Стивен Филлипс: Ағылшын ақыны және драматургі

Кіріспе

Стивен Филлипс (28 шілде 1864 – 9 желтоқсан 1915) – ағылшын ақыны және драматургі, мансабының бастапқы кезеңінде зор танымалдылыққа ие болған.

Өмірбаян

Ол Оксфордтың жанындағы Сомертаунда дүниеге келді, Питерборо кафедральді соборының преценторы, пастор Стивен Филлипстің ұлы. Ол Стратфорд және Питерборо грамматикалық мектептерінде білім алды және Кембридж университетінің Квинс колледжіне классикалық пәндерді оқу үшін кіруді ойлады; бірақ оның орнына ол мемлекеттік қызметке дайындалу үшін Лондонға барды. Дегенмен, 1885 жылы ол өзінің туысы Ф.Р. Бенсонның драмалық труппасына қосылу үшін Вулвергемптонға көшті және алты жыл бойы түрлі шағын рөлдерді ойнады. 1890 жылы Оксфордта «Primavera» атты өлеңдер жинағы жарық көрді, онда оның және оның туысы Лоренс Биньонның, сондай-ақ басқа авторлардың шығармаларына орын берілді. 1894 жылы ол философиялық мазмұны бар, еркін үлгіде жазылған ұзын поэмасы «Eremus»ті жариялады. 1896 жылы «Христ в Адес» поэмасы шықты, ол бірнеше қысқа шығармалармен бірге Элкин Мэтьюстің «Шиллинг Гарланд» атты кітап сериясының жұқа қағаздан жасалған кітаптарының бірін құрады. Бұл өлең сыншылардың назарына ілігіп, 1897 жылы «Өлеңдер» жинағы жарық көргеннен кейін, автордың ерекше қабілеттері бар жаңа ақын ретіндегі беделі қалыптасты. Бұл жинаққа «Христ в Адес» поэмасының жаңа редакциясы, сондай-ақ «Marpessa», «Өлі жанды әйел», «Әйел» және «Соқыр Мильтонға» сияқты қысқа шығармалар енді. Бұл жинақ Академия газеті ұсынған жылдың ең жақсы жаңа кітабы үшін 100 фунт стерлингтік сыйлықты жеңіп алды, екі жыл ішінде жартылай он рет қайта басылды және Филлипстің ақын ретіндегі орнын бекітті, ол 1898 жылы «Nineteenth Century» журналында «Endymion» поэмасын жариялау арқылы нығайтылды. Актер және режиссер сэр Джордж Александр сыншылардың әдеби драмаға деген сұранысын естіп, Филипске пьеса жазуды тапсырды, нәтижесінде Дантенің «Inferno» шығармасынан алынған эпизод негізінде «Паоло мен Франческа» (1900) пьесасы жарық көрді. Пьесаның әдеби нұсқасының үлкен табысына шабыттанған Александр мырза 1902 жылы «Сент-Джеймс» театрында оны қойды. Осы уақытта Филипстің келесі пьесасы «Герод: трагедия» Beerbohm Tree компаниясымен 1900 жылдың 31 қазанында сахналанды, ал 1901 жылы кітап түрінде жарық көрді; «Улисс», сонымен қатар Beerbohm Tree компаниясы қойған, 1902 жылы жарық көрді; Дәуіт пен Батшеба оқиғасын негізге алған «Дәуіттің күнәсі» пьесасы Кромвельдік Англияның уақытына бейімделіп, 1904 жылы жарық көрді; ал «Нерон», Beerbohm Tree қойған, 1906 жылы жарық көрді. Бұл пьесаларда ақынның мақсаты Шекспир мен Елизавета дәуірінің әдістерін қайта жаңғырту емес, грек драмасының әдістерін жандандыру болды. «Паоло мен Франческа» (бір көрінісі Елизавета дәуірінің үлгісінде жасалғанын мойындаған) ең сәтті пьеса болды. 1902 жылы Лондонның «Ежесі Театрында» «Улисс» пьесасының тұңғыш көрсетіліміне корольдік отбасы, аристократия, саясаткерлер және жоғары қоғамның көптеген өкілдері қатысты. 1902 жылдың 29 қаңтарында жарық көрген «The Tatler» журналында суретші Генри Джеймин Брукс 300-ге жуық портретті бейнелейтін қатысушылардың суретін салумен айналысып жатқаны хабарланды.

He was born at Somertown near Oxford, the son of the Rev. Stephen Phillips, precentor of Peterborough Cathedral. He was educated at Stratford and Peterborough Grammar Schools, and considered entering Queens' College, Cambridge on a minor scholarship to study classics; but he instead went to a London crammer to prepare for the civil service. In 1885, however, he moved to Wolverhampton to join his cousin F. R. Benson's dramatic company, and for six years he played various small parts. In 1890 a slender volume of verse was published at Oxford with the title Primavera, which contained contributions by him and by his cousin Laurence Binyon and others. In 1894 he published Eremus, a long poem of loose structure in blank verse of a philosophical complexion. In 1896 appeared Christ in Hades, forming with a few other short pieces one of the slim paper covered volumes of Elkin Mathews's Shilling Garland. This poem caught the eye of the critics, and when it was followed by a collection of Poems in 1897 the writer's position as a new poet of exceptional gifts was generally recognized. This volume contained a new edition of Christ in Hades, together with Marpessa, The Woman with the Dead Soul, The Wife and shorter pieces, including To Milton, Blind. The volume won the prize of £100 offered by the Academy newspaper for the best new book of its year, ran through half a dozen editions in two years, and established Phillips's rank as poet, which was sustained by the publication, in the Nineteenth Century in 1898 of his poem Endymion. Sir George Alexander, the actor manager, moved perhaps by a certain clamour among the critics for a literary drama, then commissioned Phillips to write him a play, the result being Paolo and Francesca (1900), a drama founded on Dante's famous episode from Inferno. Encouraged by the great success of the drama in its literary form, Mr Alexander produced the piece at the St. James' Theatre in 1902. In the meantime, Phillips's next play, Herod: a Tragedy, had been produced by Beerbohm Tree on 31 October 1900, and was published as a book in 1901; Ulysses, also produced by Beerbohm Tree, was published in 1902; The Sin of David, a drama on the story of David and Bathsheba, translated into the times and terms of Cromwellian England, was published in 1904; and Nero, produced by Beerbohm Tree, was published in 1906. In these plays the poet's avowed aim was, instead of attempting to revive the method of Shakespeare and the Elizabethans, to revitalize the method of Greek drama. Paolo and Francesca (which admitted certainly one scene on an Elizabethan model) was the most successful. When a theatrical production of Ulysses was staged at Her Majesty's Theatre, London, in 1902 the opening night was attended by the Royal Family, nobility, politicians, and many other members of high society. The 29 January 1902 issue of The Tatler reported that the artist Henry Jamyn Brooks was working on a picture of the attendees, which was to include some 300 portraits.