Кіріспе
1925 жылы жарық көрген детективтік роман, Чарли Чанның басты рөлінде ойнаған. "Кілті жоқ үй" – Эрл Дерр Биггерстің 1925 жылғы романы, Чарли Чанның құпияларынан бастау алатын алғашқы туынды. 1920-ші жылдардағы Гавайиде өрбитін оқиға, аралдардың ерекшелігін және оның тұрғындарының – еуропалықтар мен жергілікті халықтың көзқарасын көрсетеді, сондай-ақ сол дәуірдегі әлеуметтік жағдай мен салт-дәстүрлерді суреттейді.
The House Without a Key is a 1925 novel by Earl Derr Biggers, the first of the Charlie Chan mysteries. Set in 1920s Hawaii, the novel acquaints the reader with the look and feel of the islands from the standpoint of both white and non white inhabitants, describing social class structures and customs of the era.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Роман бірнеше жылдан бері Гавайиде тұрып жатқан Бостон қоғамының бұрынғы мүшесінің қанына қызыл тамған оқиғаны баяндайды. Басты кейіпкер – құрбанның жүрегі жақын туысы, қатал мінезді, жас Бостон облигация саудагері. Ол бірнеше айдан бері демалыста жүрген әпкесі Минерваны Бостонға қайтаруға көндіру үшін аралдарға келген. Жүрегі жақын туысы Джон Квинси Винтерслип те аралдардың сүйкімділігіне беріліп, әдемі жас әйелмен танысады, қатал мінезді Бостондық келіні Агатамен жасаған келісімін бұзады және кісі өлтіру ісі шешілген кезде Сан-Францискоға көшуді шешеді. Осы уақыт аралығында ол Гавайи қоғамының түрлі топтарымен танысады және детектив Чарли Чанға осы құпияны ашуға көмектеседі. Романның мән-жайы Эрл Стэнли Гарднердің соңғы Перри Мейсон романындағы «Кейінге шегерілген кісі өлтіру» (1970) оқиғасымен бірдей.
Бейімделулер
Ол екі рет фильмге бейімделді, 1926 жылы «Кілті жоқ үй» және 1933 жылы «Чарли Чанның ең үлкен ісі» атты фильмдер түсірілді. 1942 жылы Жан Ли Латем романы сахнаға қойылып, Чикаго қаласында көрсетілді. 2009 жылы Гавайиде өткен «Сол жағалау қылмысы» конференциясында Гал Глатцердің тағы бір драмалық қойылымы ойнатылды. Роман Биггерс Вайкики жағажайындағы «Халекулани» қонақ үйінде жазылған, онда «Кілті жоқ үй» аталған мейрамхана бар.