Кіріспе

АҚШ-тың Сан-Диего, Калифорния қаласында өткен саяси шара.

1996 жылғы 12-15 тамыз аралығында Сан-Диего қаласындағы Сан-Диего конгресс орталығында (SDCC) 1996 жылғы Республикалық Ұлттық Конвенция өтті. Конвенция Канзас штатынан сенатор Боб Доулды президенттікке, ал Нью-Йорк штатының Буффало қаласынан бұрынғы өкіл және Тұрғын үй және қала құрылысы министрі Джек Кемпті вице-президенттікке ұсынды.

Саяси жағдай

Доул қатысты дауыстан кейін Республикалық партияның президенттік тікелей кандидаттығын қамсызды, бірақ бұл оған қаржылық және саяси тұрғыдан қымбатқа түсті. Президент Билл Клинтонның тарихи түрде Республикалық партияға тән қылмыс пен әлеуметтік реформа мәселелерін сәтті қабылдап алып, спикер Ньют Гингричті экстремист ретінде бейнелегеннен кейін Партия өзінің қарқынын жоғалтты. Доул өзінің партиясы ішінде саяси спектрдің екі жағынан да қысымға ұшырады. Калифорния штатының губернаторы Пит Уилсон және Массачусетс штатының губернаторы Билл Уэлд сияқты әлеуметтік либералдар конвенция платформасынан «Адам өмірі туралы түзету» тармағын алып тастауды талап етті. Оң жақтағы негізгі қарсыластары Пэт Бьюкенен мен Алан Киес қолдауларын бермеді. Бьюкенен Сан-Диегодағы конвенцияға дейін жақын жердегі Эскондидо қаласында өзінің жақтастары үшін митинг өткізді. Шындығында, Кемптің Доулды салықты көтеруші деп айтқан бұрынғы сөздері жарияланды. Ұзақ және қатал дауыс беру науқаны федералдық сайлау шығындарының шектеулеріне байланысты конвенцияға дейінгі айларда Доулдың науқанының қаражаты жетіспеуіне әкеп соқты. Доулдың науқаны партияны біріктіру, саяси орталыққа жақын адамдарға үндеу жасау және Доулдың Екінші дүниежүзілік соғыста және АҚШ Сенатындағы құрметті қызметін көрсету үшін конвенцияны пайдалануға тырысты. Конвенциядағы сөздердің барлығы дерлік орталық немесе либералды республикашылдар тарапынан айтылды, оның ішінде Нью-Йорк штатының өкілі Сьюзан Молинаридің негізгі сөзі де болды. Доулды бірге шайқасқан ардагер және Аризона штатының сенаторы Джон Маккейн ұсынды. Екі жыл бұрын партияның жұлдызы болған Гингрич пен номинацияда 200-ден астам делегатпен екінші орын алған Бьюкененге тікелей эфирде сөз сөйлеуге рұқсат берілмеді. Алайда, Христиандық коалициясы сияқты әлеуметтік консервативті ұйымдардың жақтастары конвенцияға консервативті платформаны даусыз қабылдауға бағыт берді және Бьюкенен соңғы сәтте өзінің делегаттарын босатты. Конвенция жалпы алғанда жақсы өтті және Доул-Кемп командасы қысқа мерзімде пайда көріп, конвенция аяқталғаннан кейін жүргізілген сауалнамалар республикашылдардың қолдауының айтарлықтай артқанын көрсетті. Алайда, бұл арту өте уақытша болды және олар бұрынғы Клинтон-Гор командасынан қалып қойды; олар сайлауда шамамен тоғыз пайыздық айырмамен жеңіліске ұшырады.

Орналасу орны

Республикалық ұлттық комитет 30 қаладан ұсыныстар қабылдауды сұрады. Финалға іріктелінген қалалар Чикаго, Нью-Орлеан, Нью-Йорк, Сан-Антонио және Сан-Диего болды. Чикаго 1996 жылғы Демократиялық ұлттық конвенцияны қабылдау құқығын алғаннан кейін өтінімінен бас тартты. 1996 жылғы Республикалық ұлттық конвенция Сан-Диегода өткен алғашқы президенттік үміткерлерді іріктеу шарасы және Оңтүстік Калифорнияда өткен жалғыз конвенция болды (1972 жылғы Республикалық ұлттық конвенция Сан-Диего спорт аренасында өткізу жоспарланған, бірақ жеңілтек салдарынан Флорида штатының Майами-Бич қаласына көшірілді). Шындығында, Сан-Диегоның ұсынысы жеңіске жете алмайды деп есептелді. SDCC Хьюстонның «Астродом» және Нью-Орлеанның «Луизиана Супердом» сияқты бұрынғы ареналардан әлдеқайда кішкентай болды, сонымен қатар оның стандартты отыру орналасуы кейбір секторларда және жабық ложаларда көруге кедергі келтіретін жағдай тудырды. 1998 жылы АҚШ Сенатына кандидат болу мүмкіндігі талқыланған мэр Сьюзан Голдинг және 1996 жылғы президенттікке үміткерлік ниетін білдірген губернатор Уилсонның белсенді лоббилеуі Сан-Диегоның 1994 жылы таңдалуына ықпал етті.

