Аполлодот I: Индо-грек патшасының тарихы мен монеталары
Apollodotus I
Аполлодот I – б.з.д. 180-160 ж.ж. үкім сүрген грек-үнді патшасы. Тахиладан Синд және Гуджаратқа дейін билік еткен, монеталары көп таралған. Гректердің Үндістандағы кеңеюі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аполлодот I (грекше: Ἀπολλόδοτος Α΄ ὁ Σωτήρ) Пракрит тіліндегі Харошти жазуымен: махараджаса апаладатаса тратараса) б.з.д. 180-160 жылдар аралығында немесе б.з.д. 174-165 жылдар аралығында (бірінші мерзімді Осмунд Бопеараччи мен Р. С. Синьор, екінші мерзімді Бопеараччи анықтаған) Индо-грек патшалығының батыс және оңтүстік бөліктерін, Пәнджабтағы Таксиладан бастап Сінд және мүмкін Гуджарат аймақтарын басқарған Индо-грек патшасы.
Apollodotus I (Greek: Ἀπολλόδοτος Α΄ ὁ Σωτήρ) Prakrit in the Kharoshti script: maharajasa apaladatasa tratarasa) was an Indo Greek king between 180 BC and 160 BC or between 174 and 165 BC (first dating Osmund Bopearachchi and R. C. Senior, second dating Boperachchi) who ruled the western and southern parts of the Indo Greek kingdom, from Taxila in Punjab to the areas of Sindh and possibly Gujarat.
Ақша шығару
Аполлодоттың монеталары, Менеандрдың монеталарымен бірге, Индо-грек патшаларының ең көп таралғандарының бірі болып табылады. Олар негізінен Пәнджаб, Синд және Гуджарат провинцияларында кездеседі, бұл Үндістандағы Индо-гректердің кеңеюінің оңтүстік шегін көрсетеді. Бұл туралы біздің заманымыздың I ғасырында жазылған «Периплус» атты, Үнді мұхитындағы сауда туралы құжатта айтылады. Онда Гуджараттағы Баригаза (Бхарух) стратегиялық портындағы гректердің іздері (қасиетті орындар, казармалар, құдықтар, монеталар) сипатталған. Страбон (XI) Паталенаны (Инд дельтасы аймағын) жаулап алуды да баяндайды. Синд оның билігіне өткен болуы мүмкін, бірақ Аполлодоттың Сатаваханалар билік еткен Гуджаратқа жеткені белгісіз. Аполлодот көптеген екі тілді үнді стандартты шаршы монеталарды да шығарды. Патшалық атаудан басқа, монеталарда бейнеленген жануарлардың нақты мағынасы белгісіз. Киелі піл Таксила қаласының символы болуы мүмкін, немесе Будданың анасы, Майя патшайымының түсінде көріп, құрсағына кірген ақ пілдің символы болуы мүмкін, бұл оны буддизмнің символына айналдырады – Индо-грек аймақтарының негізгі діндерінің бірі. Сол сияқты, монетаның артындағы қасиетті бұқа, Пушкалавати қаласының символы немесе Шиваның бейнесі болуы мүмкін, осылайша ол сол кездегі тағы бір маңызды дін – индуизмнің символына айналады. Бұқа көбінесе тік тұрған күйде бейнеленеді, бұл оның Шиваның бейнесі ретінде түсіндірілуін күшейтеді. Бұл пілдің діни символ ретіндегі мағынасын да нығайтады. Фушеге сәйкес, бұқа Будданың тууының символы болып табылады, өйткені ол буддалар Весак деп атаған Вайкаха (сәуір-мамыр) айында, Тоқты шоқжұлдызының белгісімен, толық ай кезінде болған. Будданың ағартуы мен дүниеден өтуі де Тоқтының толық айында орын алған.
