Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1825–1879 жылдары өмір сүрген ағылшын романисі, ақыны және балаларға арналған шығармалардың авторы.
English novelist, poet and children's writer, 1825–1879
Анна Мария (Энни) Киари (3 наурыз 1825 – 3 наурыз 1879) – ағылшын романисі, ақыны және балалар әдебиетінде жаңашыл автор.
Anna Maria (Annie) Keary (3 March 18253 March 1879) was an English novelist, poet and an innovative children's writer.
Өмір
Энни Кири Йоркширдегі Айнсти қаласындағы Бильтонның (қазіргі Бильтон) пасторлық үйінде, бұрынғы армиялық капеллан Уильям Киридің қызы болып дүниеге келді. Ол денсаулығы нашар және есту қабілеті төмен болғандықтан үйде оқыды. 1843 жылы әкесі Халл маңындағы Скалкойтс және бір уақытта отбасы көшіп барған Солтүстік Йоркширдегі Наннингтонның пасторы болды. Екі жылдан кейін әкесінің денсаулығы нашарлағандықтан, олар Бристольдің жанындағы Клифтонға көшті. Олардың қарым-қатынасы тығыз болды және әкесі оған Ирландия туралы көп ақпарат берді, ол кейін романдарына енгізді. 1848 жылы Кири Солтүстік Стаффордширдің жартылай ауылдық Трент Вейл аймағында үш баласы бар жесір ағасының үйін басқаруға кетті. Алты жылдық бақытты өмір ағасының қайта үйленуімен аяқталды. Одан кейін ол тағы екі ағасынан айырылып, ұзақ болған құдайымен келісімі бұзылды. Эннидің әпкесі Элиза (төменде қараңыз) 1879 жылы Эннинің Истборндағы қайтысынан кейін естелік жазба жазды. 1883 жылы Эннидің хаттары жинағы жарық көрді. Естеліктерде Элизаның Эннидің қайғыдан кейін және махаббатта көңілі қалғаннан кейін, оны Мысырға, содан кейін кітаптарын зерттеу үшін Каннға қалай ертіп апарғаны айтылады, ондағы денсаулыққа жарасымды климат оған ұнады және ол кейінірек көп уақытын өткізді. Әпкелер Лондонның Пимлико ауданында жұмыссыз қызметші қыздарға арналған үйді басқаруға көмектесті. Олар романшы Чарльз Кингсли және оның отбасымен дос болды. Мысырға сапардан кейін Эннидің өміріндегі басты орын отбасылық байланыстарға берілді. Ол 1869 жылы соңғы ауруында анасын күтіп бақты, кейін Үндістандағы ата-аналары болған төрт жас туысын күтіп бақты.
Annie Keary was born at the rectory in Bilton, now Bilton in Ainsty, Yorkshire, the daughter of a former army chaplain, William Keary from County Galway in Ireland, and his wife, Lucy Plumer, of Bilton Hall. She was educated at home, as she suffered from poor health and slight deafness. In 1843, her father became incumbent of Sculcoates, near Hull, and simultaneously of Nunnington in North Yorkshire, where the family moved. Two years later, her father's declining health called for another move to Clifton near Bristol. Their relationship was close and her father gave her much information about Ireland that she later incorporated into her novels. Keary went in 1848 to keep house for a widowed brother with three children, in the semi rural Trent Vale of north Staffordshire. Six happy years ended when her brother remarried. Soon after, she lost two other brothers and her own long engagement was broken off. Annie's sister Eliza (see below) wrote a memoir after Annie's death in Eastbourne in 1879. This was followed in 1883 by a volume of Annie's letters. The memoir tells how Eliza accompanied the frail Annie to Egypt after her bereavements and disappointment in love, then to Cannes for research for her books, where the healthy climate agreed with her and she spent much time in later years. The sisters helped to run a home for unemployed servant girls in Pimlico, London. They were befriended by the novelist Charles Kingsley and his family. More strongly religious after her trip to Egypt, the dominant side of Annie's life became her family ties. She nursed her mother in her last illness in 1869 and later looked after four young cousins, whose parents were in India.
