Кіріспе

Гипертензияға қарсы препарат, АТК ингибиторлары класына жатады.

Фозиноприл – гипертензияны және кейбір түрлері созылмалы жүрек жеткіліксіздігін емдеу үшін қолданылатын ангиотензин конверттеуші фермент (АТК) ингибиторы. Фозиноприл – Bristol Myers Squibb компаниясы Monopril саудалық атауымен шығарған, құрамында фосфонат бар жалғыз АТК ингибиторы. Фозиноприл – каскадтық про-дәрі. Бұл препараттың АТК ингибиторлары класының басқа препараттарынан ерекшелігі – ол бүйрек жеткіліксіздігі бар пациенттерді емдеу үшін арнайы жасалған. Бұл метаболизм және шығарылу жолын өзгерту арқылы іске асырылды, нәтижесінде препараттың 50% бауыр және өт жолдары арқылы тазартылады, бұл бүйрек арқылы тазаланудың төмендеуін толықтыруға мүмкіндік береді. Қалған 50% зәрмен шығарылады. Дозаны түзетудің қажеті жоқ. 1980 жылы патенттелген және 1991 жылы медициналық қолдануға бекітілген.

Медициналық қолданыстар

Жүректің конгестивті жеткіліксіздігінде жүректің дене физиологиялық қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жеткілікті мөлшерде қанды сору қабілеті төмендейді. Бұл жағдайдың себептері әртүрлі, оның ішінде жүрек қақпақтарының зақымдануы, миокард инфарктісі, гипертония, В1 витаминінің тапшылығы және генетикалық мутациялар бар. Бүйректерге қан ағыны төмендеген кезде, бүйректер жақын қабыршақ аппаратынан ренин секрециясын арттыру арқылы жауап береді. Ренин белсенді емес ангиотензиногенді ангиотензин I-ге айналдырады, ал ангиотензин конверттеуші фермент (ACE) арқылы ангиотензин II (AII) пайда болады. AII жүрек жеткіліксіздігі және миокард инфарктісі сияқты жағдайлардан кейін қан тамыр жүйесіне теріс әсер ете алады. AII артериялық қантамырлардың тарылуына және гипертонияға себеп болады, нәтижесінде жүрек жұмысына қарсылық күш (соқпалы жүктеме) артады. Сонымен қатар, AII өндірісінің ұзаққа созылуы миокардтың құрылымдық өзгерістерімен байланысты, бұл жүректің жұмысқа қабілетін азайтады.

Химия

Басқа АПФ-тер негізінен бүйректер арқылы шығарылатын болса, фосиноприл организмнен бүйрек және бауыр жолдарының екеуі арқылы да жойылады. Фосиноприлдің осы ерекшелігі оны нашар қан айналымы салдарынан бүйрек функциясы бұзылған жүрек жеткіліксіздігімен ауыратын науқастар үшін басқа АПФ-терге қарағанда қауіпсіз таңдау жасайды, себебі фосиноприл бауыр арқылы да жойылуы мүмкін, бұл препараттың организмде жинақталуына кедерес жасайды. Фосиноприлат АПФ-пен бәсекелес байланысады, АПФ-тің ангиотензин I-ді ангиотензин II-ге айналдыруын тоқтатады. АИІ өндірісін тежеу орталық тамырлардың қарсылығын төмендетеді, жүрек артериясының жүктемесін азайтады және қан қысымын төмендетеді, осылайша АИІ-нің жүрек жұмысына тигізетін теріс әсерін жеңілдетуге көмектеседі.