Кіріспе

Қызмет деңгейі туралы келісім (SLA) – қызмет көрсетуші мен клиент арасындағы ресми міндеттеме. Бұл қызметтің нақты аспектілері – сапасы, қолжетімділігі, жауапкершіліктері – қызмет көрсетуші мен қызметті пайдаланушы арасында келісіледі. SLA-ның ең көп таралған бөлігі – қызметтердің келісімшартта белгіленгендей клиентке ұсынылуы керек. Мысалы, интернет-провайдерлер мен телекоммуникациялық компаниялар клиенттермен жасасқан келісімшарттарында қызмет деңгейі туралы келісімдерді қосып, осы арқылы қызметтің деңгейін түсінікті тілмен анықтайды. Мұндай жағдайда SLA-да әдетте орташа еңбексіз жұмыс уақыты (MTBF), жөндеуге жұмсалатын орташа уақыт немесе қалпына келтіруге жұмсалатын орташа уақыт (MTTR) сияқты техникалық көрсеткіштер болады; ақауларды хабарлауға немесе төлемдер жасауға жауапты тарапты анықтау, сондай-ақ түрлі деректердің жылдамдығы, өткізу қабілеті, джиттер және басқа да өлшенетін деректер қарастырылады.

Ортақ өлшемдер

Қызмет деңгейі туралы келісім бірнеше өнімділік өлшемдерін қадағалай алады. Осы ретте, бұл өлшемдер қызмет деңгейі көрсеткіштері (SLI) деп аталады. Белгілі бір SLI-дің мақсаттық мәні қызмет деңгейінің мақсаты (SLO) деп аталады. Ақпараттық технологиялар қызметін басқаруда, байланыс орталығы немесе сервистік бюро жиі кездеседі. Мұндай жағдайларда SLA әдетте келесі SLI-лерді қамтиды:
Қоңырау тоқтату деңгейі: жауап күтіп тұрғанда үзілген қоңыраулардың пайызы. Тиісті SLO мынадай болуы мүмкін: соңғы 30 күндегі барлық қоңыраулардың тоқтату деңгейі 30%-дан кем болуы керек. ASA (Average Speed to Answer): Сервистік бюроның қоңырауға жауап беруге кеткен орташа уақыты (әдетте секундтармен өлшенеді). Тиісті SLO мынадай болуы мүмкін: соңғы 30 күндегі барлық қоңыраулардың ASA 20 секундтан кем болуы керек. TSF (Time Service Factor): Белгілі бір уақыт ішінде жауап берілген қоңыраулардың пайызы, мысалы, 20 секунд ішінде 80%. Тиісті SLO мынадай болуы мүмкін: соңғы 30 күндегі қоңыраулардың 90%-дан астамы 20 секунд ішінде жауап алуы керек. FCR (First Call Resolution): Контакт-орталықтың агенттерінің клиенттің сұрағын немесе мәселесін алғашқы қоңырау немесе байланыс кезінде шешу қабілетін өлшейтін көрсеткіш. Тиісті SLO мынадай болуы мүмкін: соңғы 30 күндегі барлық жағдайлардың FCR 75%-дан жоғары болуы керек. TAT (Turn Around Time): Белгілі бір тапсырманы аяқтауға кеткен уақыт. TRT (жалпы шешу уақыты): Белгілі бір тапсырманы аяқтауға кеткен жалпы уақыт. MTTR (Mean Time To Recover): Қызмет тоқтағаннан кейін қалпына келтіруге кеткен уақыт. Жұмыс істеу уақыты да жиі қолданылатын көрсеткіш, әсіресе ортақ хостинг, виртуалды жеке серверлер және арнайы серверлер сияқты деректер қызметтері үшін. Әдеттегі келісімдерге желінің жұмыс істеу уақытының пайызы, қуаттың жұмыс істеу уақыты, жоспарлы техникалық жөндеулердің саны және т.б. кіреді. Көптеген SLA-лар IT-қызметтеріне қолданылған кезде ITIL талаптарына сәйкес келеді.

Негізгі интернет-провайдерлер

Интернет желісінің негізгі қызмет провайдерінің (немесе желілік қызмет провайдерінің) өзінің веб-сайтында қызмет деңгейі келісімін (SLA) нақты көрсетуі жиі кездеседі. АҚШ-тың 1996 жылғы телекоммуникациялар заңы компаниялардың міндетті түрде SLA-ға ие болуын талап етпейді, бірақ 251 және 252-баптарында компанияларға осыны істеуге құқықтық негіз береді. Мысалы, 252(c)(1) бабы ("Келіссөздер жүргізу міндеті") бойынша, жергілікті телефон операторлары (ILEC) қайта сату және құбырларға қол жеткізу сияқты мәселелер бойынша жақсы ниетпен келіссөздер жүргізуге міндетті. 5G сияқты жаңа технологиялар желі операторларына жаңа қиындықтар әкеледі. Қысқартылған SLA талаптары мен клиенттердің күту деңгейі жоғарылағандықтан, мәселелерді шешуге әсер еткен абоненттерге сәйкес басымдық берілуі керек.

