Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ж. Р. Р. Толкиннің "Орта Жер" атты фантастикалық әлеміндегі сиқыршы, "Жүзіктердің Иесі" кейіпкері.
Wizard in J. R. R. Tolkien's fictional Middle earth
The Lord of the Rings character
Радагаст Коңыр – Ж. Р. Р. Толкиннің мифологиясындағы ойдан туған кейіпкер. Ол Гандальфтың серігі әрі достасы, және "Хоббит", "Жүзіктердің Иесі", "Сильмариллион" және "Аяқталмаған әңгімелер" кітаптарында қысқаша айтылады. Толкиннің шығармаларындағы оның рөлі соншалықты шамалы болғандықтан, ол сюжеттік құрал ретінде сипатталған. Дегенмен, ол Гандальфтың одақтасы және сенімді досы болды, Гандальф оны "Хоббит" кітабында "туысы" деп атады. Ол сондай-ақ Беорн атты жануарға айнала алатын адаммен дос болды, және Гандальф оның көмегімен күмәнді Беорнға эльфтер мен хоббиттер тобын қабылдауға көндірді. "Жүзіктердің Достастығы" кітабында, Эльронд кеңесінде Гандальф Радагастпен бұрынғы кездесуі туралы айтады. Саруман Радагасты әдейі пайдаланып, Гандальфты Ортанк мұнарасына шақырып, оны тұтқынға алды. Ақыр соңында, Радагаст оны құтқаруға көмектесті, Сауронның әскерлерінің қозғалысы туралы хабармен Гвайхир атты орланды Ортанкқа жіберді. Гвайхир Гандальфтың мұнараның үстінде тұтқындалғанын көргенде, оны қауіпсіз жерге алып кетті. "Сильмариллион" кітабындағы "Қуат Сақиналары және Үшінші Дәуір" бөлімінде осы оқиғалар қысқаша баяндалып, Радагасттың "барлық құстар мен жануарлардың досы" болғаны айтылады.
Radagast the Brown is a fictional character in J. R. R. Tolkien's legendarium. A wizard and associate of Gandalf, he appears briefly in The Hobbit, The Lord of the Rings, The Silmarillion, and Unfinished Tales. His role in Tolkien's writings is so slight that it has been described as a plot device, However, he was an ally and confidant of Gandalf, who describes him in The Hobbit as his "cousin". He was also friends with the skin changer Beorn, something that Gandalf relied upon to get his party of Dwarves and a Hobbit accepted by a sceptical Beorn. In The Fellowship of the Ring, during the Council of Elrond, Gandalf tells of a previous encounter with Radagast. Radagast was unwittingly used by Saruman to lure Gandalf to his tower of Orthanc, where Gandalf was captured. Fortuitously, Radagast also helped rescue him by sending Gwaihir the eagle to Orthanc with news of the movements of Sauron's forces. When Gwaihir saw that Gandalf was imprisoned on the top of the tower he carried him off to safety. The Silmarillion briefly summarizes the same events in Of the Rings of Power and the Third Age, stating that Radagast was "the friend of all birds and beasts",
Этимологиясы мен шығу тегі
Фикциялық этимология бойынша, "Толықтырылмаған әңгімелердегі" "Истари" эссесінде Радагаст есімінің Адунай тілінде – Толкиннің ойдан шығарылған тілдерінің бірінде – "малға күтімші" деген мағынасы бар делінеді. Алайда, Кристофер Толкиннің айтуынша, оның әкесі бұл түбірді өзгертіп, Радагастты Гандальф пен Саруман сиқыршыларының аттарымен үйлестіруді жоспарлаған, оны Андуин аңғарларындағы халықтың ежелгі тілімен байланыстыру арқылы. Бұл жаңа байланысқа ешқандай баламалы мағына берілмеген, тіпті Толкин бұл есімнің "қазір нақты түсіндірілмейтінін" айтқан. Оның "Қоңыр" атауы оның қоңыр түсті тоғасына сілтеме жасайды; әрбір сиқыршының әртүрлі түсті плащтары болған. Толкиннің сиқыршысы осы славян дәстүрінің көрінісі болуы мүмкін, бұл Толкиннің шығармаларына әсер еткен көптеген әсерлердің арасында сирек кездесетін көз. Ол оны Гандальф, Саруман және Радагаст сиқыршылары туралы ойлауға бастады.
