Рональд Деннис: McLaren тобының негізін қалаушысы және британдық бизнес өкілі

Кіріспе

Британдық кәсіпкер (туған 1947)

Сэр Рональд Деннис (туған 1 маусым 1947) – британдық кәсіпкер және Ұлыбританияның ресми бизнес-елшісі. Ол ең алдымен McLaren Group-тың иесі, бас директоры, төрағасы және негізін қалаушы ретінде танымал. Деннис 2016 жылы McLaren компаниясының басқарушы лауазымдарынан алынды, бірақ 2017 жылдың маусымына дейін компанияның директоры және 25 пайыз акционері болып қалды, содан кейін компаниямен 37 жылдық қарым-қатынасы аяқталды. Деннис мансабын механик ретінде бастады, кейіннен сәтті жарыс командаларын құрды: Rondel Racing және содан кейін 1980 жылы McLaren командасын басқаруды өз мойнына алған Project Four Racing. 1981 және 2009 жылдар аралығында Деннис McLaren Formula One командасының команда директоры болды және команданы тұрақты әлем чемпионатына айналдыруға зор үлес қосты. Конструкторлар мен жүргізушілер әлем чемпионаттары Ники Лауда, Ален Прост, Айртон Сенна, Мика Хаккинен және Льюис Хэмилтонмен жеңіске жетті. Деннис McLaren Automotive компаниясын құрып, McLaren F1, Mercedes Benz SLR McLaren, McLaren P1 және McLaren Senna сияқты суперкарлар шығарды. McLaren Group-тан басқа, ол сонымен қатар алдыңғы қатарлы инженерлік және өндіріс саласындағы ресми британдық бизнес-елші болып табылатын алты британдық кәсіпкердің бірі. Деннис сондай-ақ түсік тартуға көмектесетін Tommy атты қайырымдылық қорының басқарушысы болып табылады. Ол мемлекеттік China Minsheng Investment Group компаниясының жаһандық кеңесшісі, Ұлыбритания саммитінің төрағасы және бұрын Absolute Taste компаниясының иесі болған. Сыртқы саудаға қызығушылық танытқан Деннис 2014 жылы Британдық Шығыс Азия Кеңесінің төрағасы болды. LVMH компаниясымен бірігуге дейін Деннис өзінің серігі Мансур Оджехпен бірге TAG Heuer сәнді сағаттар өндірушісінің ірі акционері болды.

Ерте өмір

Деннис Уокингте (Англия) туып өскен және Гилдфорд техникалық колледжінде автокөлік инженериясын оқыған. 1966 жылы 18 жасында Купер Формула-1 командасында механик болып жұмыс істей бастады, онда ол жетекші пилот Жохен Риндтпен бірге жұмыс істеді. 1968 жылы Риндт Брэбхэмға көшкенде Деннисті де өзімен бірге алып кетті. 1969 жылғы маусымда Риндт Team Lotus командасына ауысты, бірақ Деннис Сер Джек Брэбхэм үшін жұмыс істеуді жөн көрді. 1971 жылы Брэбхэм зейнетке шыққанда Деннис пен оның әріптесі Нил Трандл өз командасын құруға бел буды. 1971 жылы Деннистің туған қаласы Уокингте Rondel Racing құрылды. 1970 жылдардың ортасына қарай команда Формула-2-де үлкен жетістіктерге қол жеткізді. Дегенмен, Rondel жай ғана клиенттік команда болғысы келмеді, сондықтан Деннис Grob пен Vlassopulos-қа Motul компаниясынан қосымша қаржы табуға көмектесті, бұл Rondel F1 машинасын қаржыландыруға мүмкіндік берді. 1974 жылға Ray Jessop жобалаған F1 машинасы жоспарланды, бірақ энергия дағдарысы Motul-дың қолдауына әсер етті. Ақырында Деннис F1 жобасын қолдауға жеткілікті қаражат таба алмады, сондықтан Трандл Jessop жобалаған машинамен жұмысын жалғастырды, ал Vlassopulos пен Grob команданың иелігін алып, оны Token Racing деп атады. Команданың революциялық жаңа көміртекті композиттік шассиі MP4/1-де жұмыс істеу үшін Барнардты жалдаумен қатар, Деннис Porsche автокөлік фирмасын 1984-87 жылдар аралығында машиналардың қозғалтқыштарын жасауға сәтті тартып алды. "MP4" деген атау бастапқыда Marlboro Project Four (MP4/1 дизайны бірігуге дейін аяқталған) дегенді білдірді. 1997 жылы бас демеуші өзгергеннен кейін де сол аббревиатура сақталды, енді 'M' әрпі McLaren-ді білдірді. Номерлеу жүйесі 2017 жылға дейін сақталды, содан кейін Деннистің кеткенінен кейін ол "MCL" деп өзгертілді.

