Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пуэнте-де-Иксла – Мексиканың Морелос штатындағы қала. Қала сол аттас айналасындағы муниципалитеттің әкімшілік орталығы болып табылады. 2015 жылғы халық санауы бойынша муниципалитетте 66 435 адам тұрады. Қаланың аты 16 ғасырда салынған көпірден (Пуэнте) және Икстладан шыққан. Икстла атауы науатль тілінен келген, онда "итль" (обсидиан) және "тла" (молдық) сөздері "обсидианға толы орын" деген мағынаны білдіреді.
Puente de Ixtla is a city in the Mexican state of Morelos. It stands at The city serves as the municipal seat for the surrounding municipality of the same name. The municipality reported 66,435 inhabitants in the year 2015 census. The town gets its name from a 16th century bridge (Puente) and Ixtla, which comes from Nahuatl its (obsidian) and tla (abundance), meaning "Place where obsidian abounds".
Тарих
Пуэнте-де-Икстла Куаунахуак иелігіне қарасты болғандықтан, ацтектерге тәуелді болды. Сан-Матео Апостол шіркеуінің жанында испандықтарға дейінгі заманға қатысты қираған орындар табылған. 1845 жылдың 7 сәуірінде болған күшті жер сілкінісі Пуэнте-де-Икстлаға елеулі зиян келтірді және Жоютладағы Текескуитенго ауылының суға батуына себеп болуы мүмкін. 1869 жылы Морелос штаты құрылғанда, Пуэнте-де-Икстла бар болған муниципалитеттердің бірі болды. 1871 жылдың 12 шілдесінде Xoxocotla, Tehuixtla ауылдары мен San Jose Vista Hermosa ранчосы қосылды; кейіннен Xoxocotla муниципалитеті Жоютла муниципалитетіне қарасты болды. Xoxocotla қаласы 2019 жылдың 1 қаңтарында тәуелсіз муниципалитет болуға жоспарланған. 1913 және 1914 жылдар аралығында Пуэнте-де-Икстла халқы Революция салдарынан эвакуацияланды. Революцияның іздерінің бірі – Сан-Матео шіркеуінің қоңырауының мұнарасының бір бөлігі, ол зеңбірек оғынан қирады. 1920 жылдың 26 сәуірі, дүйсенбі күні президент Альваро Обрегон Игуаладан келе жатып, Куернавакадан келген Франсиско Коссио Робеломен Пуэнте-де-Икстлада кездесті. Бұл Мексиканың оңтүстігіндегі Мексика Революциясын аяқтады. 2017 жылдың 7 қыркүйегіндегі жер сілкінісі Морелос штатына елеулі зиян келтірді, ал 19 қыркүйектегі жер сілкінісі салдарынан жетпіс төрт адам қаза тапты. Штаттағы 23 000 ғимаратқа, оның ішінде Пуэнте-де-Икстладағы 293 үйге және 816 үйге зақым келді. Марио Окампо Окампо «Juntos Haremos Historia» коалициясынан сайланған муниципалды президент (мэр) 1 шілдедегі сайлауда жеңіске жетті. 2019 жылдың қыркүйегінде қала әкімдігі мүгедек полицейге 1 300 000 песо (66 540 АҚШ доллары) төлемегендіктен, әкімшілік сотының судьясы (Tribunal de Justicia Administrativa) мэрге, сенімдіге және кеңесшілерге үш жылға қызметтен шеттетілуді бұйырды. 2020 жылдың 27 сәуірінде Мексикадағы COVID-19 пандемиясынан 209 жағдай және 28 өлім тіркелді; Пуэнте-де-Икстлада төрт жағдай тіркелді. Мектептер мен көптеген кәсіпорындар наурыздың ортасынан маусымның бірінші күніне дейін жабылды. 2 маусымда Пуэнте-де-Икстлада 74 расталған жағдай және 13 өлім тіркелді; штаттың қайта ашылуы кем дегенде 13 маусымға дейін кейінге шегерілді. 2020 жылдың 27 желтоқсанында 175 жағдай тіркелді. 24 ақпанда Пуэнте-де-Икстла Морелос штатында 60 жастан асқан азаматтарды вакцинациялаған екінші муниципалитет болды (Temixco-дан кейін). Жоғалған адамдардың туыстарынан құралған Ұлттық Іздеу бригадасы (Brigada Nacional de Búsqueda) 2020 жылдың шілдесінде Морелоске жасаған алғашқы сапарында Куернавака-Игуала тас жолының Пуэнте-де-Икстла бөлігінде адам сүйектерін тапты. Муниципалитет бірнеше зорлық-зомбылық жасаған топтардың құрбаны болды және көптеген адамдар оларды полицияға хабарлаудан қорқады.
