Джон Джордж Николаи: Линкольннің хатшысы және тарихшысы
John George Nicolay
Жон Джордж Никола́й (1832-1901) – АҚШ президенті А. Линкольннің жеке хатшысы, тарихшы-биограф. «Авраам Линкольн» 10 томдық еңбегінің авторы. Бавариядан иммигрант.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс-американдық мемлекеттік қызметкер және жазушы (1832–1901)
German American civil servant and author (1832–1901)
Джон Джордж Николай (26 ақпан 1832 – 26 қыркүйек 1901) – Германияда туған американдық жазушы және дипломат, АҚШ президенті Авраам Линкольннің жеке хатшысы болған, кейіннен Авраам Линкольн: Тарих атты он томдық өмірбаянын бірлесіп жазған. Ол Николай әулетінің неміс тармағының мүшесі еді.
John George Nicolay (February 26, 1832 – September 26, 1901) was a German born American author and diplomat who served as private secretary to U. S. President Abraham Lincoln and later co authored Abraham Lincoln: A History, a ten volume biography of the 16th president. He was a member of the German branch of the Nicolay family.
Ерте өмір
Ол Бавария Корольдігінің Эссинген қаласында Иоганн Георг Николай болып дүниеге келді. 1838 жылы ол әкесімен бірге АҚШ-қа көшіп, Огайо штатының Цинциннати қаласында білім алды.
He was born Johann Georg Nicolai in Essingen, Kingdom of Bavaria. In 1838, he immigrated to the United States with his father and attended school in Cincinnati, Ohio.
Мансап
Николай Иллинойс штатына көшіп, Питсфилдте (Иллинойс штаты) Пайк округінің «Еркін баспасөз» газетін редакциялады және штаттың саяси аренасында ықпалды тұлғаға айналды. Содан кейін ол Иллинойс штатының мемлекеттік хатшысының көмекшісі болды. Осы лауазымда жүргенде ол Авраам Линкольнмен танысып, оның адал жақтасына айналды. 1861 жылы Линкольн Николайды жеке хатшысы етіп тағайындады, бұл оның жаңа әкімшілігінің алғашқы ресми қадамы болды. Николай Линкольн 1865 жылы қайтыс болғанға дейін осы қызметте тұрды. Линкольн екі рет Николайды Американың жергілікті халықтарымен жасалған келісімдерді тіркеуге жіберді. 1862 жылы ол Миннесотаға Санти Сиу көтерілісі салдарынан кешіктірілген Чиппева келісімшартына барды. Келесі жылы ол Колорадоға Уте келісімшартына сапар шекті. Ол өмірден озысымен бұрын Линкольн Николайды Франциядағы дипломатиялық қызметке тағайындады. Президенттің қазасынан кейін Николай Париждегі АҚШ консулы болды (1865–69). АҚШ-қа оралғаннан кейін ол біраз уақыт «Чикаго республикашыл» газетін редакциялады. Ол АҚШ Жоғарғы Сотының маршалы болды (1872–1887). 1881 жылы Николай «Көтерілістің басталуы» атты еңбегін жазды. Николай мен Джон Хей, Линкольннің көмекші хатшысы ретінде Николаймен бірге жұмыс істеген, «Авраам Линкольн: Тарих» еңбегін жазды. Ол 1886 жылдан 1890 жылға дейін «The Century Magazine» журналында бөлім-бөліммен жарияланды және (1890–94) 10 томдық кітап түрінде, сондай-ақ екі томдық Авраам Линкольннің толық шығармаларымен бірге басылды. Нәтижесінде шыққан өмірбаян Линкольн мен оның заманы туралы маңызды дереккөз болып табылады. Николай мен Хей Линкольннің шығармаларын 12 томдық жинақта (1905) жариялады. 1912 жылы Николайдың қызы Хелен Николай (1866–1954) «Авраам Линкольннің жеке ерекшеліктері» атты кітабын жариялады. Кітап Николай жинаған материалдардан құралған, бірақ ол Хеймен бірге жазған Линкольннің өмірбаяндық еңбегінде пайдалана алмаған материалдарға негізделген. Хелен Николай кітабының алғы сөзінде осы материалдарда «әртүрлі жазбалар, жекелеген жазбалар, жеке хаттар мен газеттен алынған үзінділер» бар екенін жазды. 1949 жылы Хелен Николай әкесінің өмірбаяндық еңбегін жариялады. Тарихшы Джошуа М. Зейц былай деп жазады: «Ең бастысы, Николай мен Хей жылдар бойы әсері өзгеретін, бірақ одан әрі зерттеулерге және талқылауларға негіз болатын шеберлік повесть құрды». Жазу процесінің басында Николай Роберт Тодд Линкольнге келесіні хабарлады: «Біз сіздің әкеңіз кабинетте жай ғана салмақ емес екенін есептейміз. Біз оның күшті және ұлы адамдардан тұратын кабинет құрғанын, оның сияқтылары тарихта сирек кездесетінін, және ол оларды ғана емес, басқа да жоғары лауазымды шенеуніктерді, әскери және азаматтық қызметкерлерді де, адамдарды жақсы біліп, ерік-жігерімен басқарғанын, бақылағанын, тежегенін және жұмыстан босатқанын көрсетуге ниеттіміз». Николай 1874 жылы қызы Хелен Николай жазған кітапта айтылғандай, Вашингтонның әдеби қоғамының негізін қалаушы мүшесі болды. Николай да, Хей де қоғамның ұзақ жылдар бойы мүшесі болды.
