Ванденберг атындағы қарар және Атлант мүшелерінің қауіпсіздігі

Кіріспе

Ванденберг қарары 1948 жылғы маусымда қабылданды және оны АҚШ сенаторы Артур Ванденберг ұсынды, оның есімімен аталады. АҚШ-тың Солтүстік Атлантикадағы одақтастарын қорғау жөніндегі міндеттемелерінің мәні мен деңгейі туралы келіссөздер одақтастардың Совет Одағы шабуыл жасаған жағдайда АҚШ-тың дереу араласуына берілген темірдей кепілдік талабы мен АҚШ Сенатының конституциялық құқықтарын, әсіресе АҚШ-ты соғысқа тарту өкілеттігін сақтау қажеттілігімен күрделенді. АҚШ Мемлекеттік департаментінің шенеуніктері келісім идеясын қолдау бойынша бірлескен ұстанымға келгеннен кейін, еуропалық одақтастарының, Сенаттың және АҚШ әскерлерінің алаңдаушылықтарын теңестіретін мәтінді сабырмен жасады. 1948 жылғы президенттік сайлаудан туындаған мәселелер АҚШ-тың ішкі саясаты халықаралық және конгресс келіссөздерінде маңызды рөл атқарды. Маршалл жоспары бойынша конгресс талқылаулары кезінде қалыптасқан тәжірибеге сәйкес, 1948 жылғы сәуір мен маусым аралығында әкімшілік пен республикалық партия басшылары арасында Еуропадағы ұжымдық қауіпсіздік шаралары туралы келіссөздер өтті. Бұл келіссөздер қарашадағы сайлауда республикалықтардың (GOP) президенттікке жеңіске жету мүмкіндігін көрсетті. Сенаттың Сыртқы қатынастар комитетінің төрағасы және Сенаттың уақытша президенті, республикалық сенатор Артур Ванденберг, жарыстан бас тартқанға дейін республикалықтардың президенттікке үміткері болды. Мемлекеттік хатшы Джордж Маршаллмен және вице-министр Роберт А. Ловеттпен достық және ашық әңгімелесуде Ванденберг Солтүстік Атлантика альянсы тұжырымдамасын қабылдады және Сенатта оны қолдауға келісті, бірақ нақты келіссөздер сайлаудан кейінге шегерілсе, ал БҰҰ Жарғысы болашақ келісімде нақты расталса және қолданылса ғана. Сыртқы саясаттағы жеке қарым-қатынастардың рөлі Ловетттің Ванденбергпен жүргізген бейресми әңгімелерінде көрінді, ол енді берік интернационалист болды және көмектесуге дайын болды, бірақ саяси шындықтарды ескерді, оны Ловеттке және Трумэн әкімшілігіне түсіндіруге тырысты. 11 сәуірдегі кездесуде Ловетт Ванденбергтің бірқатар маңызды мәселелер бойынша ой-пікірлерін сыпайылықпен зерттеді, соның ішінде Конгресс қандай көмекті мақұлдайды, келісімнің нысаны, әсіресе Сенаттың Еуропаға қатысты Рио келісімінің сәл өзгертілген нұсқасын мақұлдауға дайындығы, Ұлттар Ұйымының ұжымдық қауіпсіздік шараларындағы рөлі және ұзақ мерзімді еуропалық қауіпсіздік келісімін жасау үшін қажетті заңнамалық дайындық. Бір аптадан кейін Ванденберг пен Ловетт ұзақ мерзімді келісімге заңнамалық негіз болатын қарардың мәтінін талқылады. 11 мамырда Ванденберг Сенаттың Сыртқы қатынастар комитетіне Ловеттпен бірге жасаған қарарды ұсынды, ол оны мақұлдады. 11 маусымда Ванденберг ұсынды және Сенат 82-13 дауыспен президентке АҚШ және басқа да еркін әлемнің қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін БҰҰ Жарғысы шеңберінде, бірақ БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінен тыс жұмыс істейтін өзара қорғаныс шараларын қолдауға кеңес беретін қарарды қабылдады, өйткені совет ветосы әйтпесе ұжымдық қорғаныс шараларын тоқтатар еді. Қарардың 3-тармағы әскери көмек немесе одақтастық мәселелеріне сілтеме жасап, "АҚШ-тың конституциялық тәртіппен тұрақты және тиімді өзін-өзі және өзара көмекке негізделген және оның ұлттық қауіпсіздігіне әсер ететін өңірлік және басқа да ұжымдық келісімдерге қосылуын" ынталандырды. Ванденберг қарары Солтүстік Атлантика келісіміне жол ашқан маңызды қадам болды. Мұндай альянс тұжырымдамасы наурыз айында Вашингтонда өткен Пентагон келіссөздерінде туғаны анық, бірақ Сенаттың халықаралық рөлді мақұлдаған қарары болмаса, АҚШ-тың әрекеттері тоқтатылар еді. Сенаттың Сыртқы қатынастар комитетінің төрағасы Ванденберг "саясат судың шетінде тоқтайды" деп мәлімдеді және екі партиялық қолдауды қамтамасыз ету үшін Трумэн әкімшілігімен ынтымақтасты. Сыртқы қатынастар комитетінің бірінші бас штабы Фрэнсис О. Уилкокс Ванденбергтің сенаттық мансабының американдық сыртқы саясаттағы екі партиялық келісімге ескерткіш ретінде тұратынын еске салды: "оның мұрасы жалғасуда". Жақында Сенат Мичиган сенаторына ерекше құрмет көрсетіп, оның суретін АҚШ Сенатының қабылдау бөлмесіндегі "өте таңдаулы коллекцияға" қосты. Ванденбергтің Трумэн әкімшілігімен екі партиялық қарым-қатынасы туралы жаңа кітап олардың ынтымақтастығының маңыздылығын күшейтті.