The in fiction etymology, according to the essay "The Istari" in Unfinished Tales, is that the name Radagast means "tender of beasts" in Adûnaic, another of Tolkien's fictional languages. However, Christopher Tolkien says that his father intended to change this derivation and bring Radagast in line with the other wizard names, Gandalf and Saruman, by associating it with the old language of the Men of the Vales of Anduin. No alternative meaning is provided with this new association; indeed, Tolkien stated that the name was "not now clearly interpretable". His title The Brown is simply a reference to his earth brown robes; each of the wizards had a cloak of a different colour. Tolkien's wizard may represent an echo of this Slavic tradition, a rare source among all the diverse influences on Tolkien's writings. and set him thinking about the wizards Gandalf, Saruman, and Radagast.
Түсіндірме
Радагаст өте қысқа көрінеді, сондықтан ол нағыз кейіпкер емес, Саруманның сатқындығын көрсету үшін қолданылған құрал ретінде сипатталған. Оның "формалар шебері және түстерді өзгертуші" екендігі, жануарлармен достығы, өсімдіктер туралы білімі оны шаманға ұқсатады. Ол Толкин жазбаларындағы "ең қызықты жұмбақтардың бірі" деп сипатталған; Саруманның сатқындығын ескере отырып, ол мен Гандальф Сауронға қарсы тұру үшін қол жетімді жалғыз екі сиқыршы, бірақ Радагаст Элрондтың шақыруына жауап бермейді. Толкин бір хатында Радагасттың сиқыршы міндетін тастап, жануарлар мен өсімдіктерге тым берілгенін жазған. Ол Радагасттың Саруман сияқты үлкен сәтсіздікке ұшырамағанын да айтқан. Алайда Кристофер Толкин Радагаст толық сәтсіздікке ұшырамауы мүмкін екенін атап өтті, өйткені ол Вала Яваннамен өсімдіктер мен жануарларды қорғау миссиясы үшін арнайы таңдалған. Бұл оның кітаптағы қысқа рөлінен әлдеқайда үлкен. Маккой Радагастты "Толкин суреттегендей, табиғатпен жанашырлық пен туыстық сезімге толы, Ассизидің Франциск ағасының Орта Жердегі нұсқасы" ретінде көргенін айтты. Маккойдың сөзіне қарағанда, Радагасттың ойы шашыраңқы болғанымен, ол "қақырықсыз батыр" болып шығады. Оның үйіне келетін болсақ, ағаш оның ішінде өсуге шешім қабылдаған, ал Радагаст ағашпен бірге өмір сүруге келіскен. Фильмде Радагаст Дол Гулдурға келген алғашқы сиқыршы, ол өзінің өмір сүріп жатқан орманда зұлым күштің пайда болғанын сезгеннен кейін. Ол құлаған қамалға Некроманттың (кейін Саурон екені анықталды) қоныс аударғанын біледі. Дол Гулдурда ол Ангмардың Сиқырлы патшасының рухымен және Некроманттың көлеңкесімен кездеседі, содан кейін Сиқырлы патшадан алынған Моргул қылысымен қашып құтылады. Радагасттың көлік құралы – үлкен қояндар тартқан сана, бұл фильмдегі жаңа идея. Радагаст Гандальфпен, Билбо Бэггинспен және Эреборға бара жатқан гномдармен кездеседі және оларға Дол Гулдурдағы ашылуы туралы айтады. Ториннің серіктеріне варгтарға мінген орктар шабуыл жасағанда, Радагаст санасына мініп, оларды алаңдатады. Кейін Саруман Гандальф, Эльронд және Галадриэльмен кездесу кезінде Радагаст туралы теріс пікір білдіреді. Жазушы Брайан Сибли Толкиннің Радагаст туралы аз айтқаны Джексонның сценаристтеріне кейіпкерді өздеріне қалай қажет болса солай жасауға мүмкіндік бергенін түсіндіреді. "Экономист" журналы Радагаст Браунның Толкиннің кейіпкеріне қатысты "сирек және қарапайым" ескертпелерінен жасалғанын жазды. Санамен қуалау Жаңа Зеландияның Оңтүстік аралындағы Страт Тайери мұздық аңғарында, нағыз тастармен шашылған жерде түсірілді. "Хоббит: Смаугтың құлдырауы" фильмінде Радагаст бірнеше сахнада Гандальфпен бірге көрінеді. Екі сиқыршы бос қабірді зерттеп, Назгульдердің қайтадан оянғанын және шақырылғанын анықтайды. Гандальф Радагастқа Галадриэльге тапқандарын айтуын және Ақ кеңес Дол Гулдурға қарсы алдын ала шаралар қабылдауы керектігін бұйырады. Қираған үйінділерде Гандальф Некромантпен кездеседі және ол Радагаст ойлағандай Саурон екенін біледі. "Хоббит: Бес әскердің шайқасы" фильмінде Радагаст Дол Гулдурға Ақ кеңес Саурон мен Назгульмен шайқасқанда келеді және жараланған Гандальфты санасында алып кетеді. Соңғы шайқаста Радагаст Ұлы бүркіттердің шабуылын бастайды, олар гномдарға, адамдарға және эльфтерге орктарға қарсы көмектеседі.