Логистика

1995 жылғы 8 қыркүйекте "Жеңіске қарай жүзу '96" атты Сан-Диего қабылдау комитеті құрылды. Бұл 1995 жылы Оклахома-Ситиде болған жарылыстан кейін терроризмге қатысты алаңдаушылықты күшейткен алғашқы ұлттық партиялық конвент болды. ТВА рейсі 800-дің бірнеше апта бұрын болған апаттың террористік шабуыл болу мүмкіндігі де конвентті ұйымдастырушыларды алаңдатты. Конвент орталығы су жағасында, мыңдаған шағын қайықтар тоқтайтын портың жанында орналасқан, Доул мен Кемп олардың бірімен салтанатты түрде келді. Полиция, жағалау күзеті және басқа да қауіпсіздік күштерінің саны көп болды. Конвент ұйымдастырушылары наразылық білдіруге арналған аймақты конвент орталығынан бірнеше блокқа қашық жерге орналастырды, бұл сынға және сот процесіне әкеп соқты. Кейін ол бастапқыда мүгедектерге арналған көлік торабы ретінде белгіленген ғимаратқа жақын жердегі тұраққа көшірілді. Конвент Сан-Диего үшін табысты болды, қалаға және оның жаңадан гүлденген жағажай мен Газламп ауданына жағымды жариялылық әкелді. Дегенмен, конвент комитеті бюджеттен шамамен 20 миллион доллар асып кетті, бұл негізінен қауіпсіздік шараларына байланысты қосымша шығындардың нәтижесі болды. Конвент залының төбесінің биіктігі шектеулі болғандықтан, трибуна конвент еденінен 2 метр ғана жоғары көтерілді, бұл 1992 жылғы республикалық конвенттегі трибунадан әлдеқайда төмен болды. Конвент залында орын жетіспегендіктен, мыңдаған аккредиттелген қатысушы конвент кешеніндегі қосымша бөлмелерде теледидар арқылы конвентті тамашалауға мәжбүр болды. Спикерлердің белгіленген уақыты бітіп бара жатқанда ескерту үшін трибунаға шам орнатылды. Конвент тікелей эфирде трансляциялайтын телеарналардағы коммерциялық үзілістерді ескере отырып, кестесін де құрды. Конвент дайындықтарын бақылауға тағайындалған Дольдің бас операторларының бірі Пол Манафорт болды. Конвент залын құруға кеткен шығын 5-тен 7 миллион долларға дейін бағаланды.

Конгресс баяндамашылары

Сан-Диего Union Tribune газетінің Джон Марелиус конвенция спикерлерінің құрамын "көрікті сөздерді айтатын, әртүрлі және құрамдық Республикалық партияны – әйелдерді, азшылықтарды, мүмкіндігі шектеулі адамдарды және партияны ауыстырған демократтарды" көрсететіндей бейнелегенін айтты. Марелиус бұл конвенцияны алдыңғы 1992 жылғы Республикалық конвенциясымен салыстырды, онда Пат Бьюкененнің "діни соғысы" басым орын алған болатын. Кейбір діншіл консерваторлар конвенцияда "өмірді қолдау" (абортқа қарсы) риторикасының жеткіліксіз қолданылуына қарсы шықты.

Колин Пауэлл

Бұрынғы президент Рональд Рейганның әйелі Нэнси Рейган конвенцияда сөйледі, алғысын білдірді.

Стивен Фонг

Конвенцияның соңғы күні Сан-Францискодағы «Лодка Кэбби» республикалықтарының президенті Стивен Фонг «қарапайым американдықтардан» жасалған сөздер сериясының аясында трибунада сөз сөйледі, бірақ ол өзінің гомосексуал екені жарияланбады. Фонг – республикалық ұлттық конвенцияда ашық түрде гей болып сөйлеген алғашқы спикер.

Әсері

16 тамызда, конгресс аяқталған күні, Сан-Диего Юнион Трибьюн газетінің Джон Марелиус түрлі сауалнамалар Дольдің рейтингісінің өсіп жатыр ма, әлде төмендеп жатыр ма дегенге қатысты қайшы көрсеткіштерді көрсеткенін айтты. 1996 жылғы сайлаудан бері, демократтар мен республикашылдардың конвенцияларында президенттік үміткерлердің жұбайлары сөз сөйлейтін болғандықтан, екі үлкен партияның да президенттік үміткерлерінің жұбайларын конвенция спикерлері ретінде тарту стандартты практикаға айналды.