Британдық архитекторлар институты: Тарихы мен қызметі

Кіріспе

Ұлыбританиядағы сәулетшілердің кәсіби ұйымы

кәсіби ұйым

Британдық сәулетшілердің Корольдік институты (RIBA) – негізінен Ұлыбританияда, сондай-ақ халықаралық деңгейде сәулетшілердің кәсіби ұйымы. Ол 1837 жылы берілген корольдік жарғы бойынша сәулет өнерін дамыту мақсатында құрылған, сондай-ақ үш қосымша жарғы және 1971 жылы жаңа жарғы қабылданды. 1834 жылы Лондонда Британдық сәулетшілер институты ретінде құрылған RIBA Лондондағы 66 Портленд-плейс мекенжайындағы орталық кеңсесімен қатар, аймақтық кеңселер желісіне де ие. Оның мүшелері Ұлыбританияда сәулет білімін насихаттауда маңызды рөл атқарды; 1834 жылы құрылған RIBA кітапханасы әлемдегі үш ірі сәулет кітапханасының бірі және Еуропадағы ең ірісі болып табылады. RIBA Ұлыбритания сәулетшілерін тіркеу органдарының дамуына да ықпал етті. Институт әлемдегі ең көне сәулеттік сыйлықтарды табыстайды, оның ішінде RIBA президентінің студенттерге арналған медалі, Корольдік алтын медаль және Стирлинг сыйлығы бар. Сонымен қатар RIBA жарыстарды ұйымдастырып, сәулет және басқа да дизайнға қатысты жарыстар өткізеді. RIBA тарихи тұрғыдан ерлер басымдығындағы ұйым болды, алғашқы әйел мүшелерін 1898 жылы қабылдап, 2009 жылы алғашқы әйел президентін тағайындады. Кейде Лондонға бағытталған ұйым ретінде қарастырылатын Филип Хардвик, Томас Аллом, Уильям Донторн, Томас Левертон Дональдсон, Уильям Адамс Николсон, Джон Буонаротти Папворт және Томас де Грей, 2-ші граф де Грей осы ұйымның негізін қалаушылары. Соңғысы институттың бірінші президенті болып 25 жыл қызмет еткен, 1859 жылы қайтыс болғанға дейін. Корольдік жарғы берілгеннен кейін ол Лондондағы Британдық сәулетшілердің Корольдік институты ретінде танылды, кейін 1892 жылы Лондонға сілтеме жасау тоқтатылды. 1934 жылы институт Портленд-плейстегі қазіргі кеңсесіне көшіп, ғимаратты король Георг V және королева Мэри ашты.

Патша жарғысы

Ол өзінің Корольдік жарғысын 1837 жылы король Уильям IV тұсында алды. 1887, 1909 және 1925 жылдардағы қосымша жарғылар 1971 жылы бір жарғымен алмастырылды, содан бері шағын түзетулер енгізілді. 1837 жылғы бастапқы жарғыда Корольдік институттың мақсаты: "Азаматтық сәулеттің жалпы дамуын қамтамасыз ету, сондай-ақ оған байланысты әртүрлі өнер мен ғылым салаларындағы білімді меңгеруді ілгерілету және жеңілдету" деп белгіленген. Жарғыға немесе Ережелерге кез келген өзгеріс енгізу үшін Ұлыбританияның Жеке кеңесінің бекітуі қажет.

Девизі

Институттың Микен арыстандарының медалі мен латынша ұраны Usui civium, decori urbium дизайны 1839 жылға дейін құрметті хатшы болған Томас Левертон Дональдсонға жатқызылады. RIBA-ның мұрағат және тарих жөніндегі нұсқаулығында (Анжела Мейс, 1986) Микендегі Арыстан қақпасының белгісінің алғашқы ресми нұсқасы 1835 жылдан 1891 жылға дейін институт кітапханасы мен басылымдарының кітапшасы ретінде пайдаланылған, содан кейін оны Ж. Х. Меткалф қайта жобалады. 1931 жылы Эрик Гилл, ал 1960 жылы Джоан Хассалл оны тағы да қайта жобалады. 1837 жылғы қағидалардағы сипаттама: "қызыл түс, екі арыстан тік тұрып, алтын түсті, сызықтармен белгіленген бағананы қолдап тұр, бәрі бірдей негізде тұр; Британдық сәулетшілер институты деген жазуы бар гатер, anno salutis MDCCCXXXIV; жоғарыда қабырғалық тәж және төменде Usui civium decori urbium ұраны". Бұл ұран "халыққа пайдасы үшін, қаланың сәні үшін" деп аударылады.

