Кіріспе

Америка саясаткері (1810–1896)

Генри Б. Пэйн (30 қараша 1810 – 9 қыркүйек 1896) – Огайо штатының американдық саясаткері. 1833 жылы туған жері Нью-Йорктен Огайоға көшіп келген ол заң және бизнес саласында тез бекініп, Демократиялық саясаттағы жергілікті көшбасшыға айналды. Огайо Сенатында қызметтенгеннен кейін, Пэйн 1874 жылы АҚШ Өкілдер палатасына бір мерзімге сайланды. Палатада ол елдің барлық ақша айналымын алтынмен қамтамасыз ету мәселесінде келісімге келуге сәлденгенімен, нәтижеге қол жеткізе алмады. Ол қайта сайлануда жеңіліске ұшырады, бірақ 1876 жылғы президенттік сайлау нәтижелері бойынша туындаған дауды шешу үшін 1877 жылдың басында құрылған Сайлау комиссиясының құрамында болды. 1880 жылы ол Демократиялық партиядан президенттікке үміткер болды, бірақ Уинфилд Скотт Хэнкоктан жеңілді, ол кейіннен Джеймс А. Гарфилдке қарсы жалпы сайлауда жеңіліске ұшырады. 1884 жылы АҚШ Сенатына сайланды. Огайо заң шығарушы органы оның сайлауында пара алу фактілері болды деп айыптады, бірақ Сенат жүргізген тергеуден кейін Пэйнге өзінің орнын сақтауға рұқсат берілді. Сенатта ол орташа тарифтік реформаларды қолдады және 1887 жылғы Штаттар аралық сауда туралы заңға қарсы дауыс берді, бірақ әдетте Демократиялық партияның сенімді өкілі болды. Ол қайта сайлануға түспеді және 1896 жылы қайтыс болды.

Ерте өмір

Генри Пэйн 1810 жылы Нью-Йорк штатының Мэдисон округіндегі Гамильтон қаласында Элиша мен Эстердің (құрметті аты Дуглас) отбасында дүниеге келді. Оның екі ата-анасы да Коннектикут штатынан шыққан, олар 1790 жылдары Нью-Йоркке көшіп келген. Пэйн жалпы білім беретін мектептерде оқып, 1832 жылы Гамильтон колледжін бітірді. Колледжді бітіргеннен кейін Пэйн Уиг саясаткері және болашақ соғыс министрі Джон Спенсердің Кандаигуа кеңсесинде заң оқыды. Сол жерде жұмыс істеген кезде Пэйн болашақ АҚШ сенаторы және 1860 жылғы демократтық президенттікке үміткер Стивен А. Дугласпен жақын дос болып, ол да бір жергілікті адвокаттан заң білімін алған еді.

Мансап

1833 жылы Пэйн Кливлендке (Огайо штаты) көшіп келді, ол кезде 3000 адам тұратын шағын қала еді. Дуглас одан бұрын келген болатын, бірақ ауруға шалдыққандықтан, Пейннің Огайоға келгендегі алғашқы міндеті – досын емдеп сауықтыру болды. Шерлок Дж. Эндрюс басшылығымен Пэйн заң оқуын жалғастырды және 1834 жылы адвокаттыққа қабылданды. Ол сол жылы жеке практикасын ашып, болашақ АҚШ федералды судьясы Хирам Виллсонмен серіктестік құрды. Фирма тез арада сәттілікке жетті; он жылдың ішінде Пэйн мен Виллсон Огайодағы жетекші фирмалардың қатарына енді. Пейннің заңгерлік практикасы 1840-шы жылдардың басына дейін табысты болды, бірақ гемоптизияға (өкпеден қан кетуге) ұшырағаннан кейін, ол қызметін шектеуге мәжбүр болды. Оның орнына ол бизнестік істер мен жергілікті саясатқа көбірек уақыт арнады. Ол Кливлендке теміржол желісін кеңейтуді қолға алды. Бірнеше әріптесімен бірге Пэйн 1851 жылы Кливленд және Колумбус теміржолын құрды және оның президенті болды. Ол сондай-ақ бірнеше басқа жергілікті теміржолдарға инвестиция жасады. 1854 жылы теміржол президенті лауазымынан кеткенімен, келесі жылы Пейнесвилл және Аштабула теміржолының президенті болды. Сол жылы Пэйн Кливлендтің алғашқы сумен жабдықтау комиссарларының бірі атанды. Ол жылжымайтын мүлікке де инвестиция салды және 1888 жылы қазіргі қойма ауданында Перри Пэйн ғимаратының құрылысын ұйымдастырды.

