АҚШ Армиясының «Ауа және Құрлық шайқасы» стратегиясы

Кіріспе

АҚШ армиясының стратегиялық тұжырымдамасы (1982 – 1990 жылдардың соңы) AirLand Battle видео ойыны. AirLand Battle 1982 жылдан 1990 жылдардың соңына дейін АҚШ армиясының Еуропалық соғыс доктринасының негізін құраған жалпы тұжырымдамалық база болды. AirLand Battle құрлық күштерінің агрессивті маневрлік қорғаныс ретінде әрекет етуімен және жаудың алдыңғы шебіндегі күштерін азықтандыратын артқы эшалонға шабуыл жасайтын әуе күштерінің тығыз үйлестірілуіне баса мән берді. AirLand Battle 1976 жылғы "Белсенді қорғаныс" доктринасын алмастырды, ал 2001 жылы "Толық спектрлі операциялар" доктринасымен ауыстырылды.

ДеПуй реформалары мен белсенді қорғаныс

Блицкригтің және оған ұқсас әскери доктриналардың негізгі идеясы – шабуылшының қорғаушыларға қарағанда жергілікті басымдыққа ие болу үшін күштерін шектеулі учаскеде жасырын шоғырландыруы, содан кейін күтпеген шабуыл жасап, жарылым жасау, және осы жарылымды жылдам пайдаланып, қарсыластың тыл аймақтарына қауіп төндіріп, бүкіл қорғаныс жүйесін шайқау болып табылды.

Әдеттегі соғыс

Вьетнам соғысы аяқталуымен, АҚШ әскері өз ұйымдамасын және құрылымын зерттеуге кірісті, оны нақты қақтығыстарға орай бейімдеудің жолдарын іздеді. 1973 жылы генерал Уильям Э. ДеПуйдің басшылығымен АҚШ Армиясының Оқу және Доктриналық Командалығы (TRADOC) осы мәселелерді зерттеп, әскер күштері үшін жаңа доктриналар жасау мақсатымен құрылды. TRADOC болашақ қақтығыстардың екі басты мүмкіндігі бар екенін анықтады: Еуропадағы ірі бронетехникалық қақтығыс немесе әлемнің басқа аймақтарындағы негізінен жаяу әскерімен жүргізілетін шайқас. Соңғы мүмкіндік жылдам таралу күштерінің құрылуына, ал кейіннен АҚШ Орталық Командованиесінің (CENTCOM) құрылуына әкелді. Алғашқысы Варшава шартының үлкен сандық артықшылығын, әсіресе мерзімілі қызметтен бас тартуды ескере отырып, қиындық тудырды.

