Кіріспе

Италиядағы саяси партия

Италиялық демократиялық социалистер (SDI) – Италиядағы социал-демократиялық саяси партия. Партия итальяндық социалистердің тікелей жалғасы және тарихи итальяндық социалистік партияның заңды мұрагері еді. Италиялық демократиялық социалистік партия және басқа шағын партиялармен бірге оған біріктірілді. Партияның ұзақ жылдар бойы басшысы Эмилия-Романьяның бұрынғы президенті Энрико Бозелли болды (1990–1993). 2007 жылы SDI, PSI-нің басқа да ұрпақтарымен бірігіп, қазіргі Италия социалистік партиясын құрды.

Алғашқы жылдар

SDI 1998 жылы итальяндық социалистердің (Энрико Бозелли, Роберто Виллетти және Оттавиано Дель Турко), итальяндық демократиялық социалистік партияның (Джан Франко Шиетрома және Джорджио Карта), Еңбек федерациясының бір бөлігі, социалистік партияның бір бөлігі (Уго Интини) және социалистік лиганың (Клаудио Мартелли және Бобо Кракси) бірігуімен құрылды. Ұлттық сахнаға алғаш рет шыққанда, 1999 жылы Италияда өткен Еуропалық парламент сайлауында SDI 2,2% дауыс жинап, екі еуропарламент депутатын сайлады. 1999 жылдың желтоқсанында SDI қысқа мерзімді орталықшыл одақ құрды ("The Clover" – «Көкек»), Республика үшін одақ және Италия Республикалық партиясымен бірге, ол 1999 жылдың желтоқсанында Д’Алема I кабинетінің құлауына себеп болды. SDI қайтадан орта-солшыл коалицияның «Зәйтүн ағашы» құрамына кірді және 2000 жылы бастапқыда «Демократия – бостандық» – «Дейзи» бірлескен тізіміне енгізуге ұсынылды, бірақ одақтағы христиандық бағытталған партиялар, әсіресе Италия халық партиясы бас тартты. 2001 жылғы Италиядағы жалпы сайлауда SDI «Күнбағыс» («The Sunflower») атты ерекше одақ құрды, ол «Жасылдар» федерациясымен бірге болды. Бірақ сайлаудан кейін саяси келіспеушіліктер және көңіл көншітпейтін сайлау нәтижесіне байланысты таратылды: дауыстардың 2,2% (1999 жылы екі партияның бірлескен нәтижесі 4,0% болған еді). 2004 жылы Италияда өткен Еуропалық парламент сайлауында «Зәйтүн ағашы» тізімі бойынша екі SDI депутаты сайланды.

Ұстадағы гүл

2001 жылы Клаудио Мартелли мен Бобо Кракси партиядан шығып, Джанни Де Михелиспен бірге Жаңа итальяндық социалистік партиясын (NPSI) құрды, ол оңшыл орталық коалициясының «Еркіндік үйі» бірлестігіне қосылды. 2004 жылы Джорджио Карта партиядан шығып, Италия демократиялық социалистік партиясын қайта құрды. 2005 жылы SDI итальяндық радикалдармен одақтасып, «Жұдырықтағы раушан» (RnP) сайлау тізімін құрды. 2006 жылы Клаудио Синьориленің Социалистік бірлігі SDI-ге қосылды, ал NPSI-дің бірқатар мүшелері, Донато Робилотта сияқты, Реформашы социалистерді құрып, тікелей RnP-ге қосылды. 2006 жылғы Италиядағы жалпы сайлауда RnP тізімі дауыстардың 2,6% ғана жинады, бұл одақтас болғанға дейінгі екі партияның көрсеткіштерінен әлдеқайда төмен болды. Себебі радикалдар солтүстіктегі өз бекіністеріндегі сайлаушыларын «Forza Italia» партиясына жоғалтты, ал социалистер оңтүстікте «Зәйтүн ағашы» партияларына ықпалын жоғалтты.

Социалистік партия

2007 жылдың сәуірінде партиялық съезде Бозелли барлық итальяндық социал-демократтарға және әсіресе ескі итальяндық социалистік партиясының қалдықтарына ашық социалистік құрылтай жиналысын ұсынды, ал Оттавиано Дель Турко Демократиялық партияға (ДП) SDI-дің кіруін қолдады. Бозелли 787 дауыстан 784-імен, 3 дауыс бұзушылықпен партия хатшысы болып қайта сайланды. Мамыр айында Дель Турко және оның фракциясы SDI-ден шығып, Реформалық альянсты құрды, ол ДП-ге бірікті. Бірнеше топ, соның ішінде Жаңа итальяндық социалистік партиясының көп бөлігі, «Итальяндық социалистер», «Демократия және социализм» және «Бесіндегі қызғалдақ» қауымдастығы SDI-мен күш біріктіруге келісті. Бұл 2007 жылдың 5 қазанында олардың бірігіп, біртұтас Социалистік партия құруымен болды, кейіннен 2009 жылдың 7 қазанында сол аттас тарихи партияны еске алу үшін Италия Социалистік партиясы деп аталды. Жаңа партия 2008 жылғы Италияның жалпы сайлауында 1,0% дауыс алып, парламентке өкіл жібермеді.