Кіріспе

Италиялық саясаткер (1804–1857)

Даниэле Манин (13 мамыр 1804 – 22 қыркүйек 1857) – итальяндық патриот, мемлекет қайраткері және Венециядағы Ризорджиментоның көшбасшысы.

Ерте және отбасылық өмірі

Даниэле Манин Даниэле Фонсека ретінде Венециядағы Рамо Асториде дүниеге келді, ал оның туған үйі ескерткіш тақтамен белгіленген. Оның анасы Анна Мария Беллотто Падуядан, ал әкесі Пьетро Антонио Фонсека (1762–1829) Веронадан шыққан отбасыдан еді. Даниэленің вероналық әкесі Самуэле Медина яһуди болған, бірақ ол 1759 жылы христиан дініне ауысып, Манин деген ат алды, себебі Венецияның соңғы дожы Людовико Манин оның дін ауыстыруына қолдау көрсеткен. Даниэле Маниннің сіңлісінің қызы – суретші және гравер Леопольдина Занетти Борзино. Манин Падуада құқық білімін оқыды. Ол ерте жасынан Австрияны жек көретін.

Революциялық көшбасшы

1844 жылы Австрия теңіз күштерінде қызмет еткен венециялық Бандьера ағайындарының неаполитандық Бурбондарға қарсы жасаған сәтсіз әрекеті венециялық патриотизмді ояндырды. 1847 жылы Манин Австрияның төзімділігімен кеңес беретін Венеция жиналысына өтінішхат тапсырып, императорға ұлттың қажеттіліктерін жеткізді. 1848 жылдың 18 қаңтарында ол мемлекетке қарсы қылмыс жасады деген айыппен тұтқындалды, бірақ оның тұтқындалуы венециялықтардың наразылығын одан әрі күшейтті. Екі айдан кейін Венеция халқы Австрия губернаторы граф Паллфиді (Эрдёди Паллфи Алайос графы) Манинді босатуға мәжбүр етті (17 наурыз). Ұзақ өтпей австриялықтар қала бақылауын жоғалтты: Арсенал революционерлердің қолына көшті және Маниннің басшылығымен азаматтық гвардия мен уақытша үкімет құрылды. 26 наурызда австриялықтар Венециядан шығып кетті, ал Манин Сан-Марко Республикасының президенті болды. Ол Италияның біртұтас болуын жақтады және Пьемонтқа қосылудан қорқыған жоқ, себебі ол француздық көмек алуды қалады. Содан кейін ол 7 тамызда Пьемонт комиссарларына өкілеттіктерін тапсырды. Бірақ Пьемонттың Кустоцадағы жеңілісінен және король Карл Альберт Ломбардия мен Венецияны Австрияға қайтарған соғыс аяқталғаннан кейін, венециялықтар Манин құтқарған патша комиссарларын өлтіруге әрекеттенді. Осыдан кейін Манин басшылығымен үштік басқару құрылды. 1848 жылдың соңында австриялықтар Венецияның құрлықтағы барлық бөлігін қайта басып алды. 1849 жылдың басында Манин тағы да Республика президенті болып сайланды және қаланың қорғанысын ұйымдастырды, азаматтар жаңадан басып кірген жауға қарсы күресті. Наурыз айында Новарада Карл Альберт әскерлерінің жеңілісінен кейін Венеция жиналысы Манинге толық билік беру туралы шешім қабылдады. Осы уақытта австриялық әскерлер қалаға жақындады. Манинге неаполитандық генерал Гульельмо Пепе көмектесті, ол корольдің бұйрығына бағынбай, Венецияны қорғау үшін неаполитандық армияны басқарды. 26 мамырда венециялықтар Маргера бекінісін тастап кетуге мәжбүр болды; азық-түлік азайды; 19 маусымда оқ-дәрі қоймасы жарылды; шілдеде холера тарады. Австриялық артиллерия Венецияны бомбалауды бастады, ал Сардиния флоты Адриатика теңізінен қайтқаннан кейін, қалаға демагогтар теңізден де шабуыл жасады. 1849 жылдың 24 тамызында Манин өзінің, Пепе мен тағы басқаларының елден қуылмауы үшін кешірім туралы келісімге келді. 27 тамызда Манин француз кемесімен Венециядан кетіп қалды.

Шөгеділік және соңғы жылдары

Оның әйелі Марсейде қайтыс болды, ал ол өзі Парижге жетті. Парижде ол итальяндық эмигранттардың көшбасшысы болды. Онда ол республикалық идеологиядан монархиялық идеологияға көшті, себебі Италияны тек король Виктор Эммануэльдің қолдауымен ғана азат етуге болатынына сенді. Джорджио Паллавичини мен Джузеппе Ла Фаринамен бірге ол Пьемонт монархиясының билігі аясында біртүтас Италия идеясын тарату мақсатымен Società Nazionale Italiana қоғамын құрды. 1854 жылы оның қызы аурудан қайтыс болды. Манин 1857 жылдың 22 қыркүйегінде қайтыс болды және Арий Шеффер отбасының мазарында жерленді. 1868 жылы, австриялықтар Венециядан толықтай кеткеннен кейін екі жыл өткен соң, оның мәйіті туған қаласына әкелінді және оған ресми аза тұру рәсімі өткізілді. Оның табыны салынған гондола алтынмен жарқыраған әулие Марк арыстанымен әшекейленген қасбетпен, қара краппен жабылған Венеция туымен және Италияның ұлттық түстерін желбіретіп тұрған екі алып күміс мүсінмен безендірілген. Бұл мүсіндер Италия мен Венецияның бірігуін символдайды. Оның мәйіті Сан-Марко базиликасының солтүстік жағындағы Пьяццетта-дей-Леончиниде орналасқан саркофагқа қойылған.