Radagast appears so briefly that he has been described as a plot device for Saruman's treachery, rather than a genuine character. From the clues given, that he is a "master of shapes and a changer of hues", his friendship and communication with animals, and his skill in herbs, he resembles a shaman. He has been described as "one of the most interesting enigmas in Tolkien's writings"; given the treason of Saruman, he and Gandalf are the only two wizards available to counter Sauron, but Radagast fails to answer Elrond's call. In a letter, Tolkien wrote that Radagast gave up his mission as a Wizard by becoming too obsessed with animals and plants. He added that he did not believe that Radagast's failure was as great as Saruman's. However, Christopher Tolkien notes that Radagast might not have failed completely, as he was specifically chosen by the Vala Yavanna for a mission to protect the plants and animals. and is expanded far beyond his brief role in the book. McCoy stated that he saw Radagast as "very otherworldly with, as Tolkien depicts him, an empathy and kinship with nature, a Middle earth version of St Francis of Assisi". McCoy added that while Radagast was rather absent minded, he comes out as "a bumbling hero". As for his house, McCoy said that the idea was that the tree decided to grow right through it, and Radagast agreed that he and the tree could live together. In the film, Radagast is the first wizard to visit Dol Guldur after he realizes that an evil power has infected the wood in which he lives. He discovers that a Necromancer (who turns out to be Sauron) has taken residence in the ruined fortress. In Dol Guldur he encounters the spirit of the Witch king of Angmar, as well as the shadow of the Necromancer himself, and escapes with the Morgul blade taken from the Witch king. Radagast's means of transportation is a sled pulled by enormous rabbits, a concept entirely original to the movie. Radagast meets Gandalf, Bilbo Baggins, and the Dwarves en route to Erebor, and tells them of his discovery in Dol Guldur. When Thorin's Company are attacked by Orcs riding Wargs, Radagast mounts his sled and provides a distraction. Later, Saruman makes contemptuous remarks about Radagast during a meeting with Gandalf, Elrond, and Galadriel. The writer Brian Sibley comments that the fact that Tolkien said little about Radagast gave Jackson's screenwriters freedom to make of the character what they liked. The Economist wrote that Radagast the Brown had been created from Tolkien's "sparse and bare" hints as to his character. The sled chase was filmed in the Strath Taieri glacial valley of New Zealand's South Island, strewn with real boulders. In The Hobbit: The Desolation of Smaug, Radagast appears with Gandalf in a few scenes. The two wizards investigate an empty tomb, determining that the Nazgûl are once again awake and have been summoned. Gandalf bids Radagast to go and tell Galadriel of all they find, and that the White Council must make a pre emptive move on Dol Guldur. Inside the ruins, Gandalf confronts the Necromancer and finds that he is indeed Sauron, just as Radagast had thought. In The Hobbit: The Battle of the Five Armies Radagast arrives in Dol Guldur as the White Council battle Sauron and the Nazgûl, and carries the wounded Gandalf on his sled. In the final battle, Radagast leads a charge of the Great Eagles at the end of the battle to assist the Dwarves, Men, and Elves against the Orcs.
Ойындарда
Радагаст Games Workshop сияқты компьютерлік және видео ойындарда кездеседі. Ол The Lord of the Rings Online көп ойыншылы онлайн-рольдік ойынында кеңейтілген рөлде ойнайды, бұл оны Орта жердің бір бөлігінің басшысы етеді және ойыншыларға онымен өзара әрекеттесуге мүмкіндік береді.
Radagast features in computer and video games such as those from Games Workshop. He plays an expanded role in the massively multiplayer online role playing game The Lord of the Rings Online, which makes him a leader in a part of Middle earth, allowing players to interact with him.