Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Химиялық синтездің түрі
Type of chemical synthesis
Семисинтез немесе ішінара химиялық синтез – табиғи көздерден (мысалы, микроорганизмдердің жасушаларынан немесе өсімдік материалдарынан) бөліп алынған химиялық қосылыстарды бастапқы материал ретінде пайдаланып, ерекше химиялық және емдік қасиеттері бар жаңа қосылыстарды өндіруге арналған химиялық синтездің бір түрі. Жаңа қосылыстар көбінесе жоғары молекулалық салмаққа немесе күрделі молекулалық құрылымға ие, қарапайым бастапқы материалдардан толық синтез арқылы алынғандарға қарағанда одан да күрделі. Семисинтез – көптеген дәрілерді толық синтезден арзанға дайындауға мүмкіндік береді, себебі оған азырақ химиялық қадамдар қажет.
Semisynthesis, or partial chemical synthesis, is a type of chemical synthesis that uses chemical compounds isolated from natural sources (such as microbial cell cultures or plant material) as the starting materials to produce novel compounds with distinct chemical and medicinal properties. The novel compounds generally have a high molecular weight or a complex molecular structure, more so than those produced by total synthesis from simple starting materials. Semisynthesis is a means of preparing many medicines more cheaply than by total synthesis since fewer chemical steps are necessary.
Шолу
[[Сурет: Семисинтездік таксоль. Паклитакселдің жартылай синтезі. 10-деацетилбаккатин III-ні оқшаулау арқылы басталатын, қысқа сериялы қадамдармен паклитакселдің қажетті жанама тізбегі мен ацетил тобын орнату. Толық синтез бен жартылай синтез арасында нақты шекара жоқ, олар қолданылатын инженерлік синтез деңгейімен ерекшеленеді. Көптеген күрделі немесе нәзік функционалдық топтары бар тауарлық прекурсор молекулаларын қарапайым прекурсорлардан дайындауға қарағанда организмнен алу тәжірибеде арзан. Сондықтан, қажетті прекурсор молекуласы тым күрделі, тым қымбат немесе толық синтез арқылы өндіруге тым қиын болған жағдайда жартылай синтез әдістері қолданылады. Жартылай синтездің практикалық қолданылу мысалдарына хлортетрациклин антибиотигін оқшаулаудың маңызды жағдайы, сондай-ақ тетрациклин, доксициклин және тигециклин сияқты жаңа антибиотиктердің жартылай синтезі жатады. Басқа мысалдар: Taxus baccata (Еуропалық қабыс) инелерінен оқшауланған 10-деацетилбаккатиннен паклитакселді алғашқы коммерциялық өндіріс, саңырауқұлақ мәдениеттерінен оқшауланған эрготаминнен ЛСД дайындау және табиғи артемизининнен малярияға қарсы артеметердің жартылай синтезі. Синтетикалық химия саласы дамыған сайын, кейбір түрлендірулер арзанға немесе оңайға түседі, соның салдарынан жартылай синтетикалық жолдың экономикалық тиімділігі төмендеуі мүмкін.
[[Image:Semisynthese taxol. svg|thumb|right|400px|alt=|Semisynthesis of paclitaxel. Installation of the necessary side chain and acetyl group of paclitaxel by a short series of steps, starting from isolated 10 deacetylbaccatine III. While there is no hard and fast division between total synthesis and semisynthesis, which rather differ in the degree of engineered synthesis that is used, many commodity precursor molecules with complex or fragile functional groups are much cheaper in practice to extract from an organism than to prepare from simple precursors only. Hence, methods of semisynthesis are applied when a needed precursor molecule is too structurally complex, too costly, or too difficult to produce by total synthesis. Examples of practical application of the use of semisynthesis include in the groundbreaking historic case of the isolation of the antibiotic chlortetracycline and the semisyntheses of the further novel antibiotics tetracycline, doxycycline, and tigecycline. Further examples of semisynthesis include the early commercial production of the anti cancer agent paclitaxel from 10 deacetylbaccatin isolated from the needles of Taxus baccata (European yew), the preparation of LSD from ergotamine isolated from fungal cultures of ergot, and the semisynthesis of the antimalarial drug artemether from naturally occurring artemisinin. As the field of synthetic chemistry advances, certain transformations become cheaper or easier, and the economics of a semisynthetic route may become less favorable.