Сәулет білім беру

XIX және XX ғасырларда RIBA және оның мүшелері Ұлыбританияда сәулет білімін дамытуда жетекші рөл атқарды, оның ішінде Ұлыбританияның сәулетшілерді тіркеу кеңесінің (ARCUK) және 1931-1938 жылдардағы Сәулетшілер (тіркеу) актілеріне сәйкес Сәулет білім беру кеңесінің құрылуына үлес қосты. RIBA мүшесі, Лионель Бейли Бадден, Ливерпуль университетінің сәулет мектебінің доценті, 1929 жылы шыққан «Британ энциклопедиясының» он төртінші басылымында жарияланған «Сәулет білімі» атты мақаланы жазды. Оның Ливерпульдегі мектебі 1931 жылғы акт қабылданған кезде Сәулет білім берудің заңдық кеңесін құру мақсатымен аталған жиырма мектептің бірі болды. 1931 жылғы акт қабылданғаннан кейін көп ұзамай, 1934 жылы институттың жүз жылдық мерейтойына арналған кітапта ФРИБА, Тіркеу комитетінің төрағасы Гарри Барнс ARCUK-тің ешқандай сәулет қауымдастығына, әсіресе RIBA-ға қарсыласы бола алмайтынын айтты. Барнс заңның мақсаты сәулет мамандығын қорғау емес екенін, ал мамандықтың заңды мүдделерін сәулетшілердің 80 пайызы орналасқан (сол кездегі) сәулетшілер қауымдастықтары жақсырақ қамтамасыз ететінін мәлімдеді. RIBA-ның мұрағат және тарих жөніндегі нұсқаулығында (1986) «Сәулетшілердің заңмен тіркелуі» бөлімі бар, оның библиографиясы 1887 жылғы заң жобасынан 1969 жылға дейінгі материалдарды қамтиды. «Білім беру» бөлімінде 1904 жылы RIBA Сәулет білім беру кеңесінің құрылуы және кез келген мектептің мойындауға өтініш беруі, оның оқу бағдарламасы кеңеспен мақұлданғаны және емтихандарын бекітілген сыртқы сарапшы жүргізгені, ал оның жетістіктерінің стандарты BAE-нің «Көрмелі кеңесі» тарапынан мерзімді тексерулер арқылы кепілдендірілгені, «таным алған мектептер» тізіміне енгізілуі мүмкін және оның сәтті студенттері RIBA емтихандарынан босатылуға құқылы болды. Актілердің мазмұны, әсіресе 1938 жылғы түзету актісінің 1 (1) тармағы, кәсіби біліктілігі тек муниципалды немесе басқа инженерлер ретінде ғана болған адамдарға қарағанда, жергілікті билік органдарының құрылыс жұмыстарын (тұрғын үй және басқа жобалар үшін) қадағалау немесе бақылау жауапкершілігін сәулетшілерге берудің маңыздылығын көрсетті. 1970 жылдары тағы бір мәселе пайда болды, ол Біріккен Корольдікке және басқа да еуропалық үкіметтерге Еуропалық Одақтың бірыңғай нарығы саясатын ілгерілету үшін кәсіби біліктіліктерді өзара тану туралы Еуропалық Одақ директиваларын орындау міндеті жүктелді. Бұл ARCUK-ты қайта құру туралы ұсыныстарға әкелді. Ақырында, 1990 жылдары, одан әрі іс жүргізуден бұрын, үкімет «Сәулетшілерді тіркеу реформасы» (1994) атты консультациялық құжатты жариялады. «Сәулетшілерді тіркеу жөніндегі кеңес» деп атауды өзгерту 1996 жылғы Тұрғын үй гранттары, құрылыс және жаңару туралы заңда енгізілген ұсыныстардың бірі болды, ол 1997 жылғы Сәулетшілер туралы заң ретінде қайта қабылданды; тағы біреуі - ARCUK Сәулет білім беру кеңесін тарату болды. RIBA-ның сарапшылар кеңестері RIBA-ның сәулет саласындағы емтихандарынан босату үшін курстарды бағалауды жалғастыруда. 2011 жылы жасалған келісім бойынша, RIBA және Сәулетшілерді тіркеу жөніндегі кеңес бірлесіп валидациялау критерийлерін қолданады, бірақ ARB-ден айырмашылығы, RIBA Ұлыбританиядан тыс курстарды да валидациялайды. 2005 жылы Британдық сәулетшілер Корольдік институты қала құрылысы академиясын құрды. 2019 жылы RIBA кеңесі RIBA Future Architects бастамасын құру үшін дауыс берді, бұл I, II және III бөліктегі сәулет студенттері мен түлектеріне арналған онлайн платформа және халықаралық желі. Бұл бастаманы 2018 жылы сәулет студенттерінің бітіру барысында кездесетін қиындықтарды атап өткен науқаннан кейін Кеңестегі студенттер мен серіктестердің өкілдері қолдады. Бұл бастама студенттер мен түлектердің оқудан тәжірибеге өтуіне қолдау көрсету, шабыттандыру және дауыс беру мақсатында жасалды.

