Монти Робертс – американдық ат жаттықтырушы, «Join Up» әдісімен жылқымен тіл табысуды үйретеді. «Equus» тілін зерделеп, жылқымен қарым-қатынас жасау жолдарын ұсынады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық ат жаттықтырушы (туған 1935)
American horse trainer (born 1935)
Марвин Эрл "Монти" Робертс MVO (14 мамыр, 1935 жылы туған) – американдық ат жаттықтырушы. Ол өзінің үйрету әдісінің негізгі ұғымымен аталған Join Up International ұйымы арқылы табиғи атшылық әдістерін таратумен айналысады. Робертс жылқылардың сөзсіз тіл қолданатынына сендіреді, оны "Экус" деп атайды, және адамдар осы тілді жылқылармен байланыс құру үшін пайдалана алады. Әдістерін кеңінен тарату мақсатында Робертс бірнеше кітап жазған, соның ішінде ең көп сатылған "Аттарды тыңдайтын адам" кітабын, және тұрақты түрде тікелей көрсетілімдермен гастрольдік сапарлар жасап тұрады. Ол Калифорния штатының Солванг қаласындағы Ат спорты академиясын және өз идеяларын насихаттау үшін "онлайн университет" басқарады.
Marvin Earl "Monty" Roberts MVO (born May 14, 1935) is an American horse trainer who promotes his techniques of natural horsemanship through his Join Up International organization, named after the core concept of his training method. Roberts believes that horses use a non verbal language, which he terms "Equus," and that humans can use this language to communicate with horses. In order to promulgate his methods, Roberts has authored a number of books including his original best seller, The Man Who Listens to Horses, and regularly tours with a live demonstration. He runs an Equestrian Academy in Solvang, California and an "online university" to promote his ideas.
Ерте өмір
Монти Робертс Калифорния штатының Салинас қаласында дүниеге келген. Ол 1957 жылы өзінің "Ат және атты баптау" атты кітабын жариялаған ат жаттықтырушысы Марвин Э. Робертстің ұлы. Робертс әкесінің бала кезінде оны ұрғанын айтады, бірақ басқа отбасы мүшелері, оның ішінде кіші інісі Ларри, осы оқиғаның басқаша екенін мәлімдейді. Әпкесі мен туысы Джойс Ренебом мен Дебра Ристау "Аттың сырлары мен жалғандары" кітабындағы осы айыптауды нақты жоққа шығарды. Робертс родеода қатысып, төрт жасында алғашқы жүлдесін жеңіп алды. Ол Калифорния политехникалық мемлекеттік университетінің Сан-Луис-Обиспо қаласында ("Cal Poly") оқыды және олардың родео командасы үшін жарысқанда, Ұлттық университеттік родео қауымдастығының (NIRA) екі ұлттық чемпионатында жеңіске жетті, соның ішінде 1957 жылы NIRA ұлттық чемпионы – "Булдогер", ал 1956 жылы NIRA чемпионы – командалық ропинг. 1959 жылы Cal Poly университетін мал шаруашылығы саласы бойынша бітірді.
Monty Roberts was born in Salinas, California and is the son of horse trainer Marvin E Roberts, who authored his own self published book, Horse and Horseman Training, in 1957. Roberts claims that his father also beat him as a child, although other family members, including his younger brother Larry, dispute this version of events, with his aunt and cousin, Joyce Renebome and Debra Ristau, specifically refuting the allegation in the book Horse Whispers & Lies. Roberts competed in rodeo and won his first trophy at the age of four. He attended California Polytechnic State University, San Luis Obispo ("Cal Poly") and riding for their rodeo team, he won two National Intercollegiate Rodeo Association (NIRA) National Championships, including National NIRA Champion Bulldogger in 1957, the NIRA Champion Team Roping in 1956. He graduated from Cal Poly in 1959 with a degree in animal science.