Жедел соғыс, алдыңғы қорғаныс

1973 жылы Йом-Киппур соғысы басталғанда, ол конвенциялық қарулардың, әсіресе танкке қарсы басқарылатын зымыранның (ATGM) жаңа қауіптілігін көрсетті. Танктердің жаңа әлсіздігі және жаяу әскердің қорғаныс күшінің артуы АҚШ армиясындағы ойлардың өзгеруіне алып келді – Еуропадағы соғысты конвенциялық қарулармен жеңуге болады деген тұжырымға. Жаңа қаруларға әсерленген ДеПюі ауыр дивизияларды олардың өрттік күшін күрт арттыратын қарулармен қайта жарақтандыру процесін бастады. ДеПюінің пікірінше, өрттік күш соншалықты артқан, соғыс дерлік бірден, алғашқы бірнеше ірі шайқастарда шешілетін болар еді. «АҚШ армиясы ең алдымен келесі соғыстың бірінші шайқасында жеңіске жетуге дайындалуы керек» делінген нұсқауда. Тыладан келген күштер жоспарланған алып шайқастарға қатысу үшін жеткілікті жылдамдықпен алға жылжуға мүмкіндік таппағандықтан, барлығы майдан жебіне мүмкіндігінше жақын орналасуы керек болды. Нәтижесінде, АҚШ және одақтас күштерінің басым бөлігін Шығыс және Батыс Германия арасындағы шекараға жақындатқан жаңа ұрыс алаңы ұйымдастырылды, бұл «Алдыңғы Қорғаныс» деп аталды. АҚШ-тан келген күштердің күшеюінің үлесі шағын болғандықтан, соғыс «қалай келсең, солай қатыс» сипатында болды. Басты соғыс танкы және шабуылдық тікұшақ – өте үйлесімді қару-жарақ жүйелері, олардың жылдамдығы, өрттік күші және сақталу қабілетін барынша пайдалану үшін шабуылдық принциптерді қолдану арқылы тиімді қолданылады. Басты соғыс танкы мен шабуылдық тікұшақтың екі өлшемді жылжу мүмкіндіктері мен өзара толықтыратын өрттік сипаттамалары қажетті және соғыс алаңындағы тиімді айырбасқа қол жеткізу қабілетін арттырады. Шабуылдық тікұшақпен толықтырылған басты соғыс танкы, көрер болашақта бронетехникаға қарсы шешуші қару жүйесі болып қала береді. FM 100-5 нұсқасының 1976 жылғы жаңа басылымынан кейін бірден туған мәселе – жаудың тылдағы резервтік күштерімен қалай күресу керек болды. АҚШ алғашқы шайқаста жеңіске жете алатын, бірақ көп ұзамай екінші, толыққанды резервтік күшпен кездесетін жағдай туындауы мүмкін еді. Бұл мәселенің шешімі бірден табылмады. «Белсенді қорғаныс» доктринасын сынап қарағанда, осы доктринаны қолдансаңыз, «әрқашан жеңілесіз» деген қорытындыға келді. Әскери тарихшы Гвинн Дайер де қорғаныс стратегиясын әскери тұрғыдан дұрыс емес деп сынады, себебі тереңдемелі қорғаныс доктринасы Батыс Германия үшін саяси жағынан қабылдауға болмайтын деп есептелді, өйткені бұл елдің көп бөлігі Варшава шартының күштері тарапынан басып алынуы мүмкін еді, оларды тоқтатудан бұрын. Саяси келісімнің нәтижесінде Варшава шартының күштерінің біріккен шабуылы олардың сандық артық конвенциялық күштерімен жұмсақ қорғаныс аймағын оңай бұзуы мүмкін еді, бұл НАТО-ны оған қарсы тұру үшін тактикалық ядролық қаруды қолдануға мәжбүр ететін еді, бұл соғысты толыққанды жаһандық ядролық соғысқа дейін жеткізуі мүмкін еді. Сонымен қатар, бұл доктрина Варшава шарты тарапынан қауіпті саясат ретінде қарастырылды, олар НАТО-ның агрессивті түрде тереңдемелі қорғаныс жүргізуінен қорқып, бұл Совет аумағында қорғаныс буферлік аймағын құру үшін Варшава шартын басып алуға әкелуі мүмкін еді, бұл Совет шабуылын болдырмау үшін қажетті еді, осылайша Варшава шартының күштері алғашқы шабуылдық қимыл жасауға шешім қабылдауы мүмкін еді, осы шабуылдан қашу үшін, соның салдарынан соғыс қаупі артады.

When the Yom Kippur War broke out in 1973, it demonstrated a new lethality of conventional weapons, especially the anti tank guided missile (ATGM). The new vulnerability of tanks, combined with the improved defensive power of the infantry, led to a revolution of thought within the US Army—that a war in Europe was winnable with conventional weapons. Impressed by the new weapons, DePuy started the process of re arming the heavy divisions with weapons that would dramatically improve their firepower. In DePuy's view, firepower had increased so much that war would be won or lost almost immediately, in the first few massive battles. As Field Manual 100 5 noted, "The US Army must above all else, prepare to win the first battle of the next war." Since forces from the rear could not move forward quickly enough to take part in the titanic battles being envisioned, everyone had to be placed as close to the front lines as possible. The result was a new battlefield organization that moved the vast majority of US and allied forces much closer to the border between East and West Germany, in what became known as "Forward Defense". As reinforcements from the US could play only a minor role, the war was a "come as you are" affair. The main battle tank and attack helicopter are highly compatible weapons systems that are best employed using offensive principles where their mobility, firepower, and survivability can be optimized. The bi dimensional mobility capabilities and overlapping firepower characteristics of the main battle tank and attack helicopter are desirable and enhance the ability to achieve a favorable exchange ratio on the battlefield. The main battle tank, complemented by the attack helicopter, will remain a decisive antiarmor weapons system for the foreseeable future. One problem that was noted soon after the introduction of the 1976 version of FM 100 5 was how to deal with the enemy's reserve forces in the rear. There was the possibility that the US could win the first battle, only to meet a second unattrited reserve force soon after. A solution to this problem was not immediately forthcoming. The results of war gaming the Active Defense doctrine was that by using this doctrine "you would lose every time." Military historian Gwynne Dyer also criticized the defence strategy as militarily senseless, used only because an effective defense in depth doctrine was considered politically unacceptable to West Germany since that would mean much of the country would have been overrun by Warsaw Pact forces in an invasion before they could be stopped. As a result of the political compromise, a concerted Warsaw Pact invasion would likely have been able to break through the thin defensive zone with their numerically superior conventional forces easily, which would have soon forced NATO to resort to tactical nuclear weapons to counter it, which would have likely escalated the war to a full scale global nuclear war. Furthermore, the doctrine was considered by the Warsaw Pact to be a threatening policy, which they feared would have meant an inverted in depth defence by NATO in an aggressive fashion which could have entailed invading the Warsaw Pact as a pre emptive move to create the defensive buffer zone in Soviet territory necessary to prevent a Soviet incursion, thus increasing the possibility that Warsaw Pact forces could have decided to make the first aggressive move themselves to forgo that attack, thus increasing the risk of war.