1980 жылдар

Дэннистің 1980 жылдың қыркүйегінде «Макларен» командасына келгенге дейін, команда өте қиын жағдайдан өтіп жатты. Команда соңғы рет 1977 жылғы F1 маусымында әлем чемпионы Джеймс Хантпен Гран-приде жеңіске жеткен, ал 1980 жылғы F1 маусымында Джон Уотсон мен Ален Простпен конструкторлар чемпионатында тоғызыншы орынды иеленген. Тіпті сол кезде Деннис жас француздың әлеуетін таныды, бірақ оны 1981 жылғы F1 маусымында «Рено» командасына өтуіне кедергі жасай алмады. Сол жылы көптеген командалар Барнардтың революциялық көміртекті шассиін қайталауға тырысты. 1981 жылы Деннис және оның бизнес серіктестері «Маклареннің» басқа акционерлері Тедди Майер мен Тайлер Александерді сатып алды. 1983 жылы Деннис сол кездегі «Уильямс» командасының демеушісі Мансур Оджехті «Макларен Интернешнлдің» серіктесі болуға көндірді. Ол «Порше» компаниясына инвестиция салып, оның «Techniques d'Avant Garde (TAG)» компаниясының атын алған турбоқозғалтқыштар жасады. Содан кейін Деннис зейнеткер Ники Лауданы 1982 жылғы F1 маусымында Формула 1-ге қайта оралуға көндірді және маусымның басында Оңтүстік Африка Гран-присінде екі мәрте әлем чемпионы Уотсонмен қатар тұрды (тек F1 жүргізушілерінің ереуілі болдырмалғаннан кейін). Жыл соңына қарай екі жүргізуші де екі жеңіске қол жеткізді және 1983 жылғы F1 маусымы Уотсонның Лонг-Бичте жеңісімен сәтті басталды. Сол жылы басқа жеңістерге қол жеткізілмеді, бірақ Лауда сол маусымдағы Голландия Гран-присінде «Порше» қуатымен жұмыс істейтін MP4 1E уақытша шассиін таныстырды. Келесі жарыста, Италия Гран-присінде, екі машина да турбоқозғалтқышпен жұмыс істеді: «Макларен Форд» «Макларен TAG» болып өзгерді. Өзінің бастапқы инвестициясы туралы сенімді болған Одже «Маклареннің» негізгі инвесторы болып, акцияларының 60 пайызын алды. Жыл соңына қарай Ален Прост, 1983 жылғы Жүргізушілер чемпионатында «Рено» командасымен екінші орынға ие болды, бірақ жүргізушілер мен конструкторлар чемпионатында жеңілгеннен кейін команданы жария түрде сынға алғаннан кейін жұмыстан шығарылды және Уотсонның орнына келісімшартқа қол қойды. Тәжірибелі Лаудамен бірге 1984 жылғы F1 маусымында титул талабына бәрі дайын болды. Деннис төрт жыл ішінде «Макларенды» «әлдеқандай» командадан алдыңғы қатардағы командаға айналдырды және 1984 жылы Барнардтың революциялық MP4/2 машинасымен оның жұмысы 16 жарыста 12 жеңіске және жүргізушілер мен конструкторлар титулына ие болды. Лауда жүргізушілер тажын «Макларен» командасындағы әріптесі Просттан жарты ұпайға алды, екі жүргізуші де үшінші орынға ие болған Элио де Ангелистен екі есе көп ұпай жинады. Лауда да, Прост та жылдың ең жылдам комбинациясы болмады, бұл титул өзінің BMW Brabham BT53 машинасымен 9 поул-позицияны иеленген әлем чемпионы Нельсон Пикеге берілді, бірақ «Макларен TAG» командасының сенімділігі теңдессіз болды. Клайв Джеймс FOCA шығарған Формула 1 маусымының ресми видео шолуында былай деді: «Макларендер сияқты жылдам машиналар бұзылып жатты, ал сенімді машиналар кейінірек аяқталды». Келесі жылы жағдай кері бұрылды және Прост өзінің алғашқы әлем чемпионатын жеңіп алды, ал Лауда бірнеше сәтсіздікке ұшырап, тек бір жарыста жеңіске жетті. Аустриядағы үй жарысында Лауда маусым соңында Формула 1-ден тұрақты түрде зейнеткерлікке шығатынын мәлімдеді. «Макларен» сол жылы екінші орынға «Феррариден» сегіз ұпайға алды, бірақ топ жабылып, 1986 жылғы F1 маусымында «Макларен» «Уильямсқа» жеңіліп қалды, бірақ тұрақты Прост жүргізушілер титулын жеңді. Лауданың орнына 1982 жылғы әлем чемпионы Кеке Росберг келді, ол да 1986 жылғы маусым соңында Формула 1-ден зейнеткерлікке шықты. Деннис 1987 жылғы