Көне Римде қолданылған аса (as) монетасы туралы мақала. Қоладан жасалған, содан кейін мыстан құйылған бұл монета республика мен империя дәуірінде кең таралған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қола және кейіннен мыс монетасы ежелгі Римде қолданылған.
Bronze and later copper coin used in Ancient Rome
Асс (assēs), кейде ассарий (assarius, грекше: ἀσσάριον, assárion) – Рим Республикасы және Рим империясы кезінде қолданылған қола және кейіннен мыс монета.
The as (: assēs), occasionally assarius (: assarii, rendered into Greek as ἀσσάριον, assárion), was a bronze, and later copper, coin used during the Roman Republic and Roman Empire.
Республика дәуіріндегі ақша
Римдіктер грек монеталарын пайдалануды біріншіде қола құймалармен, содан кейін аэс груд деп аталатын дискілермен алмастырды. Осылай аталған жүйе шамамен б.з.д. 280 жылы Рим Республикасы кезінде үлкен құйылған қола монета ретінде енгізілді. Астың келесі бөлшектері де шығарылды: бес, семис, квинкункс, триенс, квадранс, секстанс, унция (сонымен қатар, бұл жалпы салмақ бірлігі) және семунция, сондай-ақ астың еселіктері – дупондий (2), сестерций (2) және трессис (3). Ас шамамен жетпіс жыл бойы құйма монета ретінде шығарылғаннан кейін, оның салмағы бірнеше кезеңде азайтылды, сосын секстанталь ас енгізілді (яғни, ол фунттың алтыдан бір бөлігіне тең болды). Осы шамада күміс монета – денарий де пайда болды. Бұрынғы римдік күміс монеталар оңтүстік Италияда және Адриатика арқылы қолданылуын жеңілдеткен грек салмақ стандарттары бойынша соғылған, бірақ енді барлық римдік монеталар римдік салмақ стандарттарымен жасалды. Денарий немесе «ондық» бастапқыда он ассқа бағаланған, бірақ шамамен б.з.д. 140 жылы ол он алты ассқа қайта бағаланды. Мұның Пуника соғыстарын қаржыландыру нәтижесі болғаны айтылады. Республика кезінде ас монетаның бетінде Янус бюсті, ал артқы жағында галераның мұрты бейнеленген. Ас бастапқыда либральдық, содан кейін төмендетілген либральдық салмақ стандарты бойынша шығарылды. Салмағы азайған сайын, Республиканың қола монеталары құюдан соғуға көшті. Кейбір кезеңдерде ас монеталары мүлдем шығарылмады.
The Romans replaced the usage of Greek coins, first by bronze ingots, then by disks known as the aes rude. The system thus named as was introduced in ca. 280 BC as a large cast bronze coin during the Roman Republic. The following fractions of the as were also produced: the [[bes (coin) , semis , [[Quincunx (Roman coin) , triens , quadrans , [[sextans (coin) , [[uncia (coin) (, also a common weight unit), and semuncia , as well as multiples of the as, the dupondius (2), sestertius (2), and tressis (3). After the as had been issued as a cast coin for about seventy years, and its weight had been reduced in several stages, a sextantal as was introduced (meaning that it weighed one sixth of a pound). At about the same time a silver coin, the denarius, was also introduced. Earlier Roman silver coins had been struck on the Greek weight standards that facilitated their use in southern Italy and across the Adriatic, but all Roman coins were now on a Roman weight standard. The denarius, or 'tenner', was at first tariffed at ten assēs, but in about 140 BC it was retariffed at sixteen assēs. This is said to have been a result of financing the Punic Wars. During the Republic, the as featured the bust of Janus on the obverse, and the prow of a galley on the reverse. The as was originally produced on the libral and then the reduced libral weight standard. As the weight decreased, the bronze coinage of the Republic switched from being cast to being struck. During certain periods, no asses were produced at all.
Император дәуіріндегі ақша
23 жылғы Августтың ақша реформасынан кейін, ас қызғылт таза мыстан (бронзаның орнына) соғылды, ал сестерций немесе "екі жарымдық" (бастапқыда 2,5 ас, бірақ енді төрт ас) және дупондий (2 ас) нумизматтар орихалкум деп атаған қоланың алтын түсті қорытпасынан жасалды. Ас 3 ғасырға дейін соғыла берді. Бұл Рим империясы кезінде тұрақты түрде шығарылатын ең төмен құнға ие монета болды, жарты ас және квадранттар сирек шығарылып, кейін Марк Аврелийдің билігінен кейін мүлдем тоқтатылды. Соңғы ас шамамен 270-275 жылдары Аврелиан және Диоклетианның билігінің басында соғылған.
Following the coinage reform of Augustus in 23 BC, the as was struck in reddish pure copper (instead of bronze), and the sestertius or 'two and a halfer' (originally 2.5 asses, but now four asses) and the dupondius (2 asses) were produced in a golden colored alloy of bronze known by numismatists as orichalcum. The as continued to be produced until the 3rd century AD. It was the lowest valued coin regularly issued during the Roman Empire, with semis and quadrans being produced infrequently, and then not at all sometime after the reign of Marcus Aurelius. The last as seems to have been produced by Aurelian between 270 and 275 and at the beginning of the reign of Diocletian.
Византиялық монеталар
Ассарион, грекше атауымен ассарион, император Андроник II Палеолог (1282-1328) тарапынан қайта құрылып, 14 ғасырдың бірінші жартысында көп мөлшерде соғылды. Бұл төмен сапалы, жалпақ мыс монета болды, салмағы шамамен 3-4 граммды құрады және заманауи Византия монеталарының ең төменгі номиналы болып табылды, алтын гиперпиронға 1:768 есебімен айырбасталатын. Ассариондағы суреттер жыл сайын өзгергендіктен, олардың үлгілерінде үлкен айырмашылықтар байқалады. 1367 жылы ассарионның орнына турнезион және фолларо деген екі басқа мыс номиналы енгізілді.
The as, under its Greek name assarion, was re established by the Emperor Andronikos II Palaiologos (r. 1282–1328) and minted in great quantities in the first half of the 14th century. It was a low quality flat copper coin, weighing ca. 3–4 grams and forming the lowest denomination of contemporary Byzantine coinage, being exchanged at 1:768 to the gold hyperpyron. It appears that the designs on the assarion changed annually, hence they display great variations. The assarion was replaced in 1367 by two other copper denominations, the tournesion and the follaro.