Кіріспе
Үнді жазушысы (1956 жылы туған), банкир және RBI губернаторы. Амитав Гош (1956 жылдың 11 шілдесінде туған) – үнді жазушысы. Ол 2018 жылы Үндістанның ең жоғары әдеби наградасы саналатын 54-ші «Жаннапит» сыйлығын жеңіп алды. Гоштің амбициялық романдары күрделі повестволеу стратегияларын пайдаланып, ұлттық және жеке сәйкестіктің мәнін, әсіресе Үндістан және Оңтүстік Азия халқының сәйкестігін зерттейді. Ол тарихи көркем әдебиеттердің авторы, сонымен қатар колониализм және климаттың өзгеруі сияқты тақырыптарды талқылайтын ғылыми еңбектер жазған. Гош Дехрадундағы Дун мектебінде оқыды және Оксфорд университетінде әлеуметтік антропология ғылымдарының докторы ғылымын қорғады. Ол Нью-Делидегі «Indian Express» газетінде және бірнеше академиялық институттарда жұмыс істеді. Оның алғашқы романы «Ақылдың шеңбері» 1986 жылы жарық көрді, одан кейін «Көлеңкелі сызықтар» және «Шеңбер сарайы» сияқты туындылары жарық көрді. 2004 жылдан 2015 жылға дейін ол Бірінші опиум соғысының туындауы мен салдарына арналған «Ibis» трилогиясымен айналысты. Оның ғылыми еңбектеріне «Ежелгі жерде» және «Ұлы бұрмалау: Климаттың өзгеруі және ойға келмейтін нәрсе» кіретін. Гош екі рет өмірлік жетістіктері үшін марапатталған және төрт құрметті докторлық дәрежесіне ие. 2007 жылы Үндістан Президенті оған Үндістанның ең жоғары наградаларының бірі – «Падма Шри» орденін табыс етті. 2010 жылы ол Маргарет Этвудпен бірге Дэн Дэвид сыйлығының иегері атанды, ал 2011 жылы Монреальдегі Blue Metropolis фестивалінің Гран-при сыйлығын жеңіп алды. Ол бұл сыйлықты алған алғашқы ағылшын тілінде жазатын жазушы болды. 2019 жылы «Foreign Policy» журналы оны өткен он жылдықтың ең маңызды жаһандық ойшылдарының бірі деп таныды.
the banker and RBI Governor
Amitav Ghosh (born 11 July 1956) is an Indian writer. He won the 54th Jnanpith award in 2018, India's highest literary honor. Ghosh's ambitious novels use complex narrative strategies to probe the nature of national and personal identity, particularly of the people of India and South Asia. He has written historical fiction and also written non fiction works discussing topics such as colonialism and climate change. Ghosh studied at The Doon School, Dehradun, and earned a doctorate in social anthropology at the University of Oxford. He worked at the Indian Express newspaper in New Delhi and several academic institutions. His first novel The Circle of Reason was published in 1986, which he followed with later fictional works including The Shadow Lines and The Glass Palace. Between 2004 and 2015, he worked on the Ibis trilogy, which revolves around the build up and implications of the First Opium War. His non fiction work includes In an Antique Land and The Great Derangement: Climate Change and the Unthinkable. Ghosh holds two Lifetime Achievement awards and four honorary doctorates. In 2007 he was awarded the Padma Shri, one of India's highest honours, by the President of India. In 2010 he was a joint winner, along with Margaret Atwood of a Dan David prize, and 2011 he was awarded the Grand Prix of the Blue Metropolis festival in Montreal. He was the first English language writer to receive the award. In 2019 Foreign Policy magazine named him one of the most important global thinkers of the preceding decade.