F1 маусымы үшін «Феррариден» Стефан Йоханссонды Простпен серіктес болуға қол қойды, бірақ «TAG» қозғалтқышы өндірушілердің қатысуының артуына байланысты бәсекеге қабілетті емес екені анық болды, сондықтан Деннис сол кезде бәсекелестер «Уильямс» пен «Лотосты» қамтамасыз ететін «Хондаға» жақындады. «Уильямстың» Найджел Манселлдің орнына жапондық жүргізушіні (Сатору Накаджиманы) қабылдауға дайын еместігі, сондай-ақ «Уильямс» командасының басшылығына 1986 жылғы жүргізушілер титулын жоғалтуына наразылық білдіргені «Хонданы» өздерінің қозғалтқыштарын «Макларен» командасына беруге мәжбүр етті. Деннис Йоханссонның орындығының уақытша екенін жасырмады, өйткені оның мақсаты бразилиялық Айртон Сеннамен (ол 1987 жылы «Лотоста» болған кезде «Хондамен» тығыз қарым-қатынас құрған) қос дүркін чемпион Простпен серіктес болу еді. Сенна 1987 жылы «Лотоспен» келісімшарт жасасқан, бірақ Деннис өзінің адамын алды және жылдың ортасында Сенна командаға қосылатыны туралы хабарланды, сонымен қатар «Хондамен» үш жылға келісімшарт жасады. 1988 жылы «Макларен» үстемдік құрды, 16 жарыстың 15-інде жеңіске жетті және 16 поул-позицияның 15-ін алды, сонымен қатар жүргізушілер мен конструкторлар титулын ешқандай қарсылықсыз жеңіп алды. Команда конструкторлар чемпионатын сол кездегі рекордтық 199 ұпаймен жеңіп алды, екінші орындағы «Феррариден» 134 ұпайға жоғары болды, ал Сенна Просттан үш ұпайға артық болды (Сенна 8 жарыста жеңіске жетті, ал Прост 7 жарыста жеңіске жетті). Деннис өзінің жүргізушілері арасындағы шиеленісті басқаруға тиіс болды. Португалия Гран-присінің екінші айналымында Сенна Простты жоғары жылдамдықта пит-уоллға шамадан тыс жақындатып жіберді, француз оны озу кезінде, Прост жарысқа басымдық алып, жеңіске жетті, ал Сенна тек алтыншы орынды иеленді. Жарыстан кейін екеуі бұл оқиға туралы сөз айтысты. 1989 жылғы F1 маусымының ортасында екі соғысатын жүргізушіні татуластыру мүмкін болмай келді. Сан-Маринодағы бұзылған уәдеден кейін болған жанжалдан кейін, Прост пен Сенна жарыс алдында бірінші бұрылысқа кім алдымен жететініне ешкім шақырмайтыны туралы келісімге келді. Герхард Бергердің апатынан кейін жарыс қайта басталғанда, Сенна Тоса бұрылысына кірерде Просты озуға тырысып, келісімді бұзды, бұл Просты ашуландырды. Кейін Сенна келісімге келгенін жоққа шығарды, бірақ Простқа «Марлбороның» Джон Хоган қолдау көрсетті, ол келісімге келген кезде жүргізушілермен бірге болды. Нәтижесінде екеуі маусымның қалған бөлігінде аз сөйлесті. Прост Деннисті ашуландырды, өйткені ол 1990 жылғы F1 маусымында «Феррари» командасына өтетінін жариялады, осылайша «Макларенмен» өте табысты алты жылдық қарым-қатынасын аяқтады, сонымен қатар команда мен «Хонда» Сеннаны Италия Гран-присінде жақсы көретіні туралы көпшілікке жариялады. Деннис ашуын жасырмады, өйткені Прост, Сеннаның қозғалтқышы бұзылғаннан кейін жарысты жеңіп алғаннан кейін, жеңіс тұғырынан Tifosi-ге трофейін тастады, жеңіске қанағаттанбағанын көрсетті. Деннис конструкторлар жеңісінің трофейін Простың аяғына лақтырып, тұғырдан кетіп қалды. Жүргізушілер арасындағы «суық соғыс» Жапония Гран-присінде жеңіске жеткенде, «Хонданың» туған жерінде Прост пен Сенна жарыс соңында жетекшілік үшін күрескен кезде апатқа ұшырады, нәтижесінде Прост жарыстан шығып қалды, ал Сенна дисквалификацияланды, бұл Простқа үшінші әлем чемпионатын жеңіп алды. 1989 жылы Италиядағы жеңіс тұғырындағы Простың әрекеті Деннистің команда мен оның жүргізушілері жеңіп алған барлық трофейлерге «Маклареннің» меншігі бар екені, жүргізушілер өздерінің жарыс жеңісінің трофейлерінің көшірмелерін жасауға құқылы екені туралы ережесін бұзды.

