Ипатьев – орыс химигі, металдар, жарылғыштар, катализ және химиялық қарулар саласындағы зерттеулерімен танымал. Царлық отбасы трагедиясымен де байланысты.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Өмір және мансап
Мәскеуде туған Ипатьев Петербургтегі Михайловская артиллерия академиясында артиллерияны оқыды, кейін Ресейде Алексей Евграфович Фаворскиймен және Германияда химияны оқыды. Оның үлкен отбасының беделін 1918 жылдың 17 шілдесінде патша Николай Романовты, императрицаны және патша отбасының қалған мүшелерін Екатеринбургтегі Ипатьевтер отбасына тиесілі демалыс үйінің жертөлесінде өлтіру фактісі көрсетеді. Оның химиядағы алғашқы еңбектері металдар мен жарылғыш заттарды зерттеуге арналған. Кейіннен, оның жоғары қысымдағы катализ әдістері туралы еңбектері оны химик ретінде танымал етті; реакциялар үшін ол үлкен болат автоклавтарды (кейде Ипатьев бомбалары деп аталады) қолданды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Ипатьев Петербургте химиялық қару-жарақ пен армия үшін химиялық қорғау әдістерін жетілдірген арнайы зертхана ұйымдастырды. Қазан төңкерісіне дейін Ипатьев Ресей армиясының генерал-лейтенанты және Ресей ғылым академиясының мүшесі болды. 1916 жылы Ресей ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. Ипатьевтің саяси симпатиясы кадет партиясына қатысты болса да, большевиктік революциядан кейін ол Весенканың кеңесшісі және инспекторы ретінде жаңа үкіметпен жұмыс істеуге келісті. Ипатьев Кеңес Одағындағы бірнеше маңызды химиялық зерттеу орталықтарын құруда және басқаруда белсенді болды. Ленин оны "біздің [Совет] химия өнеркәсібінің басшысы" деп атады. 1920-26 жылдары Ғылыми-техникалық институттың төрағасы болды, бірақ оны орнынан алып, Весенкханың химиялық бөлімінің төрағасының орынбасары қызметіне ауыстырды. Бұл оның революцияға дейінгі режиммен байланысы болғандықтан күдікке ұшырай бастағанын көрсетті. 1928 жылы 29 жасында, ол ғылым академиясының ең жас мүшесі болған кезде, Николай Бухаринді және басқа да коммунистерді академияға қабылдап, режиммен қақтығысты болдырмау үшін келіссөздер жүргізді. Алайда, бұл кезде Ипатьев патша әскеріндегі өткен өміріне байланысты және оның Индустриялық партияның сотталғандары арасында достары болғандықтан, өзін қауіп төндіріп отырғандай сезінуге бастады. 1930 жылдың маусым айында Ипатьев өзін құрбандыққа ұшырауы мүмкін деп қорқып, өз шоттарынан аз мөлшерде ақша алып, Мюнхендегі өнеркәсіптік конференцияға қатысуға дайындалды. Ол әйеліне онымен бірге келуге шақырды, ал соңғы сәтте ол "билеуге барсақ" деп, зергерлік бұйымдарын алып келуін ұсынды. Пойыз Польша шекарасына жақындағанда ол әйеліне: "Жаным, Ресей анаға соңғы рет қараңыз. Оны енді қайтып көрмейтін боласың". Ол ағылшынша бір сөз де айтпаса да, Америка Құрама Штаттарына қашып кетті. АҚШ-та Ипатьев Чикагоның Эванстон маңындағы Солтүстік-Батыс университетінде химия профессоры болды. Ол жерде өзінің көмекшісі Герман Пайнспен бірге қозғалтқыштың өнімділігін арттыратын басқа отын қоспалары мен процедураларды тапты. Айтуынша, Ипатьев отын қоспасына ауысқаннан кейін, RAF бұрын британдықтарды басып алған неміс ұшақтарын жеңе алды. Ол отын химиясындағы жаңалықтарын коммерциялық қолдануға көбірек уақыт бөліп, UOP LLC (Universal Oil Products) компаниясында көп жұмыс істеді. Жыл Жеңімпазы 2022 Филипп Кристофер 2019 Айв Херманс 2016 Адития Бхан 2013 Мелани Санфорд 2010 Кристофер В. Джонс 2004 Рауль Ф. Лобо 2001 Джоан Ф. Бреннеке 1998 Эндрю Дж. Геллман 1995 Марк Бартео 1992 Марк Е. Дэвис 1989 Александр М. Клибанов 1986 Роберт М. Хазен 1983 Д. Уэйн Гудман 1980 Денис Форстер 1977 Чарльз А. Эккерт 1974 Джордж А. Самара 1971 Пол Б. Венуто 1968 Чарльз Р. Адамс 1965 Роберт Х. Венторф, кіші 1962 Чарльз Кемболл 1959 Седемир М. Слипцевич 1956 Гарри Г. Дамеррик 1953 Роберт Б. Андерсон 1950 Герман Е. Райс 1947 Луис Шмерлинг