Мансап
Робертс өзінің кітаптарында және веб-сайтында 13 жасында Салинас Родео Ассоциациясының жабайы жылқы жарысы үшін жылқыларды жинау мақсатымен Невадаға қалай жіберілгенін, сондай-ақ мұстангтардың бір-бірімен қарым-қатынас жасауын қалай байқағанын сипаттайды. Дәл сол жерде ол жылқылардың анық, тиімді және болжамды дене тілі арқылы қарым-қатынас жасайтынын, шекара белгілейтінін, қорқыныш сезімін көрсететінін және ренжіс, тынығу немесе сүйіспеншілік сияқты эмоцияларын білдіретінін түсінді. Робертс осы үнсіз тілді қолдану жаттығуды әлдеқайда тиімді және гуманистік етуге мүмкіндік беретінін, сондай-ақ жылқылар мен адамдар арасындағы нағыз серіктестікті қалыптастыруға көмектесетінін айтады. Робертс бұл тілді Equus деп атайды және ол туралы кітаптарында, турларында және демонстрацияларында жиі айтады. Кітаптарында ол әкесінің жылқы бағу әдістерімен күрт келіспегенін, оларды "жануарларды дерлік азаптап бағындыру" деп сипаттағанын жазған. 2000 жылы Робертстің сыншылары оның атын пайдаланып www.montyroberts.org веб-сайтын тіркеді. Сот отырысынан кейін WIPO олардың "әдейі тіркеуге" барып, меншік құқығын Робертске бергенін мәлімдеді. Робертс веб-сайт иелері домендік атауды беру үшін оған 90 мың доллар шантаж жасағанын хабарлады. Робертс туралы үш деректі фильм түсірілді. Біріншісі – 1997 жылғы BBC/PBS телеарналарының "Монти Робертс: Нағыз жылқы шепшісі" (Monty Roberts: The Real Horse Whisperer) деректі фильмі. Онда Робертс жабайы мұстангты қоршаусыз бағындыруға тырысып, кейін "Сай Бой" деп аталған жылқымен қарым-қатынасын дамытуы көрсетілді. Басқа деректі фильмдердің қатарында 1999 жылғы "Сай Бой: Жабайыдан келген жылқы" (Shy Boy: The Horse That Came in from the Wild) және 2005 жылғы Робертстің жабайы жылқылармен жұмысы, сондай-ақ Австралиядағы Палм аралындағы абориген жастарымен жұмысы туралы фильмдер бар. 2006 жылы 17 бөлімнен тұратын "Сахна артында!" (A Backstage Pass!) DVD сериясы аяқталып, Ұлыбританияда көрсетілді. Бұл серия АҚШ-та HRTV кабельдік арнасында да көрсетілді. Оның Horse & Country TV телеарнасында "Монти Робертспен сахна артында" (Backstage Pass with Monty Roberts) атты жеке шоуы бар.
Roberts describes in his books and web site how he was sent to Nevada at the age of 13 in order to round up horses for the Salinas Rodeo Association's Wild Horse Race, and there began observing mustangs interact with each other. It was there he realized that horses use a discernible, effective and predictable body language to communicate, set boundaries, show fear and express annoyance, relaxation or affection. Roberts states he came to understand that utilizing this silent language would allow training to commence in a much more effective and humane manner, encouraging true partnership between horses and humans. Roberts describes this language as Equus and he refers to it frequently in his books, tours and demonstrations. In his books, he has written about how he strongly disagreed with his father's equine training methods, which he described as "almost torturing the animals into submission". In 2000 critics of Roberts registered a website using his name: www. montyroberts. org. After litigation, WIPO ruled against these parties stating they had "engaged in abusive registration" and transferred ownership to Roberts. Roberts says the website owners tried to blackmail him for US$90,000 to transfer the domain name. Three documentaries on Roberts have been released. The first was the 1997 documentary BBC/PBS Monty Roberts: The Real Horse Whisperer. It showed Roberts as he set out to tame a wild mustang without enclosures, and his developing relationship with the horse later known as Shy Boy. Other documentaries include the 1999 film Shy Boy: The Horse That Came in from the Wild and a 2005 documentary on Roberts' work with wild horses and another about his work with aboriginal youth on Palm Island, Australia. In 2006, a DVD series with 17 episodes, named A Backstage Pass! was completed and broadcast in the UK. The series has also been broadcast in the US on the HRTV cable channel. He has his own show on Horse & Country TV, Backstage Pass with Monty Roberts.
Тірі көрсетілімдер
Робертс әлемді аралап, аттарды оқыту әдісін ақы төлейтін көрермендерге көрсетіп, сонымен қатар кәмелетке толмағандарды ұстау орындарындағы жастарға көмектесу үшін ерікті түрде уақыт бөледі. Робертс өзінің әдістемесін Калифорния штатының Солванг қаласындағы Ат спорты академиясында студенттерге үйретеді, Ұлыбритания мен АҚШ-тағы тәртіп бұзушылық мәселелері бар мектептерге кеңесші ретінде көмектеседі және Fortune 500 компанияларының басшыларына кеңес береді. Ол сондай-ақ өзінің идеяларын тарату мақсатында "Equus Online University" онлайн университетін басқарады.
Roberts travels around the world, demonstrating his method of horse training to paying audiences, as well as volunteering time for audiences such as incarcerated youth in juvenile detention facilities. Roberts also teaches his techniques to students at his Equestrian Academy in Solvang, California, acts as a consultant at schools with disciplinary issues in the UK and the US, and advises executives at Fortune 500 companies. He also runs the "Equus Online University" to promote his ideas.