Қақтығыстың үлгілері

1976 жылы полковник Джон Бойд «Конфликт үлгілері» атты зерттеуін ұсынды, онда қарсыластың «көру-бағыттау-шешім қабылдау-әрекет ету уақыт циклы немесе тізбегін» бұзуға қабіл болған бірқатар тарихи кездесулер қарастырылған. Оның сөзіне сүйенсек, бұл оларды «белгісіз (болжамсыз) етіп көрсетеді, соның салдарынан шатасу мен тәртіпсіздік тудырады». Оның осындай әрекеттің басты мысалы – Блицкриг, онда жоғары жылдамдықтағы күштер шағын учаскелерге тез шоғырландырылып, содан кейін майданның бойымен бірнеше бірдей шабуылдар жасауға бағытталды. Блицкригтің мақсаты – қарсыласты тікелей шайқасқа түсірмей, үздіксіз маневрлік шайқасқа мәжбүр ету, мықты қорғалған аймақтарды айналып өтіп, олардың тылына ену болды. Жабдықтаудың үздіксіздігін қамтамасыз ету және қоршауға түспеу үшін қарсылас үздіксіз қорғаныс шебін қайта құруға тырысып, кері шегінуге мәжбүр болады. Зымырандық шабуылға қарсы тұрудың дәстүрлі тәсілі – оның қанатын шауып, оны нашар қорғалған бағыттарды іздеуге мәжбүр ету еді. Егер осы бұзу шабуылдары шабуыл бағытының екі жағынан да жасалса, зымырандық тобының майдандық ені тарылып, ақырында қысылып, маневрлеу қабілетін жоғалтады. Блицкригке қарсы күрестің классикалық мысалы – Арденн шайқасы, онда АҚШ әскерлері неміс зымырандық тобын бірнеше рет ішке қарай итеруге мәжбүр етті, соңында оны Мёз өзеніне жетпей тұрып тоқтатып қойды. Дегенмен, бұл тәсіл күштерді тереңде орналастыруды талап етті, ал Варшава шартының сандық артықшылығы Арденн шайқасындағы көрсеткіштерден өзгеше болды. Сонымен қатар, каналдық топтарды құрайтын төмен жылдамдықтағы күштердің шоғырлануы ядролық соққыға шақыруы мүмкін еді. Бойд Блицкригке тікелей қарсы тұрудың орнына «қарсы блиц» деп атаған нәрсені ұсынды, онда тең жылдамдықтағы күштердің шағын топтары шабуыл бағыттарын шауып, содан кейін соққы беру және қашу шабуылдарының тізбегімен келесі бағытқа көшеді. Алдыңғы шепті сақтау қажеттілігі болмады, ал шабуылдар қасақана бір нүктеден екінші нүктеге ауысып, тұншығып қалудан немесе тұтқынға түсуден сақтану үшін жасалды. Мақсат – блицтің маневрлеу қабілетін жоғалтуға мәжбүр ету емес, керісінше, оның қайда маневр жасауы керектігін түсіну қабілетін күңкіртету еді. Шабуылшы осы қарсы шабуылдардың қайсысы нақты қауіп төндіретінін білмейтін болады және олардың барлығына жауап беруге мәжбүр болады. Басты идея – «Жылдам темп пен әрекет етудің сұйықтығын және қарсы блиц ұрыс топтарының бірігуін күштерді жылдам ауыстырудың және әуе мен жер күштерін жылдам шоғырландырудың негізі ретінде пайдалану арқылы блиц шабуылын тойтару, қарсыластың қарсы тұру қабілетін жою үшін оны қоршау». Соғыс қару-жарақтан гөрі оларды басқару қабілетіне байланысты болды; АҚШ-тың басқару құрылымы кеңестік әріптестеріне қарағанда соғыс алаңындағы өзгерістерге жылдамрақ жауап бере алады деп сенді, кеңестік жоғары буын қолбасшылары көптеген шағын шаралардан түскен есептермен толысып, ымыраға келу қабілетін жоғалтады. Белсенді қорғаныс армия бөлімдерінің бір блоктан екіншісіне жылжуын, негізінен статикалық қорғаныстар сериясын қарастырса, қарсы блицте олар әлдеқайда жылдам болып, шектеулі шабуылдар сериясын жүргізеді. Тағы бір айырмашылық – резервтердің рөлі болды; белсенді қорғаныс кезінде олардың рөлі өте шектеулі болды, тіпті майдан резервтерінің де тікелей майданның алдына орналастырылуы күтілді, бірақ «Үлгілер» бойынша резервтер қайда және қашан қолжетімді болса, сол жерде және сол уақытта қолданылуы мүмкін еді және бастапқыда болған әскерлермен бірдей тиімді болатын. Бойдтың пікірінше, қақтығыстың барлық кезеңінде, соғыстың барлық кезеңінде бір шайқаста жеңіске жетуге тырысудың орнына, қақтығыстың тұрақты үлгісі мен позицияларды ауыстыру жалғаса алады. Бойд осы тұжырымдаманы ұсынған кезде Пентагонды жаңадан келгендер ескірген және өлі деп санаған күш топтары басқарып отырды. «Пентагон соғыстары» кітабында көрсетілгендей, Бойд және оған ұқсас адамдар «Реформа қозғалысын» құрып, қолданыстағы командалық тізбектерді жоюға және бүкіл қарулы күштерде жаңа қарулар мен тактикаларды енгізуге тырысты.

