Кіріспе

Империяны жаулап алу – Маркус Аврелийдің қайтысынан кейін Рим империясында өтетін әскери стратегиялық дастарқан ойыны. 2-ден 6-ға дейін ойыншылар Римнің билеушісі болу үшін әскерлерін бір-біріне қарсы жібереді. Ойынды 1982 жылы Ларри Харрис жасап, The Citadel компаниясы «VI Caesars» деген атпен жариялаған. Харрис 1984 жылы ойынды Milton Bradley үшін қайта қарап, оны Gamemaster сериясының бір бөлігі ретінде «Империяны жаулап алу» деген атпен қайта шығарды. Ойын 2005 жылдың жазында Glenn Drover қайта жобалаған Eagle Games компаниясымен қайта басылды. «Империяны жаулап алу» ойынының геймплейі сол сериядағы Ларри Харристің тағы бір жобасы – «Axis & Allies» ойынына ұқсас.

Милтон Брэдли нұсқасы

Ойыншылар Цезарьмен, алты генералмен, аз сандағы жауынгерлік бөлімшелермен (4 жаяу әскер) және өз провинциясымен бастайды. Алты үй провинциясы бар: Испания, Италия, Македония, Нумидия, Египет және Галатия – олардың әрқайсысында бекініс қала орналасқан. Ойыншыларға қолжетімді үй провинцияларын таңдау ойнаушылардың санына байланысты анықталады. Ойынның мақсаты – басқа Цезарьларды басып алу. Барлық бөлімшелер (галереялардан басқа) жеті бірлікке дейін кез келген санда легионда топтастырылуы керек. Әр легионды қозғалту үшін генерал немесе Цезарь басқаруы тиіс, бірақ легион провинцияда командирсіз де орналаса алады, егер онда қала болса. Барлық күштер үй провинциясына жеткізіледі және келесі кезектің басында ғана майданға жіберіледі.

Ойын процесі

Ойыншылар кезекпен өз легиондарын пайдаланып, басқа провинцияларды жаулап алады, және өз кезегінің соңында (таланттармен өлшенетін) алым жинайды, ол олардың әскери шығындарын қаржыландырады. Жауынгерлік бөлімшелерден өзге, ойыншы провинцияда қала салуға шешім қабылдай алады, ол қосымша алым мен қала үшін бекіністерді қамтамасыз етеді, бұл шайқаста жауынгерлік артықшылық береді. Ойыншылар өз туған провинциясын бақылауда ұстағанда ғана алым жинауға құқылы. Сонымен қатар, екінші ойыншының туған провинциясын немесе Цезарьді басып алған үшін талант бонусы беріледі. Ойыншының бақылауындағы көршілес провинциялардың қалалары арасында жолдар автоматты түрде салынуы мүмкін. Бұл легионға жол желісінің кез келген бөлігіне бір ғана қозғалыспен жетуге мүмкіндік береді. Жаудың алым жинауына және жол желісін кеңейтуіне кедерес келтіру үшін қала, оның барлық бекіністерімен және жолдарымен бірге қиратылуы мүмкін. Алым ойын картасының төменгі жағындағы алым шкаласындағы ойыншының белгісімен өлшенеді. Кез келген ойыншы 100 талантқа жеткенде, бір реттік инфляция орын алады, ол барлық ойыншылар үшін заттардың бастапқы құнын екі есеге көбейтеді, келесі ойыншының кезегінен бастап. 200 талант деңгейінде инфляция (бұл жолы қос инфляция деп аталады) қайтадан орын алады, ол келесі ойыншының кезегінен бастап барлық заттардың құнын бастапқы құнынан үш есеге көбейтеді. Ойыншылар өз кезегінде легионның қозғалу қабілетінен аспайтын кез келген әрекетті орындай алады. Тұтқынға алынған көшбасшылар, айырбас немесе сыйақы үшін ойыншының туған провинциясында (немесе туған провинция басып алынса, Цезарьмен бірге) ұсталуы мүмкін, немесе жазаланып, ойын тақтасынан толығымен шығарылуы мүмкін. Ойыншы қарсыласының Цезарін басып алса, қарсыласы ойынды ұтырады, ал барлық қалған күштер мен аумақтар жеңімпаз ойыншының бақылауына беріледі. Жеңімпаз ойыншы қарсыластың түсімен немесе қарсыластың туған провинциясында жаңа триремалар салдамайды, бірақ қолдағы бар триремаларды өзінің пайдасына қолдана алады, сондай-ақ бағынушы легионды басқару үшін тұтқынға алынған генералдарды пайдалана алады. Ойынды соңғы қарсыластың Цезарі басып алынғанда жеңіске жетеді.