5G кесу

5G желілік кесу технологиясы енгізілгенімен, жоғары сапалы SLA деңгейін қамтамасыз ету және қызметтерді жылдам монетизациялау үшін 5G кесінділерін толық көру қажеттігі маңызды болып табылады.

Тұрақты желілер

Тұрақты желі абоненттері үшін қызметтерді модельдеу SLA-ны тиімді бақылау және орындалуын қамтамасыз етудің ең қолайлы жолдарының бірі болып табылады.

WSLA

Веб-қызмет деңгейі туралы келісім (WSLA) – веб-қызметтердің қызмет деңгейі туралы келісімдерге сәйкестігін бақылау стандарты. Ол авторларға веб-қызметтер қолданбасымен байланысты өнімділік көрсеткіштерін, қажетті өнімділік мақсаттарын және өнімділік талаптарға жетпеген жағдайда атқарылуы тиіс әрекеттерді анықтауға мүмкіндік береді. WSLA тілінің ерекшелігінің 1.0 нұсқасы 2001 жылы IBM компаниясымен жарияланды.

Бұлтты есептеу

Бұлттық есептеудің негізгі артықшылығы – ортақ ресурстар болып табылады, олар ортақ инфрақұрылымдық ортаның өзіндік ерекшеліктерімен қамтамасыз етіледі. Осылайша, SLA-лар (қызмет деңгейі келісімдері) бұлттық ортаны қамтиды және қызмет провайдерлері тарапынан клиенттік емес, қызметке негізделген келісімдер ретінде ұсынылады. Бұлттық өнімділікті өлшеу, бақылау және есеп беру соңғы пайдаланушының тәжірибесіне немесе ресурстарды пайдалану мүмкіндігіне негізделеді. SLA-ларға қатысты бұлттық есептеудің кемшілігі – ортаның күрделілігіне байланысты қызметтің тоқтатылу себебін анықтаудағы қиындық. Қолданбалар арнайы аппараттық құралдардан бұлтқа көшірілген кезде, олар классикалық орналымдарға қарағанда одан да жоғары талаптарға сай қызмет деңгейіне қол жеткізуі керек. Бұлттық қызметтерге арналған SLA-лар деректер орталығының сипаттамаларына және соңғы уақытта желінің сипаттамаларына (көру үшін операторлық бұлтқа қараңыз) назар аударады, бұл ұштан-ұшқа SLA-ларды қолдауға мүмкіндік береді. Кез келген SLA басқару стратегиясы екі ерекшеленетін кезеңді қамтиды: келісімшартты келісу және оның орындалуын нақты уақытта бақылау. Осылайша, SLA басқару SLA келісімшартының анықтамасын қамтиды: QoS параметрлері бар негізгі схема; SLA келіссөздері; SLA мониторингі; SLA бұзушылықтарын анықтау; және анықталған саясаттарға сәйкес SLA-ны сақтау. Басты мәселе – желі, бұлт немесе SOA аралық бағдарламалық құралына қызметтерді ұсынатын және пайдаланатын тараптар арасында келіссөздер жүргізуге қабілетті жаңа қабатты құру. Мысалы, Еуроодақ қаржыландырған 7-ші аяқтамалық бағдарлама бойынша SLA@SOI зерттеу жобасы, сервистік инфрақұрылым және бұлттық есептеулердегі көп деңгейлі, көп провайдерлік SLA аспектілерін зерттейді, ал VISION Cloud жобасы мазмұнға бағытталған SLA-лар бойынша нәтижелер ұсынды. FP7 IRMOS сондай-ақ клиенттік талаптар мен бұлт провайдерлерінің ресурстарды басқару механизмдері арасындағы алшақтықты жою үшін қосымша деңгейдегі SLA шарттарын ресурсқа негізделген атрибуттарға аудару аспектілерін зерттеді. Еуропалық комиссия SLA саласындағы (спецификациядан бастап бақылау, басқару және орындауды қамтамасыз етуге дейін) түрлі зерттеу жобаларының қорытындысын ұсынды.

Аутсорсинг

Аутсорсинг – ұйымның жауапкершілігін жеткізушіге жүктеу. Бұл жаңа тәртіп бір немесе бірнеше қызмет деңгейі келісімшарттарын (SLA) қамтитын шарт арқылы басқарылады. Шартта қаржылық санкциялар және SLA көрсеткіштері тұрақты түрде орындалмаған жағдайда шартты тоқтату құқығы қарастырылуы мүмкін. SLA-ларды белгілеу, бақылау және басқару – аутсорсингтік қарым-қатынасты басқару (ORM) саласының маңызды бөлігі. Нақты SLA-лар әдетте аутсорсинг шартының бір бөлігі ретінде алдын ала келісіледі және аутсорсингті басқарудың негізгі құралы ретінде қолданылады. Бағдарламалық құралдарды әзірлеуде, бағдарламалық құралдар сапасы стандарттарына және CISQ сияқты бейтарап ұйымдар берген ұсынымдарға сәйкес, бағдарламалық құралдарды аутсорсингке беру шарттарына арнайы SLA-лар қолданылуы мүмкін. CISQ бұл тақырып бойынша көптеген зерттеулер жариялаған (мысалы, «SLA-ларда бағдарламалық құралдарды өлшеуді қолдану») және олар көпшілікке қолжетімді.