Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1979 жылы Дженкинс Еуропалық комиссиясының аясында құрылған ұйым.
Organization established in 1979 under the Jenkins European Commission
Еуропалық валюталық жүйе (ЕВЖ) – Еуропалық экономикалық қауымдастықтың (ЕЭҚ) көптеген елдері валюталарының салыстырмалы құнындағы үлкен ауытқуларды болдырмау үшін оларды байланыстырған көпжақты, реттелетін айырбас бағамы туралы келісім болды. Ол 1979 жылы Еуропалық комиссияның сол кездегі президенті Рой Дженкинс басшылығымен ЕЭҚ мүше мемлекеттері арасындағы ақша-кредиттік саясаттағы ынтымақтастықты дамыту мақсатында, олардың орталық банктері арқылы қауымдастық ішіндегі айырбас бағамдарын басқару және валюта нарығындағы араласуды қаржыландыру үшін бастамаға айналды. ЕВЖ номиналды және нақты айырбас бағамдарын реттеу арқылы жұмыс істеді, осылайша ақша-кредиттік ынтымақтастықты күшейтіп, ақша тұрақтылығы аймағын құрды. ЕВЖ құрамында ЕЭҚ бірінші Еуропалық айырбас бағамы механизмін (ЕАБМ) құрды, ол әр валюта үшін айырбас бағамдарын есептеді. ЕАБМ айырбас бағамдарының белгілі бір шекте ауытқуына мүмкіндік берді, экономикалық тәуекелдерді шектеуге және өтімділікті сақтауға жағдай жасады. Еуропалық валюталық жүйе 1979 жылдан 1999 жылға дейін қызмет етті, содан кейін оның орнына Экономикалық және валюталық одақ (ЭВО) келді, ал Еуроаймақ елдерінің валюта бағамдары жаңа валюта – евроға қатысты бекітілді. Сол кезде ЕАБМ қазіргі Валюта бағамы механизмімен (ЕАБМ II) алмастырылды.
The European Monetary System (EMS) was a multilateral adjustable exchange rate agreement in which most of the nations of the European Economic Community (EEC) linked their currencies to prevent large fluctuations in relative value. It was initiated in 1979 under then President of the European Commission Roy Jenkins as an agreement among the Member States of the EEC to foster monetary policy co operation among their Central Banks for the purpose of managing inter community exchange rates and financing exchange market interventions. The EMS functioned by adjusting nominal and real exchange rates, thus establishing closer monetary cooperation and creating a zone of monetary stability. As part of the EMS, the EEC established the first European Exchange Rate Mechanism (ERM) which calculated exchange rates for each currency The ERM let exchange rates to fluctuate within fixed margins, allowing for some variation while limiting economic risks and maintaining liquidity. The European Monetary System lasted from 1979 to 1999, when it was succeeded by the Economic and Monetary Union (EMU) and exchange rates for Eurozone countries were fixed against the new currency the Euro. The ERM was replaced at the same time with the current Exchange Rate Mechanism (ERM II).
Алдыңғы тарих, 1960 жылдан 1971 жылға дейін
ЕЭҚ-ның бастауы 1960 жылдың соңында ЕЭК мүше мемлекеттерінің басшылары, бүгінде Еуропалық Кеңес деп танылатын, Гаагада кездесіп, бірыңғай еуропалық экономиканы құру мақсатына қадам жасай бастағанда жасалды. 1969 жылы Еуропалық Кеңес 1980 жылға дейін іске асырылатын экономикалық және валюталық одақ құру туралы шешім қабылдады. «Валюта жыланы» +/ 2,25% мөлшерінде бірыңғай валюта бағамының ауытқу шегін белгіледі, бірақ Италия 1973 жылы осы жүйеден шығып кетті.
The origins of the EMS can be traced back to the end of 1960 when the Heads of the member states of the EEC, known as the European Council today, met in the Hague and agreed to begin moving toward the goal of a single European economy. In 1969, the European Council decided to create an economic and monetary union to be implemented by 1980. The currency snake established a single currency fluctuation band of +/ 2.25%, however Italy left the snake already in 1973.
ЭМС құрылды
1978 жылғы 5 желтоқсанда Брюссельде өткен ЕЭК отырысында Франция президенті Валери Жискар д’Эстен мен Германия канцлері Гельмут Шмидт ЕМС-ті сәтті жақтады, және ол отырыстың шешімімен іске асырылды.
At a meeting of the EEC in Brussels on 5 December 1978, French President Valéry Giscard d'Estaing and German Chancellor Helmut Schmidt successfully championed the EMS, which was implemented via resolution at the meeting.
Еуропалық валюта бірлігін құру
Еуропалық валюта бағамының тұрақтылығы Екінші дүниежүзілік соғыстан бері еуропалық саясаткерлердің ең маңызды мақсаттарының бірі болды. 1982 және 1987 жылдар аралығында еуропалық валюталар тұрақты және тұрақсыз әрекеттердің әртүрлі түрлерін көрсетті. Мысалы, голланд гильдері маркаға қатысты өте тұрақты болды, итальян лирасы EMS жүйесінің барлық кезеңінде күрт құнсыздануға ұшырады, ал француз франкі, бельгиялық франкі, даниялық крона және ирланд фунты бір-бірінен кейін жүзеге асырылған құнсызданудан шығып, тұрақтырақ болды.
