Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Саяси аргумент – саясат саласында қолданылатын логикалық аргументтің бір мысалы. Саяси аргументтерді ғалымдар, БАҚ сарапшылары, саяси лауазымға үміткерлер және үкімет шенеуніктері пайдаланады. Азаматтар да күнделікті өзара әрекеттесуде саяси оқиғаларға түсініктеме беру және оларды ұғыну үшін саяси аргументтерді қолданады. Көбінесе саяси аргументтер айналмалы болып келеді, бірдей фактілерді кейде сәл өзгеше түрінде қайталайды. Көптеген саяси пікірсайыстар салық салу және мемлекеттік шығындар мәселелеріне қатысты. Саяси аргументті пропагандадан ажырату қажет, себебі пропагандада құрылым аз немесе мүлдем жоқ, ал болған жағдайда да, оның негізіндегі дәлелдер өте қате болады. Саяси аргументтердің классикалық мысалы – Америка Конституциясын ратификациялауды қолдаған "The Federalist Papers"-тегі аргументтер. Саяси аргументтерді жіктеудің бірнеше тәсілі бар:
A political argument is an instance of a logical argument applied to politics. Political arguments are used by academics, media pundits, candidates for political office, and government officials. Political arguments are also used by citizens in ordinary interactions to comment on and understand political events. More often than not, political arguments tend to be circular, repeating the same facts as premises under perhaps slightly different guises. Much political argument concerns issues of taxation and government spending. The political argument should be distinguished from propaganda, in that propaganda has little or no structure or the rationale, if it exists, is egregiously fallacious. A classic example of political arguments is those contained in The Federalist Papers arguing in favor of ratification of the American constitution. There are several ways of classifying political argument:
Based on the logical structure of the argument. Based on the purpose of the argument. Based on the subject matter dealt with in the argument.
Саяси пікірталастың мақсаты
Әдетте, пікір таластың мақсаты – сенімді өзгерту. Саяси пікір таластар саяси теория аясында жүруі мүмкін; мысалы, Макиавеллидің «Принц» атты еңбегін түрлі пікірлерге негізделген билеушілерге берілген кеңес ретінде қарастыруға болады. Саяси пікір таластар көбінесе таза зияткерлік қызмет емес, себебі ол саяси күн тәртібін ілгерілетудің стратегиялық мақсатына да қызмет етуі мүмкін. Көпшілік саяси пікір таласты демократияға тән деп ойлайды, бірақ шындығында, кейбір саяси пікір таластар демократиялық емес режимдерде де кездесуі мүмкін, мысалы, халықтан үлкен құрбандықтар талап ету үшін, алайда мұндай жағдайларда үгіт-насихат пікір таластың орнын басуы мүмкін. Бірақ демократияда саяси пікір талас ерекше маңызға ие, себебі азаматтардың сенімдері мен билік құрылымы арасында тікелей байланыс бар. Сонымен қатар, демократия институтары сенім мен билік арасындағы қатынасты анықтайды. Осы тұста саяси пікір талас – саяси стратегияның маңызды құралы болып табылады. Демократияда үгіт-насихат пікір таласты алмастыруы да мүмкін; шын мәнінде, көптеген саяси жарнамалардың анық логикалық құрылымы жоқ және біздің анықтамамыз бойынша олар үгіт-насихатқа жатады. Демократиядағы саяси пікір таласқа қатысты бұл көзқарас әлеуметтік таңдау мәселесімен тығыз байланысты. Әлеуметтік таңдау теориясында қолданылатын әлеуметтік шешім моделін қарастырайық (мысалы, Ароу теоремасын тұжырымдағанда қолданылатындай). Бұл модельде қоғамда X жеке тұлғалар жиыны және оларға қандайда бір тәртіппен бағаланған (саяси) баламалар жиыны A беріледі. Тәртіп – A элементтері арасындағы R қатынасы, ол транзитивті және рефлексивті. Екі балама a, b үшін a R b және b R a орындалуы мүмкін. Егер осылай болса, R баламалары a, b-ге қатысты бейтарап дейміз. X жиынындағы әрбір жеке тұлға x үшін A жиынындағы баламалардың Rx ерекше тәртібі болады. Профиль – бұл әрбір жеке тұлға x-қа Px баламаларының тәртібін сәйкестендіретін кез келген P функциясы; демек, профиль – X жиынынан A жиынының тәртіптеріне дейінгі функция. Төрешілік схемасы (немесе конституция немесе дауыс беру схемасы) – кез келген P профилінен бүкіл қоғам үшін Rsoc тәртібін шығару тәсілі. Осылайша, төрешілік схемасы өзі P → Rsoc функциясы болып табылады. Кез келген саяси пікір талас белгілі бір мағынада саяси пікір талас болғанымен, тиімді саяси пікір талас – әлеуметтік басымдықтардың тәртібін өзгерте алатын пікір талас. Тиімді саяси пікір талас – жарамды саяси пікір таластан ерекшеленетін ұғым.
