Кіріспе

Гавай корольдігінің королева-нұсқауы (1817–1870)

Калама Хакалелепони Капакухаили (1817 – 20 қыркүйек, 1870) – күйеуі Кауикеаули король Камехамеха III ретінде билік еткен кезде Гавай корольдігінің королева-нұсқауы болған. Ол Киелі кітаптағы Хазелелепони есімімен шақырылған Хаккалелепони крещениелік есімін қабылдады. Оның Калама есімі гавай тілінде "Шам" деген мағынаны білдіреді.

Ерте өмір

Ол Гонолулудегі Гавай флотының қолбасшысы болған Кона басшысы Найхекукуидің жалғыз баласы еді. Оның анасы – Чарльз Канаинаның кіші қарындасы, Иахуула басшысы. Канаина бұл баланың ханай (гавай асырап алу) ата-анасы болады.

Неке

Сол кездегі жас патша Камехамеха III-ге лайықты патшайым қажет болды. Көптеген дәстүрлі басшылар патша мен оның әпкесі Нахиенананың одақтасуын қалады, себебі Гавайи сарайының бастапқы кезінен бері мұндай әдет болған; алайда, үлкен саяси билікке ие болған христиан миссионерлері мен басшылар бұл ұсынысқа қарсы шығып, оны туысқандық қатынаста неке деп атады. Губернатор Джон Адамс Куакинидің қызы Қаманел жас, тегі және білімі жағынан ең қолайлы деп ұсынылды. Бірақ ол да жас кезінде қайтыс болды. 1832 жылы жас патша Каламаға ғашық болды. Бұл оның әпкесі Кинау мен көптеген жоғары басшыларды ашуландырды. Камехамеха III оны 1837 жылдың 14 ақпанында үйленді. Бұл оқиға Нахиенананың қайтысынан кейін бірнеше ай өткен соң болды.

Балалар

Калама мен Камехамеха III-нің екі баласы дүниеге келген соң көп ұзамай қайтыс болды. Екеуі де әкесінің құрметіне Кеавеавеулаокалани деп аталды. Кейіннен ол және Камехамеха III немерелері Александр Лихолихоны асырап алды, ол кейін Камехамеха IV болды. Ол сондай-ақ Аналеа Кеохокалоле мен Цезарь Капаакеаның қызы Каʻиминаʻауаоды да өз баласы ретінде қабылдады. Ол тіпті күйеуінің Джейн Лахилахи Янгтан болған ұлы Альберт Кукаʻилимоку Кунуиакеаны да асырап алды.

Кейінгі өмірі

Ол күйеуі Камехамеха III және немере інісі Камехамеха IV-тен кейін өмір сүріп, Гавайидің қара халымы ретінде танымал болды. Ол Камехамеха V патшалығында Гавайиге келген кезде ханзада Альфредпен кездесті. Ол өзінің мемлекеттік каретасында Ваикикиге, асырап алған ұлы Кунуиакеа және Мириам Ликиликпен бірге аттанды. Бұл кареталарды жүргізушілер патшалық қауырсыннан жасалған иық жамылғыларын киді, ал қызметшілер де сондай патшалық киіммен киінген. Бұл сол кездегі тарихтың ең сәнді оқиғаларының бірі саналды. Калама өз мүлкін тиімді басқарды, және қайтыс болған кезде Оаху аралының жел жағында 22 000 акр жерге ие болды. Ол мұрагерлік қалдырмай қайтыс болды, сондықтан оның ағасы Чарльз Канаина оның кең жерлері мен мүлкіне мұрагер деп жарияланды. 1925 жылы Гарольд К. Л. Касл Каилуадағы алғашқы тұрғын үйлер ауданын құрып, бұл жердің бұрынғы иесі болған королеваның құрметіне оны Калама деп атады. Калама жағажай паркі, бұрынғы Боэтчер иелігі, 1978 жылы қалалық паркқа айналды және 2002 жылы тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілді.