Кіріспе

Джон Кейн (26 сәуір 1931 – 23 желтоқсан 2019) – Австралия саяхатшысы, еңбек партиясының жетекшісі және Викторияның 41-ші премьер-министрі болған. Оның премьер-министрлік қызметінде дүкендердің жұмыс уақытын либералдау, алкоголь заңдарын жеңілдету, тең мүмкіндіктерді қамтамасыз ету және еңбек қорғау мен денсаулық сақтау саласындағы заңнама сияқты реформалар жүзеге асырылды.

Ерте өмір

Кейин Виктория штатының Норткотте дүниеге келді. Оның әкесі Джон Кейин 1937-1957 жылдары Викториядағы Австралия Еңбек партиясының жетекшісі және үш мәрте премьер-министр болған. Оның анасы Мельбурнның солтүстік бөлігінде сәтті шляпа шеберханаларының тізбегін басқарды. Ол 25 Джеймс-стрит, Норткотте тұрды және Белл бастауыш мектебінде, Норткотт орта мектебінде, Скотч колледжінде (Мельбурн) және Мельбурн университетінде білім алды, онда ол 1952 жылы заң мамандығы бойынша бітірді. Сонымен қатар, ол Австралия Заң Кеңесінің және Австралия Заң реформасы комиссиясының мүшесі болды. Кейин 1955 жылы Еңбек партиясының бөлінісі кезінде 24 жаста болды, бұл оның әкесінің соңғы үкіметін құлатты. Әкесі 1957 жылы қайтыс болғаннан кейін, ол Норткот округі үшін Франк Уилкспен алдын ала сайлауда жеңіліске ұшырады. Франк Уилкс басшылығымен ол көлеңкелік Бас прокурор болды. Уилкс 1979 жылғы сайлауда Либерал партиясының премьер-министрі Дик Хамерге шамалы айырмамен жеңілгеннен кейін, Кейин оның басшылығына үміткер болып, 1981 жылдың қыркүйегінде партия жетекшісі болды. Кейин кейнсиандық болды, экономикалық рационализмнің қағидаларына қарсы тұрды және өсімді және инвестицияларды ынталандыру мақсатында мемлекеттік шығыстарды арттырды. Жаңа Оңтүстік Уэльс премьер-министрі Невилл Вранның үлгісімен, Кейин мемлекеттік кәсіпорындардың қазынаға дивиденд төлеуін талап етті, бұл дивидендтер жыл сайын арттырылып, осы кәсіпорындарды дивиденд төлеу үшін қарыз алуға мәжбүр етті. Виктория экономикалық даму корпорациясы және Виктория акционерлік қоры сияқты басқа да жобалар жақсы табыс әкелетінін уәделеді. Бұл жобалар ұлттық экономика жақсы жағдайда болғанда жұмыс істеді. Кейиннің маңызды жетістіктерінің бірі – Виктория штатының «Ақпараттық ашықтық» заңдарын енгізу болды, бұл Викторияны мұндай заңдарды қабылдаған алғашқы штат етті. Кейин сондай-ақ 71 жастағы Дэвис МакКогиді губернаторлыққа тағайындауға жауапты болды, ол 1986 жылдан 1992 жылға дейін қызмет етті. Өте беделді теолог болған МакКоги, контр-адмирал сэр Брайан Мюррейдің тегін авиабилеттерді заңсыз алғаны туралы даулы айыптамалардан кейін отставкаға кеткеннен кейін туған дау-дамайдан кейін танымал таңдау болды.