Жауынгерлік артықшылық және шайқас

Шабуылда көбірек катапультасы бар ойыншыға, қарсыластың катапульталарының санының айырмасына тең шайқастағы артықшылық беріледі. Қорғалған қала қорғаныстағы легиондарға бұл есептеу үшін +1 қосымша артықшылық береді, ал қамалдар/катапульттар шабуылдай алмайды. Шабуылда артықшылыққа ие болған ойыншы шабуыл жасағанда, бұл артықшылық оның тастаған кісесіне қосылады, соның нәтижесінде жауынгерлік бірлік жойылатынын анықтауға болады. Шайқас бастау үшін, шабуылдаушыдан бастап, әр ойыншы қарсыластың бір бөлігіне шабуыл жасайтынын жариялап, кісе тастайды. Егер тасталған сан (барлық шайқас артықшылығын қоса алғанда) шабуылданған бөліктің күшіне тең немесе одан жоғары болса, шабуылданған бөлік ойын тақтасынан алынып тасталады. Шабуылдаушы бір уақытта бірнеше легионмен және бірнеше бағыттан шабуылдауға құқылы. Тек шабуылдаушы күштер ғана бастапқы орналасқан жерлеріне қайтуға мүмкіндік алады (әр генералдың өз мүмкіндігі бар). Егер күш жойылса, жеңілген генералдар шайқастың түпкілікті жеңімпазымен бірге тұтқындалады, ал жеңілген триремалар жойылады, бірақ теңіз шайқасында мұның орын алуы үшін кісе тасталуы керек, және триремаға барлық легиондар жойылғаннан кейін ғана шабуыл жасауға болады. Катапульттердің көп саны қарсыластың катапульттерін жою арқылы өзінің басымдығын арттыра алатындықтан, тәжірибелі ойыншылар катапульт бөлігінің тым күшті екенін, бұл ойынның ойналысына кері әсер ететінін айтады.

2005 жылғы нұсқа

2005 жылы қайта шығарылған нұсқада бастапқы ережелер Conquest of the Empire: Classic ретінде жаңартылды. Осы нұсқада жауынгерлік жүйе өзгертілді. Ал енді текшелердің барлық жағында сіздің әскерлеріңізді көрсететін суреттер болды. Егер сіз жаяу әскерін шығарсаңыз, сіздің әскеріңізден жаяу әскер бөлімі шабуыл жасайды. Катапульттардың күші тепе-теңдікке келтірілді.

Империяны жаулау II

2005 жылғы қайта шығарылымда екі ереже жиынтығы бар, сондықтан ол белгілі бір жағынан «бір ойынның ішінде екі ойын» болып табылады. Классикалық ережелерден өзге, Мартин Уоллес жасаған тағы бір Eagle ойыны – «Империялар күресінен» үлкен шабыт алған және көбірек «қазіргі заманғы» үстел ойыны түрін ұсынатын жаңа ереже жиынтығы да бар. Ойыншылар енді маңызды провинцияларда бедел үшін күреседі және әскерлердің қозғалысы аймақ шегінде шектелмейді. Жаңа ұғымдарға мәжбүрлі одақтастықтар, хаос ұпайлары, әрекет карталары және сенаттағы дауыс беру кіреді.