Born in Moscow, Ipatieff first studied artillery in the Mikhailovskaya Artillery Academy in Petersburg, then later studied chemistry in Russia with Alexei Yevgrafovich Favorskii and in Germany. The prominence of his extended family is illustrated by the fact that the July 17, 1918, murders of Czar Nicholas Romanoff, the Empress and the rest of the royal family took place in the basement of a vacation house owned by the Ipatieff family in Ekaterinburg. His first works in chemistry were devoted to the study of metals and explosives. Later, his works on catalysis methods under high pressure made him famous as a chemist; for his reactions he used massive steel autoclaves (sometimes called Ipatieff bombs). With the start of World War I, Ipatieff organized a dedicated laboratory in Petersburg which made improvements to the chemical weaponry and the methods of chemical protection for the army. Before the October Revolution, Ipatieff was a General Lieutenant of the Russian army and a member of the Russian Academy of Sciences. He was elected to the Russian Academy of Sciences in 1916. Although Ipatieff's political sympathies were with the Kadet party, after the Bolshevik Revolution, he agreed to work with the new government, as a specialist adviser and inspector for Vesenka. Ipatieff was active in creating and heading several important chemical research centers in Soviet Russia. Lenin called him "the head of our [Soviet] chemical industry". He was chairman of the Scientific Technical Institute, in 1920 26, but was removed and relegated to the post of vice chairman of the chemical section of Vesenkha an early sign that he was coming under suspicion because of his connections with the pre revolutionary regime. In 1928 29, when he was still the youngest member of the Academy of Sciences, he handled the negotiations which averted a conflict with the regime by admitting Nikolai Bukharin and some other communists to the Academy. At this time, however, Ipatieff was starting to feel threatened because of his past in the Czarist army and because he had friends among those convicted in the Industrial Party trial. In June 1930, Ipatieff, fearing that in time he would be victimized, withdrew a small amount of money from his accounts and prepared to attend an industry conference in Munich. He invited his wife to come with him, and at the last minute suggested she bring her jewels "in the event that we go dancing." As the train came to the border into Poland, he announced to his wife, "Dear, look back at Mother Russia. You will never see her again." Though he spoke not a word of English, he fled to the United States. In the US, Ipatieff secured a research focused chemistry professorship at Northwestern University, in the Chicago suburb of Evanston. There, with his assistant Herman Pines, he discovered alternative fuel mixtures and procedures that greatly enhanced engine performance. It is said that after changing to Ipatieff fuel mixtures, the RAF was able to best German planes that had previously outperformed the British. Increasingly, he devoted time to commercial applications of his breakthroughs in fuel chemistry, and worked extensively for UOP LLC (Universal Oil Products). Year Recipient 2022 Phillip Christopher 2019 Ive Hermans 2016 Aditya Bhan 2013 Melanie Sanford 2010 Christopher W. Jones 2004 Raul F. Lobo 2001 Joan F. Brennecke 1998 Andrew J. Gellman 1995 Mark Barteau 1992 Mark E. Davis 1989 Alexander M. Klibanov 1986 Robert M. Hazen 1983 D. Wayne Goodman 1980 Denis Forster 1977 Charles A. Eckert 1974 George A. Samara 1971 Paul B. Venuto 1968 Charles R. Adams 1965 Robert H. Wentorf, Jr. 1962 Charles Kemball 1959 Cedomir M. Sliepcevich 1956 Harry G. Drickamer 1953 Robert B. Anderson 1950 Herman E. Ries 1947 Louis Schmerling