Кіріспе
Германия парламентінің жоғарғы палатасы, 1919–1934
Веймар Республикасының Рейхсраты Германия парламентінің де-факто жоғарғы палатасы болды; төменгі палата халық сайлаған Рейхстаг еді. Рейхсрат мүшелері Германияның штаттық үкіметтері тарапынан ұлттық заңнама мен федералды деңгейдегі басқарудағы өз мүдделерін ұсыну үшін тағайындалды. Оның өкілеттіктері салыстырмалы түрде шектеулі болды, бұл оны Германия империясының Бундесратынан (1871–1918 жж.) әлдеқайда әлсіз етті. Рейхстаг қарауына заң жобаларын енгізе және ол қабылдаған заңдарға вето қоя алатын болды, бірақ ветоны жою мүмкіндігі де болды. Рейхсрат Рейх заңдарын басқару және іске асыруда да рөл атқарды. 1933 жылы нацистер билікті басып алғаннан кейін, олар барлық билікті, соның ішінде штаттардың билігін де орталықтандырды. Рейхсраттың атқаратын қызметі қалмады және ол 1934 жылдың 14 ақпанында заңмен таратылды.
Құрамы
Рейхсрат Германияның он сегіз мемлекетінің өкілдерінен құралды, олардың мүшелерін үкіметтері тағайындады. Веймар конституциясының 63-бабына сәйкес, "мемлекеттер Рейхсратта өз министрліктерінің мүшелері арқылы өкілдік етеді". Құрылтайшы мемлекеттердің өкілдерінің саны олардың халқына байланысты белгіленді. 61-бап әр мемлекетке кем дегенде бір дауыс, демек, бір мүше кепілдігін берді. Ірі мемлекеттерде бастапқыда әр миллион тұрғынға бір дауыс берілді. 1921 жылдың 24 наурызындағы рейхтік заң бұл көрсеткішті әр 700 000 тұрғынға дейін төмендетті және кем дегенде 350 000 тұрғыннан артық қалдық 700 000 тұрғынға теңестірілді. Ешбір мемлекеттің дауыс санының немесе мүшелерінің санының бестен екісінен асып кетуіне рұқсат етілмеді. Пруссия, оның халқы Рейхсрат дауыстарының алпыстан астам пайызын құрайтын болған, осы екі бестен бір шектеуге тап болған жалғыз мемлекет еді. Оның бұрынғы беделі 1921 жылдың 14 шілдесінде одан әрі әлсіреді, себебі 63-бапта сілтеме жасалған мемлекеттік заң бойынша, оның мүшелерінің жартысы мемлекеттік үкімет емес, пруссиялық провинциялардың қауымдастықтары тарапынан таңдалуға тиіс болды. Рейхсрат өз мүшелерінен комитеттер құра алатын. Тағайындалғандардың дауыс беру құқығы тең болды, бірақ ешбір мемлекет комитетте бір дауыстан артық дауыс бере алмайтын (62-бап). Рейхсрат ішінде әрбір мүше, сондай-ақ Рейх үкіметінің мүшелері ұсыныстар енгізе алатын; осы тұрғыдан алғанда, ол бұрынғы Бундесраттан ерекшеленді, онда Рейх үкіметінің бастамашылық құқығы болмаған. Ұсыныстар қарапайым көпшілік дауыспен қабылданды.
Құқықтар
Конституция Рейхсратқа салыстырмалы түрде аз өкілеттіктер берді. Ол: қарастыру үшін заң жобасын енгізуге құқылы болды, мұндай жағдайда Рейх үкіметі оған түсініктеме беруге құқылы еді. «Ұлттық заңнама» деген тақырып астындағы 68- және 69-баптарда мыналар айтылған:
<blockquote>68-бап: Заң жобаларын Ұлттық министрлік [Рейх үкіметі] немесе Рейхстаг мүшелері енгізеді. Ұлттық заңдарды Рейхстаг қабылдайды. 69-бап: Ұлттық министрліктің заң жобасын бастауы үшін Рейхсраттың келісімі қажет. Егер Ұлттық министрлік пен Рейхсрат келіспесе, Ұлттық министрлік заң жобасын енгізе алады, бірақ онымен бірге Рейхсраттың қарсы пікірін де ұсынуы тиіс. Егер Рейхсрат Ұлттық министрлік келіспеген заң жобасын қабылдаса, министрлік оны Рейхстагқа өз пікірін қоса отырып енгізуге міндетті. Рейхсраттың Германия империясының конституциясымен салыстырғанда әлсіреуі – Ваймар конституциясының жалпы алғанда орталықтандырылған сипатының бір бөлігі болып табылады, ол Рейхтің заң шығару өкілеттігін және штаттарға қадағалау құқығын едәуір кеңейтті. Конституциялық құқықта сол кезде қабылданған «Райхтың штаттарға билігі» және 1919/20 жылдардағы Қаржы министрі Маттиас Эрцбергердің ұлттық табыс салығын енгізген реформалары Германия Федеративтік Республикасының 1949 жылы күшіне енген конституциясына дейін құрамына кіретін штаттардың беделін едәуір әлсіретуге алып келді. Оның құрамы мен құзыреті жағынан Бундесрат Рейхсраттың үлгісіне сәйкес келеді. Рейхсратпен салыстырғанда, Федеративтік Республиканың Бундесраты оның мақұлдауын талап ететін заңдарға қатысты (Zustimmungsgesetze) күшті беделге ие, оған абсолютті вето құқығы бар, бірақ одан басқа заңдарға қатысты (Einspruchsgesetze) әлсіз. Бундесрат оларға вето қоя алады, бірақ Бундестаг қарапайым көпшілік дауыспен оны жоюға құқылы.