In 1976 Colonel John Boyd presented Patterns of Conflict, a study outlining a number of historical matchups in which the victor was able to disrupt the "observation orientation decision action time cycle or loop" of their enemy. This, he stated, made them "appear ambiguous (unpredictable) thereby generate confusion and disorder". His primary example of such action was the Blitzkrieg, where highly mobile forces were quickly concentrated at small points and then used to force a number of simultaneous thrusts through the front. Blitzkrieg aimed at forcing the enemy into a continuous battle of maneuver instead of an outright fight, bypassing any strongly defended areas and extending into their rear. To guarantee supply movement and avoid being encircled, the enemy is forced to retreat in an attempt to reform continuous defensive lines. The traditional method of dealing with an armored breakthrough was to pick away at its sides, forcing it to maneuver away to find less defended areas of advance. If these spoiling attacks can be set up on both sides of the route of attack, the armored spearhead is forced into an ever decreasing frontage, eventually being pinched off and losing the ability to maneuver. The classic example of a successful anti Blitzkrieg was during the Battle of the Bulge, where US units repeatedly forced the German spearhead inward, eventually pinching it off just short of the Meuse River. However, this approach required the forces to be deployed in depth, and the massive numerical superiority of the Warsaw Pact was the reverse of the numbers during the Bulge. Additionally, the concentration of low mobility forces that formed the channelizing groups would invite nuclear strikes. Instead of meeting the Blitzkrieg head on, Boyd suggested what he called the "counter blitz", where small groups of equally mobile forces would pick away at the lines of thrust and then move on to the next in a series of hit and run attacks. There was no necessity to retain any sort of front line, and the attacks deliberately moved from point to point to avoid being bogged down or getting trapped. The idea was not to force the blitz to lose its ability to maneuver, but instead upset its ability to understand where it should be maneuvering to—the attacker would have no idea which of these counteroffensives represented a real threat, and would have to respond to all of them. The key idea was to "Smash blitz offensive by inconspicuously using fast tempo/fluidity of action and cohesion of counter blitz combat teams as basis for shifting of forces and quick focus of air and ground effort to throttle momentum, shatter cohesion, and envelop blitz in order to destroy adversary's capacity to resist." The battle was less about the weapons than it was about the ability to command them; it was believed that the U. S.' devolved command structure would be able to react to changes on the battlefield more quickly than their Soviet counterparts, overwhelming the Soviets ability to maintain cohesion as their higher echelon commanders became overwhelmed with reports from so many small actions. Whereas Active Defense envisioned the Army units moving from one blocking position to another in a series of largely static defenses, in the counter blitz they would be far more mobile, conducting a series of limited offensives instead. Another difference was the role of the reserves; under Active Defense their role was very limited and even battlefield reserves were expected to be placed directly in the front, but under Patterns the reserves could be introduced where and when they became available, and be just as effective as the troops that had been there from the start. Boyd felt that the continual pattern of harassment and shifting positions could continue throughout a conflict, as opposed to attempting to win the entire war at the front in a single battle. When Boyd introduced the concept, the Pentagon was being led by power groups that new inductees considered hidebound and moribund. As illustrated in The Pentagon Wars, Boyd and like minded up and comers formed the "Reform Movement" and sought to overturn existing chains of command and introduce new weapons and tactics across the entire armed forces.