Өмір
Гош 1956 жылғы 11 шілдеде Калькуттада дүниеге келді және Дехрадун қаласындағы тек ұлдарға арналған Doon мектеп-интернатында білім алды. Ол Үндістан, Бангладеш және Шри-Ланкада өсті. Doon мектебіндегі оның құрбыларының арасында жазушы Викрам Сет және тарихшы Рам Гуха болды. Оқу кезінде ол The Doon School Weekly журналына (кейін Сет редакциялаған) әңгімелер мен өлеңдерін үнемі жариялап, Гухамен бірге History Times журналын құрды. Doon мектебін бітірген соң, ол Санкт-Стефан колледжінен, Дели университетінен және Дели экономика мектебінен диплом алды. Содан кейін ол Оксфордтағы Санкт-Эдмунд-Холл университетінде британдық әлеуметтік антрополог Питер Лиенхардттың жетекшілігімен әлеуметтік антропология саласы бойынша D. Phil. дәрежесін алу үшін Inlaks Foundation стипендиясын жеңіп алды. Антропология және география факультетінде жасалған диссертациясы "Мысыр ауылдық қауымдастығындағы экономикалық және әлеуметтік ұйымға қатысты туыстық қатынастар" деп аталып, 1982 жылы қорғалды. 2009 жылы ол Корольдік әдебиет қоғамының мүшесі болып сайланды. 2015 жылы Гош Форд қорының «Өзгеріс өнері» бағдарламасының стипендиаты атанды. 2007 жылы Үндістан үкіметі оған «Падма Шри» орденімен марапаттады. Гош Үндістанға оралып, «Аққу теңізі» (2008), «Түтін өзені» (2011) және «Оттың тасқыны» (2015) кітаптарынан тұратын «Аққу» трилогиясы бойынша жұмыс істей бастады. Гош әйелі, Дебора Бейкермен бірге Нью-Йорк қаласында тұрады. Дебора Бейкер – «In Extremis: The Life of Laura Riding» (1993) кітабының авторы және Little, Brown and Company баспасының бас редакторы. Олардың Лайла және Наян есімді екі баласы бар.
Көркем әдебиет
Гош – «Аң-сана шеңбері» (1986 жылғы дебюттік романы), «Көлбеу сызықтар» (1988), «Калкутта хромосомасы» (1995), «Шілікті сарай» (2000), «Аштық толқыны» (2004) және «Пушник аралы» (2019) кітаптарының авторы. Гош 2004 жылы «Ибис» трилогиясы бойынша жұмыс істей бастады. Оқиға 1830 жылдардағы Қытай мен Үнді мұхиты аймағында Бірінші опиум соғысының күшеюін көрсетеді. Оның алғашқы бөлімі «Poppies теңізі» (2008) 2008 жылғы Man Booker жүлдесіне үміткер болды. Сахитья Академиясы сыйлығын жеңіп алған «Көлбеу сызықтар» туындысы «қауымдық зорлық-зомбылық құбылысына және оның тамырларының Үндістан субконтинентінің ұжымдық санасында терең және кеңінен таралуына жарық түсіреді». Оның көптеген еңбектері тарихи оқиғалармен, әсіресе Үнді мұхитының айналасындағы жағдайлармен байланысты. Махмуд Куриямен сұхбатта ол: «Бұл қасақана болған жоқ, бірақ кейде қасақана емес нәрселер де қасақана болып шығады. Бұл жоспарланған жобаның бөлігі болған жоқ және саналы түрде басталмады, бірақ кейіннен менің ең қызықтырғаным осы екенін түсіндім: Бенгал шығанағы, Араб теңізі, Үнді мұхиты және осы аймақтар арасындағы байланыстар мен өзара әсерлер» деді. Гоштің 2019 жылы жарық көрген «Пушка аралы» кітабы климаттың өзгеруі және адамдардың қоныс аударуы мәселелерін қамтиды, сыншылардың мақтауына ие болды. Columbia Journal журналындағы рецензияда айтылғандай, «Бұл – Гоштің табанды, шаршаған күйдегі ең жақсы туындысы – отандық мифтік әңгімені адамзаттың қиын жағдайымен үйлестіріп, қазір ол үй деп атаған елге айна көтереді, сондай-ақ климатымыздың болашағына тым оптимистік көзқарас ұсынады!» Роман оқырмандардың қоршаған ортаның талаптарына жауап беруге шақыратын, шынайы көркем әлемді жасайды. Дінді пайдалану, түсініксіз реализм, сәйкес келу және климаттың өзгеруі жанжал, жарақат, оқиға және құпия туралы толыққанды әңгіме құру үшін бірігеді. Оқырман «Оқ-дәрі саудагерінің» оқиғасын шешуге кіріседі және табиғаттың жойылғандығы мен адам әрекеттерінің салдарына қатысады. Гош романын басты кейіпкері, оның тарихы және климаттық дағдарыс арқылы өзгертеді. Роман – көңілді сюжетке енгізілген әрекетке шақыру. Алайда The Guardian газеті Гоштің ойдан шашырауға бейім екенін атап, оны «созылған оқиға» деп сипаттады, ол «шындыққа өте ұзақ жолмен жетеді, бірақ соңында жетеді». 2021 жылы Гош өзінің алғашқы өлеңдер жинағын жариялады, ол «Джунгли Нама» деп аталды және онда Бон Биби туралы аңыз зерттеледі.
