Француз сардары, мемлекет қайраткері, тарихшы және ақын: Пьер Дарю
Pierre Daru
Пьер Дарю: француз сарбазы, мемлекет қайраткері, тарихшы және ақын. Француз революциясы кезіндегі өмірі, әскери қызметі мен шығармашылығы туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз сарбазы, мемлекет қайраткері, тарихшы және ақын Пьер Антуан Ноэль Бруно, Дару графы (12 қаңтар 1767 – 5 қыркүйек 1829) – француз сарбазы, мемлекет қайраткері, тарихшы және ақын.
French soldier, statesman, historian, and poet
Pierre Antoine Noël Bruno, Comte de Daru (12 January 1767 – 5 September 1829) was a French soldier, statesman, historian, and poet.
Ерте мансап
Монпелье қаласында туған ол Ораториандық әскери мектепте білім алды. Ол ерте жасында артиллерия қызметіне қабылданды. Әдебиетке де қызығушылық танытып, бірнеше шағын туындыларын жариялады, бірақ Франция революциясы басталғанда әскери міндеттеріне толыққанды назар аударды. 1793 жылы ол Британия жағалауларын британдықтардың немесе француз роялистерінің шабуылдарынан қорғау үшін армия комиссары болып тағайындалды. Террор кезінде корольшілдерге және британдықтарға деген ықыласы бар деген негізсіз айыппен түрмеге қамалды, бірақ 1794 жылдың жазында (Термидориандық реакция кезінде) Максимилиан Робеспьердің құлауынан кейін босатылды. 1799 жылға дейін шендерді көтеріліп, Швейцарияның солтүстігінде Андре Массена басқаратын Франция революциялық армиясының бас комиссары болды. Осы қызметте ол ұйымдастыру қабілетімен, еңбекқорлығымен және адалдығымен көзге түсті (соңғысы заманауи сыбайлас жемқорлыққа қарсы қойылды). Дегенмен ол өзінің міндеттерімен шектеліп қалмады, тіпті науқан кезінде Горацийдің бір бөлігін аударуға және «Альпінің поэмасы» мен «Соғыс әні» атты екі өлең жазуға уақыт тапты. «Соғыс әні» – Раштатттың екінші конгресіндегі француз елшілерінің қанына қан араласқан кісі өлтіруін айыптау болды.
Born in Montpellier, he was educated at the Oratorian maintained military school of Tournon, and entered artillery service at an early age. He also took an interest in literature, and he published several minor pieces, until the outbreak of the French Revolution made him concentrate on his military assignments. In 1793 he became commissary to the army, protecting the coasts of Brittany from projected descents of the British, or of French Royalists. Thrown into prison during the Reign of Terror, on an unsubstantiated charge of friendliness to the Royalists and the British, he was released after the fall of Maximilien Robespierre in the summer of 1794 (during the Thermidorian Reaction), and rose through the ranks until, in 1799, he became chief commissary to the French Revolutionary Army serving under André Masséna in the north of Switzerland. In that position he won repute for his organizing capacity, capacity of work and probity (the last of which qualities was contrasted with the wave of corruption). He did not however limit himself to his tasks, and found time, even during the campaign, to translate part of Horace and to compose two poems, the Poème des Alpes and the Chant de guerre – the latter was a condemnation of the murder of the French envoys to the Second Congress of Rastatt.
Консулдық және ерте империя
1799 жылы қарашада Наполеон Бонапарттың билікке келуі ("18 Брумер төңкерісі") Солтүстік Италияға арналған резервтік армияның бас комиссары ретінде Дарудың қызметке тағайындалуына әкелді. Армия номиналды түрде Луи Александер Бертьеге бағынышты болса да, шындығында Бірінші консул басқарды. Бертье мен Дежанмен бірге ол 1800 жылғы маусымда Солтүстік Италиядағы науқанды аяқтаған Киелі Рим империясымен келісімге қол қойды. Дару бір кезде азаматтық өмірге қайтып, француз консулдығының трибунатына кірді, онда ол демократия қағидаларын қолдады. 1803 жылғы мамырда Ұлыбританиямен соғыс жаңадан басталғанда, ол солтүстік жағалаудағы армияның бас комиссары қызметін қайта бастады. Кейіннен Наполеонның Ұлыбритания армиясын Габсбургтерге қарсы бұру туралы шешімінен кейін, Бірінші француз империясы жарияланғаннан соң, Дару Ульм шайқасына дейінгі науқанның барлық егжей-тегжейін диктантпен жазды деген мәлімдеме тарады. Бұл әңгіме шындыққа жанаспайды, бірақ Наполеонның оған сенгенін 1805 жылдың күзінде Австрия және Ресей армияларын жеңген "La Grande Armée" құрамында осындай міндеттерге тағайындалуы көрсетеді. Аустерлиц шайқасынан кейін ол Пресбург шартының жасалуына қатысты.