Огайо саясаты

Пэйн жергілікті саясатқа демократ ретінде қатысты, 1848 жылы демократиялық үміткерлер Льюис Касс пен Уильям Орландо Батлер үшін президенттік сайлаушы болып қызмет етті. Ол 1849 жылы Кливленд қалалық кеңесіне сайланды және 1854 жылға дейін қызмет етті. Сонымен қатар, ол 1849 жылдан 1851 жылға дейін Огайо Сенатының мүшесі болды. Оның парламенттік шеберлігінің арқасында 1851 жылы партиясы оны АҚШ Сенатына ұсынды, бірақ сайлауда 44-34 дауыспен вигтік үміткер Бенджамин Уэйд жеңіске жетті. Пэйн 1856 жылғы Демократиялық ұлттық конвентке қатысып, Джеймс Бьюкененнің кандидатурасын сәтті ілгерілетуге көмектесті. 1857 жылы Огайо губернаторы лауазымына кандидат болды, бірақ қазіргі республикашыл Сальмон П. Чейске шамалы айырмамен жеңілді. 300 мыңнан астам дауыс берілген сайлауда Пэйн жеңіске жету үшін 1503 дауыс жетпей қалды. 1860 жылы ол демократтардың конвентіне қайта қатысып, ескі досы Стивен А. Дугластың кандидатурасын ұсынуға көмектесті және партия солтүстік және оңтүстік бөліктерге бөлінген кезде Дугластың фракциясын қолдады. 1860 жылғы конвентте Пэйн сепаратизм құқығын жоққа шығарды, ал келесі жылы басталған Азамат соғысы кезінде Одақтың адал жақтасы болды. Ол құлдықты жоюшы болмаса да, құлдықтың одан әрі таралуына қарсы болды. Соғыс жылдарында Пэйн өзінің байлығының бір бөлігін Огайо полктерін жабдықтауға жұмсады. Соғыс басталғанда оның жасы 50-ге толған еді, ерікті боларлық жасы емес еді, бірақ оның екі ұлы оның батасымен Одақ армиясында қызмет етті. Соғыстан кейін Пэйн саяси қызметін жалғастырып, 1872 жылғы Демократиялық ұлттық конвентке Огайо делегациясын жетектеді, онда ол ақырында кандидат болған Горасс Грилиді қолдады. Ол Грилидің үгіттеу науқанына қатысып, осы процесте өзінің саяси беделін арттырды. 1874 жылы Пэйн Огайоның 20-шы округінен АҚШ Өкілдер палатасына сайлауға түсіп, 2500 дауыспен қазіргі республикашыл Ричард С. Парсонстан басымдықпен жеңіске жетті.

АҚШ-тың Өкілдер палатасы

АҚШ-тың 44-ші Конгресі жиналғанда, Азамат соғысынан бері алғаш рет Палатаны демократтар бақылады. Пайн Банктік және валюта комитетіне, сондай-ақ Мемлекеттік қызмет реформасы комитетіне тағайындалды. Сол кезде АҚШ-та айналыстағы валюта алтынмен қамтамасыз етілген долларлар мен тек АҚШ-тың кредитімен қамтамасыз етілген "гринбактардан" тұрды, ал халық гринбактарды алтын доллардан арзан деп есептеді. Республикашылдар бақылаған бұрынғы Конгресс Specie Payment Resumption Act (Түрлі валюта төлемдерін қайта жаңарту туралы заң) қабылдады, ол 1879 жылға қарай АҚШ-ты алтын стандартына қайтаруды көздеді. Демократтар арасында пікір қақтығысқа ұшырады: шығыс демократтары заңды қолдады, ал батыс және оңтүстік өкілдері оны жоюға үміттенді. Пайн компромиссіз келісімшарт жобасын жасады, онда қайта жаңарту заңы күшін жойып, алтынмен қамтамасыз етілген ақшаға біртіндеп, жартылай оралумен алмастырылатын болды. Пайн заңына сәйкес, ұлттық банктер сол жылы айналыстағы гринбактардың құнының үш пайызына тең алтын резервін құруға міндетті болды, және 1885 жылға дейін әр жыл сайын тағы үш пайыз қосып, айналыстағы гринбактардың құнының отыз пайызына жететін алтын резервін жинау керек еді. Осы кезде гринбактарды кем дегенде отыз пайыз алтынмен айырбастауға болады еді. Бұл келісім алтын стандартын жақтаған шығыс демократтары мен республикашыларына тым көп көрінді, сондықтан Банктік комитет заң жобасын мақұлдаудан бас тартты. Пайн комитетін айналып өтіп, заң жобасын бүкіл Палатаның дауысына салуға тырысты, бірақ ол 81-157 дауыспен қабылданбады. Кейіннен Палата қайта жаңарту заңын толығымен жоюды 133-120 дауыспен қабылдады, бірақ Сенат бұл мәселені қарастырудан бас тартты. 44-ші Конгресс мерзімі аяқталғанда, түрлі валюта төлемдерін қайта жаңарту заңы күшінде қалды. 1876 жылғы президенттік сайлауда Огайо штатының республикашылы Рутерфорд Б. Хейс Нью-Йорк штатының демократы Сэмюэл Дж. Тильденді жеңіп, ел тарихындағы ең қақтығысты президенттік сайлаулардың бірі болды. Алғашқы нәтижелер демократтардың жеңісін көрсеткенімен, бірнеше штаттың сайлау дауыстары жаңа президенттің инаугурациясына дейін бірнеше күн қалғанда қызу дауға түсті. Конгресстегі екі партияның өкілдері екіпартиялық сайлау комиссиясын құруға келісті, ол Хейзге жарыстың жеңімпазын анықтауды тапсырды. Пайн Тильденнің өтініші бойынша комиссияға мүше болып кірді, бірақ нәтиже демократтарға қарсы болды, өйткені Хейс даулы дауыстар бойынша жеңімпаз деп жарияланды. Комиссияның шешімінен кейін Пайн көптеген демократтармен бірге Палата отырысын кейінге қалдыруға тырысты, себебі олар ыңғайлы нәтижеге қол жеткізуді үміттенеді, бірақ республикашылдар мен Спикер Сэмюэл Дж. Рэндаллмен жақтасқан демократтар олардың күш-жігерін тоқтатты. Бұл әрекет сәтсіз аяқталды, және Хейс 1877 жылдың 4 наурызында президент болды.