In the nineteenth and twentieth centuries the RIBA and its members had a leading part in the promotion of architectural education in the United Kingdom, including the establishment of the Architects' Registration Council of the United Kingdom (ARCUK) and the Board of Architectural Education under the Architects (Registration) Acts, 1931 to 1938. A member of the RIBA, Lionel Bailey Budden, then Associate Professor in the Liverpool University School of Architecture, had contributed the article on Architectural Education published in the fourteenth edition of the Encyclopædia Britannica (1929). His School, Liverpool, was one of the twenty schools named for the purpose of constituting the statutory Board of Architectural Education when the 1931 Act was passed. Soon after the passing of the 1931 Act, in the book published on the occasion of the institute's centenary celebration in 1934, Harry Barnes, FRIBA, Chairman of the Registration Committee, mentioned that ARCUK could not be a rival of any architectural association, least of all the RIBA, given the way ARCUK was constituted. Barnes commented that the Act's purpose was not protecting the architectural profession, and that the legitimate interests of the profession were best served by the (then) architectural associations in which some 80 per cent of those practising architecture were to be found. The RIBA Guide to its Archive and History (1986) has a section on the "Statutory registration of architects" with a bibliography extending from a draft bill of 1887 to one of 1969. The Guide's section on "Education" records the setting up in 1904 of the RIBA Board of Architectural Education, and the system by which any school which applied for recognition, whose syllabus was approved by the Board and whose examinations were conducted by an approved external examiner, and whose standard of attainment was guaranteed by periodical inspections by a "Visiting Board" from the BAE, could be placed on the list of "recognized schools" and its successful students could qualify for exemption from RIBA examinations. The content of the acts, particularly section 1 (1) of the amending act of 1938, shows the importance which was then attached to giving architects the responsibility of superintending or supervising the building works of local authorities (for housing and other projects), rather than persons professionally qualified only as municipal or other engineers. By the 1970s another issue had emerged affecting education for qualification and registration for practice as an architect, due to the obligation imposed on the United Kingdom and other European governments to comply with European Union Directives concerning mutual recognition of professional qualifications in favour of equal standards across borders, in furtherance of the policy for a single market of the European Union. This led to proposals for reconstituting ARCUK. Eventually, in the 1990s, before proceeding, the government issued a consultation paper "Reform of Architects Registration" (1994). The change of name to "Architects Registration Board" was one of the proposals which was later enacted in the Housing Grants, Construction and Regeneration Act 1996 and re enacted as the Architects Act 1997; another was the abolition of the ARCUK Board of Architectural Education. RIBA Visiting Boards continue to assess courses for exemption from the RIBA's examinations in architecture. Under arrangements made in 2011 the validation criteria are jointly held by the RIBA and the Architects Registration Board, but unlike the ARB, the RIBA also validates courses outside the UK. In 2005 Royal Institute of British Architects set up Academy of Urbanism. In 2019 the RIBA Council voted for the creation of the RIBA Future Architects initiative, an online platform and international network aimed at Part I, Part II and Part III architectural students and graduates. The initiative was championed by student and associates' representatives on Council, after a 2018 campaign highlighting the hardship architectural students faced in their degrees. The initiative is designed to support, inspire and provide a voice as students and graduates transition from study to practice.

Құрылымы

RIBA-ны RIBA кеңесі басқарады, ол RIBA мүшелерінен сайланған 60 мүшеден тұратын топ, олардың көп бөлігі – аттестатталған сәулетшілер. RIBA – 44 000 мүшесі бар мүшелік ұйым. Аттестатталған мүшелер өздерін аттестатталған сәулетшілер деп атауға және өз атынан кейін RIBA деген қысқартуын қосуға құқылы; студент мүшелерге мұндай рұқсат жоқ. Бұрын институттың құрметті мүшелігі берілетін, бірақ қазір берілмейді; осы құрметті атаққа ие болғандар өз атына FRIBA деген қысқартуын қосады. Мүшелер институттың барлық қызметтерінен пайдалана алады, сондай-ақ RIBA журналын және RIBAJ.com веб-сайтындағы мақалаларды алады.