introduce a bill for consideration, in which case the Reich government was allowed to comment on it. Articles 68 and 69 under the heading 'National Legislation' state:
<blockquote>Article 68: Bills shall be introduced by the National Ministry [the Reich government], or by members of the Reichstag. National laws shall be enacted by the Reichstag. Article 69: The initiation of bills by the National Ministry shall require the consent of the Reichsrat. If the National Ministry and the Reichsrat fail to agree, the National Ministry may, nevertheless, introduce the bill, but must present therewith the dissenting opinion of the Reichsrat. If the Reichsrat passes a bill to which the National Ministry fails to assent, the Ministry must introduce such bill in the Reichstag accompanied by an expression of its views. The weakening of the Reichsrat in comparison to its position under the constitution of the German Empire is part of the generally more centralized nature of the Weimar Constitution, which significantly expanded the Reich's legislative authority and its supervisory rights over the states. The "sovereignty of the Reich over the states" that was then assumed in constitutional law, together with Finance Minister Matthias Erzberger's reforms of 1919/20 which introduced a national income tax, led to a significant weakening of the position of the constituent states that was not reversed until the constitution of the Federal Republic of Germany came into force in 1949. Its Bundesrat is modeled on the Reichsrat in its composition and competencies. Compared to the Reichsrat, the Bundesrat of the Federal Republic has a stronger position with regard to laws that require its approval (Zustimmungsgesetze), over which it has an absolute right of veto, but a weaker one with regard to laws that do not (Einspruchsgesetze). The Bundesrat can veto them, but the Bundestag can override with a simple majority.
Ұлттық социализмнің соңы
1933 жылы нацистер билікті басып алу кезінде Германия империясының мемлекеттері «Глихшлятунг» (нацистік идеологияны орнату) процесінен өтті. Пруссия 1932 жылғы Пруссия төңкерісі кезінде рейхс-канцлер Франц фон Папеннің басшылығымен үкімет тарапынан басып алынды. 1933 жылғы 28 ақпандағы Рейхстаг өрті туралы жарлығының негізінде жаңа нацистік режим барлық штаттарда тағайындалған рейхс-комиссарлар басқаратын үкіметтер құрды. Комиссарлар Рейхсрат мүшелерін тағайындағандықтан, нацистер тез арада көпшілікке ие болды, одан кейін Рейхстаг 1933 жылғы 24 наурызда қабылдаған «Толық өкілеттік беру туралы заңға» (Ermächtigungsgesetz) қол қойды. Бұл заң Гитлерге канцлер ретінде парламенттің қатысуынсыз заңдар шығаруға және оларды орындауға мүмкіндік берді. 1933 жылғы 31 наурыздағы «Рейхпен штаттарды үйлестіру туралы уақытша заң» штаттық парламенттердің ықпалын едәуір шектеді. 1934 жылғы 30 қаңтардағы «Рейхті қайта құру туралы заң» (Gesetz über den Neuaufbau des Reichs) штаттық парламенттерді таратып, штаттардың егемендік құқықтарын Рейхке берді. Заң конституцияға қатысты болғандықтан, сол кезде тек нацистік өкілдерден ғана тұратын Рейхсрат оны бекітуге тиіс болды. Ол 1934 жылғы 30 қаңтарда өткен соңғы отырысында осы туралы шешім қабылдады. Орталықтандырылған нацистік режимде штаттарды ұсынушы палатаға енді орын болмады.
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін
Германия Федеративтік Республикасында Бундесрат 1949 жылдан бері штаттарды өкілдік етеді. Бұрынғы Германия Демократиялық Республикасында (Шығыс Германия) 1949 жылдан 1958 жылға дейін Штаттар палатасы (Länderkammer) осы функцияны атқарды.