Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Финляндиялық ұлы баяндаушы
Finnish lay preacher
Пааво Хейки Руотсалайнен (; туған аты - Пьахль Хенрик; 9 шілде 1777 – 27 қаңтар 1852) – Финляндиядағы жаңғырушылық діни қозғалыстың жетекшісі болған фин шаруасы және діндар уағызшы.
Paavo Heikki Ruotsalainen (; born Påhl Henrik; 9 July 1777 – 27 January 1852) was a Finnish farmer and lay preacher who became the leader of the revivalist Awakening religious movement in Finland.
Діни көзқарастар
Тольвенниемиде (қазір Лапинлахти құрамында) қарапайым шаруалардың үлкен ұлы ретінде дүниеге келді. Алты жасында алғашқы Библиясын алды. Діни сенімі нығайған кезде оны үш рет оқып шықты. Библия сөздерімен шұғылдануы салдарынан "ақымақ Пааво" деп аталды. Ювяскюльядағы дін қызметкері Якоб Хогман туралы естігенде, 1799 жылғы қысында 200 шақырым қашықтықты жаяу жүріп Jyväskylä қаласына жетті. Осы сапар оның діни өмірінің негізін қалады. Якоб Хогман "Каллис Хунаян Писара" ("Баланың таңдаулы бал тамшысы") атты жаңғырушылық рухани кітапшаның жақын оқырманы ретінде танымал болды. Ол Руотсалейнге кітаптың бір данасын сыйлады, ол Пааво үшін өмір бойы маңызды болды. Хогман Паавоға өте маңызды бір нәрсенің жетіспейтінін түсіндірді, сондықтан Хогман Паавоға:
Born in Tölvänniemi (now a part of Lapinlahti) as the oldest son of plain farmers, he received his first Bible at age six. At the time of his confirmation he had already read it three times. His preoccupation with the words of the Bible gained him the nickname foolish Paavo. When he heard about the lay pastor Jakob Högman in Jyväskylä, he immediately walked the 200 km to Jyväskylä in the winter of 1799. This visit laid the foundation of his religious life. Jakob Högman was known as an avid reader of a revivalist devotional booklet "Kallis Hunajan Pisara" ("The Choice Drop of Honey"). He gave Ruotsalainen a copy of the book which remained important to Paavo throughout his life. Högman illustrated to Paavo that there was one thing of utmost importance he was missing, so Högman said to Paavo:
Қайта өрлеуші қозғалысы
Руотсалайнен Финляндиядағы herännäisyys (Ояну) деп аталатын жаңғыру қозғалысының жетекшісі болды. Ол Финляндияны аралап, қозғалыстың басқа мүшелерімен, ең әйгілісі Остроботниядағы пасторлар Джонас Лагус және Нильс Густав Мальмбергпен кездесті. Ол барлығы шамамен 40 000 км жол жүрген, оның көп бөлігін жаяу өтті. Қозғалыс тараған сайын, шіркеу және мемлекеттік билік өкілдері одан алаңдады. 1838-1839 жылдары ол сотқа тартылып, айыппұл төледі, бірақ бұл қозғалысты тоқтатуға мүмкін болмады.
Ruotsalainen became the leader of the revivalist movement called herännäisyys (Awakening) in Finland. He traveled around Finland to meet with other members of the movement, most notably pastors Jonas Lagus and Nils Gustav Malmberg in Ostrobothnia. It is estimated that he traveled 40,000 km altogether, most of it on foot. With the spreading of the movement, both church and state authorities became worried about it. In 1838 39 he was put on trial and fined, yet this could not stop the movement.
Өлім
Руотсалайнен 1852 жылдың 27 қаңтарында Нильсиада 74 жасында қайтыс болды.
Ruotsalainen died on 27 January 1852 in Nilsiä, aged 74.
Мәдениетте
1975 жылы Руотсалайнен Юнас Кокконеннің "Соңғы азғырулар" (фин тілінде Viimeiset kiusaukset) операсының сюжетіне алынды, және Deutsche Grammophon лейбелінде жазылған нұсқасы жарық көрді. Операның либреттосын осы аттас пьесаның авторы Лаури Кокконен жазған.
In 1975, Ruotsalainen became the subject of The Last Temptations (Viimeiset kiusaukset in Finnish), an opera by Joonas Kokkonen, with a recording in the Deutsche Grammophon label. The libretto of the opera was written by Lauri Kokkonen who had earlier written a play with the same title.