RIBA Enterprises компаниясы

RIBA Enterprises – RIBA-ның коммерциялық тармағы болды, тіркелген кеңсесі Ньюкасл-апон-Тайн қаласында, Лондондағы 76 Портленд-плейс мекенжайындағы базасы және Ньюарктағы кеңсесі болды, кейіннен одан әрі инвестициялар жасау үшін сатылды. Бұл кезде 250-ден астам қызметкер жұмыс істеді, олардың шамамен 180-і Ньюкасл қаласында орналасқан. Оның қызметтеріне RIBA Insight және RIBA Product Selector кіреді. Бұрын RIBA Publishing, RIBA Bookshops (онлайн және 66 Portland Place мекенжайында), RIBA Appointments және RIBA Journal басқарды. Қазір олардың барлығы RIBA құрамында жұмыс істейді. RIBA Enterprises құрамына сондай-ақ Ньюкасл қаласындағы NBS (National Building Specification) компаниясы да кірді, онда 130 қызметкер жұмыс істеді және құрылыс ережелерімен және Құрылыс ақпарат қызметімен айналысты. 2018 жылдың маусым айында RIBA, RIBA Enterprises-тің 31,8 миллион фунт стерлингтік үлесін Ллойдс банкінің жеке капитал тармағы – LDC компаниясына сататынын хабарлады. 2020 жылдың қарашасында NBS Швецияда орналасқан ақпараттық қызметтер ұсынушы Byggfakta Group компаниясына сатылды. RIBA, NBS-тегі үлесін сатудан 172 миллион фунт стерлинг түсім алды, оның бір бөлігі институттың тұрақты кіріс ағынын қамтамасыз ету үшін қайта инвестицияланды, 2008 жылдан бері.

RIBA-ның бас кеңсесі

RIBA-ның штаб-пәтері 1934 жылдан бері Лондонның 66 Портленд-плейс мекенжайында орналасқан. Бұл ІІ* санаттағы ғимаратты сәулетші Джордж Грей Ворнум институт үшін жобалаған, және ол Эдвард Бэйнбридж Копналл мен Джеймс Вудфордтың мүсіндерімен безендірілген. Ғимарат көпшілікке ашық, кітапхана, сәулет кітапханасы, кафе, бар, көрме залдары және лекциялық зал бар. Бөлмелер шаралар өткізу үшін жалға беріледі. Ұйым сонымен қатар 76 Портленд Плейс мекенжайында орналасқан, 1950-ші жылдарда салынған және 2013 жылы күрделі жөндеуден өткен кеңсе ғимаратына да иелік етеді, онда RIBA қызметкерлері мен мүшелерге арналған кафе орналасқан. 2021 жылдың қыркүйек айында COVID-19 пандемиясынан кейін және 2020 жылдың желтоқсанында аяқталған жылға 8 миллион фунт стерлинг бюджет тапшылығын бастан өткергеннен кейін RIBA 76 Портленд Плейсті сату және штатты қысқарту жоспарларын жариялады. Бас атқарушы Алан Валанс RIBA қызметкерлерінің 89% аптасына екі-үш күн ғана кеңседе жұмыс істегісі келетінін, сондықтан 76 Портленд Плейс қажеттіліктен артық екенін мәлімдеді. 2022 жылдың 31 қаңтарында тағы 20 адамды жұмыстан босату мүмкіндігі туралы хабарланды. Ұйымның 2022 жылғы 31 желтоқсанда аяқталатын жылдық есебі мен қаржылық есебінде 6,3 миллион фунт стерлингтік сауда тапшылығы тіркелді (2021 жылы 8 миллион фунт стерлинг және 2020 жылы 8,2 миллион фунт стерлинг тапшылығынан кейін), бірақ 76 Портленд Плейс-тегі жалға құқығын шамамен 12 миллион фунт стерлингке сату кітаптарын теңгерлеуге көмектесті. 2022 жылдың қаңтар айында RIBA RIBA жарғылық сәулет бюролары арасында 66 Портленд Плейс штаб-пәтерін 20 миллион фунт көлемінде "толықтай қайта жаңартуға" арналған архитектуралық конкурсты жариялады.

Британдық сәулет кітапханасы

Британдық сәулет кітапханасы, кейде RIBA кітапханасы деп аталады, 1834 жылы институт негізі қаланғанда мүшелерінің қайырымдылықтарымен құрылды. Қазіргі таңда төрт миллионнан астам экспонаты бар кітапхана әлемдегі үш ірі сәулет кітапханасының бірі және Еуропадағы ең ірісі. Жинақтардың бір бөлігі V&A + RIBA сәулет галереясында Виктория және Альберт мұражайында (V&A) тұрақты түрде көрсетіледі, ал қалғандары RIBA және Еуропа мен Солтүстік Америкадағы уақытша көрмелерге қосылады. Кітапханада:

