Кіріспе
Психиатрияда бір кезде интеллектуалдық мүгеделіктері бар адамдарды сипаттау үшін қолданылған термин. "Ақыл-ой кемтобы" термині 19 ғасырдың соңында Еуропа, Америка Құрама Штаттары және Австралияда кейін аурулар немесе ақыл-ойдың жетіспеушіліктері деп аталатын бұзылыстар үшін қолданылды. Ол кезде ақыл-ой жетіспеушілігі білім беру және әлеуметтік жетіспеушіліктің барлық деңгейлерін қамтыды. Ақыл-ой жетіспеушілігі тұжырымында зерттеушілер идиотиядан бастап, шкаланың ең ауыр соңына дейін, орташа деңгейде имбецилдікке дейін және ең жоғары функционалдық деңгейде "ақыл-ой кемтобы" иерархиясын құрды. Соңғысы жоғары дәрежелі ақыл-ой жетіспеушілігінің бір түрі ретінде қарастырылды. Ақыл-ой жетіспеушілігінің рейтингтік жүйесін әзірлеу 1876 жылы сэр Чарльз Тревелянға жатқызылады және ол евгениканың дамуымен байланысты болды. Бұл термин мен иерархия осы мағынада кем дегенде 10 жыл бұрын қолданылған.
The term feeble minded was used from the late 19th century in Europe, the United States and Australasia for disorders later referred to as illnesses or deficiencies of the mind. At the time, mental deficiency encompassed all degrees of educational and social deficiency. Within the concept of mental deficiency, researchers established a hierarchy, ranging from idiocy, at the most severe end of the scale; to imbecility, at the median point; and to feeble mindedness at the highest end of functioning. The last was conceived of as a form of high grade mental deficiency. The development of the ranking system of mental deficiency has been attributed to Sir Charles Trevelyan in 1876, and was associated with the rise of eugenics. The term and hierarchy had been used in that sense at least 10 years previously.
Тарих
Бұл термин ағылшын тілінде алғаш рет 1534 жылы қолданылған, ол Тиндалдың "Жаңа өсиет" кітабының алғашқы ағылшын тіліндегі аудармаларының бірінде кездеседі. 1 Салоникалықтарға арналған хатта "әлсіз саналыларды жұбатқандарың жөн" деген Киелі кітаптағы пәрмен бар. 1834 жылдың қараша айындағы "Лондон Таймс" газетінің редакциондық мақаласында ұзақ жыл қызмет еткен бұрынғы премьер-министр Лорд Ливерпуль "әлсіз саналы кеңселік" деп сипатталған.
Басқа БАҚ-та бейнелеу
Джек Лондон 1914 жылы "Тамшылайтын палатадағы әңгіме" атты қысқа әңгімесін жариялады, онда Калифорниядағы "ақыл-ойы кемтарларға" арналған мекемедегі тұтқындар суреттеледі. Ол оқиғаны өзін "жоғары дәрежелі кемтар" деп атаған адамның көзқарасынан баяндайды. Калифорниядағы ақыл-ойы нашар балаларды күтіп-бағу және оқыту үйі, кейін Сонома даму орталығы, Глен-Элендегі Джек Лондон ранчосының жанында орналасқан.