-Петербург 1703 жылы швед қаласы Нень орнында (фин тілінде Неванлинна, яғни Неваның қамалы) салынды. Бұл аумақ, қазіргі кезде Ресейдің Ленинград облысының құрамына кіреді, Нева өзенінің Фин шығанағына құятын жеріне жақын орналасқан.
In 1617 Russia ceded Ingria and the County of Kexholm to Sweden under the Treaty of Stolbovo. This area was along the basin of the Neva River, between the Gulf of Finland, the Narva River, and Lake Peipus to the southwest, and Lake Ladoga to the northeast. Kexholm and Swedish Karelia were bordered by the Sestra (Rajajoki/Systerbäck) river to the northwest. Ingria had fallen to Sweden in the 1580s, was returned to Russia by the Treaty of Teusina (1595), and again ceded to Sweden in the Treaty of Stolbovo (1617). Sweden's interest in the territory was strategic: as a buffer zone against Russian attacks on the Karelian Isthmus and present day Finland; and Russian trade was to pass through Swedish territory. In addition, Ingria was used as a destination for Swedish deportees. Ingria remained sparsely populated. In 1664 the population was counted as 15,000. Swedish attempts to introduce Lutheranism were met with repugnance by the Orthodox peasantry obliged to attend Lutheran services. Although converts were promised grants and tax reductions, Lutheran gains were chiefly due to voluntary resettlements from Savonia and Karelia. Ingria was enfeoffed to noble military and state officials, who brought their own Lutheran servants and workmen to the area. The indigenous inhabitants of Ingria have always been Finnic with Finnic culture and language. Nyen became the trading centre of Ingria, and in 1642 was made its administrative centre. In 1656 a Russian attack badly damaged the town, and the administrative centre was moved to Narva in neighbouring Swedish Estonia. In the early 18th century the area was reconquered by Russia in the Great Northern War after a century under Swedish possession. The new Russian capital, Saint Petersburg, was founded in 1703 on the site of the Swedish town Nyen (Finnish Nevanlinna, meaning Castle of Neva). This territory, close to the Neva river's estuary at the Gulf of Finland, is now part of Leningrad Oblast, Russia.