Кіріспе

1947 жылы Роберт А. Хайнлайнның жазған қысқа әңгімесі

Роберт А. Хайнлайнның "Жердің жасыл төбелері" атты қысқа әңгімесі – американдық жазушы Роберт А. Хайнлайнның ғылыми-фантастикалық туындысы. Ол болашақ тарихқа арналған әңгімелерінің бірі. Алғаш рет бұл әңгіме 1947 жылдың 8 ақпанында жарық көрген "The Saturday Evening Post" журналында жарияланды, кейін "Жердің жасыл төбелері" (содан кейін "The Past Through Tomorrow") жинағына енді. Хайнлайн осы әңгімені 1949 жылғы "Менің ең жақсы ғылыми-фантастикалық әңгімем" антологиясына қосу үшін таңдады. "Жердің жасыл төбелері" – Хайнлайнның бірнеше романында еске алынатын әннің атауы. Ғылыми фантастика поэзиясы қауымдастығы (SFPA) табыс еткен арнайы поэзия сыйлығы "Жердің жасыл төбелері" әңгімесіндегі көзі көрмейтін ақын Рислингтің құрметіне оның атымен аталды.

Ай бетіндегі Рислинг кратері "Аполлон-15" ғарышкерлерімен аталған. Олар үшінші рет Айға қонғанда Рислингтің "Жердің жасыл төбелері" (осы әңгімеден) әнінің соңғы шумағын айтқан.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Бұл "Noisy" Рислингтің, соқыр ғарыш саяхашы әнші-жазушының әңгімесі, оның поэзиялық шеберлігі Рудьярд Киплингке шайкес келеді. Хайнлайн (өзі медициналық себептермен зейнеткерлікке шыққан АҚШ Әскери-теңіз күштерінің офицері) сәулелену салдарынан соқыр болған, жұмыс таба алмаған ғарыш кемесінің инженеры Күн жүйесін шарлап, ән жазып, шырқап жүргені туралы хикаяны баяндайды. Бұл оқиға ғылыми-популярлы мақала нысанында келген. Оқиғаның мәні атауын берген әннің жазылуына байланысты. Рислинг қарттықтан өлімі жақын екенін сезінеді және туған жерінде қайтыс болу үшін Жерге бет алған ғарыш кемесіне жол табады. Кемеде бұзылыс пайда болып, оның құлау қаупі туады, сонда Рислинг сәулеленген аймаққа кіріп, жөндеу жұмыстарын жүргізеді. Жөндеуді аяқтағанда, ол өзін күтіп тұрған радиациялық уланудан жақын арада қайтыс болатынын біледі және олардан соңғы әнін жаздыруды сұрайды; ол соңғы, атаулы шумақты орындағаннан кейін бірден көз жұмады.

Хайнлайнның басқа еңбектеріндегі сілтемелер

Джо Джим Грегори, "Адамзаттың" екі бас мутанты, екеуі де "Ғалам жолдарының соқыр әншісі Рислингті" жақсы көреді. Бұл кейіпкерге сілтеме Генлейн "Жердің жасыл төбелері" атты туындысын жариялағаннан алты жыл бұрын пайда болды. "The Green Hills of Earth" әні "Farmer in the Sky" шығармасында Билл Лермердің өз аккордеонында ойнайтын әні ретінде үш рет еске алынады. Кейінірек сол романда Лермер бір цитатаны анықтауға тырысады ("Мен адамдармен бірге өмір сүрдім және жұмыс істедім") және оны Рислинг немесе Киплинг жазған деп болжайды. "The Green Hills of Earth" әні де, Рислинг кейіпкері де "Time Enough for Love" романында кездеседі. Романның басында Лазар Лонг "Жердің жасыл төбелері" нашарлап, планетада өмір сүруге жарамсыз болғандықтан, "соңғы қону үшін дұға ете алмайтыны" туралы ренжіп айтады. Кейіннен Лазар екі мың жыл бұрын Марстағы өзінің иелігіндегі бордельде уақытша тұрып өткен соқыр гармоникашы туралы әңгімелейді. Хайнлайн оқырмандары кейіпкерді оңай тани алады, бірақ Лазар өзі "егер аты болса, оның дұрыс атын есіне алмайды". "Since the Pusher Met My Cousin" және "That Red Headed Venusburg Gal" есімдері айтылады, бірақ әннің сөздері келтірілмейді, Генлейннің "Логика Империи" еңбегінде. "Жұбаль Харшоу" кітабында ақын Жұбаль Харшоу "Отын құлының өлім әні" деген өлеңді диктанттау арқылы жазады.

Басқа шығармалармен ұқсастығы

1935 жылы Эрнест Хемингуэй «Африканың жасыл төбелері» деген кітабын жариялады. Бірақ, Хайнлайнның осы кітаптан әсерленгеніне нақты дәлелдер жоқ.

Кино, теледидар, радио/аудио және театрландырылған бейімделулері

Бұл оқиға Dimension X радио сериясына (10-шы бөлім) бейімделді. Ол сонымен қатар 1955 жылдың 7 шілдесінде NBC радио желісінің X Minus One бағдарламасының эфиріне шықты. Екі нұсқа да Рислингтің досының көзқарасынан баяндалады, және Рислинг аккордеонның орнына гитара қолданады. "Rosin the Bow" әуеніне негізделген атау әнінің бөлігі (Венера туралы шумақтың шығу тегі), "Капитан – өз экипажының әкесі" әнінен екі шумақ, "Jet Song" әнінің хорлық бөлімдері, және "The Grand Canal" әнінің толық және ерекше әдемі нұсқасы орындалады. 1957 жылдың 21 шілдесінде CBS радио бағдарламасында оқиғаның тағы бір бейімделуі көрсетілді. Сценарийді Дрейпер Льюис және Роберт Хайнлайн жазды, режиссурасы мен продюсерлігі Ди Энгельбахқа тиесілі, ал музыкасын Кларк Харрингтон жазды. Эверетт Слоан Рислинг рөлін сомдады, Берри Крюгер баяндады, ал актер құрамында Джексон Бек, Дэнни Окко, Иан Мартин, Луис Волкман және Билл Липтон болды. Оқиғада пайда болатын "The Green Hills of Earth" әні британдық "Journey into Space" радиосериалының үшінші маусымының 11-ші эпизодында да қолданылды. 1951–1952 жылдарғы "Out There" телесериалында (1951 жылдың 2 желтоқсанында көрсетілген эпизод) оқиғаның еркін бейімделген нұсқасы көрсетілді (Рислинг әдемі сары шашты биолог кіретін экипажбен астероидтарға миссияға шығады), бас рөлде әнші Джон Райт ойнады. 1977 жылы Леонард Нимой Caedmon Records үшін альбомның титулды трегі ретінде оқиғаны драмалық оқыды. Нимой Хайнлайнның түпнұсқа мәтіні бойынша ән сөздерін оқыды, бірақ ән шырқамады. "The Green Hills of Earth" оқиғасы 2001 жылдың 6 тамызында Симфониялық кеңістікте Кэтлин Чалфант оқыды және "Selected Shorts" радио бағдарламасында жарияланды.