Prior to Dennis's arrival at McLaren in September 1980, the team was going through a particularly uncompetitive stint. The team had last won a grand prix with then defending World Champion James Hunt in F1 season of 1977 and had finished a lowly ninth in the F1 season of 1980 constructors' championship with John Watson and Alain Prost. Even in those early days Dennis recognised the young Frenchman's potential but was unable to prevent him moving to the Renault team for F1 season of 1981, a season that saw McLaren once again winning races. The year also saw many other teams struggling to duplicate Barnard's revolutionary carbon fibre chassis. In 1981 Dennis and his business partners bought out the other McLaren shareholders, Teddy Mayer and Tyler Alexander. In 1983 Dennis persuaded then Williams backer Mansour Ojjeh to become a partner in McLaren International. Ojjeh invested in Porsche built turbocharged engines which carried the name of his company, Techniques d'Avant Garde (TAG). Dennis then persuaded the retired Niki Lauda to return to Formula One for the F1 season of 1982 season and at the season opening South African Grand Prix the double World Champion lined up alongside Watson at the start of the season (only after an F1 drivers strike was averted). By the end of the year both drivers had secured two victories and F1 season of 1983 began with more success with Watson's win in Long Beach. No more victories followed that year but Lauda debuted the Porsche powered MP4 1E interim chassis at that season's Dutch Grand Prix. By the following race, the Italian Grand Prix, both cars were powered by turbocharged engines: McLaren Ford had become McLaren TAG. Convinced by his initial investment, Ojjeh became the major investor in McLaren, taking 60 percent of the shares. By the end of the year, Alain Prost, who had finished second in the 1983 Drivers' Championship with Renault but was fired after publicly criticising the team following the loss of both the Drivers' and Constructors Championships, had been signed to replace Watson. With the experienced Lauda at his side, everything was set for a title challenge in F1 season of 1984. In just four years Dennis had turned McLaren from an also ran team into a front runner and in 1984, with Barnard's revolutionary MP4/2 car his work was rewarded with 12 wins from 16 races and both drivers' and constructors' titles. Lauda took the drivers' crown by a half point from his McLaren teammate Prost, with both drivers scoring more than double the tally of the third placed Elio de Angelis. While neither Lauda nor Prost were the fastest combination of the year, that title going to reigning World Champion Nelson Piquet in his BMW powered Brabham BT53 who claimed 9 pole positions, the McLaren TAG's reliability was unmatched. As said by Clive James in commentary on the official video review of the Formula One season produced by FOCA: "Anything as fast as the McLarens fell apart, anything as reliable finished later." The following year the situation was reversed and Prost won his first World Championship while Lauda suffered multiple failures and only won one race. At his home race in Austria Lauda announced his permanent retirement from Formula One at the end of the season. McLaren finished eight points ahead of second placed Ferrari that year but the pack was closing and in F1 season of 1986, McLaren lost out to Williams, although the consistent Prost won the drivers' title. Lauda's replacement was the 1982 World Champion Keke Rosberg, who also retired from Formula One at the end