Мұрағат: 1,5 миллион дана, оның ішінде сәулетшілердің жеке құжаттары, хат алмасулары, жазба дәптерлері мен күнделіктері. Аудиовизуалды материалдар: RIBA-да өткен лекциялар, соның ішінде Корольдік алтын медаль иегерлерінің сөздері. Биографиялық файлдар: 20 000 файл, белгілі бір сәулетшіге немесе фирмаға қатысты ақпараттарды қамтиды. Файлдарда RIBA мүшелігіне үміткерлік құжаттары, некрологтар, буклеттер, мақалалар және хаттар бар. Кітаптар: 150 000 кітап және 20 000 кітапша, ең ескісі 1478 жылға дейін жетеді. Олардың арасында Андреа Палладионың «I quattro libri dell'architettura» атты еңбегінің 1570 жылғы бірінші басылымы және Джон Таллистің 1838-1840 жылдардағы Лондон көшелерінің суреттері бар. Суреттер: 1 миллион дана. Олар негізінен Ренессанстан бастап қазіргі күнге дейінгі британдық сәулетшілердің жұмыстарын қамтиды, мысалы Эрне Голдфингер, Чарльз Холден және Эдвин Лютиенс. Кітапхана Андреа Палладионың суреттерінің ең толық жинағына ие. Модельдер: мысалы, Денис Ласдунның Килинг Хаус және Лондонның Ұлттық театрына арналған модельдері. Мерзімді басылымдар: 2000 сәулеттік журнал, оның ішінде «Architectural Review», «Architects' Journal» және «Country Life» журналдарының толық жинақтары. Фотосуреттер: 1,5 миллион дана, оның ішінде Архитектуралық баспасөздің мұрағаты бар. Суреттер 19 ғасырдан басталады, бірақ 20 ғасырдың фотографтарының, мысалы Эрик де Маре, Джон Малтби, Джон Донат және Хенк Снуктың жұмыстары кеңінен өкілдірілген. Кітапхананың тығыздығы RIBA-ның 1934 жылы 9 Conduit Street-тен (1859 жылдан бері орналасқан) 66 Portland Place мекенжайына көшуіне себеп болды. Кітапхана Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде де ашық болды және соғыс жылдары модернист сәулетші Адольф Лоостың мұрағатын сақтап қалды. Кітапхана екі қоғамдық орында орналасқан: RIBA бас кеңсесіндегі (66 Portland Place, Лондон) Оқу залы және V&A-ның Генри Коул қанатындағы RIBA сәулет зерттеу бөлмелері. Ғимараттың сәулетшісі Джордж Грей Ворнум мен оның әйелі Мириам жобалаған Оқу залы 1934 жылғы арт-деко стилінде салынған, ашық кітап сөрелері, түпнұсқа жиһазы және екі қабатты орталық кеңістігі сақталған. 2004 жылы ашылған зерттеу бөлмелерін Wright & Wright Architects жобалаған. Кітапхана RIBA-мен толықтай қаржыландырылады, бірақ ол көпшілікке тегін ашық. Кітапхана студенттерге, білім беру топтарына және отбасыларға арналған тегін оқу бағдарламасын және RIBA ақпараттық орталығы арқылы RIBA мүшелері мен көпшілікке ақпараттық қызметтер ұсынады.

Archives: 1.5 million items made up of architects' personal papers, correspondence, notebooks and diaries. Audiovisual materials: Talks held at the RIBA, including talks by winners of the Royal Gold Medal. Biographical files: 20,000 biographical files relating to a specific architect or firm. Files contain a mix of nomination papers for membership of the RIBA, obituaries, brochures, articles and letters. Books: 150,000 books and 20,000 pamphlets, with the earliest book dating from 1478. Amongst the items is a first edition of Andrea Palladio's I quattro libri dell'architettura from 1570 and John Tallis's Tallis's London street views from 1838 to 1840. Drawings: 1 million items are held. These predominantly cover British architects from the Renaissance to the present day, such as Ernő Goldfinger, Charles Holden and Edwin Lutyens. It holds the world's largest collection of drawings by Andrea Palladio. Models: Examples come from architects such as Denys Lasdun for his Keeling House and National Theatre, London. Periodicals: 2,000 architectural titles collected, with complete sets of Architectural Review, Architects' Journal, and Country Life. Photographs: 1.5 million items, including the archive of the Architectural Press. Items date from the 19th century, but with major holdings of 20th century photographers such as Eric de Maré, John Maltby, John Donat and Henk Snoek. The overcrowded conditions of the library was one of the reasons why the RIBA moved from 9 Conduit Street (where it had been since 1859) to larger premises at 66 Portland Place in 1934. The library remained open throughout World War II and was able to shelter the archives of Modernist architect Adolf Loos during the war. The library is based at two public sites: the Reading Room at the RIBA's headquarters, 66 Portland Place, London; and the RIBA Architecture Study Rooms in the Henry Cole Wing of the V&A. The Reading Room, designed by the building's architect George Grey Wornum and his wife Miriam, retains its original 1934 Art Deco interior with open bookshelves, original furniture and double height central space. The study rooms, opened in 2004, were designed by Wright & Wright Architects. The library is funded entirely by the RIBA but it is open to the public without charge. It operates a free learning programme aimed at students, education groups and families, and an information service for RIBA members and the public through the RIBA Information Centre.