Puente de Ixtla belonged to the seigniory of Cuauhnahuac and was thus tributary of the Aztecs. Prehispanic ruins have been found near the Church of San Mateo Apostol. A strong earthquake on April 7, 1845, did considerable damage in Puente de Ixtla and may have been responsible for the flooding of the village of Tequesquitengo, Jojutla. With the creation of the Morelos in 1869, Puente de Ixtla was one of the already existing municipalities. July 12, 1871: annexation of the villages of Xoxocotla, Tehuixtla and of the hacienda of San Jose Vista Hermosa; later, Xoxocotla was attached to the municipality of Jojutla. The town Xoxocotla is scheduled to become an independent municipality on January 1, 2019. Between 1913 and 1914 the population of Puente de Ixtla was evacuated because of the Revolution. One of the marks of the revolution is missing in the belfry of the Church of San Mateo, which was collapsed by a cannonball. On Monday, April 26, 1920, President Álvaro Obregón, traveling from Iguala, met Francisco Cossio Robelo from Cuernavaca in Puente de Ixtla. This essentially ended the Mexican Revolution in the south of Mexico. Morelos suffered significant damage in the September 7, 2017 earthquake, and seventy four people were killed in the September 19 earthquake. 23,000 buildings were damaged in the state, including 293 homes destroyed and 816 damaged in Puente de Ixtla. Mario Ocampo Ocampo of Juntos Haremos Historia (Together we will make history coalition) was elected Presidente Municipal (mayor) in the election of July 1, 2018. When City Hall failed to pay MXN $1,3000,000 (US $66,540) to a disabled police officer in September 2019, an administrative court judge (Tribunal de Justicia Administrativa) ordered the mayor, trustee, and councilors to all step down for three years. The state of Morelos reported 209 cases and 28 deaths due to the COVID 19 pandemic in Mexico as of April 27, 2020; four cases were reported in Puente de Ixtla. Schools and many businesses were closed from mid March until June 1. On June 2, Puente de Ixtla reported 74 confirmed cases and 13 deaths from the virus; the reopening of the state was pushed back until at least June 13. One hundred seventy five cases were reported on December 27, 2020. On February 24 Puente de Ixtla became the second municipality (after Temixco) in Morelos to vaccinate senior citizens (60+). The Brigada Nacional de Búsqueda (National Search Brigade), composed of relatives of missing persons, found human remains along the Cuernavaca Iguala tollway in Puente de Ixtla in July 2020 while on its first excursion into Morelos. The municipality has been under the scourge of several violent gangs, and many people are afraid of reporting them to the police.
Қызықты жерлер
Puente de Mampostería 16 ғасыр (Тас қаланған көпір). Қаланың аты осы көпірден шыққан, ол Акапулько – Мексика қаласы бағытындағы сауда үшін салынған. Xoxocotla-дағы Апотла су паркі. Бассейн, су серсегі, сарқырама, жартас үңгірі, кемпинг, ойын-сауық шаралары, грильдер. Пуэнте де Иксладағы Deportivo Casa de Campo спорт орталығы. Олимпиадалық бассейн, шалшу бассейні, кемпинг; баскетбол және волейбол алаңдары, футбол алаңы. Сан-Мигель-Идальгодағы Рио-Тендеме маңындағы, Пуэнте-де-Икстладағы Los Amates су паркі. Бассейндер, ойын алаңы, аспалы көпір, жасыл аймақтар, кемпинг, коттедждер, жылдам футбол, волейбол және баскетбол алаңдары. 200 метрлік тростейлік жол және пони мен түйемен серуендеу ұсынатын шағын зообақ бар.
Puente de Mampostería 16th century (Masonry bridge). The town gets its name from this bridge built to accommodate trade along the Acapulco Mexico City route. Apotla waterpark in Xoxocotla. Swimming pool, water slide, waterfall, bat cave, campground, adventure activities, grills. Deportivo Casa de Campo sports center in Puente de Ixtla. Olympic pool, wading pool, campground; basketball & volleyball courts, soccer field. Los Amates waterpark next to Rio Tendeme in San Miguel Hidalgo, Puente de Ixtla. Pools, playground, hanging bridge, green areas, campground, cabins, fast football, volleyball & basketball courts. There is a 200 meter zip line and a small zoo that offers pony and dromedary rides.