The purpose of an argument is usually to sway belief. A political argument can occur in the context of political theory; for instance Machiavelli's The Prince can be regarded as advice to rulers based on various kinds of arguments. Political argument though is not generally a purely intellectual activity, since it may also serve the strategic goal of promoting a political agenda. One usually thinks of political argument as exclusive to democracies, but in fact, some kinds of political argument may occur in undemocratic regimes as well, for example, to encourage greater sacrifice from the population, although it is more likely in such cases that propaganda will take the place of argument. In a democracy, though, political argument is particularly important, since there is a direct relationship between the beliefs of citizens and the structure of power. Moreover, the institutions of democracy in part define the relationships between beliefs and power. In this case, political argument is an important element of political strategy. It is also possible that in a democracy, propaganda may also replace argument; indeed, much political advertisement has no discernible logical structure, and in our definition falls under propaganda. This view of political argument in a democracy is closely related to the problem of social choice. Consider a social decision model of the kind used in the theory of social choice (such as used in stating Arrow's theorem). In this model society has a set of individuals X and it faces a set of (political) alternatives A which need to be ranked in some way. A ranking is a relation R between the elements of A which is transitive and reflexive. Two alternatives a, b can satisfy a R b and b R a. If this is the case, we say R is indifferent to a, b. Each individual x in X will have an idiosyncratic ranking Rx of the alternatives in A. A profile is any function P that associates with each individual x a ranking of alternatives Px; a profile is thus a function from X to rankings of A. An arbitration scheme (or constitution or voting scheme) is a way of producing a ranking Rsoc for the whole society from any profile P. Thus an arbitration scheme is itself a function P → Rsoc. Though any argument about politics is in a sense a political argument, an effective political argument is one that can actually change the social preference ranking. Effective political argument is a concept distinct from valid political argument.
Мысал
Салық саясатының идеалданған жүйесін қарастырайық; салық T шегіне негізделген, яғни T-ден жоғары табысқа ие адамдар салық төлейді, ал қалғандары салықтан босатылады. Қарапайым көпшілік дауыс беру қағидасы бойынша әлеуметтік келісімдемеде, табиғи салық мөлшері Т-ге тең деп күтуге болады: медианалық табыс (плюс 1). Дегенмен, (мүмкін бұрыс) саяси аргумент жеке адамның дауысын өз қызығушылығына қарай өзгертуге тырысуы мүмкін, капиталға және жалпы халықтың әл-ауқатына инвестициялар жоғары табыс деңгейіне салынатын салықты азайту арқылы артатынын айту арқылы. Саяси аргумент нәтижелі болмауы мүмкін, бірақ оның мақсаты болуы мүмкін, мысалы, танымал емес саяси шешімді негіздеу немесе тарихи оқиғаның бір бөлігі ретінде.
Consider an idealized system of tax policy; tax is based on a tax cutoff point T, that is individuals with income in excess of T pay taxes, and everyone else pays no taxes. In a simple majority rule social arbitration scheme, one might expect that a natural tax rate T can be determined: the median income (plus 1). However, a (possibly fallacious) political argument might attempt to change an individual's voting by their pocketbook by arguing that investment in capital and general welfare will increase by reducing taxes on higher income levels, which is raising the tax cutoff point. A political argument may be ineffective but may still have a purpose, for instance as a justification for an unpopular political action, or as part of a historical narrative.
Саяси аргумент құрылымы
Кез келген аргумент бір нәрсені дәлелдеуді мақсат етеді. Саясатта қолданылатын аргументтерде бұл – экономикалық саясат, қоршаған орта, соғыс және бейбітшілік туралы шешімдер, аборт сияқты қоғамдық саланың элементтері туралы тұжырым. Аргумент таза логикалық қағидалардан бастала алмайды. Аргумент – бұл алғышарттарға және алғышарттардан қорытындыға шығарудың белгілі бір әдістеріне негізделген. Саясаттағы аргументтің дұрыстығын кем дегенде екі жолмен бағалауға болады: таза семантикалық тұрғыдан немесе аргументтің белгілі бір ережелерін сақтау тұрғысынан (мұны әділдік ережелері деп қарастыруға болады). Семантикалық тұрғыдан алғанда, аргументте қолданылатын кейбір алғышарттар мен аргументтегі тұжырымдар арасындағы байланыстар экономикалық немесе саяси процестердің нақты үлгілерімен байланысты. Басқа алғышарттар – моральдық болжамдар: белгілі бір әрекеттің жақсы немесе қажеттілігі. Мысалы, соғысқа қатысты аргументтерде қарсыластың нақты қауіптері, жеңіске жету мүмкіндігі, соғыстың құны және т.б. мәселелер қарастырылуы керек. Іс жүзінде, аргументтің дұрыстығын таза семантикалық тұрғыдан саяси бейтараптықпен бағалау өте қиын, себебі саяси ұстанымдар көбінесе әлеуметтік және экономикалық процестердің белгілі бір үлгісіне байланысты болады.
Any argument claims to prove something. In the case of arguments used in politics, this something is an assertion about an element of the public sphere, such as economic policy, the environment, decisions about war and peace, abortion, etc. An argument cannot start from purely logical principles. An argument is based on premises and some methods for reasoning from premises to conclusions. The validity of an argument in politics can be evaluated in at least two ways: in purely semantic terms or in terms of adherence to certain rules of argument (which we can consider rules of fairness). Semantically, some of the premises used in an argument and the relationships between the assertions in the argument are associated with specific models of economic or political processes. Other premises are moral assumptions: whether a particular action is good or desirable. For example, arguments concerning war must consider questions about specific threats that the adversary poses, the likelihood of success, the cost of war, and so on. In practice, purely semantical evaluations of argument validity are extremely difficult to formulate in a politically neutral way, since political positions usually involve a commitment to some model of social and economic processes.