V&A + RIBA сәулет серіктестігі

2004 жылдан бері V&A + RIBA Architecture Partnership аясында RIBA және V&A сәулет өнерін түсінуді және оған қызығушылықты арттыру үшін бірлесіп жұмыс істеп келеді. 2004 жылы екі мекеме V&A мұражайында Сәулет галереясын (128-бөлме) құрды, онда екі мекеменің қорындағы заттар көрсетілді. Бұл Ұлыбританияда сәулет өнеріне арналған тұрақты алғашқы галерея болды. Іргелес Архитектуралық көрме алаңы (128a бөлме) сәулетке қатысты уақытша көрмелерді өткізу үшін пайдаланылады. Екі кеңістіктің де жобасын Гарет Хоскинс архитекторлары жасаған. Сонымен қатар, RIBA кітапханасының суреттері мен мұрағаттарының жинағы 21 Portman Place мекенжайынан V&A мұражайындағы Генри Коул қанатына көшірілді. Аталған серіктестік аясында, RIBA және V&A архитектуралық қорындағы заттарды кураторлық қызметкерлердің бақылауымен көруге мүмкіндік беретін жаңа оқу бөлмелері ашылды. Осы және жақын орналасқан білім беру бөлмесін Wright & Wright Architects жобалаған. 2022 жылдың маусым айында RIBA 2027 жылы V&A-мен серіктестігін тоқтату туралы хабарлады, «өзара келісім бойынша», соның салдарынан мұражайдағы тұрақты сәулет галереясы жабылады. Артефактілер RIBA-ның қазіргі қорына қайтарылады, ал кейбіреулері институттың 66 Portland Place мекенжайындағы бас кеңсесіне көшіріледі, онда 20 миллион фунт стерлинг жөндеуден кейін жаңа Сәулет үйі ашылады.

RIBA сыйлығы

RIBA 1836 жылдан бері жыл сайын Президент медальдарын табыстап келеді, бұл оларды институттың ең көне сыйлықтары және, мүмкін, әлемдегі архитектура саласындағы ең көне сыйлықтардың бірі. Институт жылдың ең жақсы жаңа ғимараты үшін берілетін Стерлинг сыйлығы сияқты көптеген басқа да сыйлықтарды ұсынады; Корольдік алтын медаль (алғаш рет 1848 жылы табысталған), ол еңбектің ерекшелігін құрметтейді; Марко Голдшмид қорының демеушілігімен Стивен Лоуренс сыйлығы, бастапқыда құрылыс сметасы 1,000,000 фунт стерлингтен кем жобаларға арналған, сондай-ақ Президенттің ғылыми-зерттеу жұмыстарына арналған сыйлығы. RIBA Еуропалық сыйлығы 2005 жылы Ұлыбританиядан тыс Еуропалық Одақтағы жұмыстар үшін жаңадан құрылды. RIBA Ұлттық сыйлығы мен RIBA Халықаралық сыйлығы 2007 жылы іске қосылды. 1966 жылдан бері RIBA сонымен қатар Ұлыбританияның аймақтарында (Шығыс, Шығыс Мидлендс, Лондон, Солтүстік-Шығыс, Солтүстік-Батыс, Солтүстік Ирландия, Шотландия, Оңтүстік/Оңтүстік-Шығыс, Оңтүстік-Батыс/Уэссекс, Уэльс, Батыс Мидлендс және Йоркшир) жергілікті деңгейде табысталатын аймақтық сыйлықтарды талдайды. 2001 жылы жаңадан құрылған Мансер медалі 2014 жылы RIBA Жыл үйі сыйлығы деп өзгертілді.

RIBA байқаулары

RIBA Competitions – бұл Британдық сәулетшілер Корольдік институтының архитектуралық және басқа да дизайнға қатысты конкурстарды ұйымдастыруға арналған бөлімшесі. Архитектуралық дизайн конкурстары жаңа ғимарат салуды немесе қолданыстағы ғимаратты қайта жаңартуды жоспарлап отырған ұйымдар қолданады. Олар ғимараттар, инженерлік жұмыстар, құрылыстар, ландшафт дизайны жобалары немесе қоғамдық кеңістіктегі көркем туындылар үшін қолданылуы мүмкін. Конкурс әдетте сәулетшілер мен/немесе дизайнерлерден белгілі бір тапсырмаға жауап ретінде дизайн ұсынысын тапсыруды талап етеді. Жеңімпаз дизайнды тәуелсіз сарапшылар қазылар алқасы мен тапсырыс берушінің өкілдері таңдайды. Қазылар алқасының тәуелсіздігі конкурстың әділ өтуі үшін маңызды.