Президенттік саясат

Пайн 1876 жылы қайта сайлануға түсті, бірақ республикашыл Амос Таунсендтен жеңілді. Дегенмен ол саясатқа қатысып, тіпті 1880 жылы президенттікке демократтардың кандидаттығына ұсынылу мүмкіндігін де қарастырды. Тильден ресми кандидат болмаса да, конвентке зор ықпал етті. Тильден тағы бір науқанға қатысуға дайындығы туралы нақты айтпады, соның салдарынан кейбір делегаттар басқа кандидаттарға көшті, ал қалғандары бұрынғы жетекшісіне адал болды. Тильден жақын достарына егер ол қатыспаса, Пейн бірінші таңдауы, ал Палата Төрағасы Сэмюэл Рэндалл екінші таңдауы болатынын айтты. Осының нәтижесінде көптеген Тильденнің жақтастары Пейнге қолдау көрсетті, кем дегенде Тильден жарысқа қатысу туралы шешім қабылдағанға дейін. Тильден ақырында ұсынылымды қабылдамаса да, Пейннің мүмкіндіктері Огайо штатының делегациясы сенатор Аллен Г. Турманға адал болған кезде шектелді. Пейн конвенттегі бірінші дауыс беруде үшінші орын алса, екінші дауыс беруде делегаттар генерал Винфилд Скотт Хэнкокқа бұрылып, оны кандидат етіп ұсынды.

АҚШ Сенатына сайлау

1884 жылы Огайо штатының заң шығарушы органында демократтар көпшілікке ие болды. Партияның АҚШ сенаторына үміткерді анықтау үшін өткен құрылтайда көптеген демократ заң шығарушылар қазіргі сенатор, демократ Джордж Х. Пендлтонды алмастыруды көздеді, себебі олар мемлекеттік қызмет реформасын және төмен тарифтерді қолдауына қарсы болды. Оливер Пэйн бастаған Пендлтонның қарсыластары Генри Пэйнды Сенатқа ұсынды, ол палатада жұмыс істеген кезінде осы екі мәселеге де қарсы болған еді. Демократтардың құпия дауыс беруі нәтижесінде Пэйн 80 дауыстан 46-сын алды. Оливер Standard Oil компаниясының сенімді тұлғасы және қазынашысы болғандықтан, Пендлтонның көптеген жақтастары мұнай трестінен 100 000 доллар демократ заң шығарушыларды сатып алу үшін жұмсалғанын мәлімдеді және ашық дауыс беру Пэйнге тиімсіз болар еді деп санды. Заң шығарушы органның толық құрамы жиналғанда Пэйн 120 дауыстан 78-ін алып сайланды. Демократтардың заң шығарушы органы бастапқыда өз мүшелерінің жемқорлыққа қатыстығын тергеуден бас тартты, бірақ келесі сессияда республикашылар көпшілікті қайта иеленген соң, заң шығарушы орган айыптауларды қарап, нәтижелерін федералдық Сенатқа жіберді. Жиналған дәлелдер көп болды, бірақ Сенат Пэйнды партиядан шығарудан бас тартты, ол өзінің кінәсіз екенін мәлімдеді. Пара алу фактісін нақты дәлелдеуге жеткілікті мәліметтер болмаса да, биограф Дьюэйн Берк «жағдайлық дәлелдер Пэйнды айыптайтын сияқты» деп жазды.