The accession of Napoleon Bonaparte to power in November 1799 (the "18 Brumaire coup") led to the employment of Daru as chief commissary to the Army of Reserve intended for Northern Italy, and commanded nominally by Louis Alexandre Berthier, but really by the First Consul. Conjointly with Berthier and Dejean, he signed the armistice with the Holy Roman Empire which closed the campaign in North Italy in June 1800. Daru now returned, for a time, mainly to civil life, and entered the tribunate of the French Consulate, where he supported the principles of democracy. On the renewal of war with Great Britain, in May 1803, he again resumed his duties as chief commissary for the army on the northern coasts. It was afterwards asserted that, on Napoleon's resolve to turn the army of Great Britain against the Habsburgs after the proclamation of the First French Empire, Daru had set down at the dictation all the details of the campaign which culminated in the battle of Ulm. The story is apocryphal, but Napoleon's confidence in him is shown by his being appointed to similar duties in La Grande Armée, which in the autumn of 1805 defeated the armies of the Austrian Empire and Russia. After the battle of Austerlitz, he took part in the drafting of the Treaty of Pressburg.
Белгілілігі
Осылайша ол Наполеонның әскери үйінің генерал-интенданты болды. 1806–1807 жылдардағы жорықтарда Дару әдеттегідей, Ресей және Пруссия әскерлерін жеңген армияда қызмет етті; сондай-ақ, ол Тильзит шартын (7 шілде 1807) жасауға қатысты. Осыдан кейін ол Пруссияның маңызды бекіністерін басып алған француз армиясымен байланысты әкімшілік және қаржылық мәселелерді қадағалады және Наполеонның осы аймаққа күшті ықпал етуіне септігін тигізген маңызды тұлғалардың бірі болды. Эрфурт конгресінде Дару Иоганн Вольфганг фон Гёте мен Наполеонның кездесуіне куә болды және ұлы ақынның еңбектеріне тиімді сілтемелер жасады. Дару 1809 жылғы австриялықтарға қарсы жорықтағы міндеттерін орындады. Кейін, Наполеонның Жозефина Боарнеден ажырасуы және орыс немесе австриялық ханшайымды таңдау мәселесі талқыланғанда, Наполеонмен кеңескен Дару француз әйелін алуға батыл кеңес берді дегенді айтады. Наполеон оның ашықтығы мен адалдығына риза болды және бұл кеңеске ашуланбады. 1809 жылы ол империя графы атағын алды. 1811 жылы Бассано герцогы Хью Бернард Мареттен кейін мемлекеттік хатшы болып тағайындалды және француз империясының кең және күрделі істерін басқарудағы қабілетін көрсетті, соның ішінде мемлекеттік бюджет және императорлық иеліктерге қатысты мәселелерді де қамтыды. Оның тиімді басқаруы империяның құлауына әкелген әскери сәтсіздіктермен салыстырылды. 1813 жылдың соңында ол әскери істер министрлігін басқарды. 1814 жылы Наполеонның бірінші рет тақтан бас тарғаннан кейін Дару жеке өмірге шығып, бірақ Наполеонның қайта оралуы кезінде (Жүз күн) оған көмектесті. Екінші Бурбон монархиясы қайта орнатылғаннан кейін ол Пирлер палатасының мүшесі болды, онда ол демократияны ультра-роялистердің шабуылдарынан қорғады. Ол Мюланда қайтыс болды. Оның ұлы, тақ мұрагері – Наполеон Дару, виконт Пауль Дарудың інісі. Пьер Дару Стендальдің автобиографиялық шығармаларында жиі кездеседі, себебі ол оның туысы болған.
At this tune, too, he became intendant general of the military household of Napoleon. In the campaigns of 1806–1807, Daru served, in his usual capacity, in the army which overthrew the forces of Russia and Prussia; and he had a share in drawing up the Treaty of Tilsit (7 July 1807). After this he supervised the administrative and financial duties in connection with the French army which occupied the principal fortresses of Prussia, and was one of the chief agents through whom Napoleon pressed hard on that land. At the Congress of Erfurt, Daru had the privilege of being present at the interview between Johann Wolfgang von Goethe and Napoleon, and interposed tactful references to the works of the great poet. Daru fulfilled his usual duties in the campaign of 1809 against the Austrians. Afterwards, when the issue of Napoleon's divorce from Josephine Beauharnais and the choice of a Russian or of an Austrian princess came to be discussed, Daru, on being consulted by Napoleon, is said to have boldly counselled his marriage with a French lady, and that Napoleon, who admired his frankness and honesty, was not angered by the remark. Still in 1809, he was created a count of the Empire. In 1811 he became secretary of state in succession to Hugues Bernard Maret, duc de Bassano, and showed his ability in the administration of the vast and complex affairs of the French Empire, including the arrangements connected with the civil list and the imperial domains. His competent administration was contrasted with the military disasters leading to the fall of the Empire. Late in 1813, he took up the portfolio of military affairs. After the first abdication of Napoleon in 1814, Daru retired into private life, but aided Napoleon during his return (the Hundred Days). After the Second Bourbon Restoration, he became a member of the Chamber of Peers, in which he again defended the cause of democracy against the attacks of the Ultra royalists. He died in Meulan. His son who inherited the title is Napoléon Daru, brother of Viscount Paul Daru. Pierre Daru often appears in the autobiographical works of Stendhal, of whom he was a cousin.
Мұра
Наполеон III Луврді кеңейтудегі бірнеше элемент Дарудың есімімен аталады, оның ішінде Луврдің ең монументалды баспалдағы және бірнеше көрме залдары (Дарю баспалдағы, Дарю галереясы, Дарю залы).
Several elements of Napoleon III's Louvre expansion bear Daru's name, including the Louvre's most monumental staircase and several exhibition rooms (escalier Daru, galerie Daru, salle Daru).