RIBA жұмыс жоспары

RIBA жұмыс жоспары, алғаш рет 1963 жылы жасалған, кезең-кезеңмен дамыған модель болып табылады және Ұлыбритания құрылыс саласы үшін "жобалау және процестерді басқарудың шешуші құралы" деп есептеледі. Соңғы нұсқасы – RIBA жұмыс жоспары 2020, ол 0-ден 7-ге дейінгі сегіз кезеңнен тұрады. Бұл нұсқа 2013 жылғы нұсқаны алмастырды. RIBA жұмыс жоспарының кезеңдері әдетте сәулет, жоспарлау және мемлекеттік сатып алу салаларында қолданылады, мысалы, мемлекеттік сатып алу туралы хабарламаларда кәсіби көмек қажетті жұмыстың тиісті кезеңдері көрсетілуі мүмкін.

Білім

Архитекторларды тіркеу жөніндегі кеңестен өзге, RIBA Ұлыбританиядағы 50-ден астам білім беру мекемесіндегі бағдарламаларды жарамды екенін растау рәсімі арқылы сәулет мектептеріне аккредитация береді. Ол сондай-ақ ARB-ның қатысуынсыз халықаралық бағдарламаларды да жарамды екенін растайды. RIBA білім беру процесі үш кезеңнен тұрады: I кезең – әдетте үш жылдық бакалавр дәрежесі, одан кейін сәулет практикасында кемінде бір жылдық жұмыс тәжірибесінен соң II кезең – әдетте екі жылдық магистратура немесе магистрлік диплом. RIBA III кезеңіндегі кәсіби емтихандарға түсу үшін тағы бір жылдық тәжірибе жинау қажет. Барлығында, сәулет студенті аккредитациялы мәртебе алу үшін кемінде жеті жыл уақыт керек.

Өкілдіктің болмауы

XIX ғасырдың басында құрылған басқа да кәсіби ұйымдар сияқты, RIBA бастапқыда тек ерлерге арналған мекеме болды. RIBA-ның бірінші хатшысы Томас Левертон Дональдсон «Архитекторлардың беделін дәмді, ғылыми, құрметті адамдар ретінде сақтауды» мақсат етті; мұндай еркектік архитектура көзқарасы ондаған жылдар бойы әйелдерді архитектура саласынан шеттетуге себеп болды. RIBA құрылғаннан кейін 60 жылдан астам өткен соң, 1898 жылы ұйым алғаш рет әйелдерді мүшелікке қабылдады. Алғашқы әйел мүше – Этель Чарльз (1871–1962), ал 1900 жылы оның қарындасы Бесси (1869–1932) мүше болды. RIBA 1931 жылы өзінің алғашқы әйел феллосын, Джиллиан Харрисонды (1898–1974) сайлағанға дейін 30 жылдан астам уақыт өтті. Алғашқы әйел мүшелер жобалаған ғимараттар туралы ешқандай мәлімет жоқ. 1985 жылы, аккредиттелген архитекторлардың 5%-дан аз бөлігі әйелдер болған кезде, Әйел архитекторлар форумы құрылды. 1993 жылы RIBA арнайы қызығушылық тобын – Әйел архитекторлар тобын құрды. 1999 жылы «Архитектурадағы әйелдер» деп аталған бұл топ RIBA-дан тәуелсіз болды. 2000 жылы RIBA өзінің алғашқы теңдік форумын – Architects For Change құрды. Бұл форум «Архитектурадағы әйелдер», «Қара архитекторлар қоғамы», «Архаос» студенттік форумы және басқа да топтардың басқару орталығы болды. 2017 жылы архитекторлардың 17%-ы әйелдерді құрады, бұл көрсеткіш 1999 жылы 8% болған. Ұйым институционалдық расизмге, «мүшелерден терең, жүйелі түрде алшақтауға» және ашықтықтың жетіспеушілігіне де қанаушылық танытты. 2022 жылдың наурыз айында жас архитекторлар RIBA-ның келесі президентінен «бос уәделер мен өзіне пайда келтіретін бастамалардан» арылып, институтты «профессиядан оқшауланған» жағдайдан шығаруды талаппен науқан бастады. Науқанға Future Architects Front (FAF) және институттың Future Architects Steering Group ұйымдарының мүшелері қатысты. Олардың қолдаған үміткері Муива Оки 2022 жылдың 6 мамырында жарияланды. Бірнеше күннен кейін RIBA сайлауға қатысатын жаңа мүшелерге шектеу қойды (2022 жылдың 28 маусымынан бастап), бұл өзгерісті FAF «ашықтықтың жоқтығы» және «қанаушылық тактика» деп сипаттады. Дегенмен, 2022 жылдың тамызында Оки 2023 жылдың қыркүйегінен бастап RIBA президенті болып сайланды. Сондай-ақ 2022 жылдың мамыр айында RIBA директоры Диан Смолл RIBA марапаттау шарасындағы әртүрліліктің жетіспеушілігін атап өтті, қара архитекторлардың «шақырылмағанын» айтты. 2022 жылдың 26 мамырында RIBA-ның әртүрлілік және инклюзия жөніндегі алғашқы директоры Марша Рамруп ұйымда 13 ай жұмыс істегеннен кейін қызметтен кетті. 2022 жылдың желтоқсанында RIBA «бастапқыда 2024 жылға жоспарланған теңдік, әртүрлілік және инклюзия (EDI) бойынша нұсқаулық кітабын әзірлеу мен сатуды тоқтату» туралы шешім қабылдады. RIBA Рамрупті кітап жазуға шақыртқан еді, ол «RIBA оны жариялауды тоқтату туралы шешім қабылдағанына қатты наразы» екенін мәлімдеді.