Тарифтер мен мемлекетаралық сауда

Сенатта ең қызықты тартыс – шетелдік тауарларды қымбаттатып, бірақ отандық өндірісті дамытуға көмектесетін күшті қорғау тарифінің қажеттілігі төңірегінде болды. Пайн жоғары тарифті қолдады, бірақ федералдық үкіметтің артық табысын азайту үшін шағын түзетулер жасаудың орынды екенін ойлады. Ол Сенаттағы демократ әріптестерімен бірге Айова штатының республикашылы Уильям Б. Эллисон ұсынған тарифтік заң жобасын қабылдамады, себебі бұл заң Пайннің ойынша, қажетті деңгейден де асып түсетін еді. Ол талқылауға болат пен темірге тарифті төмендетуге қарсы сөз сөйлеу арқылы ғана қатысты. Бұл Эллисонның заң жобасы республикашылдар бақылайтын Сенатта қабылданды, бірақ демократтар бақылайтын Палатада қабылданбады. Сонымен қатар, мемлекетаралық сауданы реттеу, әсіресе теміржол саласындағы мәселелер саяси күреске айналды. Теміржолдарды реттеуге қатысты талаптар елдің бизнес мүдделерін екіге бөліп жіберді: теміржолдар заңнамаға қарсы күресті, ал теміржол тарифтерінің жоғары болуынан зардап шеккен өндірушілер реформаторлармен бірікті. Standard Oil компаниясы да соңғы топқа қосылып, Конгресс тарапынан шаралар қабылдануын талап етті. 1886 жылы Пайн теміржол тарифтерін сәл реформалайтын заң жобасын қолдады, бірақ реформаторлар оны тиімсіз деп есептеді. Бірақ Палата жасаған түзетулерден кейін заң жобасы Сенатқа қайта оралды, онда тұтынушылар мен өндірушілер үшін ең қолайсыз саналатын тәжірибелерге қатысты нақты тыйымдар енгізілді. Пайн президент Гровер Кливленд қол қойған күшейтілген Мемлекетаралық Сауда Актісіне қарсы дауыс берді. Өзінің дауыс беруін түсіндірерлік болғанда, Пайн бұл заңның практикалық емес екенін және теміржолға қарағанда басқа тасымалдау тәсілдеріне (мысалы, Ұлы көлдердегі кемелермен тасымалдау) бұрыс артықшылық бергенін айтты.

Жеке өмір

1836 жылы Пэйн Мэри Перриге (1818–1895) үйленді, ол Натан Перридің жалғыз баласы, бай жергілікті саудагер, «Мейджор» атымен танымал Натан Перри мен София Леонора (туған тегі Рут) Перридің ұлы, сондай-ақ оның әйелі Паулина (туған тегі Скиннер) Перри, Абрахам Скиннер мен Мэри (туған тегі Айерс) Скиннердің қызы еді. Олардың алты баласы болды: Кливленд қаласының мэрі болған Нейтан П. Пэйн (1837–1885). Оливер Хазард Пэйн (1839–1917), «Алтын ғасыр» бизнесмені. Флора Пэйн (1842–1893), ол Әскери-теңіз күштерінің хатшысы Уильям Коллинз Уитниге үйленді. 1870 жылдың мамыр айында Колумбия құқық мектебін бітірген, бірақ денсаулығы нашарлағандықтан қайтыс болған Генри Уилсон Пэйн (1845–1878). Жасынан қайтыс болған Элиша Ховард Пэйн (1851–1852). Чарльз Уильям Бингемге (1846–1929) үйленген Мэри Перри Пэйн (1854–1898). Пэйн 1896 жылдың 9 қыркүйегінде Кливлендте сексен бес жасында қайтыс болды. Ол Кливлендтегі Лейк-Вью зиратына жерленді. Оның ұрпақтары Огайо саясатына қатысуын жалғастырды. Ұлдары Оливер мен Натандан басқа, оның күйеу баласы саяси беделді Уитни отбасының Әскери-теңіз күштерінің хатшысы Уильям Коллинз Уитни болды. Пэйн Франсис П. Болтонның анасының әкесі және Оливер Пейн Болтонның бабасы болды, екеуі де кейіннен АҚШ Өкілдер палатасында қызмет етті. Огайо штатындағы Пэйн ауылы оның құрметіне аталған. Ол сондай-ақ КГБ-ның тыңшысы болған Майкл Уитни Стрейттің бабасы еді.