Көз кестесі – көру қабілетін тексеруге арналған құрал. Опттипитерден тұрады, дәрігерлер көру бұзылыстарын анықтау үшін қолданады. Көз кестесі туралы толық ақпарат!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Көздің көру қабілетін өлшеуге арналған кесте
Chart used to measure vision
ЖОҚ МАЗМҰН
NOTOC
Көз кестесі – бұл көру өткірлігін өлшеу үшін қолданылатын кесте, ол әртүрлі өлшемдегі оптотиптер қатарынан тұрады. Оптотиптер – көз кестесінде көрсетілген әріптер немесе символдар. Көз кестелерін денсаулық сақтау мамандары, мысалы, оптометристер, дәрігерлер және медбикелер көру қабілетінің нашарлауын анықтау үшін жиі қолданады. Көз маманы офтальмологтар дәрі-дәрмек немесе хирургиялық араласым сияқты түрлі емдеулерге жауап ретінде пациенттерінің көру өткірлігін бақылау үшін көз кестесін пайдаланады. Кесте көру қабілеті тексеріліп жатқан адамнан белгілі бір қашықтықта орналастырылады. Адам кестедегі оптотиптерді анықтауға тырысады, ең ірілерінен бастап, оптотиптерді анықтау мүмкін болмай қалғанша көлемдерін кішірейте береді. Сенімді анықталатын ең кішкентай оптотиптердің мөлшері адамның көру өткірлігі деп есептеледі. Снеллен кестесі ең көп қолданылады. Балама түрлеріне логМАР кестесі, Ландольт С, Е кестесі, Леа сынағы, Головин-Сивцев кестесі, Розенбаум кестесі және Ягер кестесі жатады. Көз кестелері дәрігерлерге глаукома, торлы қабықшаның проблемалары немесе шеткі көрудің жоғалуы сияқты көз аурулары туралы ақпарат бермейді.
An eye chart is a chart used to measure visual acuity comprising lines of optotypes in ranges of sizes. Optotypes are the letters or symbols shown on an eye chart. Eye charts are often used by health care professionals, such as optometrists, physicians and nurses, to screen persons for vision impairment. Ophthalmologists, physicians who specialize in the eye, also use eye charts to monitor the visual acuity of their patients in response to various therapies such as medications or surgery. The chart is placed at a standardized distance away from the person whose vision is being tested. The person then attempts to identify the optotypes on the chart, starting with the larger ones and continuing with progressively smaller ones until the person cannot identify the optotypes. The size of the smallest optotypes that can be reliably identified is considered the person's visual acuity. The Snellen chart is the most widely used. Alternative types of eye charts include the logMAR chart, Landolt C, E chart, Lea test, Golovin–Sivtsev table, the Rosenbaum chart, and the Jaeger chart. Eye charts do not provide doctors with information on eye diseases such as glaucoma, problems with the retina, or loss of peripheral vision.
Тарих
Көздің көру қабілетін жақсарту үшін көзілдірік қолдану идеясы он үшінші ғасырдың соңынан бері кең тараған. Ғылым прогрессивті дамыған сайын, офтальмология саласындағы Франсискус Корнелиус Дондерс сияқты беделді дәрігерлер пациенттің көру қабілетінің нашарлауын жақсарту үшін не істеу керектігін анық сипаттай бастады. Пациенттерге қандай емдердің тиімді екені біртіндеп анық болса да, адамның көру қабілетінің нашарлауын және жақсаруын анықтауға арналған бірыңғай тест болған жоқ. Осы кезеңде офтальмология саласындағы білім едәуір өсті. 1835 жылы неміс офтальмологы Генрих Кюхлер пациенттерге көрсетілетін, көлемі азая беретін суреттерден тұратын, көру өткірлігін өлшеуге арналған алғашқы көз кестесін жасады. 1843 жылы ол әріптерден тұратын тағы бір кесте жариялады. 1862 жылы голландиялық офтальмолог Герман Снеллен көру өткірлігін тексеру үшін ең тиімді және танымал кестесін жариялады. Снеллен Дондерстің бірінші ассистенті болды. Дондерстің даңқы мен Снелленнің офтальмология саласындағы қабілеті көптеген дәрігерлерді Утрехтаға барып, олармен идея алмасуға ынталандырды. Снелленнің көз кестесі осы түріндегі алғашқысы болғандықтан, сол кезде көру қашықтығын тексеру үшін ең ғылыми тұжырымдалған дизайн болып саналды. Снелленнің көз кестесі көру өткірлігін тексеруге есік ашты, соның нәтижесінде ол әлемдік стандартқа айналды. Бұл кестеге деген сұраныс өте жоғары болды. Жапон офтальмологы Эма Тенко, Снелленнің шәкірті болғандықтан, Жапонияда қолданылатын көз кестесін жасады. Көз кестелерінің жасалуының арқасында, 1899 жылдан бастап мектептерде балалардың көзін тексеру сияқты тексерулер жүргізілді.