Сан-Хосе Виста-Эрмоса ауылы
Хернан Кортес құрған 16 ғасырдағы бұл хасиенда қазір 105 бөлмелі сәнді мейрамхана/қонақ үй. 16 ғасырда салынған бұл хасиенданы, бағындырушының немересі Педро Кортес Рамирес де Арельяно 1621 жылы Фрей де Диос Геррероға сатқан. 18 ғасырдың басында хасиенда Габриэль Ермоға өткен, ол 1820 жылы Мануэль Висенте Видальге сатты. Осы отбасы 1910 жылға дейін, Мексика революциясы басталарға дейін оған ие болды. Эмилиано Запата хасиенданы басып алып, алкогольді өртеп, шаруаларға қант үлестірді. Хасиенда жаңадан қалпына келтіріліп, 1945 жылы қонақ үй ретінде ашылды. Текескитенго және Жоютла ауылдарының тұрғындары мен жергілікті билік өкілдері, ауылды Моссо бауырлары суға батырғандарын айтады. Альфонсо Туссанның мәлімдемесіне сәйкес, олар 19 ғасырдың ортасында Сан-Хосе Виста-Гермоса хасиендасына ие болған (Mentz, et al, Haciendas de Morelos, Instituto de Cultura de Morelos, Мәдениет және өнер жөніндегі ұлттық кеңес, Мексика, 1997), осылайша Текескитенго көлі құрылды.
This 16th century hacienda founded by Hernán Cortés is now a luxury restaurant/hotel with 105 rooms. Established in the 16th century, the hacienda was sold by Pedro Cortés Ramírez de Arellano, grandson of the conqueror, in 1621, to Fray de Dios Guerrero. In the early 18th century, the hacienda was sold to Gabriel Yermo who in 1820 sold it to Manuel Vicente Vidal, being owned by this family until 1910, when the Mexican Revolution broke out. Emiliano Zapata took over the hacienda, burned alcohol, and distributed sugar among the peasants. The hacienda was restored and the hotel opened in 1945. Villagers and local authorities in Tequesquitengo, Jojutla claim that the village was flooded by the Mosso brothers, who – according to Alfonso Toussaint – owned the San José Vista Hermosa hacienda in the mid 19th century (Mentz, et al, Haciendas de Morelos, Instituto de Cultura de Morelos, National Council for Culture and the Arts, Mexico, 1997), forming Lake Tequesquitengo.
Сиерра де Хуатла
2006 жылы құрылған Сиерра-де-Хуатулла биосфералық қорығы (REBIOSH) Пуэнте-де-Икстла, Тлакильтенанго, Амакузак, Тепальцинго және Жотулла муниципалитеттерінің Балсас өзені бассейнінде 59 031 гектар (145 869 акр) аумақты қамтиды. Оның құрғақты географиясы Балсас бассейнінде теңіз деңгейінен 700 метрден 2240 метрге дейін өзгереді және Мексикаға ендемік түрлердің бай қоры болып табылады. Жапырақты орман, галереялық өсімдіктер, қарағай және емен ормандары сияқты әртүрлі экожүйелер кездеседі. 939 түрлі өсімдік, 44 түрлі көбелек, 71 түрлі сүтқоректі, 208 түрлі құс, 53 түрлі бауырымен жорғалаушы, 18 түрлі қосмекенді және 14 түрлі балық тіркелді. Жануарлардың арасында ягуар, қысқа мүйізді Барония көбелегі, мұршалы кекірек, әскери ара, қызыл арқалы робин, Балсас сұңғыла соу, Пилеатты ұшқалғыш, тау арыстаны, оцелот, маргай, бобкат және ягуарунди сияқты түрлер бар.
Established in 2006, the Sierra de Huautla Biosphere Reserve (REBIOSH) covers 59,031 hectares (145,869 acres) in the Balsas River Basin of the municipalities of Puente de Ixtla, Tlaquiltenango, Amacuzac, Tepalcingo, Jojutla. Its rough topology varies from 700 to 2,240 meters (2,297 to 7,349 feet) above sea level in the Balsas Basin and constitutes a rich reservoir of endemic species to Mexico. There is a broad range of ecosystem, including low deciduous forest, gallery vegetation, and pine and oak forests. 939 species of plants, 44 species of butterflies, 71 species of mammals, 208 species of birds, 53 species of reptiles, 18 species of amphibians, and 14 species of fish have been noted. Among the species of animals are jaguars, short horned Baronia butterfly, beaded lizard, military macaw, roufus backed robin, Balsas screech owl, Pileated flycatcher, mountain lion, ocelot, margay, bobcat, and jaguarundi.