Кіріспе

Испан жазушысы (1824–1905)

Хуан Валера и Алкала Галиано (18 қазан 1824 – 18 сәуір 1905) – испандық реалист автор, дипломат және саясаткер.

Өмір

Кордова провинциясындағы Кабра қаласында дүниеге келген, Малагада және Гранада университетінде білім алған, содан кейін заңгерлік мамандықты бітірген, осыдан кейін дипломатиялық қызметке қадам басқан (1847). Валера бес он жылдық бойында түрлі орындарда көптеген лауазымдарды атқарды. Ол Испания елшісімен бірге Неаполь қаласына сапар шекті. Соңынан Лиссабонда (1850), Рио-де-Жанейрода (1851–53), Дрезден мен Санкт-Петербургте (1854–57, Оссуна герцогымен бірге) Испания елшіліктерінде қызмет етті. Ол соңғы миссиясы туралы «Cartas desde Rusia» атты хаттар жинағында жазды, онда әріптес дипломаты Маурисио Альварес де лас Астурия Бохоркес и Гиральдес, үшінші Гор герцогын «жақсы көңілмен сықақтап» көрсеткен. Мадридке оралғаннан кейін либералды «El Contemporáneo» журналының редакторларының бірі болды (1859) және Франкфуртқа министр болып тағайындалды (1865). 1868 жылғы төңкерістен кейін Мемлекеттік хатшының көмекшісі және (1871) Халыққа білім беру жөніндегі директор болып тағайындалды. Альфонсо XII патшалығы тұсында Лиссабонда (1881–83), Вашингтонда (1883–86) және Брюссельде (1886–88) министр, ал 1893–95 жылдары Венадағы елші болды. 1900 жылы Моральдық және саяси ғылымдар академиясының мүшесі болып сайланды. Дипломатиялық және саяси қызметінің барысында ол елдің әдебиетіндегі ең көрнекті туындыларды жазды. Сөздік тазалығы және стильдің әдемілігі тұрғысынан Валера Испанияда теңдесі жоқ. 1874 жылы бөлім-бөліммен жарияланған «Пепита Хименес» оның ең танымал туындысы болып саналады және көптеген тілдерге аударылған. Роман жас семинаристің өзінің таңдауының мәнсіздігін біртіндеп түсінуін, соңынан трагикалық аяқталумен суреттейді. Басқа романдары: «Доктор Фаустиноның іллюзиялары» (1875), «El comendador Mendoza» (1877), «Pasarse de listo» және «Doña Luz» (1879). Бұл романдардың барлығы оның саяси қызметтен бас тартқан кезінде жазылған. Ол сондай-ақ Иберия федерализмін қолдады.