of the 1986 season. Dennis signed Stefan Johansson from Ferrari for the F1 season of 1987 season to partner Prost, but it was clear that the TAG engine was no longer competitive in the face of increased manufacturer involvement, and so Dennis approached Honda, who were at the time supplying rivals Williams and Lotus. Williams' unwillingness to accept a Japanese driver (Satoru Nakajima) in place of Nigel Mansell, as well as their displeasure with Williams team management for losing the 1986 drivers' title, led Honda to transfer their engine supply to the McLaren team. Dennis made no secret that Johansson's seat was only temporary as his intention had been to sign the Brazilian Ayrton Senna (who had developed a close relationship with Honda while at Lotus in 1987) to partner double champion Prost. Senna was under contract with Lotus for 1987 but Dennis got his man and midway through the year it was announced that Senna would be joining the team, along with Honda, for three years from F1 season of 1988. In 1988 McLaren was dominant, winning 15 of the 16 races and taking 15 of the 16 pole positions, and both the drivers' and constructors' titles with no real opposition. The team won the Constructors Championship with a then record 199 points, 134 in front of second placed Ferrari while Senna won his first World Championship by three points from Prost (Senna won 8 races to Prost's 7). Dennis had to manage the tension between his drivers. On the second lap of the Portuguese Grand Prix, Senna almost forced Prost into the pit wall at high speed as the Frenchman passed him and took control of the race, Prost going on to win while Senna could only finish sixth. The two had words about the incident after the race. By mid F1 season of 1989 it was becoming impossible to pacify the two warring drivers. Following a fall out in the aftermath of a broken promise between them at San Marino where Prost and Senna agreed before the race that whoever got to the first corner in front would not be challenged into that turn. After the restart following Gerhard Berger's crash, Senna outbraked Prost going into the Tosa turn and broke the agreement, something which angered Prost. Senna later denied making the agreement but Prost was backed up by Marlboro's John Hogan who had been with the drivers when the agreement was made. The result was that the two barely talked for the rest of the season. Prost angered Dennis when not only did he announce that he would be joining Ferrari for F1 season of 1990, thus ending a highly successful six year stint with McLaren, but also with his public comments about the team and Honda allegedly favoring Senna at the Italian Grand Prix. Dennis then showed his anger in public after Prost, who won the race following an engine failure for Senna, dropped his winners trophy from the podium to the Tifosi showing how unhappy he was despite the win. Dennis flung the Constructors winners trophy at Prost's feet and walked off the podium. The "cold war" between the drivers came to a head at the Japanese Grand Prix when, at Honda's home track, Prost and Senna had their infamous collision while fighting for the lead late in the race which took Prost out and led to Senna's disqualification and gave Prost his third World Championship. It was Prost's actions with the winners trophy in Italy in 1989 that broke Dennis's rule that McLaren had ownership of all trophies won by the team and its drivers, with the drivers free to have replicas made of their race winning trophies for their own collections if they so desired.

