Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гермей Сотер немесе Гермайос Сотер (Ἑρμαῖος ὁ Σωτήρ; эпитет "Құтқарушы" дегенді білдіреді) – Батыс Үнді-грек патшасы, Евкратидтер әулетінен шыққан. Ол Парoпамисад аймағындағы (қазіргі Ауғанстанның Кабул қаласының жанындағы Кавказ Александриясы болған) билік құрды. Бопеараччи Гермейді шамамен б.з.д. 90–70 жылдарға, ал Р.С. Синьор б.з.д. 95–80 жылдарға жатқызады.
Hermaeus Soter or Hermaios Soter (Ἑρμαῖος ὁ Σωτήρ; epithet means "the Saviour") was a Western Indo Greek king of the Eucratid Dynasty, who ruled the territory of Paropamisade in the Hindu Kush region, with his capital in Alexandria of the Caucasus (near today's Kabul, Afghanistan). Bopearachchi dates Hermaeus to c. 90–70 BCE and R. C. Senior to c. 95–80 BCE.
Өмірбаян
Ермей Филоксеннің немесе Диомедтің ізбасары болған сияқты, ал оның әйелі Каллиопа (Καλλιόπη) Филоксеннің қызы болуы мүмкін, Старшийдің пікірінше. Оның монеталарынан көрініп тұрғанындай, Гермейдің билеуі ұзақ және гүлденген, бірақ шамамен б.з.д. 70 жылы көрші Бактриядан келген Юэчжилер оның Парoпамисададағы грек мемлекетінің көп бөлігін басып алғанда аяқталды. Бопеараччидің сөзіне сүйенсек, бұл көшпелілер Кушандардың арғы тегі Юэчжилер болса, Старший оларды сақтар деп санайды. Кушан билеушісі Кужула Кадфис өзінің монеталарында Гермеймен байланыс орнатқан, мүмкін заңдылығын бекіту үшін, не болмаса алғашқы монеталарды соғу қиындықтарына байланысты. Қай жағдайда болса да, Юэчжи Кушандары гректермен мәдени байланысты біздің заманымыздың 3-шы ғасырына дейін сақтап келді. Гермейдің көшпелі билеушілер үшін маңыздылығын ескере отырып, Гермейдің өзі де жартылай көшпелі текті болуы мүмкін.
Hermaeus seems to have been successor of Philoxenus or Diomedes, and his wife Kalliope (Καλλιόπη) may have been a daughter of Philoxenus, according to Senior. Judging from his coins, Hermaeus' rule was long and prosperous, but came to an end when the Yuezhi, coming from neighbouring Bactria, overran most of his Greek kingdom in the Paropamisade around 70 BCE. According to Bopearachchi, these nomads were the Yuezhi, the ancestors of the Kushans, whereas Senior considers them Sakas. Kushan ruler Kujula Kadphises associated himself to Hermaeus on his coins, either in attempt to solidify legitimacy or due to the difficulties minting early coins. In any case, the Yuezhi Kushans preserved a close cultural interaction with the Greeks as late as the 3rd century CE. Given the importance of Hermaeus to the nomad rulers, it is possible that Hermaeus himself was partially of nomad origin.
Гермейдің монеталары
Гермей үш түрлі үнді күміс монеталарын шығарды. Бірінші түрінде диадемамен немесе кейде дулыға киген портрет бейнеленген, ал сыртқы жағында отырған Зевстің ізгі тілек тілеу қимылы көрсетілген. Гермей сондай-ақ, Бактрияға экспорттау үшін шығарылған осы типтегі сирек кездесетін аттикалық күміс тетрадрахмаларын шығарды. Екінші түр – Гермей мен оның ханышасы Каллиопаның бірлескен сериясы. Сыртқы жағы дәстүрлі Гермей форматынан ерекшеленеді, себебі ол патшаны шапшаң атқа мінген күйінде көрсетеді. "Шапшаң атқа мінген патша" – Гиппостратос сияқты Шығыс Пәнджабтағы замандас грек патшаларына тән ерекшелік, және бұл монета екі әулеттік желі арасындағы некелік одақты көрсетеді деген болжам бар. Дегенмен, Гермейдің нұсқасындағы атты әскер біршама өзгеше бейнеленген, ол скифтік ұзын садақпен қаруланған. Үшінші серияда портретсіз, бірінші серияның сыртқы жақтары біріктірілген. Гермей Зевс Митраның басын бейнелейтін және сыртқы жағында шапшаң ат суреттелген қола монеталар да шығарған.
Hermaeus issued Indian silver coins of three types. The first type has a diademed or sometimes helmeted portrait, with reverse of sitting Zeus making benediction gesture. Hermaeus also issued a rare series of Attic silver tetradrachms of this type, which were issued for export to Bactria. The second type was a joint series of Hermaeus with his queen Kalliope. The reverse departs from the traditional Hermaeus format, in that it shows the king on a prancing horse. The "king on a prancing horse" is characteristic of the contemporary Greek kings in the eastern Punjab such as Hippostratos, and it has been suggested that the coin represented a marital alliance between the two dynastic lines. The horseman on Hermaeus' version is however portrayed somewhat different, being equipped with a typical Scythian longbow. The third series combined the reverses of the first series, without portrait. Hermaeus also issued bronze coins with the head of Zeus Mithras and a prancing horse on the reverse.
