Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жаңа Зеландияның ең жоғары әкімшілік бөліністері
Top administrative divisions of New Zealand
Жаңа Зеландия жергілікті басқару мақсатында он алты аймаққа бөлінеді. Оның он бірін аймақтық кеңестер (жергілікті өкіметтің жоғары деңгейі) басқарады, ал бесеуін унитарлық биліктер басқарады. Унитарлық биліктер – аймақтық кеңестердің функцияларын да орындайтын аумақтық биліктер (жергілікті өкіметтің екінші деңгейі). Чатем аралдары кеңесі аймақ емес, бірақ өз заңнамасымен бекітілген унитарлық билікке ұқсас.
New Zealand is divided into sixteen regions for local government purposes. Eleven are administered by regional councils (the top tier of local government), and five are administered by unitary authorities, which are territorial authorities (otherwise the second tier of local government) that also perform the functions of regional councils. The Chatham Islands Council is not a region but is similar to a unitary authority, authorised under its own legislation.
Тарих және заңдық негіз
Аймақтық кеңестер 2002 жылғы Жергілікті өзін-өзі басқару туралы заңның 2-қосымшасының 1-бөлігінде тізімделген, сондай-ақ оларды 1989 жылы құрған «Газет» хабарламаларына сілтеме жасалған. Заң бойынша аймақтық кеңестер өздерінің қауымдастықтарының тұрақты дамуын, әлеуметтік, экономикалық, экологиялық және мәдени әл-ауқатын қамтамасыз етуге міндетті. Қазіргі өңірлер мен олардың көптеген кеңестері 1974 жылғы Жергілікті өзін-өзі басқару туралы заңға сәйкес 1989 жылы өткізілген жергілікті өзін-өзі басқару реформасы нәтижесінде құрылды. Аймақтық кеңестер бұрынғы ғасырда құрылған 700-ден астам арнайы органдардың – жолдар, су жинау, суару, зиянкестермен күресу, порты, домен және қорық басқармаларының орнын басты. Сонымен қатар, олар бұрын округтік кеңестер атқарған кейбір функцияларды да өздеріне алды. Өңірлердің шекаралары көбінесе су алаптарына негізделген. Бұл 1991 жылғы Табиғи ресурстарды басқару туралы заңның талаптарын болжады. Көптеген аймақтық шекаралар аумақтық билік шекараларымен сәйкес келеді, бірақ бірқатар ерекшеліктер де бар. Мысалы, Таупо округі төрт аймаққа бөлінген, бірақ оның ауданының көп бөлігі Вайкато аймағында орналасқан. Аймақтық және аумақтық кеңестер арасындағы ынтымақтастық жоғары деңгейде болады, өйткені олардың атқаратын қызметтері бір-бірін толықтырады.
The regional councils are listed in Part 1 of Schedule 2 of the Local Government Act 2002, along with reference to the Gazette notices that established them in 1989. The Act requires regional councils to promote sustainable developmentthe social, economic, environmental and cultural well being of their communities. The current regions and most of their councils came into being through a local government reform in 1989 that took place under the Local Government Act 1974. The regional councils replaced the more than 700 ad hoc bodies that had been formed in the preceding century – roads boards, catchment boards, drainage boards, pest control boards, harbour boards, domain and reserve boards. In addition they took over some roles that had previously been performed by county councils. The boundaries of the regions are based largely on drainage basins. This anticipated the responsibilities of the Resource Management Act 1991. Most regional boundaries conform with territorial authority boundaries but there are a number of exceptions. An example is Taupo District, split between four regions, although most of its area is in the Waikato region. There is often a high degree of co operation between regional and territorial councils as they have complementary roles.
Өңірлік шекарадан тыс аймақтар
Кейбір шеткі аралдар аймақтық шекараларға кірмейді. Чатем аралдары ешқандай аймаққа жатпайды, бірақ оның кеңесі 1991 жылғы Ресурстарды басқару туралы заң бойынша аймақтық кеңестің кейбір өкілеттіктерін иеленеді. Кермадек аралдары мен суантарктикалық аралдарда Қорғау департаментінің шағын ғана қызметкерлері тұрады және осы аралдар үшін аймақтық кеңес құрылмаған.
Some outlying islands are not included within regional boundaries. The Chatham Islands is not in a region, although its council has some of the powers of a regional council under the Resource Management Act 1991. The Kermadecs and the subantarctic islands are inhabited only by a small number of Department of Conservation staff and there is no regional council for these islands.
Басқару
2001 жылғы Жергілікті сайлау заңына сәйкес, облыстық кеңестер әр үш жыл сайын халық сайлауы арқылы сайланады, бірақ Кентербери облыстық кеңесі – сайланған кеңесшілер мен үкімет тағайындаған комиссарлардан тұратын аралас құрамға ие. Кеңестер «Бірінші орынға ие болған» немесе «бір ауыстырылатын дауыс» жүйесін пайдалана алады. Төраға сайланған кеңес мүшелері тарапынан таңдалады.
Regional councils are popularly elected every three years in accordance with the Local Electoral Act 2001, except for the Canterbury regional council, which is a mixture of elected councillors and government appointed commissioners. Councils may use a first past the post or single transferable vote system. The chairperson is selected by the elected council members.
Қаржы
Аймақтық кеңестер мүліктік салықтар, орталық үкіметтен берілетін субсидиялар, саудадан түсетін кірістер және белгілі бір мемлекеттік қызметтер үшін қолданушы төлемдері арқылы қаржыландырылады. Кеңестер өзінің салық ставкаларының деңгейін белгілейді, бірақ оны жинау механизмі көбінесе аумақтық билік жинау жүйесі арқылы жүзеге асырылады.
Regional councils are funded through property rates, subsidies from central government, income from trading, and user charges for certain public services. Councils set their own levels of rates, though the mechanism for collecting it usually involves channelling through the territorial authority collection system.
Окленд
Окленд аймақтық кеңесі (қазіргі Окленд кеңесі) 1963 жылдан 1989 жылға дейін болған Окленд аймақтық басқармасының (ARA) орнына келді.
The Auckland Regional Council (now the Auckland Council) was preceded by the Auckland Regional Authority (ARA), which existed from 1963 to 1989.
Веллингтон
Веллингтон өңірлік кеңесі 1980 жылы Веллингтон өңірлік жоспарлау органы мен Веллингтон өңірлік су басқармасының қосылуы арқылы алғаш құрылды.
The Wellington Regional Council was first formed in 1980 from a merger of the Wellington Regional Planning Authority and the Wellington Regional Water Board.