Екінші мерзім

Тарихи тұрғыдан алғанда, Викторияда Еңбек партиясы көп жетістікке жетпеген. Алайда, Кейін Виктория сайлаушылары арасында өте танымал болды және 1985 жылы Джефф Кеннет басшылығындағы Либерал партиядан басымдықпен екінші мерзімге сайланды. Бұл Викторияда Еңбек партиясы үкіметінің қайта сайлануының алғашқы жағдайы болды. Сонымен қатар, Еңбек партиясы Nunawading сайлау округіндегі Виктория заң шығару кеңесінің орындығын жеңіп алды. Тең дауыс нәтижесінде партиялар жеңімпазды анықтау үшін шапкадан құжат тартты, нәтижесінде Еңбек партиясы жоғарғы палатаны алғаш рет бақылауға алды. Алайда, Даулы сайлаулар соты жаңа сайлау өткізуге бұйырды, себебі бас сайлау офицері шешімді дауыс беруі тиіс болған. Либерал партия орынды жеңіп алды, ал Еңбек партиясы аз ғана көпшілігінен айырылды. Бір аптадан кейін Викториялық Ядролық қаруды жою партиясы төрағасы бюллетеньдерде таратылған, алдауға құрылған дауыс беру туралы нұсқаулыққа ресми шағым түсірді. Нұсқаулықты Еңбек партиясының мүшелері таратып жатқаны анықталды және нұсқаулықтағы Еңбек партиясына берілген дауыстар Ядролық қаруды жою партиясына зиян келтірді деп мәлімделді. Екінші мерзімінде Каиннің үкіметі мемлекеттік бюджетпен байланысты қиындықтарға тап болды. 1987 жылғы қор нарығының құлдырауы дағдарысты тудырды, үкіметті шығындарды қысқартуға мәжбүр етті, бұл кейбір кәсіподақ жақтастарының наразылығын тудырды. Әсіресе Виктория мемлекеттік банкінің Триконтиненталь атты коммерциялық банктік бөлімшесі, жеткілікті тәуекелді бағалаусыз үлкен көлемде нашар несиелер жинады. Алайда, сол кездегі үкімет жобаға инвестиция жасауға мүмкіндік таппады, сондықтан Доклендс жобасы қағаз бетінде қалды. 1996 жылғы Олимпиада ойындарын өткізуге үміткерлік білдірілді, сондай-ақ Доклендсті Multifunction Polis (МФП) деп аталатын технологиялық қалаға айналдыру ұсынылды. Бұған бюджеттік дағдарыс ілесіп келді. Премьер-министрдің орынбасары Роберт Фордем кінәсін мойындап, отставкаға кетті. Бұл білім министрі Джоан Кирнердің вице-премьер болып тағайындалуына әкелді. 1990 жылдың ақпан айында жеке меншік құрылыс қоғамы Пирамид қиындыққа тап болды деген қауесет тарады. Каин үкіметіндегі министрлер Пирамид басшыларынан қоғамның жағдайы жақсы екендігіне кепілдік алды және бұл кепілдіктерді халыққа жеткізді. Бірақ шындығында, ол төлемдерді жүзеге асыруға жарамсыз еді. Ол банкротқа ұшырағаннан кейін, мыңдаған инвесторлар мен салымшылар ақшаларын жоғалтты, үкімет инвесторлар мен БАҚ тарапынан айыпталды. Бұған Триконтиненталь банкінің құлдырауы ілесіп келді, ол Виктория мемлекеттік банкінің, Викториядағы ең ірі қаржы институтының банкротқа ұшыру қаупін тудырды. Банк ақырында Commonwealth Bank-ке сатылды, ол кейіннен федералды үкімет тарапынан жекешелендірілді. 1991 жылы ол Мельбурн университетінде саясат бойынша профессорлық қызметке тағайындалды және үш кітапты аяқтады. 2004 жылы ол бұқаралық ақпарат құралдарында Мельбурн университетінің тәуекелді қаржылық жобалармен тәжірибе жүргізуіне және оның қоғамдық миссиясынан алшақтауына қатысты сынап жазбалармен көзге түсті. "Off Course: From Public Place to Marketplace at Melbourne University" атты кітабы көптеген сын пікірлерге ие болды. Ол жергілікті радиода тұрақты түрде саяси сарапшы болды. Ол Виктория Еңбек партиясының істеріне белсенді қатысты және 2011 жылы партиядағы фракциялардың, әсіресе Еңбек оңшылдарының үстемдігіне сын айтты. Джон Кейін Мельбурн крикет алаңының басқармасында отырды. Сонымен қатар, ол Виктория эпилепсия қорының қамқоршылар кеңесінің мүшесі болды. Джон Кейін қоры Викторияға қатысты саяси мәселелерді зерттейтін ой-пікірлер орталығы болып табылады.

Жеке өмір

1955 жылы Кэйн Нэнси Уильямсқа үйленді. Оның Джон және Джеймс есімді екі ұлы мен Джоан есімді қызы бар. Кэйн 2019 жылдың 23 желтоқсанында 88 жасында қайтыс болды. Ол түлегі болған Норткотт орта мектебінде оның құрметіне кітапхана ашылды. Викторияның бұрынғы премьер-министрі, құрметті Джон Кейннің мемлекеттік еске алу рәсімі 2020 жылдың 3 ақпанында Сент-Пол соборында өтті. Сол күні Виктория премьер-министрі Дэниел Эндрюс Мельбурн көп мақсатты аренасының атауын 1980-ші жылдардың ортасында «Аустралия ашық» турнирін Мельбурнда өткізудегі Кэйннің маңызды рөлін еске алу үшін «Джон Кейн Аренасы» деп өзгертетінін хабарлады. Жаңа атау 2020 жылдың желтоқсан айында қолданысқа енді.