The coinage of Apollodotus is, together with that of Menander, one of the most abundant of the Indo Greek kings. It is found mainly in the provinces of Punjab, Sindh and Gujarat, indicating the southern limit of the Indo Greek expansion in India. This is also suggested by the Periplus, a 1st century AD document on trade in the Indian Ocean, which describes the remnants of Greek presence (shrines, barracks, wells, coinage) in the strategic port of Barygaza (Bharuch) in Gujarat. Strabo (XI) also describes the occupation of Patalene (Indus Delta country). While Sindh may have come under his possession, it is not known whether Apollodotus advanced to Gujarat, where the Satavahanas ruled. Apollodotus also issued a great number of bilingual Indian standard square coins. Besides the usual royal title, the exact significance of the animals depicted on the coins is unclear. The sacred elephant may be the symbol of the city of Taxila, or possibly the symbol of the white elephant who reputedly entered the womb of the mother of the Buddha, Queen Maya, in a dream, which would make it a symbol of Buddhism, one of the main religions of the Indo Greek territories. Similarly, the sacred bull on the reverse may be a symbol of a city (Pushkhalavati), or a depiction of Shiva, making it a symbol of Hinduism, the other major religion at that time. The bull is often represented in a clearly erectile state, which reinforces its interpretation as a representation of Shiva. Conversely, this also reinforces the interpretation of the elephant as a religious symbol. Alternatively, the Bull, according to Foucher, represents the birth of the Buddha, as it happened during the month of Vaicakha (April–May), known to Buddhists as Vesak, under the zodiacal sign of the Taurus, during the full moon. The enlightenment and passing of the Buddha also occurred during the Taurus full moon.
Буддистік және индуистік символика
Олардың дизайны ақырында жеңілдетілмес бұрын, король Аполлодоттың алғашқы монеталарының кейбіреуі пілді буддалық символикамен тікелей байланыстырады, мысалы, жарты ай немесе жұлдызбен (чайтия символы) көтерілген ступа төбесі (доға тәрізді төбе символы) – мұндай символика Маури империясының монеталарында, Таксиланың көптеген жергілікті монеталарында және кейінірек Кунинда патшалығының монеталарында да кездеседі. Осы байланыс кейінірек Зейонис немесе Вима Кадфис монеталарында да сақталды. Аполлодот күміс монеталары үшін әртүрлі стандарттарды сынап көрді, соңында ғасырлар бойы қолданылған аттика стандартынан жеңіл стандартқа тоқтады, бірақ кейінгі билеушілер көбінесе Аполлодоттың күміс монеталарының көпшілігіндегідей шаршы (көбінесе үнді) пішінге қарағанда дөңгелек монеталарды соқты. Ол сонымен қатар Аполлон/үш аяқты тұғыр бейнесі бар көптеген қола монеталар шығарды, олар да ғасырлар бойы қайталанып тұрды.
Before their design was eventually simplified, some of the earlier coins of king Apollodotus directly associate the elephant with Buddhist symbolism, such as the stupa hill (arched hill symbol) surmounted by a crescent or a star (the Chaitya symbol), also seen, for example on the coins of the Mauryan Empire, many local coins of Taxila or those of the later Kuninda kingdom. The same association was made later on coins of Zeionises or Vima Kadphises. Apollodotus experimented with different coin standards for his silver, until he settled for a standard lighter than the Attic which would prevail for centuries, though later rulers usually struck round coins instead of the square (typically Indian) shape of most of Apollodotus' silver. He issued a number of bronzes with Apollo/tripod, that also were repeated for centuries.
Бактриялық монеталар
Аполлодот Бактрияға экспорттау мақсатындағы шағын көлемдегі, бір тілді аттикалық тетрадрахмалардың да сериясын шығарды. Осы монеталар үшін Аполлодот I бактриялық монета соққыштарын (келаторларды) шақырып, патшаның македониялық каусия деп аталатын бас киіміндегі қарт адам бейнесін шығарды. Монетаның екінші жағында Нике ұстаған Паллас Афина бейнесі салынған, бұл мотив Діадох Лисимахтан бері кең таралған грек-эллинистік стильде жасалған. Осы монеталарда ол ешқандай атау қолданбады.
Apollodotus also issued a small series of monolingual Attic tetradrachms, intended for export into Bactria. For these, Apollodotus I clearly used Bactrian celators to strike a realistic portrait of the king as an aged man in the Macedonian hat called kausia, with a reverse of sitting Pallas Athene holding Nike, a common Hellenistic motif introduced by the Diadoch Lysimachus. On these coins, he used no epithet.