Шығармашылық емес
Гоштың көркем емес жазбаларының ең танымалдары – «Ежелгі жерде» (1992), «Камбоджада билеу және Бирмада еркін жүру» (1998), «Қорытынды санау» (1999) және «Имам мен үнді» (2002), бұл фундаментализм, роман тарихы, египеттік мәдениет және әдебиет сияқты тақырыптарды қамтитын эсселер жинағы. Оның жазбалары Үндістанда және шетелдегі газеттер мен журналдарда жарияланады. «Ұлы бұзылу: Климаттың өзгеруі және ойға келмейтін нәрсе» (2016) еңбегінде Гош қазіргі заманғы әдебиет пен өнердің климаттың өзгеру мәселесіне лайықты жауап бере алмайтынын талқылайды. 2021 жылы «Жаңғақтың қарғысы: Дағдарыстағы планетаға арналған мысалдар» жарық көрді. Онда Гош жаңғақтың туған Банда аралдарынан әлемнің көптеген бөліктеріне жасаған саяхатын зерттейді, осы арқылы отаршылдықтың жергілікті мәдениетке және қоршаған ортаның өзгеруіне тарихи әсерін түсінуге тырысады. «Түтін мен күл: Жазушының опиумның жасырын тарихы арқылы саяхаты» (2023) атты соңғы еңбегінде Гош опиум тарихы бойынша зерттеулерін ұсынады. Бірінші опиум соғысының тарихы оның «Ibis» трилогиясының (2008–12) сюжеттік негізін құрайды.
Марапаттар мен мойындау
"Аң-сананың шеңбері" Францияның ең беделді әдеби сыйлықтарының бірі – "Prix Médicis étranger" сыйлығын жеңіп алды. "Көлбеу сызықтар" "Sahitya Akademi Award" және "Ananda Puraskar" сыйлықтарына ие болды. "Калкутта хромосомасы" 1997 жылғы "Arthur C. Clarke Award" сыйлығымен марапатталды. "Көкше теңізі" 2008 жылғы "Man Booker Prize" сыйлығының тізіміне енді. Ол 2009 жылы "Vodafone Crossword Book Award" сыйлығының бірлескен жеңімпазы, ал 2010 жылы "Dan David Prize" сыйлығының бірлескен иегері атанды. "Түтін өзені" 2011 жылғы "Man Asian Literary Prize" сыйлығының тізіміне кірді. 2007 жылы Үндістан үкіметі оған "Padma Shri" азаматтық наградасын табыс етті. Ол сондай-ақ Маргарет Атвудпен бірге Израильдің "Dan David Prize" сыйлығын алды. Гош өзінің "Сышталған сарай" романын "Commonwealth Writers' Prize" сыйлығына ұсынғаннан бас тартты, осы роман Еуразия айманындағы үздік туынды деп танылған болатын. Ол "commonwealth" терминіне және ережеде белгіленген ағылшын тілінің талабының әділ еместігіне наразылық білдірді. Гош 2016 жылғы 20 қарашада Мумбайда өткен "Tata Literature Live" әдеби фестивалінде өмірлік жетістіктері үшін сыйлық алды. 2018 жылдың желтоқсан айында оған 54-ші "Jnanpith" сыйлығы табыс етілді және ол бұл құрметке ие болған алғашқы үнді жазушысы болып табылады.