Nicolay moved to Illinois, where he edited the Pike County Free Press at Pittsfield, Illinois, and he became a political power in the state. Then he became assistant to the secretary of state of Illinois. While in this position, he met Abraham Lincoln and became his devoted adherent. In 1861, Lincoln appointed Nicolay as his private secretary, which was the first official act of his new administration. Nicolay served in this capacity until Lincoln's death in 1865. Twice Lincoln sent Nicolay to record treaties with Native Americans. In 1862 he went to Minnesota for a Chippewa treaty that was delayed because of the Santee Sioux uprising. The next year he traveled to Colorado for the Ute Treaty. Shortly before his assassination, Lincoln appointed Nicolay to a diplomatic post in France. After the death of the president, Nicolay became United States Consul at Paris, France (1865–69). For some time after his return to the United States, he edited the Chicago Republican. He was marshal of the United States Supreme Court (1872–1887). In 1881, Nicolay wrote The Outbreak of Rebellion. Nicolay and John Hay, who had worked with Nicolay as assistant secretary to Lincoln, collaborated on Abraham Lincoln: A History. It appeared in The Century Magazine serially from 1886 to 1890 and was issued (1890–94) in book form as 10 volumes, together with the two volume Complete Works of Abraham Lincoln. The resulting biography is a definitive resource on Lincoln and his times. Nicolay and Hay also edited Lincoln's Works in 12 volumes (1905). In 1912, Nicolay's daughter, Helen Nicolay (1866–1954), published Personal Traits of Abraham Lincoln. The book was based on envelopes of material that Nicolay had collected but been unable to use in the biography of Lincoln that he wrote with Hay. Helen Nicolay wrote in the preface to the book that the envelopes contained "miscellaneous notes, personal jottings, private letters, and newspaper clippings." In 1949, Helen Nicolay published a biography of her father. Historian Joshua M. Zeitz writes, "Above all, Nicolay and Hay created a master narrative whose influence would ebb and flow over the years but that continues to command serious scrutiny and engagement Early in the writing process, Nicolay assured Robert Todd Lincoln":
We hold that your father was something more than a mere make weight in the cabinet We want to show that he formed a cabinet of strong and great men—rarely equaled in any historical era—and that he held, guided, controlled, curbed and dismissed not only them but other high officers civilian and military, at will, with perfect knowledge of men. Nicolay was a founding member of the Literary Society of Washington in 1874, according to a book about the society written by his daughter Helen Nicolay. Both Nicolay and Hay were members of long standing in the society.
Өлім
Денсаулығының нашарлауы Николайды Жоғарғы сот маршалы қызметінен кетуге мәжбүр етті, және ол соңғы жылдары түрлі аурулардан қиналды. Ол қызы Хелен Николаймен бірге Вашингтондағы 212 B Street SE мекенжайындағы үйінде тұрды. 1901 жылдың 26 қыркүйегінде ол үйде, себебі нақты белгісіз жағдайда қайтыс болды. Ол қалалық Оук-Хилл зиратында жерленді.
Poor health had forced Nicolay to resign as Marshal of the Supreme Court, and he suffered from a wide range of ailments in his final years. He lived with his daughter Helen Nicolay at her home at 212 B Street SE in Washington, D. C. He died at home of unspecified causes on September 26, 1901. He was buried at Oak Hill Cemetery in the city.
Танымал мәдениетте
1974-1976 жылдары NBC телеарнасында көрсетілген Карл Сэндбургтің «Линкольн» телесериалында оны Майкл Кристофер сомдады. 1992 жылғы «Линкольн» деректі фильмінде неміс туған Николайдың дауысын австриялық актер Арнольд Шварценеггер жазды. 1988 жылғы NBC-нің Гор Видалдың кітабы негізінде түсірілген «Линкольн» мини-сериалында Николай рөлін актер Ричард Трэвис ойнады. Стивен Спилбергтің 2012 жылғы «Линкольн» фильмінде Николайды Джереми Стронг бейнеледі. 2017 жылғы «Геттисбургтік үнқатысу» деректі фильмінде Николай рөлін актер Уильям Фихтнер сомдады.
In the TV series Carl Sandburg's Lincoln, aired on NBC in 1974–1976, he was portrayed by Michael Cristofer. In the 1992 documentary Lincoln, the German born Nicolay is voiced by the Austrian born actor Arnold Schwarzenegger. In the 1988 NBC mini series Lincoln, based on Gore Vidal's book, Nicolay is portrayed by actor Richard Travis. In Steven Spielberg's 2012 film Lincoln, Nicolay is portrayed by Jeremy Strong. In the 2017 documentary film The Gettysburg Address, Nicolay is portrayed by actor William Fichtner.