Патшалық байланыстары
Оның өмірін өзгертетін оқиға 1989 жылы атпен жүруді өте жақсы көретін Елизавета II патшайымның кеңсесінен келген шақыру болды. Робертстің жаттығу техникалары туралы естіген соң, ол оны Ұлыбританияға шақырып, өзінің "Join Up" әдісін оның ат шаруашылығы қызметкерлеріне көрсетуді сұрады. Робертс оның көрсетуін көргеннен кейін, патшайым оған зорлық-зомбылықсыз әдістері туралы кітап жазуға кеңес берді, содан "Аттарды тыңдайтын адам" атты кітабы жарық көрді. 2002 жылы Робертс Виндзор қамалына қайта оралды. 2011 жылғы туған күнге арналған наградалар салтанатында Робертс "Патшайымның ат шаруашылығына көрсеткен қызметі үшін" Корольдік Викториан орденінің құрметті мүшесі (MVO) болып тағайындалды. 2012 жылдың маусым айында патшайым Join-Up International ұйымының демеушісі ретінде Гвардиялық поло клубына қатысты және Робертспен бірге Оңтүстік және Орталық Америкадан келген халықаралық поло жаттықтырушыларына жылқыларды зорлықсыз жаттықтыруды насихаттағандары үшін сыйлықтар табыс етті. 2022 жылдың 8 қыркүйегінде патшайымның қазасынан кейін Робертс 19 қыркүйекте өткен қоштасу рәсіміне шақырылды.
An event which would change the direction of his life was an invitation in 1989 from the offices of Queen Elizabeth II, who was an avid horsewoman. After hearing about Roberts' training techniques, she invited him to come to the United Kingdom to demonstrate his "Join Up" method to her stable staff. After watching his demonstration, Roberts said the Queen urged him to write a book about his nonviolent methods, which became The Man Who Listens to Horses. In 2002 Roberts returned to Windsor Castle as part of the Queen's Golden Jubilee. In the 2011 Birthday Honours, Roberts was appointed an Honorary Member of the Royal Victorian Order (MVO) "for services to Her Majesty's racing establishment". In June 2012, the Queen, as Patron of Join–Up International, attended the Guards Polo Club, and along with Roberts presented awards to international polo trainers from South and Central America in recognition of their work in promoting the non–violent training of horses. After the death of the Queen on 8 September 2022, Roberts was invited to her funeral on 19 September.
Жазу
Робертс бірнеше кітап жариялаған. Оның алғашқысы – 1996 жылы жарық көрген «Аттарды тыңдайтын адам» атты автобиографиялық кітабы. Ол 58 апта бойы «Нью-Йорк Таймс» тізіміндегі ең сатылымды кітаптардың қатарында болды, 15-тен астам тілге аударылды және бүкіл әлем бойынша бес миллионнан астам дана сатылды. Робертс тағы да бірнеше кітап жазды, олардың ішінде ең көп сатылған «Жабайыдан келген ұяң ат» (1999), «Адамдарға арналған аттардың ақылы» (2001), «Менің қолымнан сіздің қолыңызға» (2002), «Менің өмірімдегі аттар» (2005) және «Монтиден сұраңыз» (2007) кітаптары бар.
Roberts has published several books. His first was the autobiographical The Man Who Listens to Horses which was published in 1996, which was on the New York Times Bestsellers list for 58 weeks, and translated into more than 15 languages, selling more than five million copies worldwide. Roberts has written other books, including best selling Shy Boy: The Horse That Came in from the Wild (1999), Horse Sense for People (2001), From My Hands to Yours (2002), The Horses in My Life (2005) and Ask Monty (2007).
Марапаттар
2002 жылы Робертс Швейцарияның Цюрих университетінен жануарлар психологиясы саласындағы құрметті докторлық дәрежесін алды, ал 2005 жылы Италияның Парма университетінен де осы сала бойынша құрметті докторлық дәрежесін иеленді. 2004 жылы АҚШ-тың ізшілер қауымы Робертстің еңбегін құрметтеп, арнайы Join Up белгісі мен оқу бағдарламасын жасады, ал 2005 жылы жылқыға деген сүйіспеншілікті дамытуға қосқан үлкен үлесі үшін Германияның Silbernes Pferd (Күміс жылқы) сыйлығын алған тұңғыш шетелдік азамат болды.
In 2002, Roberts received an honorary doctorate in animal psychology from the University of Zurich, Switzerland and in 2005 he gained an honorary doctorate in animal psychology from the University of Parma, Italy. In 2004, the Girl Scouts of the USA commissioned a special Join Up badge and training program in honor of Roberts' work, and in 2005 he became the first foreign born recipient of the German Silbernes Pferd (Silver Horse) Award for outstanding contributions to promoting the love of horses.