Кіріспе
Хосе Мария Рейна Андраде (1 қараша 1860 жыл – 25 сәуір 1947 жыл) – Гватемаланың 1931 жылғы 2 қаңтардан 1931 жылғы 14 ақпанға дейін қызметін атқарған президенті. Рейна Андраде 1930 жылғы 31 желтоқсанда Гватемала Конгресі тарапынан республика президенті қызметіне тағайындалды. 1931 жылғы 2 қаңтарда ол Конгреске республика басшылығын өз мойнына алуға шақырды. Ол Жорже Убикоға салық салу құқығын алу үшін Либералдық партия мүшелеріне сайлау шақыруға үлгерді. Оның Жорже Убикодан және Либералдық партиядан сайлауды асығыс өткізу туралы нақты тапсырма алғаны айтылады. Андраде 1931 жылғы 14 ақпанда президенттікке Убико сайланған сайлау нәтижесінде биліктен кетті.
Мануэль Эстрада Кабрера үкіметі
Рейна Андраде 1905 жылдан 1911 жылға дейін Мануэль Эстрада Кабрераның екінші президенттік мерзімінде Ішкі істер министрі қызметін атқарды және 1907 жылғы 29 сәуірде болған "Бомба" және 1908 жылғы 20 сәуірдегі "Кадеттердің жасаған қастандығы" президентке қарсы жасалған кісі өлтіру әрекеттерінің тергеуін басқарды.
"Бомба"
1907 жылдың басында заңгер Энрике Авила Эчеверрия және оның інісі, дәрігер Хорхе Авила Эчеверрия, доктор Хулио Вальдес Бланко мен электр инженері Балтасар Родил Гватемала президенті Мануэль Эстрада Кабрераға қастан жасауды жоспарлады. Оқиға 1907 жылдың 29 сәуірінде болды және Гватемалада «Бомба» деп белгілі. Эчеверрия ағайындылары мен олардың серіктері элиталық топтан шыққан, шетелде білім алған. Бірақ Гватемалаға оралған соң, олар елдегі биліктің зорлықпен пайдалануын көріп, наразылық білдірді. Президентті өлтіруге бел буғанда, олар жарылғыш заттарды таңдады. Олар барлық нәрсені мұқият дайындады: жарылғыш заттар, детонаторлар, күн мен уақыт, тіпті президенттің жүргізушісі Патросинио Монтерросо да қастанға қатысты. Шабуыл жоспарланған күні, 29 сәуірде, президент өзінің 13 жасар ұлы Хоакинмен және штаб бастығы генерал Хосе Мария Орелланамен бірге атпен келе жатқанда, бомба жарылды. Бірақ есептеу қатесінен Эстрада Кабрера мен оның серіктері зардап шекпеді. Тек оның жүргізушісі мен бір жылқысы қаза тапты. 1907 жылдың 2 мамырында Конгресс президенті Артуро Убико Урруэланың інісі және Верапас аймағының саяси басшысы Хорхе Убико Кастаньеданың інісі Эмилио Убико, Ішкі істер министрі Рейна Андрадемен бірге тергеу жұмысын жүргізу үшін полиция бастығы болып тағайындалды. Бірнеше күннен кейін Конгресс 737-ші Декретті қабылдады, ол соғыс министрінің рұқсатынсыз жарылғыш заттарды импорттауға тыйым салды. Келесі жиырма екі күн бойы төрт қастан жасаушы Гватемала қаласынан қашуға тырысып, таба алатын кішкентай көшелер мен ойыстар арқылы жүрді. Бірақ олар қашып құтыла алмады, себебі үкімет қаланы қоршап алып, әрбір сантиметрін қарап, жақындап келе бастады. Олардың отбасы мүшелері де қудаланды және түрмеге қамалды. Тағы басқа да қастан жасаушылар – Хуан мен Адольфо Витери және Франсиско Вальладарес Гуастатояда әйелдер кейпінде қашуға тырысқанда тұтқындалды. Фелипе мен Рафаэль Прадо Романья Сальвадорға қашуға тырысты, бірақ Романья ағайындыларының өлгенше түрмеде отырғанын біреу айтқаннан кейін ұсталды. Тек колумбиялық Рафаэль Мадринан велосипедпен қашып, елден кетті. Романья ағайындыларының анасы Мексика елшісі Федерико Камбоаны Авила Эчеверрия ағайындылары мен олардың достары жасырынған үйге алып барды. Олар өмір сүруге бірнеше күні ғана қалғанын білген соң, барлық құнды заттарын оған беріп, туыстарына жеткізуін өтінді. Соңында, бірнеше күндік күмәннен кейін Руфина Рока де Монсон оларды Гватемала қаласындағы #29 Judío Place үйінің екінші қабатында бағындырды, бірақ бұл туралы шпион біліп алды. 1907 жылдың 20 мамырында таңғы сағат 3-те үйді әскерлер қоршап алды. Әскерлер есікті бұзып, екінші қабатқа өтуге тырысты, бірақ сол сәтте атыс басталды. Таңғы сағат 6-да қастан жасаушылардың оқ-дәрісі бітіп, шаршап қалды және режимнің тұтқынына түспеу үшін өздерін-өздері өлтіруге шешім қабылдады. «Диарио де Центро Америка» газеті, ол кезде Эстрада Кабрераға жартылай ресми газет, тіпті қастан жасаушылардың мәйіттерін қарау туралы егжей-тегжейлі мәліметтерді жариялады.
"Кадтер" қастандыққа қастандық жасады
1908 жылы Санто-Доминго шіркеуінің мүшелері ғасырлық және дәстүрлі Ұлы жұма шеруының бағытын өзгертіп, оны Гватемала қаласындағы 7-ші көшеде Эстрада Кабрера үйінің алдынан өткізе бастады. Сол жылы әскери академияның бірнеше курсанттары шеруге қатысушылардың киімдерінің бетін толығымен жабатынын байқап, өздерін жасырып, шеруге қосылуға шешім қабылдады. Президент үйінің алдынан өткен кезде олар шабуылдап, оны тұтқынға алуды жоспарлады. Алайда Эстрада Кабрераның тиімді тыңшылар желісі оның бұл әрекетін болдырмады. Бұл туралы білген соң Эстрада Кабрера үйінің алдынан шеру өткізуге тыйым салып, оның алдына қоршау қойды және Қасиетті апта шерулерінде маска тағуға тыйым салды. 1908 жылдың 20 сәуірінде Ұлттық сарайда АҚШ-тың жаңа елшісін ресми қабылдау кезінде әскери академия курсанты Виктор Мануэль Вега, өзінің сыныптастары мен ұстаздарына жасалған әрекеттің құрбаны болғандықтан, Эстрада Кабрераны жақыннан атып өлтіруге тырысты, бірақ оны тек саусағына ғана тигізді. Президентті қорғаған күзетшілердің бірі оқтың президентке жетпеуіне себеп болды. Ашуға іштенген Эстрада Кабрера, болашақта осыған ұқсас оқиғалардың алдын алу үшін Веганың әскери академиясының барлық бөлімін атуға бұйрық берді, тек екеуін – Рохелио Жирон мен Мануэль Хуртартені – ешқандай заңдық құжатсыз тұтқынға алды. Вега президентке шабуыл жасауға тырысқан жерде, күзетшілер тарапынан дереу атқыланды. Президент сондай-ақ әскери академияны жабылуға бұйырды, оның ғимараттары бұзылып, алаңына тұз себілді. Президентке адал болған бірнеше әскери офицерлер де түрмеге қамалды.