The concept of using eye glasses in order to improve eyesight has been prevalent since the late thirteenth century. As science progressively improved, reputable doctors within the ophthalmology field like Franciscus Cornelius Donders began to describe a clear definition as to what should be done in order to improve impairments of a patient's vision. Although it slowly became clear which procedures benefitted patients, there was no uniform test to document impairment and improvement in someone's vision. Around this time, the knowledge within the field of ophthalmology grew immensely. To measure visual acuity, in 1835 German ophthalmologist, Heinrich Küchler, made the first eye chart consisting of pictures of objects of decreasing size that patients were to identify. In 1843, he published another chart comprising alphabetic letters In 1862, the then most effective and popular chart to test visual acuity was published by Dutch ophthalmologist Herman Snellen. Snellen was Donders' first assistant. Because of Donders' fame and Snellen's natural talent towards the field of ophthalmology, many doctors were enticed to visit in order to share ideas with them in Utrecht. Snellen's eye chart became the first of its type, hence it being the most scientifically reliable design in order to test vision distance in that time period. Snellen's eye chart opened the door to testing visual acuity, hence it became the global standard. The high demand for this chart was everywhere. Even Japanese ophthalmologist Ema Tenko, who studied under Snellen, created an eye chart that was used in Japan. Because of the creation of eye charts, examinations like vision screening (roughly beginning in 1899) within schools took place in order to test children's eyes.
Процедура
Диаграммада көру қабілетін тексеру үшін стандартталған символдар болып табылатын оптотиптердің бірнеше қатарлары бейнеленген. Оптотиптер әдетте әріптер, сандар немесе геометриялық символдар болып табылады. Диаграмманың әрбір қатарында әртүрлі өлшемдегі оптотиптер көрсетілген. Әдетте, ең үлкен оптотиптер жоғарғы қатарда орналасқан. Оптотиптер диаграмманың төменгі жағына қарай прогрессивті түрде кішірейеді. Тексерілетін адам кез келген көзілдірік немесе контактты линзаларды алып тастайды және диаграммадан белгіленген қашықтықта тұрады немесе отырады (мысалы, Снеллен диаграммасы үшін 20 фут). Содан кейін одан картадағы оптотиптерді анықтау сұралады, бастапқыда ірі қатарлардан бастап, оптотиптерді сенімді түрде анықтау мүмкін болмайтынша кіші қатарларға қарай жалғастырады. Адамның символдарды сенімді анықтай алатын қатары көру өткірлігін анықтайды. Тексеру бір кезекпен бір көзге жасалады. Бұл үшін екінші көз қолмен, қағазбен немесе кішкентай жапқышпен жабылады. Көздік көзілдіріксіз немесе контактты линзасыз тексеруден кейін, қажет болған жағдайда, оларды киген күйінде тексеру қайталанады. Көбінесе, мұндай рефракциялық линзаларды қолдану көру өткірлігін қалыпқа келтіруге мүмкіндік береді. Рефракциялық қателерді иін тесігін пайдалану арқылы түзетуге болады. Егер иін тесігін қолдану арқылы көру өткірлігі жақсарса, көру өткірлігін жақсарту үшін рефракциялық линзаларды қолдануға болады. Көзді қысып қарау иін тесігін пайдаланудың бірдей әсерін береді. Снеллен диаграммасында көру өткірлігі бөлшек түрінде жазылады, онда алымында (жоғарғы саны) 20 саны, ал бөлімінде (төменгі саны) 10-нан 600-ға дейінгі мәндер болады. Бөлімі нормативті көруге ие адамның сынақтан өткен адаммен бірдей символдарды дұрыс анықтауға болатын қашықтықты (футта) көрсетеді. Мысалы, 20/20 көру өткірлігі қалыпты делінеді.