1990 жылдар

1990 жылдардың басында «Макларен» командасы спорттағы үстемдігін сақтап, Айртон Сенна 1990 және 1991 жылдары екі рет тікелей чемпиондық атаққа ие болды. «Макларен» 1992 жылдың соңында жаңағы перспективті Мика Хаккиненді сынақ пилоты ретінде қабылдады, бірақ 1992 жылы «Уильямс» командасы қайтадан көтеріле бастады. «Макларен» алдағы жеті жыл бойына тағы бір титул жеңе алмады. 1993 жылы «Honda» қозғалтқышының күшін жоғалтқаннан кейін Дэннис «Ford» және «Ford» командасы «Benetton» бәсекеге қабілетті қозғалтқыштарды алу үшін келісімдер жасауға мәжбүр болды. 1994 жылы «Peugeot» компаниясымен жасалған серіктестік күтілген нәтижелерді бермеді, соның салдарынан Дэннис төртінші қозғалтқыш серіктесін іздеуге түсті. 1994 жылдың қазан айында ол «Mercedes Benz» компаниясымен 1995 жылдан бастап қозғалтқыштар жеткізу туралы келісімге келді, бұл одақ 2014 жылға дейін сақталды. «Макларен-Мерседес» қарым-қатынасының алғашқы екі маусымы қиын болды: қозғалтқыштағы және шассидегі мәселелер, ал 1995 жылғы пилот – қартайып бара жатқан Найджел Манселл, ол тіпті машинаға сыймады, сондықтан Марк Бланделл оны ауыстырды. Жаңа шасси жасалғаннан кейін де Манселлдің көрсеткіштері сәтті болмады. Мика Хаккинен команданың жетекшілігін біртіндеп өз қолына алды, бірақ 1995 жылғы маусымның соңында болған апатта бас жарақатын алды, алайда ол толыққанды жазылып, қалпына келді. 1990 жылдардың ортасында Дэннис командасын спортта үстемдікке қайта бағыттады, ал 1996 жылы «Уильямс» командасының талантты конструкторы Адриан Ньюиге «Макларен» командасының техникалық директоры болуға ұсыныс жасады. Ньюи келісімге келді, ал 1998 жылы «Макларен» Мика Хаккиненнің арқасында пилоттар мен конструкторлар чемпионатында жеңіске жетті. 1999 жылы пилоттар арасындағы екінші титул да олардың еншісіне бұйырды, бірақ конструкторлар чемпионатында «Ferrari» жеңіске қолы жеткізді.

2000-шы жылдар

2000 жылы Деннис Британ империясының ең жоғары орденінің командирі атанды. 2001 жылы Jaguar басшысы Бобби Рахал Ньюиді McLaren командасынан тартып алуға тырысты. Деннистің Ньюиді қалуға қалай көндіргенінің толық мәліметтері әлі де құпия, бірақ мамандандырылған автоспорт баспасөзінде дизайнерге жарыс кемелерінде жұмыс істеуге рұқсат беретін келісім жасалғаны туралы әңгімелер тарады. Сол жылы команда жетекшісі Мика Хаккинен карьерасын аяқтайтынын мәлімдеді. Осыған байланысты Деннис Кими Райкконенмен келісім шарт жасасты. 2005 жылы McLaren 2004 жылғы сәтсіз маусымнан кейін қайтадан жеңіске жетті. Бірнеше жылдың ішіндегі ең жақсы көрсетілімді ұсынса және қарсыластарынан көп Гран-приде жеңіске жетсе де, McLaren екі чемпионатта да Renault F1 командасына шамалы есебімен жеңіліп қалды. 2006 жылдың басында Адриан Ньюидің Red Bull Racing командасына қосылатыны туралы жаңалық тағы бір соққы болды. 2005 жылдың желтоқсанында McLaren Vodafone компаниясымен 500 миллион фунт стерлингке бағаланған демеушілік келісімге келді және 2007 жылы басталатын Әлем чемпионы Фернандо Алонсомен келісім шарт жасағанын хабарлады. Осы уақыт аралығында McLaren 2006 жылғы маусымды қиын өткізді, 1996 жылдан бері алғаш рет жарысқа жеңіске жете алмады. 2006 жылғы маусымның ортасында McLaren ағымдағы машинасын жақсартудан бас тарды және команда 2007 жылғы MP4 22 машинасына күш салды. 2007 жылғы маусымның басында McLaren әлем чемпионатына күшті үміткер ретінде қарастырылды, Фернандо Алонсо мен Льюис Хэмилтон екеуі де жүргізушілер чемпионатында жеңіске жеткізуге таласты. Алайда, маусым бойы команда Алонсо мен Хэмилтон арасындағы ішкі тартыстардан зардап шекті; Деннис әрқашан екі пилотқа тең қарауды жақтады, бірақ Қытай Гран-приінен кейін ол: «Біз Кимимен емес, негізінен Фернандомен жарыстық» деді. The Times газеті оның бұл сөзін «Дүниежүзілік чемпионатта пилоттарына әділ қарау туралы мәлімдемесін күлкіге айналдырды» деді, бірақ команданың Бразилиядағы соңғы жарысқа дейін теңдікке ұмтылуы Деннистің негізгі философиясын көрсетті, тіпті ол команданың әлем чемпионатын ұтып алуына кедергі келтірсе де. Маусым 2007 жылғы Формула-1 тыңшылық жанжалымен де ерекшеленді, онда команда Ferrari компаниясының зияткерлік меншігін ұрлауға және пайдалануға қатысқан деп танылды, FIA рекордтық 100 миллион доллар айыппұл салды және маусымдық конструкторлар чемпионатының барлық ұпайларын жоғалтты.

