Кіріспе

Волкманн контрактурасы – білезік буынында қолдың тұрақты бүгілуі, нәтижесінде қол мен саусақтардың қысылған қалпындағы деформациясы пайда болады. Саусақтарды пассивті түрде түзеу қиын және ауыртпалы.

Белгілері мен симптомдары

Компармент синдромының ең маңызды белгілері мен симптомдары нақты контрактура пайда болуынан бұрын байқалады. Компармент синдромының бес белгісі деп аталатындар: ауырсыну, әдетте алғашқы симптом, сонымен қатар пульстің жоқтығы, сарғаю, паралич және парестезиялар. Ауырсыну, әсіресе зардап шеккен қол-аяқтың (қолдар мен саусақтардың) созылуы кезінде күшейеді, бұл компармент синдромының ең ерте белгілерінің бірі және оны Volkmann контрактурасының даму мүмкіндігін анықтау үшін дереу тексеру қажет. Алқаның тінінің қаттылығын және радиалдық артерияның пульсінің көлемін және сипатын анықтау арқылы да компармент синдромының қаншалықты дамығанын бағалауға болады.

Себептер

Кез келген шынашақ немесе жоғарғы қол сүйегінің сынуы Волкманның ишемиялық контрактурасына алып келуі мүмкін, бірақ бұл ең көп кездесетіні – иық сүйегінің суперкондилярлық сынығы. Алдыңғы қол сүйектерінің сынуы да, егер ол алдыңғы қолдың ірі қан тамырларынан қан кетуге себеп болса, осы жағдайды тудыруы мүмкін. Бұл жағдай шынашақ артериясының бітелуінен, мысалы, турникетті дұрыс пайдаланбаудан, гипс таңғышын дұрыс қоймаудан немесе бөлімше синдромынан пайда болуы мүмкін.

Патофизиология

Волкманн контрактурасы - бұл алдыңғы қолдың иілгіш бұлшық еттерінің, әсіресе терең саусақ бүгілгіш (flexor digitorum profundus) және ұзын бас бармақ бүгілгіш (flexor pollicis longus) бұлшық еттерінің жедел ишемиясынан және некрозынан туындайды. Бұлшық еттер фиброзды болып, қысқарады.

Алдын алу

Жағдайдың алдын алу үшін жарақаттан кейін қан ағынын қалпына келтіру және бұлшықеттерге түсетін қысымды азайту қажет. Кез келген шиналар, бинттер немесе қан айналымын бұзып жатқан басқа да құрылғыларды алып тастау керек. Бұлшықет бөліміндегі қысымды төмендету үшін фасциотомия жасау қажет болуы мүмкін.

Емдеу

Егер контрактура пайда болса, қолдың деформациясын түзетуге және функциясын жақсартуға бекітілген тіндерді босатуға арналған операция көмектесуі мүмкін.

Тарих

Ол 19 ғасырдың неміс дәрігері Ричард фон Волкманның (1830–1889) құрметіне аталған, ол оны алғаш рет "шектік мүшелердің әртүрлі фасциялық бөлімшелерінің жұқпалы емес ишемиялық жағдайлары" туралы мақаласында сипаттаған. Контрактура параличпен бірдей уақытта пайда болғандықтан, ол оның себебі нейрологиялық емес деп санады.