Ұрыс алаңы кеңейтілді

AirLand Battle эволюциясының басты қозғаушы күші, 1977 жылы DePuy-дан TRADOC-ты қабылдаған және Активті қорғанысты іске асырудағы негізгі күш болған генерал Донн А. Старри еді. Өзінің енгізілуінен бастап Старри жаудың резервтеріне қатысты мәселелерді шешуге тырысып, "кеңейтілген майдан" тұжырымдамасын жасады. Бұл бұрынғыдан гөрі күшті агрессивті стратегия болды, және Армиядан A-10 және AH-64 сияқты өз CAS шабуылдық ұшақтарын ұшыруды, сондай-ақ USAF-тың жоғары деңгейдегі мүмкіндіктерін жақсырақ үйлестіруді талап етті. Бұл HIMARS, Bradley IFV, M109 Paladin, Patriot зымырасы, M1 Abrams сияқты жаңа қарулардың пайда болуына әкелді. Командалық құрылымның майдан даласының уақыттық өлшемдерін ескеретінін қамтамасыз ету арқылы, олар осы мүмкіндіктер пайда болғанда оны тиімді пайдалануға жақсы дайындалатын болады.

FM 100-5 жоба

1976 жылы белсенді қорғаныс енгізілген кезде, ол Армияның ішінен де, сыртқы ықпалды азаматтық кеңесшілерден де сынға ұшырады. Осыны өз көзімен көрген Старри, мұндай жағдай екінші рет қайталанбауы үшін шаралар қабылдады. Осы шаралардың ең бастысы – 1981 жылы Форт Ливенворттың жаңа FM 100–5 жобасын брифингтер арқылы және кеңінен тарату арқылы тұжырымдаманың ерте таралуын қамтамасыз ету болды. Бұл ұсыныстар жақсы қабылдады, әсіресе оның жаңа шабуылдық бағыты, ол мына мәлімдемемен нақты қорытындыланды:

Саяси билік саяси мақсаттарға жету үшін әскери күштерді қолданғанда, әскери күштер бір нәрсені жеңуі керек – әйтпесе саяси билік саяси жеңіс үшін келіссөздер жүргізе алатын негіз болмайды. Сондықтан әскери операциялардың мақсаты тек жеңіліске ұшырауды болдырмау ғана емес, жеңіске жету болуы тиіс. AirLand Battle 1982 жылы АҚШ күштерінің, ал 1984 жылы НАТО күштерінің негізгі жоспары болды, бұл SACEUR генералы Бернард В. Роджерстің көмегімен мүмкін болды. Оны іске қосу үшін барлық әскери түрлердің C3I жабдықтарын жаңарту қажет болды, сондай-ақ жаңа C3I жүйелері өндіретін үлкен көлемдегі ақпаратты пайдалану үшін басқару және қолдау құрылымдарында да ұқсас өзгерістер енгізілді.

Танымал мәдениетте

"AirLand Battle" – "Wargame: European Escalation" ойынының жалғасы "Wargame: AirLand Battle" атауының бір бөлігі болып табылады. Ойын Суық соғыс кезеңінде өтеді, ол кезде AirLand Battle НАТО-ның маңызды стратегиясы еді. Ойыншы НАТО қолбасшысы немесе Варшава шартының генералы рөлінде қарсы одаққа қарсы әскери қақтығыстарға қатысады. Жалғасы бұрынғыдай тек құрлықтағы бөлімшелермен және тікұшақтармен ғана шектелмей, қанатты ұшақтарды да қамтиды.