In 2000 Dennis was made a Commander of the Most Excellent Order of the British Empire. In 2001 Jaguar boss Bobby Rahal attempted to lure Newey from McLaren. Details of how Dennis convinced Newey to stay have remained vague but rumours in the specialist motor racing press suggested a deal allowing the designer to work on racing yachts. In the same year, team leader Mika Häkkinen announced that he was to leave the sport. As a result, Dennis signed Kimi Räikkönen. In 2005 McLaren returned to the top of the sport following a poor year in 2004. Despite producing their strongest performance for several years and winning more grands prix than any of their rivals, McLaren were narrowly beaten in both championships by the Renault F1 team. A further blow was the announcement that Adrian Newey was to join Red Bull Racing from the start of 2006. In December 2005, McLaren announced a title sponsorship deal with Vodafone estimated to be worth £500 million and the signing of World Champion Fernando Alonso, both to begin in 2007. In the interim, McLaren had a difficult 2006 season, failing to win a race for the first time since the 1996 season. Halfway through the 2006 season, McLaren gave up on perfecting their current car and the team focused on the 2007 MP4 22 car. The start of the 2007 season saw McLaren a strong challenger for the world championships, with both Fernando Alonso and Lewis Hamilton in contention for the drivers' championship. However, throughout the season the team suffered from the in fighting between Alonso and Hamilton; Dennis always advocated treating his two drivers equally, however after the Chinese Grand Prix, he said "We weren't racing Kimi, we were basically racing Fernando." The Times said his comments "made a nonsense of his claims to be treating his drivers equitably in the World Championship run in" but the team's insistence on parity until the very final race in Brazil underlined Dennis's core philosophy even if it ultimately lost the team the world championship. The season was also notable for the 2007 Formula One espionage controversy, where the team was judged to have been complicit in the theft and use of Ferrari intellectual property, fined a record $100 million by the FIA, and stripped of all constructor championship points for the season.

Макларендегі соңғы жылдары

Брюс Макларен қайтыс болғаннан кейін Рон Деннис бастапқыда Маклареннің барлық акционеріне ие болды, алдыңғы акционерлерді сатып алғаннан кейін. 1983 жылы ол Мансур Оджхеге команданың 50% үлесін сатып алу мүмкіндігін ұсынды, нәтижесінде Макларен Оджхеге тиесілі TAG Group компаниясымен бірлескен кәсіпорынға айналды. 2000 жылы DaimlerChrysler AG (қазір Daimler AG) өздерінің Mercedes еншілес компаниясы арқылы бес жыл бойы командаға қозғалтқыштармен қамтамасыз еткеннен кейін, TAG McLaren Group-тың 40% үлесін сатып алу опциясын пайдаланды. Деннис пен Оджхе әрқайсысы 30% үлеске ие болды. 2006 жылдың тамызында Daimler компаниясы McLaren Group-тың қалған 60% үлесін сатып алуды қарастырып жатқаны туралы хабарланды. Бірақ 2007 жылдың қаңтарында Mumtalakat Holding Company (Бахрейн Корольдігінің мемлекеттік байлық қоры) Деннистен және Оджхеден әрқайсысынан 15% үлесті сатып алғаны жарияланды. 2009 жылдың қарашасында Mercedes Brawn GP командасын сатып алды (оны Mercedes GP деп қайта атады) және Макларен екі жыл ішінде Daimler-дің 40% үлесін қайта сатып алатынын мәлімдеді. Үлестер қалған акционерлер арасында тең бөлінді, сонда Mumtalakat Holding Company 50% үлеске, ал Деннис пен Оджхе әрқайсысы 25% үлеске ие болды. Деннис 2009 жылы Маклареннің бас директоры лауазымынан кетіп, билікті Мартин Уитмаршқа тапсырды, бірақ 2014 жылы компанияға бақылау үлесін алу үшін инвестиция іздеу шартымен лауазымына оралды. Оның бұл әрекеттері сәтсіз аяқталды. BBC Sport хабарлағандай, Деннистің Оджхемен қарым-қатынасы 2013 жылдан бастап шиеленісіп, 2016 жылдың қазан айында Оджхе Деннистің Маклареннен кетуін талқылаған кездесуге жетті. 2016 жылдың қарашасында Деннис өзге акционерлерге қарсы сот ісінде жеңіліп, төраға лауазымынан шеттетілді. Деннистің Макларенмен жасасқан келісімі 2017 жылдың қаңтарында аяқталды, ал 2017 жылдың маусым айында ол өзінің қалған үлесін McLaren Technology Group және McLaren Automotive компанияларында сатуға келіскені туралы хабарланды.

