Кіріспе

Көз кестесі

Снеллен кестесі – көру қабілетін өлшеуге қолданылатын көз кестесі. Снеллен кестесі голландтық офтальмолог Герман Снелленнің құрметіне аталған, ол 1862 жылы өзінің профессоры Францискус Корнелиус Дондерс әзірлеген көру қабілетін анықтау формуласын өлшеу құралы ретінде кестені жасаған. Снелленнің 1862 жылы жариялаған кестелерінде 5x5 торда әріп-сандық үлкен әріптер қолданылған. Алғашқы кестеде А, С, Е, Г, Л, Н, П, Р, Т, 5, V, Z, Б, Д, 4, Ф, Ң, К, О, С, 3, У, Y, А, С, Е, Г, Л, 2 көрсетілген.

Сненлен фракциясы

Көздің көру қабілеті – сынақ жүргізілетін қашықтық / ең кішкентай анықталатын оптотиптің бес доғалық минутқа тең бұрыш жасайтын қашықтық, ал оптотиптің ерекше белгілері бір доғалық минутқа тең бұрыш жасайды. Үш қатар жоғарыдағы әріптер 6/6 (немесе АҚШ-та 20/20) қатарындағы әріптерден екі есе биік. Егер бұл адам оқи алатын ең кішкентай қатар болса, оның көру қабілеті "6/12" ("20/40") болады, яғни бұл адам қалыпты көру қабілеті бар адам оқи алатын әріптерді оқу үшін 6 метрден жақын қашықтықта болуы керек. Одан да жуықтап айтсақ, бұл адамның көру қабілеті 6/6 қалыпты көру қабілетінің "жартысына" тең. Науқастан дәл 6 метр қашықтықта 6/6 қатарындағы әріптер 5 доғалық минутты (әр әріптің жеке бөлігі 1 доғалық минутты) құрайды, яғни кесте мөлшері сондай болуы керек, осы әріптердің биіктігі 8,73 мм, ал ең жоғарғысы (6/60) "Е" әрпі 87,3 мм болуы тиіс. Басқаша айтқанда, көз жоғарғы (6/60) әріптің биіктігінен 68,76 есе қашықта болуы керек. Формуласы:

мұндағы – оптотиптің биіктігі немесе ені (оптотип тіктөртбұрышты торда болғандықтан бірдей), – көзге дейінгі қашықтық, ал – оптотиппен шектелген бұрыш, Снелленнің айтуынша, 5 доғалық минутқа тең. Америка Құрама Штаттары клиникалары үшін 20 футтық қашықтықта (6 метрден сәл артық) және есептеулер үшін 17 мм-лік стандартты көзді пайдалана отырып, 5 доғалық минутты құрайтын әріпті ескерсек, 20/20 әрпінің тік биіктігі 8,75 мм-ге тең. Көз кестелері көптеген көру тексерулерінде қолданылады, мысалы, ең жақсы көзілдірік рецептін анықтау үшін көзге "рефракция" жасау. Көз кестесіндегі ең үлкен әріп көбінесе 6/60 (20/200) көру қабілетін көрсетеді, бұл АҚШ-та "заңды түрде соқыр" деп есептелетін көрсеткіш. Көптеген жоғары миопиясы бар адамдар көзілдіріксіз үлкен "Е" әрпін оқи алмайды, бірақ көзілдірікпен 6/6 (20/20) немесе 6/4,5 (20/15) қатарын оқи алады. Керісінше, заңды түрде соқыр адамдар ең жақсы түзетуші линзаларды қолданғанда 6/60 (20/200) немесе одан да нашар көру қабілетіне ие болады.

Электрондық кесте

Снеллен кестелерінің жеткілікті жарықтандырылуын қамтамасыз ету мақсатында, әртүрлі медициналық құрылғыларды өндірушілер артқы жарықтандыру немесе проекциялау технологиясын қолданған Снеллен кестелерін жасады.

Цифрлық диаграмма

Компьютерлік мониторлардың көбінесе оқуға қолайлы жарығы бар, ал LCD/LED мониторларының DPI-ы жоғары (96 мен 480 аралығында) болғандықтан, олар оптотиптерді көрсетуге ыңғайлы. Көптеген цифрлық кестелер науқастардың бұрын оқыған қатарларын жаттап алуын болдырмау үшін көрсетілетін оптотиптерді кездейсоқ түрде таңдайды. Google Play және App Store (iOS) жүйелерінде смартфондар мен планшеттерге арналған Snellen кестелері қолжетімді.