In common with other professional bodies established in the early 19th century, the RIBA was initially a men only institution. Thomas Leverton Donaldson, the RIBA's first secretary aimed "To uphold ourselves the character of Architects as men of taste, men of science, men of honour"; this vision of the masculine architect largely excluded women from the architecture profession for decades. More than 60 years after its foundation, the RIBA first admitted women as members in 1898; the first female member was Ethel Charles (1871–1962), followed by her sister Bessie (1869–1932) in 1900. It was then more than 30 years before the RIBA elected its first woman fellow, Gillian Harrison (1898–1974), in 1931, There is no record of any of the buildings designed by the early women members. In 1985, when under 5% of chartered architects were women, the Women Architects Forum was established. In 1993 the RIBA established a special interest group, the Women Architects Group; in 1999, renamed Women In Architecture, it became independent of the RIBA, which, in 2000, set up its first equality forum, Architects For Change. This became an umbrella group for Women In Architecture, the Society of Black Architects, student forum Archaos and other groups. In 2017, around 17% of architects were women, up from 8% in 1999. The organisation has also been accused of institutional racism, of having a "deep, systemic disengagement from the membership", and of lacking transparency. In March 2022, young architects began a campaign to get the next RIBA president to move beyond "empty slogans and self serving initiatives" and shake up an institute seen as "out of touch" with the wider profession. The campaign included members of a grassroots organisation, the Future Architects Front (FAF), and the institute’s Future Architects Steering Group; their preferred candidate, Muyiwa Oki, was named on 6 May 2022. Days later, the RIBA announced a restriction on new members participating in the elections (starting on 28 June 2022), a rule change described by the FAF as "an outrageous lack of transparency" and "exclusionary tactics". Nonetheless, in August 2022, Oki was elected to be the next RIBA president from September 2023. Also in May 2022, a RIBA director, Dian Small, highlighted the lack of diversity at an RIBA awards event, suggesting black architects "were not invited". On 26 May 2022, the RIBA's first director of diversity and inclusion, Marsha Ramroop, left after 13 months with the organisation. In December 2022, the RIBA decided not to "proceed with the development and sale of an equality, diversity and inclusion (EDI) guidance book for practices, originally planned for 2024". The RIBA had commissioned Ramroop to write the book; she said she was "extremely disappointed that RIBA has taken the decision not to go ahead with publishing it."

Басқару

RIBA ашықтығына қатысты сұрақтарды Алан Джонс өзінің президенттік кезінде (2019–2021) де көтерді. 2020 жылдың 31 наурызы мен 15 маусымы аралығында ол RIBA-ның Қайырымдылық комиссиясына "қиын жағдай" ретінде хабарлаған жеке өміріндегі мәселе бойынша уақытша қызметтен шеттеді. Тәуелсіз тергеуден кейін Джонс 2020 жылдың 15 маусымында президенттік лауазымына қайта оралды. 2021 жылдың шілдесінде ол RIBA сенімгерлерінің құрамынан кетті, себебі RIBA бас атқарушы директоры Алан Валланстың келісімшартын жаңару туралы ұсынысты қолдауға мүмкіндік таппады, ал 2020 жылдың ақпан айында Валлансқа қатысты "ауыр айыптаулар" жасаған болатын. Жоғары лауазымды тұлғалар ұйымның "ашық болуын" талап етіп, "RIBA ұйымы барған сайын құпиялы ұйымға айналып келеді. Құпиялылық қару ретінде қолданылады және қиын сұрақтар қойғандарға жамандық тиеді" деді. Джонс Architects' Journal журналына RIBA-ның жоғары лауазымды өкілдері тарапынан отставкаға кетуге қысым көрсетілгенін айтты және "RIBA-ның ашықтығы мен есеп беруі тұрғысынан жақсартуға орын бар" деп мәлімдеді. RIBA кеңесінің мүшесі Керр Робертсон 2022 жылдың қазан айында кеңесші лауазымынан алынды. Architects' Journal журналы оны хабаршы ретінде сипаттады, Робертсон RIBA кеңесін мүдделердің қақтығысы, институционалдық қысым көрсету, RIBA сайлау ережелеріне сенімгерлердің араласуы және деректердің бұзылуы сияқты мәселелер бойынша сынаған болатын.