Қытаймен байланыс
Ханшу шаптың 96А қытайлық тарихи жазбалары Гермеймен байланысты болуы мүмкін, бірақ бұл өте болжамды және жазбада көбінесе кейінірек Сака патшалары туралы айтылған. Хроникада, Гермей ретінде танылуы мүмкін патшаның, Үнді-Скифтік басқыншыларға қарсы қытайлардың қолдауын алғаны және оның патшалығының сол кезеңде Үнді-Гректердің жалпы құлдырауына қарамастан, кенеттен өркендеуге ие болғаны туралы айтылады. Қытай жазбалары Гермейдің билік мерзімін кейінірек көрсетеді, оның билігі шамамен б.з.б. 40 жылында аяқталған. Ханшуға сәйкес, 96А шап бойынша, Втуолау (Спалирис? ), Джибин (Кофен, Кабул аңғарының жоғарғы бөлігі) патшасы, бірнеше қытай елшілерін өлтірді. Патша қайтыс болғаннан кейін, оның ұлы (Спаладагамес) Қытайға сыйлықтармен елші жіберді. Қытайдың батыс Гансудағы шекаралық аймақтың қолбасшысы, генерал Вэнь Чжун, сүйемелдемемен бірге қайтып келді. Вутюлаоның ұлы Вэнь Чжунды өлтіруді жоспарлады. Вэнь Чжун бұл жоспарды білген соң, Инмофумен (Гермей? ), "Ронгку патшасының ұлы" (Йонака, гректер) одақтасты. Олар Джибинге шабуыл жасады (бәлкім, Юэчжилердің қолдауымен, Ханшу бойынша шамамен б.з.б. 100 жылдан бері қытайлармен одақтас болған) және Вутюлаоның ұлын өлтірді. Инмофу (Гермей?) кейін Қытай империясының вассалы ретінде Джибиннің патшасы болып тағайындалды және қытай мөрі мен инвеститура лентасын алды. Кейінірек Инмофу (Гермей?) өзі император Юандидің (б.з.б. 48–33) тұсында қытай елшілерін өлтіргені туралы жазылған, содан кейін ол Қытай сарайынан кешірім сұрау үшін елшілерді жіберді, бірақ оған мән берілмеді. Император Ченгдидің (б.з.б. 51–7) тұсында басқа елшілер жіберілді, бірақ олар қарапайым саудагерлер ретінде қабылданбады.
A Chinese historical record from the Hanshu Chap. 96A could possible be related to Hermaeus, even though this is very speculative and the record more likely refers to later Saka kings. The chronicle tells how a king who may possibly be identified as Hermaeus received the support of the Chinese against Indo Scythian occupants, and may explain why his kingdom was suddenly so prosperous despite the general decline of the Indo Greeks during the period. The Chinese records would put Hermaeus's dates later, with his reign ending around 40 BCE. According to the Hanshu, Chap. 96A, Wutoulao (Spalirises? ), king of Jibin (Kophen, upper Kabul Valley), killed some Chinese envoys. After the death of the king, his son (Spaladagames) sent an envoy to China with gifts. The Chinese general Wen Zhong, commander of the border area in western Gansu, accompanied the escort back. Wutoulao's son plotted to kill Wen Zhong. When Wen Zhong discovered the plot, he allied himself with Yinmofu (Hermaeus? ), "son of the king of Rongqu" (Yonaka, the Greeks). They attacked Jibin (possibly with the support of the Yuezhi, themselves allies of the Chinese since around 100 BCE according to the Hanshu) and killed Wutoulao's son. Yinmofu (Hermaeus?) was then installed as king of Jibin, as a vassal of the Chinese Empire, and receiving the Chinese seal and ribbon of investiture. Later Yinmofu (Hermaeus?) himself is recorded to have killed Chinese envoys in the reign of Emperor Yuandi (48–33 BCE), then sent envoys to apologize to the Chinese court, but he was disregarded. During the reign of Emperor Chengdi (51–7 BCE) other envoys were sent, but they were rejected as simple traders.
Индо-скифтер мен юэцхи басқыншыларының көшірмелері
Бұл оқиғалар гректер мен юэчжилер арасында одақ құруға бастау берген болуы мүмкін (мүмкін, тіпті династиялық одақ), юэчжилердің Гермеус билік еткеннен кейін неге үстемдікке ие болғанын, олардың Херайос сияқты билеушілерінің грек үлгісімен өте ұқсас монеталар шығарғанын, ал бірінші Кушан императоры Кужула Кадфис өзінің монеталарында Гермеуспен байланысын көрсеткенін, бұл тегін дәлелдеуге тырысқан билеушіге тән еді.
These events may have initiated an alliance between the Greeks and the Yuezhi (even possibly a dynastic alliance), explaining why the Yuezhi gained pre eminence after the reign of Hermaeus, why their rulers such as Heraios then minted coins in a way very faithful to the Greek type, and why the first Kushan emperor Kujula Kadphises associated himself with Hermaeus on his coins, in a way characteristic of a ruler asserting his pedigree.