Кіріспе

Микроорганизмдер қалыпты атмосфералық деңгейдегі оттегімен өлтіріледі. Міндетті анаэробтар – бұл атмосферадағы оттегінің қалыпты концентрациясында (20,95% O2) өлтірілетін микроорганизмдер. Оттегіге төзімділік түрлер арасында әртүрлі болады, кейбір түрлер 8% дейін оттегіде тірі қала алады, ал басқалары 0,5% -дан жоғары оттегі концентрациясы бар ортада тірі қалу қабілетін жоғалтады.

Қысқылға сезімталдық

Облигациялық анаэробтардың оттегіге сезімталдығы окисдану стресі және фермент өндірісі сияқты факторлардың жиынтығына байланысты. Қысқылтек сондай-ақ оксидативтік стресске қатыспайтын жолдармен міндетті анаэробтарға зиян келтіруі мүмкін. Молекулалық оттегінің ең жоғары орналасқан молекулалық орбиталында екі жұптаспаған электрон болғандықтан, ол жасушалар ішінде супероксидке (O2⁻) және сутек пероксидіне (H₂O₂) оңай тотығады. Супероксид, сутек пероксиді және гидроксил радикалдары – реактивті оттегі түрлері (РОС) деп аталатын қосылыстар класы, олар микробтарға, соның ішінде міндетті анаэробтарға зиян келтіретін өте реактивті өнімдер. Облигациялық анаэробтардың оттегіге төзімділігінің (<0,5-8% O₂) айырмашылығы өндірілетін супероксид дисмутаза және каталаза мөлшерін көрсетеді деп саналады. Оттегі болмаған жағдайда, мутацияланған сынамалар қалыпты өсті. Мысалы, метаногендер 0,3 В-тан төмен редокс потенциалында өседі. Ферментация анаэробтық тыныс алудан өзгеше, себебі гликолизден алынған пируват электрондық тасымалдау тізбегіне қатысусыз ыдырайды (яғни, окисдану фосфорилирлеуі болмайды). Ферментацияның көптеген түрлері бар, мысалы, сүт қышқылы ферментациясы, аралас қышқыл ферментациясы, 2,3-бутандиол ферментациясы, онда органикалық қосылыстар органикалық қышқылдар мен спиртке дейін тотығады. Міндетті анаэробты бактериялар тұқымдарына актиномицеттер, бактериоидтар, клостридиум, фузобактериялар, пептострептококк, порфиромонас, превотелла, пропионибактериялар және вейонеллалар жатады. Клостридиум түрлері эндоспора түзетін бактериялар болып табылады және осы ұйықтаған күйде атмосфералық оттегі концентрациясында тірі қалуы мүмкін. Тізімдегі қалған бактериялар эндоспора жасамайды. Міндетті анаэробтар адамдар мен басқа жануарлардың ас қорыту жолдарында, сондай-ақ кепшік жануарлардың бірінші асқазанында да кездеседі. Міндетті анаэробты саңырауқұлақтар тұқымдарына румен саңырауқұлақтары – неокаллимастикс, пиромонас және сферамонас жатады.