Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мекель дивертикулы – нағыз туа біткен дивертикул, кішкентай ішекте туған кезде болатын және ішек-қарын жолының қалдық бөлігі. Бұл асқазан-ішек жолының ең көп кездесетін кемістігі, халықтың шамамен 2%-ында кездеседі, көбінесе еркектерде белгілері жиірек байқалады. Мекель дивертикулын алғаш рет 16 ғасырда Фабрициус Хильданус сипаттаған, ал 1809 жылы Иоганн Фридрих Мекель осы дивертикулдың эмбриологиялық тегін анықтады, содан бері оның есімімен аталды.
A Meckel's diverticulum, a true congenital diverticulum, is a slight bulge in the small intestine present at birth and a vestigial remnant of the vitelline duct. It is the most common malformation of the gastrointestinal tract and is present in approximately 2% of the population, with males more frequently experiencing symptoms. Meckel's diverticulum was first explained by Fabricius Hildanus in the sixteenth century and later named after Johann Friedrich Meckel, who described the embryological origin of this type of diverticulum in 1809.
Белгілері мен симптомдары
Мекель дивертикулы бар адамдардың көпшілігі ешқандай белгілерсіз болады. Белгілері жоқ Мекель дивертикулы «тыныш Мекель дивертикулы» деп аталады. Егер белгілер пайда болса, көбінесе екі жасқа дейін көрінеді. Ең көп кездесетін белгі – ауыртпайтын қан кету, мысалы, қара, жағымсыз иісті нәжіс (мелена), одан кейін ішек түйілуі, вольвулус және ішектің ішіне кіруі (интуссуцепция). Кейде Мекель дивертикулиті жедел апендициттің барлық белгілерімен бірге пайда болуы мүмкін. Сонымен қатар, адам эпигастрий аймағында күшті ауырсынуды сезінеді, сонымен қатар эпигастрий және кіндік аймақтарында ісіну пайда болады. Кейде бұл белгілер соншалықты күшті болады, ұйқысыз түндерге және ішек алды аймағында, әсіресе эпигастрий және кіндік аймақтарында сезілетін қатты ауырсынуға себеп болуы мүмкін. Кейде қан кету ескертусіз басталып, өздігінен тоқтауы мүмкін. Симптомдар өте ауыр болуы мүмкін, көбінесе тамақ ішпеуден немесе іш қатудан туындаған қарапайым асқазан ауруы деп қате түсініледі. Сирек жағдайларда, эктопиялық панкреатикалық тіні бар Мекель дивертикулы іштің ауырсынуымен және қандағы амилаза деңгейінің жоғарылауымен көрініс береді, бұл жедел панкреатиттің белгілеріне ұқсайды.
The majority of people with a Meckel's diverticulum are asymptomatic. An asymptomatic Meckel's diverticulum is called a silent Meckel's diverticulum. If symptoms do occur, they typically appear before the age of two years. The most common presenting symptom is painless rectal bleeding such as melaena like black offensive stools, followed by intestinal obstruction, volvulus and intussusception. Occasionally, Meckel's diverticulitis may present with all the features of acute appendicitis. Also, severe pain in the epigastric region is experienced by the person along with bloating in the epigastric and umbilical regions. At times, the symptoms are so painful that they may cause sleepless nights with acute pain felt in the foregut region, specifically in the epigastric and umbilical regions. In some cases, bleeding occurs without warning and may stop spontaneously. The symptoms can be extremely painful, often mistaken as just stomach pain resulting from not eating or constipation. Rarely, a Meckel's diverticulum containing ectopic pancreatic tissue can present with abdominal pain and increased serum amylase levels, mimicking acute pancreatitis.
