Кіріспе

1957 жылы 6 шілдеде Батыс Берлиннің Ханза ауданында Халықаралық құрылыс көрмесі (Интербау) ашылды. Паркте орналасқан "Интербау" көрмесі 14 елден келген ең көрнекті батыс сәулетшілерінің әртүрлі жобаларын ұсынды. Бұл көрме батыстың өркендеу құндылықтары мен ой-пікір еркіндігінің символы болды, онда биік және төмен ғимараттар ландшафт пен жасыл желекпен үйлесімді түрде бірігіп кеткен.

Тарихи дерек

Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында Берлин одақтастар тарапынан ауыр бомбалауға ұшырады. Қаланың маңызды бөлігі қиратылды. Ханса ауданы да осының құрбаны болды. Кейбір сарапшылар қала инфрақұрылымының бөліктерін жаңадан салудың орнына, қалпына келтіріп сақтауға болатынын айтты. Нацистік Германия жеңілгеннен кейін, АҚШ, Франция және Ұлыбритания батыс секторларын бақылады, ал шығыс Совет Одағының ықпалында болды. Шығыс және Батыс Берлиннің екеуінде де тұрғын үй тапшылығы күшті болды. Бір қысқа мерзімге екі сектор бірлесіп жұмыс істеуге және қаланы қайта құруға тырысты. Алайда, әлемдік саясат үстемдік етті және қала екіге бөлінді. Шығыс және Батыс Берлин қаланың қайта құрылуын өздерінің құндылықтары мен өмір салтының артықшылығын көрсету мүмкіндігі ретінде қарастырды. LEX IBA атты жаңа заң бұрынғы құрылыс нормаларына қарамастан жоспарлау мен жобалауға рұқсат берді. Шығыс Берлинде Сталиналле, ал Батыс Берлинде Интербау құрылыстары бой көтерді. Интербау адамдар үшін және адамдармен жасалған жоба болды. Құрылыс және тұрғын үй істері жөніндегі сенатор Рольф Шведлердің айтуынша, "Бұл жағдайда заманауи адамның қажеттіліктері мен талаптары толық ескерілуі тиіс". Сталиналледен айырмашылығы, Интербау ғимараттары әртүрлі түстермен ерекшеленді. Пәтерлердің ішкі жабдықталуы ұқсас болғанымен, сыртқы пішіндері бірегей болды.

Сәулетшілер

50-ден астам сәулетші, әлемнің түкпір-түкпірінен (Шығыс Еуропадағы Кеңес отарлауындағы аумақтарды қоспағанда), қатысты. Көптеген елдерден сәулетшілерді шақыру арқылы Батыс Берлин Интербаудың тек неміс емес, көпмәдениетті, әлемнің шабыт көзі екенін көрсетті. Интербауда жұмыс істеген белгілі сәулетшілердің арасында Ле Корбюзье, Оскар Нимейер, Арне Якобсен, Альвар Аалто және Вальтер Гропиус болды. Архитектурадан өзге, ландшафт дизайнына да ерекше назар аударылды. Вальтер Россоу басшылығымен Интербау "жасыл мегаполистегі адамдар" атты көзқарасын жүзеге асыру үшін мұқият және біріктірілген ландшафт дизайнына мұқтаж болды. 1955 жылы, көрме ашылуға екі жыл қалғанда, Россоудың "Ганзавиерттегі жасыл кеңістіктер" атты мақаласында Интербауды абаттандыру жоспары жарияланды. 1956 жылы Интербаудың жасыл кеңістіктерінде жұмыс басталды.

Белгілі сәулетшілердің үлестері

601 пәтерлік кешен және қосымша ыңғайлылықтардың арасында бес ғимарат ерекше көзге түседі. Бұл ғимараттарға Оскар Нимейер Хаус, Уолтер Гропиус Хаус, Альвар Аалто Хаус, Корбюзьерхаус және Конгресс-холл жатады. Уолтер Гропиус үйін Уолтер Гропиус пен Уилс Эберт жобалаған. Құрылымда балкон мен кіреберістерде жарқын түстердің айқын элементтері бар. Балкондар ғимарат бойында шахмат тәрізді орналасқан. Үйдің өзі тар жақтары бар ішкі қисық құрылым. Интербаудағы көптеген басқа ғимараттар сияқты, Гропиус пен Эберт жобасы тұрғын аймақ пен саябақ арасында көзге көрінбейтін шекараны қамтамасыз етуді көздеген. Корбюзьерхаус Миландық Unite d'Habitation тұрғын үйін қайта жасау мақсатымен салынған. Бұл ғимарат «қала ішінде қала» болуы тиіс еді. Алайда, оның үлкен көлемі қысқа уақыт ішінде әңгімеге себеп болды. Басқа ғимараттардан өзгеше, Корбюзьерхауста 530 пәтер мен 17 қабат бар. Бразилиялық белгілі сәулетші жасаған Оскар Нимейер Хауста көгілдір және сары балкондары бар 78 пәтер орналасқан. Ғимарат V пішіндес бетон тіреулермен нығайтылған. Интербаудағы көптеген басқа ғимараттар сияқты, пәтерлік кешен терезелермен қапталған, бұл табиғатты адамдардың үйлеріне кіргізеді. Альвар Аалто Хаус, фин сәулетшісінің жобасы бойынша салынған, сегіз қабаттан тұрады және 78 пәтерді қамтиды. Табиғатты үйге жақындату үшін әр пәтерде кең веранда бар. Ғимараттың барлық жағында терезелер қарастырылған. Сонымен қатар, ғимарат батысқа қарай иіліп, шығысқа қарай ашылады, бұл барлық пәтерлерге табиғи жарық түсуіне мүмкіндік береді. Конгресс-холл, сондай-ақ Әлемдік мәдениеттер үйі деп те аталады, американдық сәулетші Хью Стаббинс тарапынан АҚШ-тың сыйы ретінде жобаланған. Ғимарат жасанды төбеге орналастырылған, осылайша оны Шығыс Берлинден көруге болады. Көрме аяқталғаннан кейін Конгресс-холл Берлин қаласына сыйлық ретінде тапсырылды. Бұл ғимарат халықаралық заманауи өнерді талқылау орталығы ретінде қызмет етті, назар Еуропадан тыс мәдениеттер мен қоғамдарға аударылды. Айықсызда, 1980 жылдың 21 мамырында құрылым құлап кетті. Кейіннен ғимарат бастапқы стилінде қайта жаңартылды.

Интербау бүгінде

60 жыл өткен соң, "Интербау" енді батыстың еркіндік құндылықтарын тарату миссиясын қолдамайды. Бұл көрме – модернизмнің маңызды мысалы, тұрғын кеңістікке табиғатты табысты енгізудің сәтті жолы. Жекелеген ғимараттар танымал болғанымен, тұтас алғандағы қоғам және танымал сәулетшілердің жемісті ынтымақтастығы осы деңгейде танылмаған. Тұрғын аймақ болғанына қарамастан, ол туризм мен зерттеулер үшін ашық.