The Vandenberg Resolution was passed in June 1948 and was proposed by and named after US Senator Arthur Vandenberg. Negotiations over the nature and degree of commitment by the United States to defend its North Atlantic allies were complicated by the conflicting desire of the allies for an iron clad assurance of immediate US intervention in case of a Soviet attack and the insistence for the US Senate that its constitutional prerogatives to be preserved, especially the power to commit the US to war. US State Department officials, after assuming a common position of support for the idea of a treaty, patiently wove together a text that balanced the concerns of its European allies, the Senate, and the US military. Domestic US politics, particularly those arising from the presidential election of 1948, played an important role in the international and congressional negotiations. In keeping with practices worked out during the congressional debate over the Marshall Plan, discussions between administration and Republican leaders over collective security arrangements in Europe were held between April and June 1948. The talks reflected the likelihood of a Republican (GOP) presidential victory in the November elections. Republican Senator Arthur H. Vandenberg, Chairman of the Senate Foreign Relations Committee and President pro tempore of the Senate, was a leading candidate for the Republican presidential nomination before he dropped out of the contest. In friendly and candid talks with Secretary of State George Marshall and Under Secretary Robert A. Lovett, Vandenberg embraced the concept of a North Atlantic alliance and agreed to support it in the Senate only if substantive negotiations were delayed until after the elections, and the UN Charter was more clearly affirmed and invoked in the prospective treaty. The role of personal relations in foreign policy was demonstrated by Lovett's informal discussions with Vandenberg, who was now a convinced internationalist and wanted to be helpful but was mindful of political realities, which he sought to impress on the Lovett and the Truman administration. In an April 11 meeting, Lovett tactfully probed Vandenberg's thinking on a number of key issues, including the type of aid Congress would approve; the form of a pact, particularly the willingness of the Senate to approve a slightly modified version of the Rio Treaty with regard to Europe; the role of the United Nations in collective security arrangements; and the legislative preparation needed for eventual conclusion of a long term European security agreement. A week later, Vandenberg and Lovett discussed the wording of a resolution that would provide the legislative groundwork for a long term pact. On May 11, Vandenberg presented a resolution that he had drafted with Lovett to the Senate Foreign Relations Committee, which approved it. On June 11 Vandenberg introduced and the Senate passed 82 13 a resolution advising the President to seek the security of the US and the rest of the Free World by support of mutual defense arrangements that operated within the UN Charter but outside the UN Security Council since the Soviet veto would otherwise thwart collective defense arrangements. Paragraph 3 of the resolution referred to issues of military assistance or alliance by encouraging "association by the United States, by constitutional process, with such regional and other collective arrangements as are based on continuous and effective self help and mutual aid, and as effects its national security." The Vandenberg Resolution was the landmark action that opened the way to the negotiation of the North Atlantic Treaty. It is clear that the concept of such an alliance first arose during the Pentagon Talks in Washington in March, but US action would have been stymied without the Senate resolution endorsing an internationalist role for the country. As chairman of the Senate Foreign Relations Committee, Vandenberg asserted that "politics stops at the water's edge" and cooperated with the Truman administration in forging bipartisan support. Francis O. Wilcox, the first chief of staff of the Foreign Relations Committee, recalled that Vandenberg's Senate career stood as a monument to bipartisanship in American foreign policy: "his legacy continues." Recently, "the Senate bestowed a unique honor on the Michigan senator," voting to add his portrait to a "very select collection" in the United States Senate Reception Room. A new book about Vandenberg's bipartisan relationship with the Truman administration reinforced the importance of their cooperation.