Кіріспе
Эдвин Карл Рохус Фрайхерр фон Мантеуффель (1809 жылғы 24 ақпан – 1885 жылғы 17 маусым) – пруссиялық генерал-фельдмаршал, Франко-пруссия соғысындағы жеңістерімен және 1879 жылдан өліміне дейін Эльзас-Лотарингияның бірінші рейхсштатгальтері (Reichsstatthalter) ретінде танымал.
Edwin Karl Rochus Freiherr von Manteuffel (24 February 180917 June 1885) was a Prussian Generalfeldmarschall noted for his victories in the Franco Prussian War, and the first Imperial Lieutenant (Reichsstatthalter) of Alsace–Lorraine from 1879 until his death.
Өмірбаян
Магдебург жоғары сотының президентінің ұлы Мантеуффель Дрезденде дүниеге келді және пруссиялық мемлекет қайраткері Отто фон Мантеуффельмен бірге өсті. 1827 жылы Берлиндегі гвардиялық атқыштар полкіне қабылданып, 1828 жылы офицер болды. Екі жыл бойы соғыс академиясында оқып, генерал фон Мюффлинг пен Пруссия ханзадасы Альберттің жеке көмекшісі болып қызмет еткеннен кейін, 1843 жылы капитан, ал 1848 жылы майор болды. Ол Фридрих Вильгельм IV-нің жеке көмекшісі болды. 1852 жылы подполковник, ал 1853 жылы полковник (және 5-ші улан полкінің командирі) болып тағайындалды. Мантеуффель Вена мен Санкт-Петербургке маңызды дипломатиялық миссиялармен жіберілді. 1857 жылы генерал-майор және пруссиялық әскери кабинеттің бастығы (ханның әскери кеңесшілері) болып тағайындалды. Ол ханзаданың армияны қайта ұйымдастыру жоспарларын ынталы түрде қолдады. 1861 жылы либералдық көшбасшы Карл Твестенге (1820-1870) дуэльде жарақат салғандықтан, оның үстінен парақша жарияланып, Мантеуффель қысқа мерзімге түрмеге қамалды. 1861 жылдың 18 қазанында Вильгельм I таққа отырған кезде генерал-лейтенант болып тағайындалды және 1864 жылғы Дания соғысында осы шенде белсенді қызмет етті. Содан кейін соғыс аяқталғаннан кейін Шлезвигтің азаматтық және әскери губернаторы болып тағайындалды. 1866 жылғы Австрия соғысында ол алдымен Гольштейнді басып алды, содан кейін Ганновер науқанында Фогель фон Фалькенштейннің басқаруындағы дивизияны басқарды, содан кейін шілдеде Фогельдің орнына Майн армиясының бас қолбасшысы болды. Мантеуффельдің сәтті науқаны Вюрцбургті басып алумен аяқталды және ол Pour le Mérite орденін алды. Алайда, 1860-шы жылдардағы саяси дағдарыстар кезінде оның монархистік саяси көзқарастары және римдік католик дініне деген берілгендігі либералды саясаткерлердің оны реакционер деп санауына себеп болды. Басқа армия командирлерінен айырмашылығы, оған қызметі үшін қаржылық сыйлық берілмеді. Содан кейін ол Санкт-Петербургке дипломатиялық миссиямен барды, онда ол құрметті қонақ ретінде қабылданды және Пруссияның Солтүстік Германиядағы үстемдігіне Ресейдің келісімін алды. Оралғаннан кейін 5-ші драгун полкінің құрметті полковнигі болып тағайындалды. 1866 жылы IX (Шлезвиг-Гольштейн) корпусының қолбасшысы болып тағайындалды. Бірақ бұрын Эльба герцогтықтарында азаматтық және әскери билікке ие болғандықтан, ол өзінің бұрынғы азаматтық бағыныстыларының біріне бағынуға дайын емес еді және бір жылға армиядан зейнетке шықты. Алайда, 1868 жылы Мантеуффель қайтадан әскери қызметке оралды және 1869 жылдың 18 қыркүйегінде Қызыл Бүркіт орденінің үлкен кресімен марапатталды. 1870-71 жылдардағы Франко-пруссия соғысында ол Штайнмецтің I корпусына қолбасшылық етті, Борни-Коломбей шайқасында және Нойсвилльде Базеннің шабуылын тойтарғанда ерекше көзге түсті. Қазан айында Штайнмецтің орнын басып, 1-ші армияның қолбасшысы болды, Амен шайқасында Жан Жозеф Фарреге қарсы жеңіске жетті және Руанды басып алды. Алайда, Пон-Нуайель мен Бапомдағы Файдербеге қарсы жеңіске жете алмады. 1871 жылдың қаңтарында ол жаңадан құрылған Оңтүстік армиясына қолбасшылық етті, ол қатты аязға қарамастан, Кот-д’Ор арқылы және Лангр үстіртінен өтіп, Бурбакидің Шығыс армиясын 80 000 адаммен қоршап алды және Понтарлье шайқасынан кейін Швейцария шекарасын кесіп өтуге мәжбүр етті, онда олар қарусыздандырылды. Оның алғашқы марапаты – Темір крестің үлкен кресі болды, ал бейбітшілік орнағаннан кейін ол Қара Бүркіт орденінің мүшесі болды. Оңтүстік армия таратылғаннан кейін Мантеуффель Екінші армияға қолбасшылық етті және 1871 жылдың маусымынан 1873 жылға дейін Францияда қалған оккупациялық армияға басшылық етті, қиын жағдайда үлкен тәжірибелілік танытты. Оккупация аяқталғаннан кейін император Мантеуффельді фельдмаршал шеніне көтерді және оған үлкен қаржылық көмек берді, сонымен бірге Ресейдің Александр II оған Сент-Андрей орденін берді. Осыдан кейін ол бірнеше дипломатиялық миссияларда жұмыс істеді, біраз уақыт Берлинде губернатор болып қызмет етті және 1879 жылы – көп айтылғандай, Бисмарк оны қауіпті қарсылас деп санағандықтан – оккупацияланған Эльзас-Лотарингияның императорлық лейтенанты болып тағайындалды. Ол Эльзас-Лотарингияда өте мейірімді, білімді адам және әділдігі кейбір үстем тұлғалармен жиі зәулімдікпен пайдаланған келісімшіл ретінде еске алынады. Landesausschuss (Эльзас-Лотарингияның аймақтық жиналысы) бірінші сессиясын ашып, Эльзас-Лотарингияға толық автономия беру ниетін білдірді, осылайша оны Германия империясының толыққанды штаты етіруді көздеді. Ол 1885 жылы Карлсбадта, Богемияда қайтыс болды, лауазымында болған күйінде, бірақ мақсатына жете алмады.