European currency exchange rate stability has been one of the most important objectives of European policymakers since the Second World War. Between 1982 and 1987, European currencies displayed a range of stable and unstable behavior. For example, the Dutch guilder remained quite stable with respect to the Mark, the Italian lira exhibited a sharp downward trend throughout the life of the EMS, and the French franc, the Belgian franc, the Danish krone and the Irish pound all escaped trends of successive devaluations to emerge more stable.
Германияның ақша-несие саясаты басым
ЕМС Бреттон-Вудс жүйесімен салыстырылатын болды, себебі ол мүше елдердің валюталарын белгілі бір ауытқу шегінде бекітіп ұстады. Сонымен қатар, Бреттон-Вудс жүйесі АҚШ долларына негізделгендей, ЕМС та «де-факто» неміс маркасымен байланысты болды. Бұл жағдай ақырында көптеген елдерде наразылық тудырды және валюталық одақ құруға ұмтылудың басты себептерінің біріне айналды.
The EMS was similar to the Bretton Woods system, in that it pegged member currencies within a fluctuation band. Furthermore, the EMS came to be 'de facto' centered on the Deutschmark similarly to how the Bretton Woods system had been based on the US Dollar. Eventually, this situation led to dissatisfaction in most countries and was one of the primary forces behind the drive to a monetary union.
Жұмыс істеу қағидаларын өзгерту және евроға дайындық
ЕМС екі ерекше кезеңден өтті. Бірінші кезеңде, 1979 жылдан 1986 жылға дейін, ЕМС мүше елдерге капитал ағынын шектеу арқылы монетарлық саясатта белгілі бір тәуелсіздік берді. Екінші кезең, 1987 жылдан 1992 жылға дейін, ЕМС-тің реттелуі күшейді. 1988 жылы ЕЭҚ президенті Жак Делор жетекшілігімен ЭМС-ті экономикалық және монетарлық одаққа (ЭМО) өтуге дайындық жағдай жасау үшін өзгертуді бастау үшін комитет құрылды. Делор жоспары – Еуропалық Орталық Банктің бақылауындағы бірыңғай еуро валютасына алып келетін үш кезеңдік процесс болды.
The EMS went through two distinct phases. During the first period, from 1979 to 1986, the EMS allowed member countries a certain degree of autonomy in monetary policy by restricting the movement of capital. The second period, from 1987 to 1992, the EMS was more rigid. In 1988, a committee was set up under EEC President Jacques Delors to begin changing the EMS to provide favorable starting conditions for the transition to Economic and Monetary Union (EMU). The Delors plan was a three stage process that lead to a single European currency under the control of a European Central Bank.
Сын
Майкл Артис (1987) ЭМС-тің сенімділігін бағалап, оның тарихының алғашқы сегіз жылында сенімділігі төмен болғанын айтты. Артис сондай-ақ жүйе салыстырмалы түрде тегіс жұмыс істемегеніне қарамастан, төзімділігін көрсеткенін мәлімдейді. Ол сондай-ақ ЭМС-тің ЭМС-ішілік екіжақты валюта бағамдарының тұрақтылығын жақсартуға тиіс болғанын, бірақ номиналды бағамдармен салыстырғанда тиімді бағамдар бойынша жақсару аз байқалғанын және уақыт өте келе тұрақтылық әлсірегенін атап өтті. Бұған қоса, Аксель А. Вебер (1991) ЭМС-тің іс жүзінде неміс маркасының аймағы болғанын айтады. Одан әрі, бұл саясатты "қолыңды байлау" деп атады, өйткені ол қысқа мерзімді әсер ететін бекітілген валюта бағамын қабылдады. Германияның орталық банкі ақша-кредит саясатын тәуелсіз түрде таңдаса, қалған ЭМС мүше елдерінің ақша-кредит саясаты шектеулі болды және олар өз валюта бағамдарын неміс маркасына бекітуге мәжбүр болды.
Michael J Artis (1987) assessed the credibility of the EMS, stating that the EMS had low credibility during the first eight years of its history. Artis also states that the system demonstrated its resilience despite working relatively non smoothly. He also remarked that EMS was supposed to have improved the stability of the intra EMS bilateral exchange rates but that the improvement was less marked for effective rates when compared to nominal rates and stability weakened with the passage of time. Additionally, Axel A. Weber (1991) claims that the EMS was a de facto Deutsche Mark zone. Moreover, it was often called “tying one's hands” because the policy adopted a fixed exchange rate which had short run effects. The German central bank independently chose its monetary policy whilst all remaining EMS member countries' hands were tied on monetary policy and they were simply forced to target their exchange rates to the German mark.