Кіріспе

Валонго (vɐˈlõɡu) – Португалияның солтүстік аймағындағы Порту округінде орналасқан қала. Муниципалитеттің ауданы 75,12 км² және 2011 жылғы мәлімет бойынша 93 858 тұрғыны бар. Ол төрт парауға бөлінеді: Альфена, Кампу и Собраду, Эрмезинде және Валонго. Муниципалитет солтүстікте Санту-Тирсу муниципалитетімен, солтүстік-шығыста Пасуш-де-Феррейрамен, шығыста Паредешпен, оңтүстік-батыста Гондомармен және батыста Майямен шектеседі.

Тарих

Валонго муниципалитеті 1836 жылы Д. Мария II патшалығы кезінде өткен елдің әкімшілік реформасының аясында құрылды. Дегенмен, бұл өңірде адамдардың қоныстануы Рим империясының Иберия түбегін басып алуынан бұрынғы кездерге дейін жетеді.

Ежелгі тарих

Бұл аймақты римдіктер, әсіресе Серра-де-Санта-Жустадағы алтын кендері үшін басып алды. Римдіктердің иеленуінің бір іздері – муниципалитет атауы, ол латын сөздері Vallis Longus-тан шыққан. Әлі де бар, бұл муниципалитет арқылы өтетін екі негізгі римдік байланыс жолын анықтауға мүмкіндік береді: Porto Guimarães жолы және Alfena Valongo Aguiar de Sousa / Penafiel жолы. Бұл аймақты содан кейін варвар тайпалары (суэбтер мен вестготтар), кейіннен арабтар мен маврлар иеленді. Валонгоның тумасы, отец Лопес дос Рейстің айтуынша, "маврлар бір қолында альфанж, екіншісінде Алкоранмен қасиетті соғысқа құлшыныспен кірді, өздерінің қуатты әскерімен олар өтетін барлық жерлерді басып алды. Валлонгода, мүмкін, қан төгілген жоқ, себебі тұрғындары аз және қорғаныссыз болғандықтан, тек батыл түрде күшті жаудың өтуін болдырмауға тырысты, олардың батыл адамдардың әскері үрейленгендей қашқанын білген. Сондықтан арабтар Валлонгоға (716) келген кезде, олар халқын тыныштықта қалдырды, жазбаға алмады, белгілі бір салық арқылы оларға осы жердегідей өмір сүруге еркіндік берді, олар Года қонысынан алыс, Сусао және вилланың батыс бөлігін алып, кейін Ильхар Мориско деп аталған өзеннің жағасындағы жазыққа қоныстанды. 868 жылы Вимара Перес Портус Кале (Порто) қаласын қайта басып алғаннан кейін, оны граф етіп тағайындады және Лимия мен Дуро өзендері арасындағы шекара аймағын басқару құқығын берді, осылайша аймақты Астурия Корольдығының бақылауына алды.

Орта ғасырлар

1258 жылғы жалпы сауалнамалардан бастап, қазіргі муниципалитет сол кезде Агиар де Соуза приходына – оған С. Мартиньо де Кампо және Собрадо, ал Мая приходына – оған С. Висенте да Квимадела, Валонго және С. Луренцо де Асмес кірді. Экономикалық және әлеуметтік тұрғыдан алғанда, сол кезде жер иелену экономиканың негізі және өмір сүру мен биліктің басты құралы болды. Муниципалитет аумағындағы жерлер патшаға және дін қызметкерлеріне, әсіресе регуляр дін қызметкерлеріне тиесілі болды. Жаңа елді мекендердің пайда болуы, ескі елді мекендердің аумағының кеңеюі, бағынышты капеллалардың көбеюі және мүліктің бөлінуі – бұл аймақтың ғасырлар бойындағы айқын демографиялық өсуін көрсетеді. Халық санының артуы экономиканың басқа салаларының дамуымен бірге жүрді. Өнеркәсіп және сауда, бастапқыда қарапайым формада болғанымен, экономикада маңызды рөл атқара бастады. Дәстүрлі нан пісіру өнеркәсібі осыған жарқын мысал: оның тамыры Төменгі Орта ғасырларға дейін жетеді, бірақ бидай нанының дамуы Валонго нан пісірушілеріне айналағы барлық аймақты қамтамасыз етуге және еңбек етісінің нәтижесімен тамақтандыруға мүмкіндік берді. Бұл оларға, өз кезегінде, жаңа шіркеу – Igreja Matriz de Valongo құрылысына шешуші үлес қосуға жол ашты, оның құрылысы 18 ғасырдың соңында басталды.