Басқа бизнес

Дэннис McLaren Technology Group-тан басқа көптеген компаниялардың акцияларын ұстап, құрды. 1998 жылы ол Absolute Taste компаниясын бірлесіп құрды. Absolute Taste 2016 жылдың желтоқсанында One Event Management компаниясымен сатып алынды. 2019 жылға дейін Дэннис Ұлыбритания Үкіметінің Халықаралық сауда департаменті үшін бизнес-елшісі болып жұмыс істеді. Дэннис сондай-ақ қытайлық инвестициялық тобы Minsheng Investment-тің жаһандық кеңесшісі лауазымын атқарады. Мансур Оджхе және TAG Group сәнді сағаттар өндіруші Heuer компаниясын сатып алып, қазіргі TAG Heuer-ді құрды. Оджхе бизнестегі маңызды үлесін Дэнниске сатты, ал екі серіктес 1999 жылы сағатшыны LVMH компаниясына сатты. 2007 жылы Дэннис Dreamchasing атты қайырымдылық қорын құрды, оның мақсаты – "жас адамдарға өз армандарына жетуге көмектесу және олардың жетістіктері арқылы басқаларға шабыт беретін үлгі болу". Оның қорының алғашқы жобасы Эфиопиядағы отбасыларға демеушілік көрсету бағдарламасы болды, ол Fida International қайырымдылық қорымен бірлесіп, 40-тан астам отбасыны кедейліктен шығаруға көмектесті, сондай-ақ кейбіреулерінің білім алу шығындарын жапты.

Байланыс стилі

"Ronspeak" – Деннис қолданған сөйлеу стилі үшін тағайындалған термин, және ол F1 падогында қажетсіз күрделі сөйлемдерді сипаттау үшін кеңінен қолданылатын тіркес болды; Деннис Формула 1 журналистерінің сұрақтарына ауыр, жасырын және сақтықпен жауап беруімен белгілі. Бұл термин Деннисті сынау үшін қолданылғанын мойындағанмен, F1 Racing бұрынғы бас редакторы Мэтт Бишоп "Ronspeak" жамандық емес, керісінше, ақылға қонымды және нақты деп санайды. Деннис Фернандо Алонсоның McLaren командасының дамуына қосқан үлесін сипаттағанда, оның тәжірибесі мен қабілеті "[Ф1] командасының уақытты ысыраптап, дұрыс емес техникалық бағыттарға бұрылуына кедерес келтірді – және нәтижесінде, автомобильдің дамуы түзу жолмен жүреді" деді. Бишоп мұны "Ronspeak" мысалы ретінде сипаттап, оны "логикалық, ақпаратты және көрегендік" деп атады. [Сонымен қатар] ол Алонсоның жан-жақты қабілетін оның алдыңғыларымен салыстырмайды. 2011 жылдың наурыз айында Денниске алты айға көлік жүргізуге тыйым салынды, себебі ол айып ұпайларын жинақтаған. Ол Консервативтік партияның демеушісі. 2005 жылдың 22 сәуірінен 2011 жылдың 16 маусымына дейінгі аралықта Консервативтік партия Рон Деннистен 126 200 фунт стерлинг көлемінде қайырымдылық алды. 2015 жылғы Ұлыбританиядағы жалпы сайлау науқаны кезінде Деннис партияның экономикалық саясатын мақтаған және "бағыттың өзгеруі жұмыс орындарына қауіп төндіріп, инвестицияларды тоқтатады" деген хатқа қол қойды. 2019 жылдың мамыр айында Деннис "Sunday Times" байлар тізімінде 304-ші орынды иеленді, оның байлығы 450 миллион фунт стерлингке бағаланды.