Диагностика
Технеций 99m (99mTc) пертехнетаты сканилеуі, сондай-ақ Мекель сканилеуі немесе ядролық сцинтиграфиялық сканилеу деп аталады, балалардағы Мекель дивертикуласын диагностикалау үшін таңдалған зерттеу болып табылады. Бұл сканилеу асқазанның шырышты қабығын анықтайды; симптомдық Мекель дивертикулаларының шамамен 50% -ында эктопиялық асқазан немесе бүйрекбез жасушалары болады, бұл сканилеуде асқазанның өзінен алысқан жерде дақ ретінде көрінеді. Балаларда бұл сканилеу өте дәл және инвазивті емес, 95% спецификалық және 85% сезімталдыққа ие; Гастрикалық шырышты қабықша дивертикулалардың 90% -ында табылатындықтан, бұл сканилеу балаларда дәлдігі жоғары, өйткені қан кету ересектерге қарағанда балаларда жиі кездесетін симптом болып табылады. Асқазан жасушалары орналасқан жерінен ауысқан пациенттерде асқазан жарасы пайда болуы мүмкін. Сондықтан, колоноскопия және қан кету бұзылыстарын анықтау сияқты қосымша зерттеулер жүргізілуі керек, ал ангиография қан кетудің орналасуын және ауырлық деңгейін анықтауға көмектеседі. Колоноскопия қан кетудің басқа да себептерін жоққа шығаруға көмектеседі, бірақ ол анықтау құралы ретінде қолданылмайды. Ангиография Мекель дивертикуласы бар пациенттерде күшті қан кетуді анықтауы мүмкін. Компьютерлік томография (КТ) іш қуысының орталық бөлігіндегі соқыр аяқталған және қабынған құрылымды көрсету үшін пайдалы құрал болуы мүмкін, бұл құрылым аппендикс емес.
A technetium 99m (99mTc) pertechnetate scan, also called Meckel scan or nuclear scintigraphy scan, is the investigation of choice to diagnose Meckel's diverticula in children. This scan detects gastric mucosa; since approximately 50% of symptomatic Meckel's diverticula have ectopic gastric or pancreatic cells contained within them, this is displayed as a spot on the scan distant from the stomach itself. In children, this scan is highly accurate and noninvasive, with 95% specificity and 85% sensitivity; This scan is more accurate in children because gastric mucosa is found in 90% of bleeding diverticula; which is the most common symptom in children, not adults. Patients with these misplaced gastric cells may experience peptic ulcers as a consequence. Therefore, other tests such as colonoscopy and screenings for bleeding disorders should be performed, and angiography can assist in determining the location and severity of bleeding. Colonoscopy might be helpful to rule out other sources of bleeding but it is not used as an identification tool. Angiography might identify brisk bleeding in patients with Meckel's diverticulum. Computed tomography (CT scan) might be a useful tool to demonstrate a blind ended and inflamed structure in the mid abdominal cavity, which is not an appendix.
Эпидемиология
Мекель дивертикулы халықтың шамамен 2%-ында кездеседі. Мекель дивертикулының көптеген жағдайлары асқынулар пайда болғанда немесе лапаротомия, лапароскопия сияқты байланыссыз жағдайларда, немесе жұқа ішектің контрастты зерттеуі кезінде кездейсоқ анықталады. Ересектердегі классикалық көрінісі – ішек түйілуі және дивертикуланың қабынуы (дивертикулит). Ауырсызданусыз ректальді қан кету көбінесе екі жасар балаларда кездеседі. Илеалды дивертикуладағы қабыну симптомдары аппендицитке ұқсас болғандықтан, оның диагнозы клиникалық тұрғыдан маңызды. Мекель дивертикулының өмірге қауіпті асқынуларын болдырмау үшін патофизиологиялық ерекшеліктерін толық білу қажет.
Meckel's diverticulum occurs in about 2% of the population. Most cases of Meckel's diverticulum are diagnosed when complications manifest or incidentally in unrelated conditions such as laparotomy, laparoscopy or contrast study of the small intestine. Classic presentation in adults includes intestinal obstruction and inflammation of the diverticulum (diverticulitis). Painless rectal bleeding most commonly occurs in toddlers. Inflammation in the ileal diverticulum has symptoms that mimic appendicitis, therefore its diagnosis is of clinical importance. Detailed knowledge of the pathophysiological properties is essential in dealing with the life threatening complications of Meckel's diverticulum.