19 ғасыр

19 ғасырдың басында Валонго француз басқыншылығы кезінде Наполеон әскерлерінің болуымен байланысты ауыр жағдайларды бастан өткізеді. Валонгода әскерлік бөлім орналасып, шіркеу тұраққа айналдырылып, жеке тұлғалар мен шіркеуден құнды заттар тоналанды. Сондықтан, бұл жерлер екі бауырластың – либералдар жағындағы Д. Педро мен абсолютистер тарапынан болған Д. Мигельдің арасындағы шайқастар мен әскери қимылдардың аренасына айналды. Осы кезеңде екі маңызды шайқас өтті: Понте-Феррейра шайқасы және Құмырсқа шайқасы. Эрмезиндедегі бұрынғы Нª. Мистер до Бом Деспашо монастырі (қазіргі Санкт-Рита шіркеуі) Мигелистер әскері үшін әскери госпитальға айналды. 1836 жылдың 29 қарашасында жарияланған жарлық бойынша Д. Мария II Валонго муниципалитетін Собрадо, Кампо және Гандра (Балтар муниципалитетіне қарасты) және Альфена, Эрмезинде және Валонго (Мая муниципалитетіне қарасты) приходтарымен бірге құрды. 1852 жылдың 18 мамырында Травагемде муниципалитет басшылығы Корольдік отбасы – Д. Мария II, Король Д. Фернандо II, болашақ Д. Педро V болған принц Д. Педро және болашақ Д. Луис I болған принц Д. Луис үшін түскі ас ұйымдастырды. Бұл түскі ас 1836 жылы Валонго муниципалитеті құрылғаны үшін алғыс ретінде Д. Мария II-нің Португалияның солтүстігіне жасаған соңғы сапарында өткізілді. Бірнеше жылдан кейін тағы бір патшалық сапар болды, бұл жолы Д. Луис пен Д. Мария Пиа келді. "Адамдар көп уақыт бойы процессия өтетін көптеген жерлерде салынған алып және әдемі аркалар туралы зор құрметпен әңгімеледі, олар мерекелерге тамаша сән берді." 18 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында ауылдық сипатымен ерекшеленетін барлық ауылдарда үлкен шаруашылық үйлер салынды. Муниципалитет шегінде көлік желісі дамыды, электрлі вагон және пойыз сияқты көлік түрлері пайда бола бастады. Валонго мен Эрмезиндедегі басты артерияларда сауда орындары ашылды. Осы кезеңде Португалияның ішкі аймақтарынан келген адамдардың саны артуына байланысты жергілікті халықтың саны өсті. 19 ғасырдың ортасына қарай аймақ шифер, сондай-ақ антимон, вольфрам және көмір өндіру үшін тартымды орынға айналды. Эрмезинде шекарасында "Resineira", "Cerâmica", "Empresa Industrial de Ermesinde" және "Têxtil de Sá" сияқты ірі зауыттар құрылды. Муниципалитет металлургия, тоқыма өндірісі, азаматтық құрылыс, қоғамдық жұмыстар, азық-түлік, ағаш және жиһаз сияқты өнеркәсіптердің дамуына ықпал етті. Басқа приходтармен салыстырғанда Кампо мен Собрадо ауылдық сипатын сақтап қалды. Шағын шаруашылықтар жүзім, жүгері және сүт өндірісімен байланысты жем-шөп сияқты дәстүрлі өнімдермен өмір сүрді. Киви өсіру сияқты жаңа егістер де аймаққа енгізілді.