Кіріспе

Француз суретшісі Нарцисс Вирджилио Диас де ла Пенья (20 тамыз 1807 – 18 қараша 1876) – Барбизон мектебінің француз суретшісі.

Ерте өмір

Диас испандық ата-аналарының отбасында Бордо қаласында дүниеге келген. Он жасында жетім қалды, балалық шағында бақытсыздықтармен күресті. Оның аяғын Севрдің жанындағы Меудон орманында анасының достарының бірімен бірге жүргенде жыртқыш жануар шағып алған. Жасырған дұрыс болмады, нәтижесінде ол аяғынан айырылды. Бірақ, тағдырдың бұл сынынан кейін, оның аяғының орнына қойылған ағаш сүйек танымал болды. Он бес жасында Севрдегі студияға қабылданды, алдымен фарфорды безендірумен айналысып, кейін сурет салуға көшті. Оған түрік және шығыс көріністері ұнады, ол түрлі-түсті киімдермен киінген шығыс адамдарын суреттеді. Осы суреттердің көптегені бүгінге дейін сақталған. Ол сондай-ақ Фонтенбло орманының жанындағы Барбизон қаласында көп уақыт өткізді, онда оның ең танымал суреттері жасалды. Париждегі ұстаздары мен достарының бірі Франсуа Сушон болды. 1831 жыл шамасында Диас Теодор Руссомен танысты, Руссодан төрт жас кіші болғанына қарамастан, оған зор құрметпен қарады. Фонтенблода Диас Руссоның керемет орман суреттерін салуын көрді және мүмкіндігі болса, дәл сол сияқты сурет салуға бел буды. Алайда, Руссоның денсаулығы нашар болды, ол әлемге ашулы болғандықтан, оған жақындасу қиын болды. Бір күні Диас оның артынан орманға дейін тым жасырын түрде ілесіп өтті, ағаш аяғы оның жолын қиындатты, бірақ ол суретшінің жұмыс әдісін байқауға тырысты. Біраз уақыттан кейін Диас Руссомен достық қарым-қатынас орнатудың жолын тапты және оның техникасын түсінуге деген ықыласын білдірді. Руссо оның ықыласына риза болды және Диазға бар білгенін үйретті. Диас Париж салонында көптеген суреттерін көрмеге қойды және 1851 жылы Легион құрметінің Chevalier (Knight) орденімен марапатталды. Франко-прус соғысы (1870-1871) кезінде ол Брюссельге кетті. 1871 жылдан кейін оның туындылары сәнге айналып, коллекционерлер арасында құны арта түсті, ол үздіксіз және табысты жұмыс істеді. Диаздың ең тамаша суреттері – орман көріністері мен дауылдар, оның даңқы осыларға байланысты. Луврде оның жұмыстарының бірнеше мысалы бар, ал Уоллес жинағындағы Хертфорд Хауста үш кішкентай фигуралық суреті сақталған. Диаздың ең танымал туындылары: «Жемшік қаз» (1857); «Орманды күн батуы» (1868); «Фонтенбло орманы» (1870) және «Дауыл» (1871). Диаздың өзі белгілі шәкірттері болған жоқ, бірақ Франсуа Висконти оның жұмысын белгілі бір дәрежеде еліктеді, ал Леон Рише оның ағаш суретінің әдістерін ұстанды. Бір кезде Жан-Франсуа Милле де Диаздың сол кездегі танымал сюжеттерін еліктеп, кішкентай фигураларды суреттеді. Ренуар бірде: «Менің батырым Диас болды» деген. 1876 жылы ұлының қабіріне бара жатып, суық тиді. Денсаулығын қалпына келтіру үшін Ментонға барды, бірақ сол жылдың 18 қарашасында қайтыс болды. Диаздың ұлы Эжен Эмиль (1837-1901) композитор Эжен Диаз ретінде танылды. Париждің Аутей қаласындағы Нарсис Диаз көшесі оның құрметіне аталған.