Charts display several rows of optotypes, which are standardized symbols for testing vision. Optotypes are usually letters, numbers, or geometric symbols. Each row of the chart depicts optotypes of a different size. Typically the largest optotypes are in the top row. The optotypes become progressively smaller towards the bottom of the chart. The person removes any glasses or contact lenses, and stands or sits a standardized distance from the chart (e. g., 20 feet for the Snellen chart). The person is then asked to identify the optotypes on the chart, starting with large rows and continuing to smaller rows until the optotypes cannot be reliably identified any more. The row in which the person can reliably identify symbols defines the visual acuity. One eye is tested at a time. Practically, this is accomplished by covering the other eye with a hand, piece of paper, or a small paddle. After testing without glasses or contact lenses, testing is repeated while the person wears them, if applicable. Often, the use of such refractive lenses will correct visual acuity to normal. Refractive error can be corrected using a pinhole occluder. If the visual acuity improves with the use of pinholes, refractive lenses can be utilized to improve visual acuity. Squinting can achieve the same effect as a pinhole occluder. With the Snellen chart, the visual acuity is recorded as a fraction with 20 in the numerator (top number) and values ranging from 10 to 600 in the denominator (bottom number). The denominator indicates the distance in feet at which a person with normal vision could stand to correctly identify the same symbols identified by the person tested. For example, a visual acuity of 20/20 is considered normal.
Вариациялар
Көз кестелерінің көптеген түрлері бар және олар түрлі жағдайларда қолданылады. Мысалы, Снеллен кестесі 6 метр немесе 20 фут қашықтықта қолдануға арналған, демек қашықтықтан көруді тексеруге ыңғайлы, ал ETDRS кестесі 4 метр қашықтықта қолдануға арналған. Сонымен қатар, адамның көру қабілетін жақын немесе кәсіби жұмыстарда (оқу немесе компьютерді пайдалану сияқты) тексеру қажеттігі туындайды. Мұндай жағдайларда Розенбаум кестесі немесе Ягер кестесі қолданылуы мүмкін. Снеллен кестесі әдепкі бойынша қалып қойса да, кейбір авторлар logMAR кестесі артықшылыққа ие деп санайды. LogMAR кестесі әр қатарда бірдей символдар санын ұсынады, әртүрлі өлшемдерде бірдей оқылaтын әріптермен жинақталған шрифт қолданады және символ өлшемін логарифмдік түрде өзгерту арқылы стандартты емес қашықтықтарда қолдануды жеңілдетеді. Осы жетістіктердің нәтижесінде logMAR кестесі көру өткірлігін өлшеу үшін сенімді құрал ретінде ұсынылған. Сәбилердің, кішкентай балалардың және сауатсыз ересектердің көру қабілетін өлшеу қиын болуы мүмкін. Мұндай жағдайларда Lea Symbols сияқты арнайы көз кестелерін қолдануға болады. Бір нұсқада қарапайым суреттер немесе пішіндер қолданылады. Ал басқаларында "Е" әрпі әртүрлі бағытта бұрылып, "Түмбілген Е" деп аталады. Пациент әр "Е" әрпінің қай бағытқа қарап тұрғанын ғана көрсетеді. Ландольт С кестесі де ұқсас: қатарларда әртүрлі бөліктері жоқ шеңберлер бейнеленген, ал тексеруден өтуші әр үзілген бөліктің қай жерде орналасқанын сипаттайды. Осы кестелердің екеуі де пациенттің суреттерді жасыру мүмкіндігін азайтады. Ата-аналар мен күтіммен айналысушылар балаларының көру қабілетін үйде тексеріп, көз дәрігеріне қаралуды қажет ететін көру проблемаларын анықтауға болады. Үш және одан үлкен жастағы баланың көру қабілетін тексеру үшін "көрсету ойыны" арқылы Түмбілген Е кестесін пайдалануға болады. Бұл тест кезінде бала 10 фут қашықтықтағы орындыққа отырып, бір көзін көз жапқышымен жайлап жабады. Ата-ана немесе күтіммен айналысушы ең үлкен "Е" әрпінен бастап әрбір "Е" әрпіне нұсқайды. Бала сол "Е" әрпінің қай бағытқа қарап тұрғанын (жоғары, төмен, сол, оң) көрсетеді. Бала анықтаған ең кішкентай қатардағы "Е" әрпі жазылып алынады. Үйде тест жүргізу алдында баламен "Е" әрпінің қай бағытқа бұрылуы мүмкін екенін қарап шығу қажет. Үйде жүргізілетін тесттер кәсіби офтальмологтар жүргізетін тексерулердей дәл емес. Үйдегі көзді тексерулер кәсіби көз дәрігеріне барудың орнына келмейді.
Numerous types of eye charts exist and are used in various situations. For example, the Snellen chart is designed for use at 6 meters or 20 feet, and is thus appropriate for testing distance vision, while the ETDRS chart is designed for use at 4 meters. There is often also a need to test a subject's vision at near or occupational tasks (such as reading or computer use). For these situations, a Rosenbaum chart or Jaeger chart can be used. While the Snellen chart remains the default, some authors have argued that the logMAR chart is superior. The logMAR chart presents the same number of symbols on each line, uses a typeface with letters that are equally legible at various sizes, and by varying the symbol size logarithmically, it is easier to use at nonstandard distances. As a consequence of these improvements, the logMAR chart has been proposed as a more reliable tool for measuring visual acuity. It can be difficult to measure visual acuity in infants, young children, and illiterate adults. Special eye charts such as Lea Symbols can be used. One version uses simple pictures or patterns. Others are printed with the block letter "E" turned in different orientations, the so called Tumbling E. The patient simply indicates which direction each "E" is facing. The Landolt C chart is similar: rows have circles with different segments missing, and the test taker describes where each broken piece is located. The last two kinds of charts also reduce the possibility of the patient guessing the images. Parents and caregivers may test their child's eyesight from home to identify potential vision problems that require an eye care professional. Testing a child age three and older can be accomplished using the Tumbling E chart to play the "pointing game". For this test, the child sits in a chair 10 feet from the chart, gently holding an eye cover over one eye. The parent or caregiver points to each E, starting with the largest E. The child then points in the direction the E is facing (up, down, left, right). The smallest line with Es identified by the child can be recorded. The various directions the E can face should be reviewed with the child prior to home testing. Home tests are not as accurate as exams conducted by professional ophthalmologists. At home eye tests should not replace a visit to a professional eye care physician.
Баламалар
Компьютерлік негіздегі көз кестесіне баламалар жасалды, бірақ жоғары дисплейлік ажыратымдылығы және DPI көрсеткіші бар смартфондар кеңінен таралғанға дейін олар көп қолданылмады. Олардың бірнеше артықшылықтары бар, мысалы, дәл өлшемдер, тексерушінің субъективтігін азайту және кездейсоқ оптотиптерді пайдалану. Көз кестесінің дәстүрлі нұсқаларына компьютерлік баламалар тестілеудің дәлдігін арттыратын жаңа технологияларды да қамтиды. "Көз кестесі" қосымшасы пайдаланушының қарау қашықтығын өлшеу үшін сенсорларды қолданады. Бұл мүмкіндік бағдарламалық құралға өлшенген қашықтыққа сәйкес көз кестесінің дисплейін автоматты түрде калибрлеуге мүмкіндік береді. Егер адам, әсіресе кішкентай бала, көз кестесі арқылы көру қабілетін тексеруге қатыса алмаса, дәрігерлер баланың жақсы көретінін ата-аналарынан сұрау арқылы көру қабілетіндегі мүмкін кемшіліктерді анықтай алады. Бала бір нәрсеге назар аудару үшін оны бетіне жақын ұстауы мүмкін – бұл бір белгі. Рефракциялық қателерді фотосурет арқылы, фотоскрининг деп аталатын әдіспен бағалауға болады.
Computer based alternatives to the eye chart have been developed, but are not very common prior to smart phones with high display resolution and DPI becoming popular. They have several potential advantages, such as a more precise measurement, less examiner induced bias and randomized optotypes. Computer based alternatives to traditional eye charts also incorporate innovative technologies that enhance testing accuracy. The "Eye Chart App" utilize sensors to measure the viewing distance of the user. This capability allows the software to automatically calibrate the display of the eye chart according to the measured distance. If the person, particularly a young child, is unable to cooperate with visual acuity testing via an eye chart, practitioners can be alerted to possible deficits in visual acuity by asking parents whether the child appears to see well. A clue is that the child may hold objects close to the face when attempting to focus. Refractive error can be estimated via photography, a technique called photoscreening.
Оптотиптік қатаю
Зерттеулер көрсеткендей, оптотиптің "тығыздығы" оптотиптік әріптер 4,4 бар енінен жақын орналасқанда фовеядағы көру қабілетін төмендетеді (экцентрлік көру қабілетінен өзгеше). Бұл фовеядағы оптотиптік әріптер үшін "критикалық арақашықтық" деп аталады. Перифериялық көру қабілеті үшін бұл арақашықтық әлдеқайда үлкен, сондықтан оптотиптік әріптер 15-20 бар енінен жақын болған жағдайда көру қабілетіне теріс әсер етеді.
Research has shown that optotype "crowding" reduces visual acuity at the fovea (as opposed to eccentric visual acuity) once the optotype characters are closer than 4.4 bar widths apart. This is referred to as the "critical spacing" for optotype letters at the fovea. For periphery visual acuity, the critical spacing is much greater, such that optotype characters closer than 15 20 bar widths apart negatively affect visual acuity.