Кіріспе
Увс (/uː//s//, //uː//v//z/; , ; , ) – Моңғолияның 21 аймағының бірі. Ол елдің солтүстік-батысында, ұлттық астана Улан-Батордан шалқары орналасқан. Оның орталығы Улангом қаласы, теңіз деңгейінен жоғары орналасқан. Аймақ атауы Моңғолияның ең ірі көлі – Увс көлінің атымен байланысты.
Uvs (/uː//s//, //uː//v//z/; , ; , ), is one of the 21 aimags (provinces) of Mongolia. It is located in the west of the country, away from the national capital Ulaanbaatar. Its capital is Ulaangom which lies above sea level. The province is named after Mongolia’s biggest lake, Uvs Lake.
География
Бұл өлкедегі даланың бір бөлігі ЮНЕСКО-ның Әлемдік мұра тізіміне енген Убсунур ойпаты ретінде қорғалады. Солтүстікте провинция Ресеймен шекаралас, ал шығыс шекарасы Увс және Завхан провинциялары арасында жатыр. Оңтүстік және батыс жағынан Ховд және Баян-Өлгий провинцияларымен шектеседі. Провинция елдің жалпы аумағының 4,45 пайызын құрайды. Провинцияның жалпы аумағының алпыс пайызы таулы климаттық аймаққа, ал қырық пайызы Гобі жартылай шөліне тиесілі.
Халық саны
Бұл аймақта ежелден-ақ моңғолдар мен олардың арғы тектілері өмір сүрген. Қазіргі уақытта халықтың 42,3%-ы дорбет, 34,2%-ы байид және 13,6%-ы халха. Сонымен қатар, бұл провинцияда көптеген тува, хотон және қазақтар да тұрады. 2014 жылдың соңында осы провинцияда 20 719 шаңырау болды. Оның 7 476-сы Улаангом қаласында, 4 105-і сум орталықтарында, ал 9 138-і мал өсіруші шаңыраулар ретінде ауылдық жерлерде тұрды.
Тарих
1921 жылғы Моңғол революциясынан кейін үкімет Жуалы тау провинциясын (Чандмань уулын аймаг, Чандмань) құрды. Бұл провинцияға елдің батыс бөлігінің барлығы кірді. 1931 жылы ол Ховд және Дөрвөд аймақтарына бөлінді, соңғысы 1933 жылы Увс аймағы деп қайта аталды.