Шығармалары
Энни Киаридің алғашқы балалар кітабы 1856 жылы, әкесі қайтыс болғаннан кейін бір жыл өткенде жарық көрді. Романшы ретінде табысқа жетуі «Сидни Грей: Мектеп өмірінен әңгіме» (1857) романымен келді, ол сюжетін Трент Вейлінің шетіндегі кірпіш зауыттарының жергілікті бояуынан алды. «Бәсекелес патшалар» (1858) балалар кітабы үшін жаңа көтеріліс болды, онда қарсыласы бар балалар топтары мен олардың бір-біріне деген жеккөрушілігі бейнеленген. Оның үшінші кітабы «Асгард батырлары: Скандинавия мифологиясынан әңгімелер» (1857) әпкесі Элизамен бірлесіп жазған төрт кітаптың біріншісі болды. Ол балаларға арналған скандинавиялық мифтерді қайта баяндайды. Киари балалар мен оқулық кітаптарын жазуын жалғастырды, мысалы, ерте египет тарихының жан-жақты шолуы (1861) және түрлі библиялық халықтар туралы қолжетімді мақала, «Айналасындағы елдер» (1870). Энни Киари 1859 жылы «Көлеңкелер арқылы» (1859) кітабымен ересектерге арналған көркем әдебиетке көшті, бірақ әдеби мақтау оның «Касл Дейли: Ирландиялық үйдің оқиғасы, отыз жыл бұрын» (1875) романына дейін күтілді, ол 1880-ші жылдардың соңына дейін бірнеше рет қайта басылды. Онда Ұлы ашаршылық пен «Жас Ирландия» көтерілісі туралы айтылады және бастапқыда «Macmillan’s Magazine» журналында бөлім-бөліммен жарияланды. Оның 1886 жылғы басылымының көшірмесі «Irish Women’s Writing, 1838–1888» жинағының 5-томында жарияланды. Ол «саксон және кельт мінездерінің күшті және әлсіз жақтарын» шебер суреттегендігі айтылды. «Олдбери» (1869) – оның бала кезі өткен шағын қалашықтағы оқиғалар туралы роман. Киаридің соңғы романы «Күмәнді жүрек» (1879) оның досы, К. Маккойд аяқтады. Оның ересектерге арналған бұрынғы туындылары сияқты, бұл да сол кездегі баспагерлердің талабына қарай үш томға созуға тырысқандығын көрсетеді, бірақ кейіпкерлерді сомдауы мен орын сезімі күшті. Оның алғашқы ертегілері «Кішкентай саяхатшы» және басқа да ертегілер» (1865) кітабында жарияланды, оны әпкесі Элизамен бірге жазған. Оның ең көп сатылған «Сидни Грей» романының кейінгі жалғасы «Сидни Грей: Үйден бір жыл» (1876) ортасында «Ағаш арқылы» атты тағы бір ұзақ ертегі айтылады. Бұл «Кішкентай саяхатшы» кітабындағы «Ағаш арқылы» әңгімесінен мүлдем өзгеше. Оның серіктесі Элиза кейіннен «Сиқырлы аңғар» (1877) атты фантастикалық роман жазды, онда да ертегі элементтері бар. Ол 1912 жылы мектептерге арналған серияның бөлігі ретінде қысқартылған түрінде жарық көрді, сонымен қатар Энни Киаридің ертегілерінің поэтикалық бейімделулері де қосылды. Ол сондай-ақ өлеңдер жазды және қарындасы Элиза мен олардың немересі Модпен бірге «Сиқырлы түлпілер және балаларға арналған басқа да өлеңдер» атты туындыда жұмыс істеді, бірақ бұл 1914 жылға дейін жарияланбаған сияқты. Ол сондай-ақ балаларға арналған көркем әдебиеттер жазды, соның ішінде «Сиқырлы аңғар» немесе «Сілтемелі Антуан» (1877), «Тағы да үйде» (1886) және «Жануарлар мен достар» (1887). Ол 1918 жылы Торке қаласында қайтыс болды. Оның жүрегі туысы Чарльз Фрэнсис Киари (1848–1917) реалистік және фантастикалық әдебиеттердің танымал авторы және нумизматикалық зерттеулердің каталог жасаушысы болды.
Annie Keary's first children's book appeared in 1856, a year after her father died. Success as a novelist came with Sidney Grey: A Tale of School Life (1857), which drew local colour from the grimy brick kilns on the edge of Trent Vale. The Rival Kings (1858) broke new ground for a children's book in featuring rival children's gangs and their hatred for each other. Her third book, The Heroes of Asgard: Tales from Scandinavian Mythology (1857), was the first of four in collaboration with her sister Eliza. It retells the Norse myths for children. Keary continued to write children's and educational books, for instance a well regarded survey of Early Egyptian History (1861) and an accessible account of various Biblical nations, The Nations Around (1870). Annie Keary branched out in 1859 into adult fiction with Through the Shadows (1859), but literary acclaim had to wait until her novel Castle Daly: The Story of an Irish Home Thirty Years Ago (1875), which was reprinted several times up to the end of the 1880s. It covers the Great Famine and the Young Irelanders' Uprising, and was serialized initially in Macmillan's Magazine. A facsimile of the 1886 edition of it appeared in Volume 5 of Irish Women's Writing, 1838–1888. It was said to delineate perceptively "the strong and weak points of Saxon and Celtic character". Oldbury (1869) is a novel set in the little town where she was raised. Keary's final novel, A Doubting Heart (1879), was completed by a friend, Mrs K. Macquoid. Like her earlier work for adults, it shows signs of being stretched to fill the three volumes required by publishers in those days, although the characterizations and sense of place are strong. Her original fairy tales appeared in Little Wanderlin, and other fairy tales (1865), written with her sister Eliza. Another long fairy tale entitled "Through the Wood" is told in the middle of a late sequel to her best selling Sidney Grey novel: Sidney Grey: A Year from Home (1876). This differs strongly from the short "Through the Wood" story in Little Wanderlin. Her collaborator Eliza later wrote the fantasy novel The Magic Valley (1877), which also has fairy tale elements It was issued in abridged form as part of a schools series, in about 1912, along with poetic adaptations of Annie Keary's fairy tales. She also wrote poetry and collaborated with her sister Eliza and their niece Maud on Enchanted Tulips and Other Verses for Children, but this seems not to have been published until 1914. She also wrote children's fiction, including The Magic Valley, or, Patient Antoine (1877), At Home Again (1886), and Pets and Playmates (1887). She died in Torquay in 1918. Her nephew Charles Francis Keary (1848–1917), was also an acclaimed author of both realist and weird fiction, and a cataloguer for numismatic studies.